|
Ticaret Bakanlığından:
GENEL ÜRÜN
GÜVENLİĞİ
YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 –
(1) Bu Yönetmeliğin amacı;
piyasaya arz edilen, piyasada bulundurulan veya tedarik edilen ve
tüketicinin kullanımına hazır edilen, tüketici için amaçlanan veya tüketici
için amaçlanmamış olsa dahi makul ölçüde öngörülebilir koşullarda tüketici
tarafından kullanılabilecek ürünlerin güvenli olmasının sağlanması ve bu
alanda yetkili kuruluşların görevleri ile üreticilerin ve dağıtıcıların
yükümlülüklerinin belirlenmesidir.
Kapsam
MADDE 2 –
(1) Bu Yönetmelik, ürünlere
ilişkin bir teknik düzenlemenin bulunmadığı veya teknik düzenleme bulunsa
dahi insan sağlığı ve güvenliğine ilişkin hükümler içermediği veya belirli
risklere yahut risk kategorilerine ilişkin hükümler içermediği durumlarda
uygulanır.
(2) Bu Yönetmelik; piyasaya arz edilen, piyasada
bulundurulan veya tedarik edilen ve tüketicinin kullanımına hazır edilen,
tüketici için amaçlanan veya tüketici için amaçlanmamış olsa dahi makul
ölçüde öngörülebilir koşullarda tüketici tarafından kullanılabilecek olan
yeni, kullanılmış veya ıslah edilmiş tüm ürünlere uygulanır.
(3) Bu Yönetmelik, elektronik satışlar ve diğer
uzaktan iletişim araçları vasıtasıyla gerçekleşen satışlar dahil, satış
tekniğine bakılmaksızın tüm ürünlere uygulanır.
(4) Bu Yönetmelik, bir hizmet esnasında
tüketicilere sunulan ürünlere uygulanır. Tüketiciye hizmet sunanlar
tarafından kullanılan veya işletilen ekipmanları kapsamaz.
(5) Bu Yönetmelik, antika ürün veya kullanımından
önce tamir veya ıslah edilmesi gereken ürün olarak tedarik edilen
kullanılmış ürünlere, tedarikçinin tedarik ettiği kişiye bu konuda açıkça
bilgi vermesi koşuluyla uygulanmaz.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 5/3/2020 tarihli ve 7223 sayılı
Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanununun 24 üncü maddesi ve
10/7/2018 tarihli ve 30474 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 1 sayılı
Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 455
inci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 –
(1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Bakanlık: Ticaret Bakanlığı (Ürün Güvenliği ve
Denetimi Genel Müdürlüğü)’nı,
b) Ciddi risk: Etkisi kısa vadede ortaya çıkmayan
riskler de dâhil olmak üzere, yetkili kuruluşların acil müdahalesini
gerektiren her türlü riski,
c) Dağıtıcı: Tedarik zincirinde yer alan ve
faaliyetleri ürünün güvenliğine ilişkin özelliklerini etkilemeyen 7223
sayılı Kanun kapsamında dağıtıcı sıfatını haiz gerçek veya tüzel kişiyi,
ç) Geri çağırma: Üretici veya dağıtıcı tarafından
tüketiciye tedarik edilmiş veya tüketicinin kullanımına sunulmuş tehlikeli
ürünün geri getirilmesini amaçlayan her türlü önlemi,
d) Güvenli ürün: Kullanım süresi ve uygulanabilir
olduğu durumlarda hizmete sunulması, kurulumu ve bakımına ilişkin
gereklilikleri dahil olmak üzere, normal ve makul ölçüde öngörülebilir
koşullarda kullanımı risk taşımayan veya ürünün kullanımına özgü asgari
risk taşıyan, aşağıdaki unsurlar ele alındığında insan sağlığı ve güvenliği
için yüksek düzeyde koruma sağladığı kabul edilen ürünü;
1) Ürünün bileşimi, ambalajı, montaj talimatları ve
mümkün olduğu durumlarda kurulum ve bakım talimatları da dahil olmak üzere
özellikleri.
2) Diğer ürünlerle birlikte kullanımının makul
ölçüde öngörülebilir olduğu durumlarda, diğer ürünler üzerindeki etkisi.
3) Ürünün sunumu, etiketlenmesi, kullanımı ve
imhasıyla ilgili uyarılar ve talimatlar ile ürünle ilgili diğer bilgi ve
açıklamalar.
4) Başta çocuklar, engelliler ve yaşlılar olmak
üzere ürünü kullanırken risk altındaki tüketici kategorileri.
e) Kanun: 5/3/2020 tarihli ve 7223 sayılı Ürün Güvenliği
ve Teknik Düzenlemeler Kanununu,
f) Piyasadan çekme: Tehlikeli ürünün tüketicilere
dağıtımını, öneri ve teşhirini önlemeyi amaçlayan her türlü tedbiri,
g) Tehlikeli Ürün: Güvenli ürün tanımını
karşılamayan ürünü,
ğ) Üretici;
1) Türkiye’de yerleşik olması halinde ürünü imal
eden ve ürüne kendi ismini, ticari markasını veya herhangi bir ayırt edici
işaret koyarak kendisini imalatçı olarak sunan veya ürünü ıslah eden, Kanun
kapsamında imalatçı sıfatını haiz gerçek veya tüzel kişiyi,
2) İmalatçının Türkiye’de yerleşik olmaması
halinde, Kanun kapsamında ürünün yetkili temsilcisi sıfatını haiz
Türkiye’de yerleşik gerçek ve tüzel kişiyi, yetkili temsilcinin bulunmaması
halinde ürünü ithal eden, Kanun kapsamında ithalatçı sıfatını haiz gerçek
veya tüzel kişiyi,
3) Tedarik zincirinde yer alan ve faaliyetleri, bir
ürünün güvenliğine ilişkin özellikleri etkileyebilen, Kanun kapsamında
iktisadi işletmeci sıfatını haiz gerçek veya tüzel kişiyi,
h) Ürün: Tüketicilerin kullanımı için amaçlanan veya
tüketicilerin kullanımı için amaçlanmamış olsa dahi makul ölçüde
öngörülebilir koşullarda tüketiciler tarafından kullanılması muhtemel olan,
gerek ticari faaliyetler sonucunda gerekse başka yollarla tedarik edilen
veya kullanıma sunulan, yeni, kullanılmış veya ıslah edilmiş her türlü
madde, müstahzar veya eşyayı,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Genel Ürün Güvenliği
Ürün
güvenliği ve genel ürün güvenliği gerekleri
MADDE 5 –
(1) Ürünün güvenli olması
zorunludur.
(2) Kanunun 4 üncü maddesinin üçüncü fıkrasına
uygun olarak hazırlanan teknik düzenlemelerin insan sağlığı ve güvenliği
ile ilgili hükümlerine uygun ürün, aksi ispatlanana kadar güvenli kabul
edilir.
(3) Daha yüksek bir güvenlik seviyesinin
olabilirliği veya piyasada daha düşük riskli ürünlerin varlığı, bir ürünün
tehlikeli ürün olduğu anlamına gelmez.
(4) Türkiye-Avrupa Birliği Ortaklık Konseyinin 1/95
sayılı Kararı hükümleri saklı kalmak ve 2/5/2012 tarihli ve 2012/3169
sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Düzenlenmemiş Alanda
Karşılıklı Tanıma Yönetmeliği kapsamında olmak kaydıyla, Türkiye’de
uygulananlardan farklı teknik düzenleme, standart veya kalite kurallarına
göre üretilmiş olsa dahi, Avrupa Birliği üyesi bir ülkede yasal olarak
üretilmiş veya serbest dolaşıma girmiş bir ürünün güvenli olduğu kabul
edilir.
(5) Ürüne ilişkin bir teknik düzenlemenin
bulunmadığı veya insan sağlığı ve güvenliğine ilişkin hükümler içermediği
veya belirli risklere yahut risk kategorilerine ilişkin hükümler içermediği
durumlarda, referans numaraları Avrupa Birliği Resmi Gazetesi’nde
yayımlanan ürünün güvenliğine ilişkin Avrupa standartlarına karşılık gelen
ulusal standartlara uygun ürün güvenli kabul edilir.
(6) Ürüne ilişkin bir teknik düzenlemenin
bulunmadığı veya insan sağlığı ve güvenliğine ilişkin hükümler içermediği
ya da belirli risklere yahut risk kategorilerine ilişkin hükümler
içermediği ve beşinci fıkrada atıfta bulunulan standartların olmadığı
durumlarda, bir ürünün genel ürün güvenliği gereklerine uygunluğu, mevcut
olması halinde aşağıda yer alan hususlar göz önüne alınarak
değerlendirilir:
a) Beşinci fıkrada atıfta bulunulan standartlar
haricindeki Avrupa standartlarına karşılık gelen ulusal standartlar.
b) Ulusal ve uluslararası standartlar.
c) Yetkili kuruluşların veya Avrupa Komisyonunun
ürün güvenliği değerlendirmesinde rehber niteliğindeki görüşleri.
ç) İlgili sektörde yürürlükte olan ürün güvenliğine
ilişkin iyi uygulama kodları.
d) Teknik bilgi ve teknoloji düzeyi.
e) Tüketicinin güvenliğe ilişkin makul
beklentileri.
(7) Ürünün beşinci ve altıncı fıkralarda belirtilen
değerlendirme kriterlerine uygunluğu, bu uygunluğa rağmen yetkili kuruluş
tarafından ürünün tehlikeli ürün olduğuna dair yeterli gerekçe bulunduğuna
kanaat getirildiği durumlarda, Kanun ve bu Yönetmelik hükümlerinde
öngörülen ürünün piyasaya arzının durdurulması, piyasada bulundurulmasının
önlenmesi, piyasadan çekilmesi veya geri çağırılması önlemlerin alınmasını
ve yaptırımların uygulanmasını engellemez.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Üretici ve Dağıtıcıların Yükümlülükleri ile Yetkili
Kuruluşların Yetki ve Sorumlulukları
Üreticilerin
yükümlülükleri
MADDE 6 –
(1) Üreticiler ancak güvenli
ürünleri piyasaya arz edebilir veya piyasada bulundurabilir.
(2) Üreticiler, kendi faaliyetleri ile sınırlı
olmak üzere;
a) Aksinin mazur görülebileceği durumlar hariç,
ürünün veya ürünün ambalajının üzerine ürünün model, parti, seri numarası
veya ayırt edilmesini sağlayacak diğer bilgiler ile kendi isim, kayıtlı ticari
unvan veya marka bilgisi ile kendisine ulaşılabilecek açık adres
bilgilerinin kolayca görülebilir ve okunabilir bir şekilde yer almasını
sağlar.
b) Mümkün olduğu hallerde, piyasaya arz ettiği ve
piyasada bulundurduğu ürünlerden numune alarak test eder, inceleme yapar,
şikâyetlerin, tehlikeli ürünlerin ve geri çağrılan ürünlerin kaydını tutar
ve yaptığı izleme faaliyetleri hakkında dağıtıcıları bilgilendirir.
c) Tüketicilerin ürünün taşıdığı riskler hakkında
yeterli ve etkin bir şekilde uyarılmasını sağlar.
ç) Yeterli uyarıların olmaması nedeniyle ürünün
taşıdığı risklerin açıkça anlaşılamayacağı durumlarda, ürünün arz
edebileceği riskleri değerlendirebilmeleri için, tüketicilere, ürünün
normal veya makul ölçüde öngörülebilir kullanım süresi içerisinde taşıdığı
riskler hakkında gerekli bilgileri sağlar ve bu risklere karşı gerekli
önlemleri alır.
d) Ürünlerin taşıdığı risklerden kaçınmak için, bu
ürünlerin piyasaya arzının durdurulması, piyasada bulundurulmasının
önlenmesi, piyasadan çekilmesi veya tüketiciden geri çağırılması önlemi de
dahil olmak üzere gerekli önlemleri alır. Ürünün geri çağırılması önlemine,
diğer önlemlerin riski önlemede yetersiz kaldığı durumlarda başvurulur.
e) Yetkili kuruluşlar talep ettiğinde, tedarik
ettiği ürünlerinin taşıdığı riskleri önlemeye yönelik tedbirlerde işbirliği
yaparlar.
f) Risk taşıyan ürünlerle ilgili olarak
kendiliğinden veya yetkili kuruluşun talebi üzerine bu Yönetmelik kapsamında
gerekli düzeltici önlemleri aldıktan sonra bu önlemler ve ürünün içerdiği
riskler hakkındaki bilgileri, tüketicilerin ürünün taşıdığı riskler
hakkında yeterli ve etkin bir şekilde uyarılmasını sağlayarak etkili olacak
şekilde duyurur ve duyurunun kapsamına göre engellilerin erişebilirliğini
dikkate alır. Duyuru, asgari aşağıdaki bilgileri içerir:
1) Ürünü tanıtacak marka, model veya cins ismi veya
diğer ayırt edici özellikler.
2) Mümkün ise ürünün fotoğrafı veya resimli
tasviri.
3) Alınan önlem.
4) Önlemi gerektiren sorunun açık ve anlaşılır
tarifi.
5) Sorumlu üreticinin isim, adres ve diğer iletişim
bilgileri.
6) Riskten sakınmak veya sorunu gidermek için
önerilen yöntemler.
(3) Üreticiler tarafından ikinci fıkranın (c) ve
(ç) bentlerinde belirtilen uyarı yükümlülüğünün yerine getirilmiş olması,
üreticiyi bu Yönetmelikte belirtilen diğer yükümlülükleri yerine
getirmekten muaf tutmaz.
(4) Üreticiler ikinci fıkrada belirtilen önlemleri
yetkili kuruluşun yapacağı denetimden önce gönüllü olarak kendiliğinden
alabileceği gibi, yetkili kuruluşun talebi üzerine de yerine getirir.
Dağıtıcıların
yükümlülükleri
MADDE 7 –
(1) Dağıtıcılar, kendi
faaliyetleri ile sınırlı olmak üzere;
a) Üreticiler ve yetkili kuruluşlarla etkin bir
işbirliği yapar. Özellikle risklerin önlenmesine yönelik alınan önlemler
kapsamında ürünün risk taşıdığı her durumda üreticiyi ve 9 uncu madde
kapsamında yetkili kuruluşu bilgilendirir. Ürünün menşeinin izlenebilirliği
için gerekli belgeleri bulundurur, talebi halinde yetkili kuruluşa sunar.
Yetkili kuruluşun talimatlarını ivedilikle yerine getirir.
b) Sahip oldukları bilgi ve mesleki birikim
çerçevesinde bu Yönetmelik hükümlerine uygun olmadığını bildikleri veya
bilmelerinin gerektiği ürünleri tedarik etmeyerek, genel ürün güvenliği
gereklerine uygunluğun sağlanmasına yardım edecek şekilde faaliyette
bulunur.
c) Üreticinin ürüne ilişkin riskler ve önlemler
hakkında kendilerine bildirdiği bilgileri, varsa tedarik zincirindeki bir
sonraki dağıtıcıya iletmek ve 6 ncı maddenin ikinci fıkrasının (f) bendinde
belirtilen duyuruyu müşterilerinin kolaylıkla görebileceği veya
ulaşabileceği yerlere koymak zorundadır.
Yetkili
kuruluşların yetki ve sorumlulukları
MADDE 8 –
(1) Yetkili kuruluşlar, sorumlu
oldukları ürün gruplarına ilişkin bir teknik düzenlemenin bulunmadığı veya
teknik düzenlemelerde insan sağlığı ve güvenliğine ilişkin hükümler
bulunmadığı veya belirli risklere yahut risk kategorilerine ilişkin
hükümler bulunmadığı durumlarda, ürünlerin güvenli olması amacıyla
üreticilerin ve dağıtıcıların bu Yönetmelikte belirlenen yükümlülüklere
uymalarını sağlar.
(2) Ürünlerin genel ürün güvenliği gereklerine
uygunluğunun denetimi, Kanun ve 13/11/2001 tarihli ve 2001/3529 sayılı
Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Ürünlerin Piyasa Gözetimi ve
Denetimine Dair Yönetmelik hükümleri çerçevesinde, ilgili mevzuat hükümleri
ile ürün grupları bazında sorumlu kılınan yetkili kuruluşlar tarafından
yapılır.
(3) Bir ürün grubu için ilgili mevzuat hükümleri
kapsamında birden çok yetkili kuruluşun sorumlu olması halinde, genel ürün
güvenliği gereklerine uygunluğun denetimi, ilgili tüm kuruluşlar tarafından
sorumlulukları dahilinde eşgüdüm içerisinde yapılır. Yetkili kuruluşlar
arasında ürüne ilişkin denetim ve idari yaptırımların hangi kuruluş tarafından
uygulanacağına dair tereddüt hasıl olduğu durumlarda, yetkili kuruluşlar
arasında görev dağılımının belirlenmesi konusunda bir işbirliği protokolü
imzalanması yolu tercih edilebilir.
(4) Üçüncü fıkrada belirtildiği şekilde bir ürün
grubunun genel ürün güvenliği gereklerine uygunluğunun denetiminden birden
çok yetkili kuruluşun sorumlu olduğu durumlarda, yetkili kuruluşlar
arasında sorumluluk alanları hakkında bir anlaşmazlık ortaya çıkması
halinde, anlaşmazlığın çözümü hakkında karar, Ürünlerin Piyasa Gözetimi ve
Denetimine Dair Yönetmelik kapsamında kurulan Piyasa Gözetimi ve Denetimi
Koordinasyon Kurulu tarafından verilir.
(5) Bir ürün grubunun genel ürün güvenliği
gereklerine uygunluğunun denetimi konusunda herhangi bir yetkili kuruluşun
sorumlu olmadığı durumlarda, sorumluluğun hangi yetkili kuruluş tarafından
üstlenilmesi gerektiğine ilişkin karar, benzer olan ve benzer güvenlik
değerlendirmeleri gerektiren ürünlerin aynı yetkili kuruluşça denetlenmesi
esas olmak üzere Ürünlerin Piyasa Gözetimi ve Denetimine Dair Yönetmelik
kapsamında kurulan Piyasa Gözetimi ve Denetimi Koordinasyon Kurulu
tarafından verilir.
(6) Yetkili kuruluş;
a) Tüm ürünlerde;
1) Ürünün piyasaya arzından nihai kullanıcıya
ulaştığı aşamaya kadar, ürünlerden numune almaya ve ürünün güvenliğine
ilişkin özellikleri ile ilgili olarak yeterli ölçek ve sıklıkta denetim
yapmaya,
2) İlgili taraflardan gerekli her türlü bilgi ve
belgeyi talep etmeye,
b) Belirli durumlarda risk taşıyabilecek ürünlerde;
1) Ürünün taşıyabileceği riskler hakkında uygun,
açık ve kolayca anlaşılabilir Türkçe uyarılarla işaretlenmesini talep
etmeye,
2) Ürünün piyasaya arzını, güvenliğini temin edecek
ön koşullara tabi tutmaya,
c) Belirli kişiler bakımından risk taşıyabilecek
ürünlerde;
1) Risk altındaki kişilerin muhtemel riskler
hakkında zamanında ve uygun şekillerde uyarılmasını ve bilgilendirilmesini
talep etmeye,
ç) Tehlikeli olduğuna dair belirtilerin bulunduğu
ürünlerde, riskin ciddiyeti ile orantılı olarak;
1) Ürünlerin piyasaya arzını, piyasada
bulundurulmasını, önerilmesini veya teşhir edilmesini, gerekli değerlendirmeler
ve kontroller için ihtiyaç duyulacak zaman süresince geçici olarak
durdurmaya,
d) Tehlikeli ürünlerde, riskin ciddiyeti ile
orantılı olarak;
1) Ürünün piyasaya arzını yasaklamaya ve yasağın
uygulanmasını sağlamak üzere gerekli önlemleri almaya,
e) Piyasada bulunan tehlikeli ürünlerde, riskin
ciddiyeti ile orantılı olarak;
1) Ürünün ivedilikle piyasaya arzının
durdurulmasını, piyasada bulundurulmasının önlenmesini, piyasadan çekilmesini
ve ürünün taşıdığı riskler hakkında tüketicilerin uyarılmasını talep etmeye
veya bu önlemleri kendisi almaya,
2) Uygun olduğu durumlarda üreticiler ve dağıtıcıların
eşgüdümlü bir biçimde hareket ederek ürünleri geri çağırmasını, ürünlerin
uygun koşullarda imhasını talep etmeye veya bu önlemleri kendisi almaya,
yetkilidir.
(7) Altıncı fıkranın (e) bendinde öngörülen
tüketicinin elindeki ürünlerin geri çağrılması önlemi, alınan diğer
önlemlerin riskin ortadan kaldırılmasında yetersiz kalması durumunda son
çare olarak uygulanır. Söz konusu önlem, mevcut olması halinde, iyi uygulama
kodları çerçevesinde uygulanabilir.
(8) Yetkili kuruluş, yayımlanmış iyi uygulama
kodlarına dayanarak üretici ve dağıtıcıların gönüllü faaliyetlerini
destekler.
(9) Ürünün ciddi bir risk arz edip etmediğine
ilişkin yetkili kuruluş tarafından yapılacak değerlendirme, her bir olay
bazında münhasıran yapılacaktır. Yetkili kuruluşlar, gerekli gördükleri
durumlarda, sorumlu oldukları ürün grupları bazında, risk değerlendirmesi
kriterlerine ilişkin Türkçe rehberler yayımlar. Bu rehberler özellikle,
ilgili sektörde ciddi riskin tanımlanmasına ilişkin kriterleri belirlemeyi
ve ciddi risk taşıyan ürüne karşı alınacak önlemlerde uygulamada birlik
sağlamayı amaçlar.
(10) Yetkili kuruluşun bu madde kapsamında alınacak
önlemlere ilişkin talepleri; üreticilere, kendi faaliyetleri ile sınırlı
olmak kaydıyla ve tedarik zincirinde yer alan ilk dağıtıcı öncelikli olmak
kaydıyla dağıtıcılara ve gerektiği hallerde üründen kaynaklanan riskleri
önlemeye yönelik faaliyetlerde işbirliği sağlanacak diğer kişilere yönelik
olacaktır.
(11) Ürünlerin Piyasa Gözetimi ve Denetimine Dair
Yönetmelik hükümleri saklı kalmak kaydıyla, yetkili kuruluşlar bu
Yönetmelik kapsamı ürün gruplarında;
a) Ürün güvenliği konusunda bilimsel ve teknik
bilgiyi takip eder ve günceller.
b) Ürün ve risk kategorileri itibarıyla sektörel
denetim programları hazırlar, uygular ve bu programları periyodik olarak
günceller; sektörel denetim programlarının uygulanması ile ilgili
faaliyetleri, bulguları ve sonuçları izler. Programla ilgili genel
bilgileri ve değişiklikleri Bakanlıkça talep edilen şekilde ve sürede
Bakanlığa gönderir.
c) Denetim faaliyetlerini ve bunların etkinliğini
düzenli olarak gözden geçirir, değerlendirir, gerektiğinde gözetim ve
denetim yaklaşımını günceller ve uygulamada bulunan birimlerini yeniden
yapılandırır.
(12) Yetkili kuruluş, bu Yönetmelik kapsamına giren
konulara ilişkin şikâyetlerin ulaştırılabileceği veya bilgi alınabilecek
ürün güvenliği yardım masası oluşturur, şikayetlerin takibini yapar ve bu
birimin görev alanına giren konular ile irtibat bilgilerini uygun bir
şekilde duyurur.
(13) Yetkili kuruluş, ürünün ciddi risk taşıdığı
haller dışında, önlemlere ilişkin nihai kararı almadan önce ilgili
taraflara savunma yapabilmesi için on iş gününden az olmamak üzere makul
bir süre verir. Ürünün ciddi risk taşıdığı hallerde, savunma süresi yetkili
kuruluş tarafından önlem uygulandıktan sonra ilgili taraflara bilahare
verilir.
(14) Yetkili kuruluş bu Yönetmelik kapsamında
aldığı önlem ve idari yaptırıma ilişkin kararını ilgili taraflara bildirdiği
tebligatta bu kararın dayandığı gerekçeleri, varsa çözüm önerilerini, yasal
itiraz yollarını ve süre sınırlarını da belirtir.
Bildirim
yükümlülüğü
MADDE 9 –
(1) Üreticiler ve dağıtıcılar
sahip oldukları bilgi ve mesleki birikim çerçevesinde, piyasaya arz ettikleri
veya piyasada bulundurdukları bir ürünün genel güvenlik gerekleri açısından
tüketicilere yönelik riskler taşıdığını bildikleri veya bilmelerinin
gerektiği durumlarda, tüketicilere yönelik riskleri önlemek için risk
teşkil eden hususlar ile alınan düzeltici önlemler ve sonuçları hakkında
yetkili kuruluşu ivedilikle ve ayrıntılı bir biçimde bilgilendirir.
(2) Ciddi risklerin varlığı hallerinde, birinci
fıkrada bahsi geçen bilgilendirme en az aşağıdakileri içermelidir:
a) Ciddi risk arz eden ürün veya ürün grubunun tam
olarak belirlenmesini mümkün kılacak bilgiler.
b) Ciddi risk arz eden ürünlerin oluşturduğu
risklerin tam tanımlanması.
c) Ciddi risk arz eden ürünün izlenebilirliği ile
ilgili kullanılabilir bütün bilgiler.
ç) Tüketicileri riskten korumak için alınacak
önlemlerin tanımlanması.
(3) Yetkili kuruluş, erken müdahale ve hızlı bilgi
değişiminin sağlanabilmesi amacını gözeterek;
a) 8 inci maddenin altıncı fıkrasının (b) ila (e)
bentlerinde öngörülen önlemlerin alınması halinde; bu önlemleri, önlemlerin
alınış nedenlerini, önlemlerde meydana gelen değişiklikleri ve önlemlerin
kaldırılması hakkında bilgileri,
b) Ciddi risk taşıyan bir ürünün piyasaya arzının
veya kullanımının yasaklanması, kısıtlanması veya özel koşullara tabi
tutulmasına yönelik bir önlem aldıklarında, önlem almaya karar
verdiklerinde, üretici ve dağıtıcılara bu yönde alınabilecek zorunlu veya
ihtiyari önlemler konusunda yol gösterdiklerinde veya onlarla ortak bir
anlayışa vardıklarında; alınan önlemleri, önlemlerin sürelerini, alınış
nedenlerini, alınan önlemlere ilişkin değişiklikleri veya alınan önlemlerin
kaldırılması hakkında bilgileri, üretici ve dağıtıcılar tarafından alınan
gönüllü önlemleri en az aşağıdaki hususları içeren bilgiler ile birlikte;
1) Ürünün ve üründen kaynaklı riskin tam olarak
belirlenmesini mümkün kılacak bilgileri,
2) Her türlü test ve analiz sonuçları ile risk düzeyi
değerlendirmesine ilişkin sonuçların özetleri de dahil olmak üzere bahse
konu riskin tanımını,
3) Ürünün izlenebilirliğine ilişkin bilgiler ve var
ise alıcı ülke bilgileri ile alıcı ülkedeki tedarik zinciri bilgileri,
4) Tüketicileri riskten korumak için alınan veya
alınması öngörülen önlemlerin süresi ve içeriğine ilişkin bilgileri,
27/7/2013 tarihli ve 28720 sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan Piyasa Gözetimi ve Denetimi Sonuç ve Önlemlerin Kaydı ve
Bildirimi Yönetmeliğinde belirlenen usul ve esaslara uygun olarak Bakanlığa
bildirir.
(4) Üçüncü fıkra kapsamında bildirimi yapılan
önlemin bir kimyasal maddenin, karışımın veya ürünün kullanımını veya
piyasaya arzını kısıtlamayı amaçladığı durumlarda ve mevcut olduğu
hallerde, yetkili kuruluş ivedilikle söz konusu madde veya karışım ile bilinen
ve mevcut ikamelerine ilişkin verilerin bir özetini veya referanslarını,
Bakanlığa bildirir. Söz konusu bildirimde, alınan önlemlerin tüketici
sağlığı ve güvenliği üzerine beklenen etkilerine ilişkin bilgiler ile
23/6/2017 tarihli ve 30105 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Kimyasalların Kaydı, Değerlendirilmesi, İzni ve Kısıtlanması Hakkında
Yönetmeliğe uygun şekilde yürütülmüş risk analizi de yer alır.
(5) Bakanlık bu madde kapsamında yetkili
kuruluşlardan derlediği bilgilerin kaydını tutar. Bu bilgileri gerekli
görülen durumlarda, karşılıklılık esasında Avrupa Komisyonuna iletebilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Gizlilik,
ticari sırlar ve şeffaflık
MADDE 10
– (1) Yetkili kuruluş,
tüketicilerin üründen kaynaklanan risklere ilişkin bilgi sahibi olmaları amacıyla,
bu Yönetmelik kapsamında yer alan tehlikeli ve ciddi risk arz eden ürünlere
ilişkin olarak ürünü ve riski tanımlayan bilgiler ile üreticiler,
dağıtıcılar veya kendisi tarafından alınan önlemleri kendi internet
sitesinde veya gerekli gördüğü diğer uygun yöntemlerle ilan eder.
(2) Yetkili kuruluş, bu Yönetmelik hükümlerini
uygularken kişisel verilere dair, ticari sır niteliğindeki veya fikrî ve
sınai mülkiyet hakkına ilişkin edindiği bilgilerin gizliliğini korumakla
yükümlüdür. Ancak, insan sağlığı ve güvenliğinin gerektirdiği hallerde bu
bilgilerin açıklanması bu kapsamda sayılmaz.
Ürün
sorumluluğu tazminatı
MADDE 11
– (1) Bu Yönetmelik hükümlerinin
uygulanmasında, Kanunun 6 ncı maddesi gereğince ürün sorumluluğu tazminatı
kapsamındaki haklar saklıdır.
Komite
toplantılarına katılım
MADDE 12
– (1) Avrupa Komisyonu bünyesinde,
Genel Ürün Güvenliğine İlişkin 2001/95/AT sayılı Avrupa Parlamentosu ve
Konseyi Direktifinin uygulanmasına ilişkin gerçekleştirilen Komite
toplantılarına Bakanlık tarafından katılım sağlanır.
İdari
yaptırım
MADDE 13
– (1) Bu Yönetmelik hükümlerine
aykırı davrananlar hakkında, Kanunda öngörülen idari yaptırımlar uygulanır.
Üretici
ve dağıtıcıyı sorumluluktan kurtaran haller
MADDE 14
– (1) Piyasaya arz ettikleri veya
piyasada bulundurdukları ürünün bu Yönetmelik hükümlerine uygun olmadığını
tespit edip yetkili kuruluşun talebi ve uyarısı olmadan uygunsuzluğun
giderilmesi ve riskin ortadan kaldırılması için ürünün geri çağrılması da
dâhil olmak üzere gerekli tedbirleri kendiliğinden alan ve uygunsuzluğu
tamamen gideren üreticiler ve dağıtıcılar için Kanunda düzenlenen idari
yaptırımlar uygulanmaz.
Avrupa
Birliği mevzuatına uyum
MADDE 15
– (1) Bu Yönetmelik Genel Ürün
Güvenliğine İlişkin 2001/95/AT sayılı Avrupa Parlamentosu ve Konseyi
Direktifi dikkate alınarak Avrupa Birliği mevzuatına uyum çerçevesinde
hazırlanmıştır.
Yürürlük
MADDE 16
– (1) Bu Yönetmelik 12/3/2021
tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 17
– (1) Bu Yönetmelik hükümlerini
Ticaret Bakanı yürütür.
|