|
Çevre ve Şehircilik Bakanlığından:
MİLLİ EMLAK GENEL TEBLİĞİ
(SIRA NO: 393)
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç ve
kapsam
MADDE 1 – (1) Bu Tebliğin amacı; imar planı bulunmayan veya
1/5000 ya da 1/1000 ölçekli imar planlarında tarımsal amaca ayrılan
Hazineye ait taşınmazların sera ve jeotermal kaynaklı teknolojik seracılık
faaliyetleri de dahil tarımsal üretim yapmak üzere tarımsal amaçlı
kooperatifler, tarım satış kooperatifleri ve tarımsal üretici birlikleri
ile bunların üst kuruluşlarına kiraya verilmesine ilişkin usul ve esasları
belirlemektir.
Dayanak
MADDE 2 – (1) Bu Tebliğ, 29/6/2001 tarihli ve 4706 sayılı
Hazineye Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi ve Katma Değer Vergisi
Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun ek 5 inci maddesine
dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3 – (1) Bu Tebliğde geçen;
a) Bakanlık: Çevre ve Şehircilik Bakanlığını (Millî
Emlak Genel Müdürlüğü),
b) Hazineye ait taşınmaz: Hazinenin özel
mülkiyetindeki taşınmazlar ile Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki
yerleri,
c) Hak sahibi: Kiralama yapılacak tarımsal amaçlı
kooperatifler, tarım satış kooperatifleri ve tarımsal üretici birlikleri
ile bunların üst kuruluşlarını,
ç) İdare: İllerde çevre ve şehircilik il
müdürlüğünü (millî emlak dairesi başkanlığı veya emlak/millî emlak müdürlüğü)
ve ilçelerde millî emlak müdürlüğünü yoksa milli emlak şefliğini,
d) Katılım bedeli: Birden fazla başvuru olması
halinde, hak sahibinin belirlenmesine esas olmak ve bir defaya mahsus
tahsil edilmek üzere taşınmazın harca esas değerinin yüzde biri üzerinden
başvuranlar arasında yapılacak artırma sonucu oluşacak bedeli,
e) Kontrol ekibi: Bu Tebliğ kapsamında inceleme,
tespit veya yıllık kontrolleri gerçekleştirmek üzere, Tarım ve Orman
Bakanlığı il veya ilçe müdürlüklerinden en az iki teknik personel ile
İdareden en az bir personelin katılımı ile oluşturulan ekibi,
f) Sera: İklim ve diğer dış etkilerin
olumsuzluklarının kaldırılması veya azaltılması için cam, naylon veya benzeri
malzeme kullanılarak oluşturulan örtüler altında, ilgili idarece
ruhsatlandırılan ve ileri tarım teknikleri kullanılarak üretim yapılan
tarım arazisini,
g) Tarım İdaresi: Tarım ve Orman Bakanlığı il veya
ilçe müdürlüklerini,
ğ) Tarımsal üretim: Toprak, su ve biyolojik
kaynaklar ile birlikte tarımsal girdiler kullanılarak yapılan bitkisel,
hayvansal, su ürünleri, mikroorganizma ve enerji üretimini,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Kiraya Verme İşlemleri
Genel
esaslar
MADDE 4 – (1) Bu Tebliğ kapsamında imar planı bulunmayan
veya 1/5000 ya da 1/1000 ölçekli imar planlarında tarımsal amaca ayrılan
Hazineye ait taşınmazlar sera ve jeotermal kaynaklı teknolojik seracılık
faaliyetleri de dahil tarımsal üretim yapmak üzere tarımsal amaçlı
kooperatifler, tarım satış kooperatifleri ve tarımsal üretici birlikleri
ile bunların üst kuruluşlarına yirmi yıl süreyle doğrudan kiraya
verilebilir.
(2) Kiraya verilecek Hazineye ait taşınmazın ilk
yıl kira bedeli, taşınmazın 2/7/1964 tarihli ve 492 sayılı Harçlar
Kanununun 63 üncü maddesinde yer alan harca esas değerin yüzde biridir.
(3) Bu Tebliğ kapsamında yapılacak kiraya verme
işlemlerinde geçici ve kesin teminat alınmaz.
(4) Kiracı tarafından talep edilmesi halinde,
kontrol ekibinin uygun görüşü ve İdarenin izni ile Hazine taşınmazları
üzerinde sera ve jeotermal kaynaklı teknolojik sera yatırımları ile
tarımsal üretim için zorunlu olan; modern örtüaltı, topraksız tarımsal
üretim gibi ihtiyaçlar için gerekli altyapı ve kiralama amacına matuf
takılıp sökülebilir malzemelerle geçici nitelikte tesis, depo ve benzeri
yapılar yapılabilir.
(5) Tarımsal amaçlı kooperatifler, tarım satış kooperatifleri
ve tarımsal üretici birlikleri ile bunların üst kuruluşları, kiraya verilen
taşınmazları bizzat işletebilecekleri gibi bünyesinde bulunan
kooperatiflere, birliklere, üst kuruluşlara ve sermayesinin yüzde
ellisinden fazlasına sahip olduğu iştiraklerine Bakanlıkça izin verilmek
suretiyle işlettirebilirler. Bu durumda cari yıl kira bedeline ilave olarak
düzenlenecek kira sözleşmesinden elde edilen gelirin, cari yıl kira
bedelinden fazla olan kısmının yüzde ellisinin Hazineye ayrıca ödenmesi
gerekir.
(6) Kira süresi sonunda yükümlülüklerini yerine
getirdiği tespit edilen ve talepte bulunan kiracıların kira süresi, kontrol
ekibinin uygunluk raporu ve yeniden bedel belirlenmek suretiyle Bakanlık
izni ile uzatılabilir.
(7) Kiraya verilen taşınmaz üzerinde ağaç veya
fidan dikilmesi durumunda sözleşme sonunda taşınmazın eski haline
getirilmesi gerekir. Ancak sözleşmenin sona ermesi, feshi veya yeniden
kiralama yapılmaması durumlarında ağaç veya fidanlar sökülüp götürülmezse
bunlar için herhangi bir bedel, hak ve tazminat talep edilemez.
Kiraya
verilemeyecek taşınmazlar
MADDE 5 – (1) Özel kanunlar kapsamında kalıp kiralanması
mümkün olmayan yerler ile 1/5000 veya 1/1000 ölçekli imar planlarında
tarımsal amaç dışında ayrılan yerler ve Bakanlıkça belirlenen taşınmazlar
kiraya verilemez.
(2) Kiralama işleminden sonra birinci fıkra
kapsamında kaldığı anlaşılan taşınmazların ilgili kurumlarca tahsisi veya
devrinin talep edilmesi halinde yapılan sözleşmeler İdare tarafından tek
taraflı olarak feshedilir.
Taşınmazların
belirlenmesi ve ilan edilmesi
MADDE 6 – (1) Bu Tebliğ kapsamında kiraya verilebilecek
Hazineye ait taşınmazlar, resen veya talep üzerine İdarece belirlenir ve bu
taşınmazlara ilişkin bilgi ve belgeler Valiliklerce (Çevre ve Şehircilik İl
Müdürlüğü) Bakanlığa gönderilir.
(2) Bakanlıkça kiraya verilmesi uygun görülen
taşınmazlar, İdarenin internet sayfasında ve uygun görülen diğer şekillerle
otuz gün süreyle ilan edilir. Bu taşınmazlara ilişkin bilgiler tarımsal
amaçlı kooperatifler, tarım satış kooperatifleri ve tarımsal üretici
birlikleri ile bunların üst kuruluşlarına duyurulmak üzere ilgili Tarım
İdaresine de ayrıca gönderilir.
(3) Ayrıca, ilan edilen taşınmazlar ilgili belediye
başkanlıkları, ticaret ve sanayi odaları ile ziraat odalarına da bildirilir.
İlan edilen bu taşınmazlardan köy ve belde sınırları içerisinde bulunanlar
aynı süre içerisinde ilgili köy ve beldede uygun görülen vasıtalarla
duyurulur.
Kira
işlemleri
MADDE 7 – (1) İdarece ilan edilen Hazineye ait taşınmazlar
üzerinde tarımsal üretim yapmak üzere tarımsal amaçlı kooperatifler, tarım
satış kooperatifleri ve tarımsal üretici birlikleri ile bunların üst
kuruluşları, ilan süresi içerisinde İdareye başvurur.
(2) İlan edilen taşınmaz için bir başvuru olması
halinde, başvuruda bulunan kooperatif, tarım satış kooperatifi, tarımsal
üretici birlik veya bunların üst kuruluşu hak sahibi olarak belirlenir.
(3) Birden fazla başvurunun olması durumunda,
yapılacak artırmada en yüksek katılım bedelini teklif eden tarımsal amaçlı
kooperatif, tarım satış kooperatifi, tarımsal üretici birlik ya da bunların
üst kuruluşu hak sahibi olarak belirlenir. Katılım bedeli hak sahibinden
bir defaya mahsus olarak tahsil edilir ve bu bedel kira bedelinden mahsup
edilmez. İlk yıl kira bedeli ayrıca tahsil edilir.
(4) Hak sahipliğinin belirlenmesinden sonra bilgi
ve belgeler Valiliklerce (Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü) Bakanlığa
gönderilir. Bakanlıkça hak sahipliğinin uygun görülmesi halinde, İdarece en
geç on beş gün içerisinde hak sahibine; varsa katılım bedeli, kira bedeli,
kira süresi, ödeme koşulları, bedelin yatırılacağı yer, sözleşme giderleri
(vergi, resim, harçlar ve diğer giderler) gibi bilgileri de içeren bu
Tebliğ ekinde yer alan (Ek-1) tebligat yapılır.
(5) Ayrıca, yapılacak tebligatta, tebliğ tarihinden
itibaren otuz gün içerisinde yükümlülüklerin yerine getirilmesi halinde
sözleşme düzenleneceği belirtilir. Süresi içerisinde yükümlülüklerin yerine
getirilmesi halinde bu Tebliğ ekinde yer alan (Ek-2) kira sözleşmesi
düzenlenir.
(6) Bu Tebliğ kapsamında düzenlenen kira
sözleşmelerinin notere tasdik ve tescili zorunlu değildir.
(7) Taşınmazın ilk yıl kira bedeli, taşınmazın 492
sayılı Kanunun 63 üncü maddesinde yer alan harca esas değerin yüzde
biridir. Kira ve katılım bedeli peşin veya taksitle ödenebilir. İlk yıl
kira ve varsa katılım bedelinin taksitle ödenmesi halinde dörtte biri
sözleşme imzalanmadan önce peşin olarak, kalanı ise aynı yıl kira dönemi
içinde iki eşit taksitle veya yılı sonunda tek seferde ödenebilir. Müteakip
yıllar kira bedelleri ise aynı yıl kira dönemi içinde olmak kaydıyla üç
eşit taksitle veya yılı sonunda tek seferde ödenebilir. Taksitlere kanuni
faiz uygulanmaz.
(8) Üst üste iki yıllık kira bedelinin ödenmemesi
halinde yapılacak tebligat ile otuz gün içerisinde bu bedellerin ödenmesi
istenir. Bu süre içerisinde de ödenmemesi durumunda 12 nci maddenin üçüncü
fıkrasına göre işlem tesis edilir.
(9) İkinci ve izleyen yıllar kira bedelleri,
sözleşme günü itibarıyla Türkiye İstatistik Kurumunca yayımlanan Tarım
Ürünleri Üretici Fiyat Endeksi (Tarım ÜFE – oniki aylık ortalamalara göre
yüzde değişim) oranında arttırılır. Bu bedelin genel beyan döneminde
yeniden belirlenen bedelin altında kalması halinde, genel beyan döneminde
belirlenen bedel esas alınır.
(10) Kira süresinin sona ermesi nedeniyle kiracısı
tarafından yeniden kiralama talebinde bulunulan Hazineye ait taşınmazın
yeniden eski kiracısına kiraya verilinceye kadar geçen süre içindeki
kullanımı için, yeni sözleşmede öngörülen bedel üzerinden kullanım bedeli
tahsil edilir.
(11) Kira sözleşmesi feshedilen, kira süresi sona
erdiği halde yeniden kiralama talebinde bulunulmayan ve yeniden kiralanması
talep edilip de kiraya verilmesi uygun görülmeyen taşınmazların tahliyeleri
sağlanıncaya kadar geçen süre içindeki kullanımı nedeniyle ecrimisil takdir
ve tahsili yapılır.
(12) Süresi içinde ödenmeyen kira, katılım ve
kullanım bedelleri ile diğer alacaklara, 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı
Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 51 inci maddesine göre
belirlenen oranda gecikme faizi uygulanır.
Taşınmazın
teslimi
MADDE 8 – (1) Kiraya verilecek taşınmaz, İdarece sözleşme
tarihinden itibaren on beş gün içinde üzerindeki muhdesat ve müştemilat da
gösterilmek suretiyle mahallinde tanzim edilecek tutanakla kiracısına
teslim edilir.
(2) Teslim tutanağı iki nüsha olarak düzenlenir.
Tutanağın bir nüshası kiracıya verilir, diğer nüshası ise dosyasında
saklanır.
(3) Kiracı, kiralama amacına uygun olarak en fazla
altı ay içerisinde faaliyete başlamak zorundadır.
(4) Teslim edilen taşınmazın üzerinde kiracı
tarafından kiralama amacına, başvuruda belirtilen şartlara ve bu Tebliğ
hükümlerine uygun olarak faaliyette bulunulması esastır.
Denetim
ve geçici yapılaşma
MADDE 9 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yürütülen faaliyetlere
ilişkin kontrol ekibi tarafından, başvuru şartlarına ve kira sözleşmesine
uygun faaliyette bulunup bulunulmadığı yıllık olarak denetlenir.
(2) Kontrol ekibi tarafından gerçekleştirilen
inceleme, tespit veya yıllık kontroller rapora bağlanır. Bu raporda,
başvuruda belirtilen faaliyetlere, kira sözleşmesinde belirtilen şartlara
veya bu Tebliğ hükümlerine aykırılığın olup olmadığı ile bu aykırılıkların
doksan günü geçmemek üzere verilecek süre ile giderilip giderilemeyeceği
belirtilir. İdarece, kontrol ekibi raporunda belirtilen sürede aykırılıkların
giderilmesi gerektiği kiracıya bildirilir. Verilen süre içerisinde,
aykırılıkların kiracı tarafından giderilmemesi halinde, 12 nci maddenin
üçüncü fıkrasına göre İdarece işlem tesis edilir.
(3) Kiraya verilen taşınmazlar kiralama amacı
dışında kullanılamaz, sera ve jeotermal kaynaklı teknolojik sera
yatırımları hariç üzerlerinde hiçbir şekilde sabit yapı ve tesis inşa
edilemez. Ancak kiracı tarafından talep edilmesi halinde üretim için
zorunlu olan; modern örtüaltı, topraksız tarımsal üretim gibi ihtiyaçlar
için gerekli altyapı ve kiralama amacına matuf takılıp sökülebilir
malzemelerle geçici nitelikte tesis, depo ve benzeri yapılar kontrol
ekibinin uygun görüşü ve İdarenin izni ile yapılabilir. Bu şekilde izin
verilen yapılar, sözleşme bitiminde kiracı tarafından kaldırılır ve tahliye
edilir.
(4) Tarım İdaresi ve İdarece uygun görülen
zamanlarda da ayrıca denetim yapılabilir.
Protokol
düzenlenmesi
MADDE 10
– (1) Hazineye ait taşınmazlar,
tarımsal üretim yapmak üzere Bakanlık, Tarım ve Orman Bakanlığı ile Tarım
Kredi Kooperatifleri Merkez Birliği arasında Tebliğ ekinde yer alan (Ek-3)
protokol düzenlenmek suretiyle ve protokolde belirlenen hükümler
çerçevesinde doğrudan kiraya verilebilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Sözleşmenin Devri, Fesih ve Tahliye
Sözleşmenin
devri ve ortak alınması
MADDE 11
– (1) Kira sözleşmeleri
devredilemez ve bu sözleşmelere ortak alınamaz. Ancak kooperatif, birlik
veya üst kuruluşların üye ve ortaklarında değişiklik olabilir.
(2) İzinsiz devir yapılması veya ortak alınması
halinde, sözleşme feshedilir ve 12 nci maddenin üçüncü fıkrasına göre işlem
yapılır.
Fesih ve
tahliye
MADDE 12
– (1) Kiraya verilen Hazine
taşınmazlarının tarımsal üretim amacıyla kullanılması zorunludur. Amaç dışı
kullanımın tespit edilmesi halinde tebligat yapmaya gerek kalmaksızın
sözleşme feshedilir.
(2) Kiraya verilen taşınmaza, kira sözleşmesinin
sona ermesinden önce, kamu kurum ve kuruluşları tarafından; kamu
hizmetlerinin yürütülebilmesi için zorunlu olarak ihtiyaç duyulması veya
taşınmazın özel kanunlar gereğince değerlendirilmesinin talep edilmesi
halinde, sözleşme İdarece tazminat alınmaksızın tek taraflı olarak
feshedilir. Kiracı hasat sezonu dikkate alınmak suretiyle yapılacak
tebligatı takip eden on beş gün içerisinde taşınmazı tahliye eder.
(3) Kiracının; fesih talebinde bulunması, kira
dönemi sona ermeden faaliyetini durdurması, taahhüdünü sözleşme hükümlerine
uygun olarak yerine getirmemesi hallerinde İdarenin en az otuz gün süreli
ve nedenleri açıkça belirtilen ihtarına rağmen aynı durumun devam etmesi halinde,
ayrıca protesto çekmeye ve hüküm almaya gerek kalmaksızın sözleşme İdarece
tazminat alınmaksızın feshedilir. Taşınmazın kiracı tarafından rızaen
tahliye edilmemesi halinde, 8/9/1983 tarihli ve 2886 sayılı Devlet İhale
Kanununun 75 inci maddesi ile 19/6/2007 tarihli ve 26557 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan Hazine Taşınmazlarının İdaresi Hakkında Yönetmelik
hükümlerine göre hasat sezonuna müteakip tahliye edilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Hüküm
bulunmayan haller
MADDE 13
– (1) Bu Tebliğde hüküm bulunmayan
hallerde Devlet İhale Kanunu ve Hazine Taşınmazlarının İdaresi Hakkında
Yönetmelik hükümleri uygulanır.
Yürürlük
MADDE 14
– (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde
yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 15
– (1) Bu Tebliğ hükümlerini Çevre
ve Şehircilik Bakanı yürütür.
Ekleri için tıklayınız.
|