|
Millî Eğitim Bakanlığından:
ÖZEL EĞİTİM
HİZMETLERİ YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ KISIM
Genel Hükümler
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam,
Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 –
(1) Bu Yönetmeliğin amacı; Türk
Millî Eğitiminin genel amaçları ve temel ilkeleri doğrultusunda, özel
eğitim ihtiyacı olan bireylerin eğitim haklarından yararlanmalarını
sağlamaya yönelik usul ve esasları düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 –
(1) Bu Yönetmelik; özel eğitim
ihtiyacı olan bireylere sunulacak eğitim ve öğretim hizmetlerinin
yürütülmesine yönelik hükümleri kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik; 5/1/1961 tarihli ve 222 sayılı
İlköğretim ve Eğitim Kanunu, 14/6/1973 tarihli ve 1739 sayılı Millî Eğitim
Temel Kanunu, 5/6/1986 tarihli ve 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu,
1/7/2005 tarihli ve 5378 sayılı Engelliler Hakkında Kanun, 20/6/2012
tarihli ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, 30/5/1997 tarihli ve
573 sayılı Özel Eğitim Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ile 25/8/2011
tarihli ve 652 sayılı Millî Eğitim Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri
Hakkında Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
ve kısaltmalar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında;
a) Ağır düzeyde otizmi olan birey: Sosyal
etkileşim, sözel ve sözel olmayan iletişim, ilgi ve etkinliklerdeki sınırlılıkları
nedeniyle yoğun özel eğitim ve destek eğitim hizmetine ihtiyacı olan
bireyi,
b) Ağır düzeyde zihinsel engelli birey: Zihinsel
işlevler ile kavramsal, sosyal, pratik uyum ve öz bakım becerilerindeki
eksiklikleri nedeniyle yaşam boyu süren, yoğun özel eğitim ve destek eğitim
hizmetine ihtiyacı olan bireyi,
c) Bakanlık: Millî Eğitim Bakanlığını,
ç) Bedensel engelli birey: Kas, iskelet ve sinir sistemindeki
bozukluklar nedeniyle özel eğitim ve destek eğitim hizmetine ihtiyacı olan
bireyi,
d) Bilim ve sanat merkezi: Örgün eğitim kurumlarına
devam eden; genel zihinsel, görsel sanatlar veya müzik yetenek alanlarında
özel yetenekli olan öğrencilere, yeteneklerini geliştirerek kapasitelerini
en üst düzeyde kullanmalarını sağlamak amacıyla destek eğitim hizmeti
vermek üzere açılan kurumu,
e) Bilim ve sanat merkezi kayıt bölgesi: Birden
fazla bilim ve sanat merkezi bulunan il ve ilçelerde bilim ve sanat merkezlerinin
öğrenci kayıt ve nakil işlemlerini gerçekleştirecekleri bölgeyi,
f) Bireysel yetenekleri fark ettirme programı:
Genel zihinsel yetenek alanından tanılanan ve destek eğitim programını
tamamlayan öğrencilerin bireysel yeteneklerini fark etmeleri amacıyla
yürütülen eğitim programını,
g) Bireyselleştirilmiş eğitim programı: Özel eğitim
ihtiyacı olan bireylerin takip ettikleri program esas alınarak gelişim
özellikleri, eğitim ihtiyaçları ve performansları doğrultusunda hedeflenen
amaçlara ulaşmaya yönelik hazırlanan ve bu bireylere verilecek destek
eğitim hizmetlerini de içeren özel eğitim programını,
ğ) Çok ağır düzeyde zihinsel engelli birey:
Zihinsel yetersizliği yanında öz bakım, günlük yaşam ve temel akademik
becerileri kazanamayan, yaşam boyu bakım ve gözetime ihtiyacı olan bireyi,
h) Danışman öğretmen: Öğrencinin proje üretimi ve
yönetimi programı aşamasında birlikte çalıştığı öğretmeni,
ı) Destek eğitim hizmeti: Özel eğitim ihtiyacı olan
bireylerin eğitim ihtiyaçları doğrultusunda kendilerine, ailelerine,
öğretmenlerine ve okuldaki diğer personele uzman personel ve gerekli
araç-gereçlerle sunulan danışmanlık hizmetlerini,
i) Destek eğitim odası: Tam zamanlı
kaynaştırma/bütünleştirme yoluyla eğitimlerine devam eden öğrenciler ile
özel yetenekli öğrencilere ihtiyaç duydukları alanlarda destek eğitim
hizmetleri verilmesi için düzenlenmiş ortamı,
j) Destek eğitim programı: Genel zihinsel yetenek
alanından tanılanan öğrencilerin tüm alan ve disiplinlerle
ilişkilendirilerek alındıkları eğitim programını,
k) Genel müdürlük: Millî Eğitim Bakanlığı Özel
Eğitim ve Rehberlik Hizmetleri Genel Müdürlüğünü,
l) Görme engelli birey: Görme gücünün kısmen ya da
tamamen kaybından dolayı özel eğitim ve destek eğitim hizmetine ihtiyacı
olan bireyi,
m) Hafif düzeyde otizmi olan birey: Sosyal
etkileşim, sözel ve sözel olmayan iletişim, ilgi ve etkinliklerdeki hafif
düzeydeki sınırlılığı nedeniyle özel eğitim ile destek eğitim hizmetine
ihtiyacı olan bireyi,
n) Hafif düzeyde zihinsel engelli birey: Zihinsel
işlevler ile kavramsal, sosyal ve pratik uyum becerilerinde hafif düzeydeki
yetersizliği nedeniyle özel eğitim ve destek eğitim hizmetine sınırlı
düzeyde ihtiyacı olan bireyi,
o) İşitme engelli birey: İşitme duyarlılığının
kısmen veya tamamen kaybından dolayı özel eğitim ve destek eğitim hizmetine
ihtiyacı olan bireyi,
ö) Kaynaştırma/bütünleştirme yoluyla eğitim
uygulamaları: Özel eğitim ihtiyacı olan bireylerin her tür ve kademede
diğer bireylerle karşılıklı etkileşim içinde bulunmalarını ve eğitim
amaçlarını en üst düzeyde gerçekleştirmelerini sağlamak amacıyla bu
bireylere destek eğitim hizmetleri de sunularak akranlarıyla birlikte tam
zamanlı ya da özel eğitim sınıflarında yarı zamanlı olarak verilen eğitimi,
p) Millî Eğitim Bakanlığı Bilişim Sistemleri Rehberlik
ve Araştırma Merkezi Modülü: Özel eğitim ihtiyacı olduğu öngörülen
bireylere ilişkin eğitsel değerlendirme ve tanılama hizmetlerine yönelik iş
ve işlemlerin elektronik ortamda yürütüldüğü ve bilgilerin saklandığı
sistemi,
r) Orta düzeyde otizmi olan birey: Sosyal
etkileşim, sözel ve sözel olmayan iletişim, ilgi ve etkinliklerdeki sınırlılıkları
nedeniyle özel eğitim ile destek eğitim hizmetine yoğun şekilde ihtiyacı
olan bireyi,
s) Orta düzeyde zihinsel engelli birey: Zihinsel
işlevler ile kavramsal, sosyal ve pratik uyum becerilerindeki sınırlılık
nedeniyle temel akademik, günlük yaşam ve iş becerilerinin kazanılmasında
özel eğitim ile destek eğitim hizmetine yoğun şekilde ihtiyacı olan bireyi,
ş) Özel eğitim: Bireysel ve gelişim özellikleri ile
eğitim yeterlilikleri açısından akranlarından anlamlı düzeyde farklılık
gösteren bireylerin eğitim ve sosyal ihtiyaçlarını karşılamak üzere
geliştirilmiş eğitim programları ve özel olarak yetiştirilmiş personel ile
uygun ortamlarda sürdürülen eğitimi,
t) Özel eğitim ihtiyacı olan birey: Bireysel ve
gelişim özellikleri ile eğitim yeterlilikleri açısından akranlarından
anlamlı düzeyde farklılık gösteren bireyi,
u) Özel yetenekli birey: Yaşıtlarına göre daha
hızlı öğrenen, yaratıcılık, sanat, liderliğe ilişkin kapasitede önde olan,
özel akademik yeteneğe sahip, soyut fikirleri anlayabilen, ilgi alanlarında
bağımsız hareket etmeyi seven ve yüksek düzeyde performans gösteren bireyi,
ü) Özel yetenekleri geliştirme programı: Müzik ve
görsel sanatlar yetenek alanından uyum programını, genel zihinsel yetenek
alanından ise bireysel yetenekleri fark ettirme programını tamamlayan
öğrencilerin özel yeteneklerini geliştirmek amacıyla yürütülen programı,
v) Proje üretimi ve yönetimi programı: Öğrencilerin
ilgi, istek ve yetenekleri doğrultusunda bir alanda veya disiplinde
danışman öğretmen rehberliğinde bireysel veya grupla yürüttükleri eğitim
programını,
y) Rehberlik servisi: Eğitim kurumlarında rehberlik
hizmetlerinin yürütüldüğü birimi,
z) Rehberlik ve araştırma merkezi: Rehberlik
hizmetleri ile özel eğitim hizmetlerini planlayarak hizmetlerin koordineli
bir şekilde yürütülmesini sağlayan kurumu,
aa) Tamamlayıcı eğitim faaliyeti: Resmî özel eğitim
okullarında örgün eğitim saatleri dışında hafta içi veya hafta sonu
öğrencilerle yürütülen eğitim faaliyetlerini,
bb) Uygulama sınıfı: Özel eğitim uygulama okulunda
(III. kademe) iş becerilerine yönelik uygulamaların yapıldığı ortamı,
cc) Uyum programı: Bilim ve sanat merkezine yeni
kaydı yapılan öğrencilerin sosyal ve psikolojik gelişimleri hakkında bilgi
sahibi olmak ve kurumu tanıtmak için yürütülen eğitim programını,
çç) Veli: Öğrencinin annesi, babası veya yasal
sorumluluğunu üstlenen kişiyi,
dd) Yetenek alanı: Özel yetenekli öğrencinin
tanılandığı genel zihinsel yetenek alanı, görsel sanatlar yetenek alanı ve
müzik yetenek alanını,
ee) Zorunlu öğrenim: Özel eğitim ihtiyacı olan
bireyler için okul öncesinden başlayıp ortaöğretim süresini de kapsayan
eğitim ve öğretim sürecini,
ff) BEP: Bireyselleştirilmiş eğitim programını,
gg) BİLSEM: Bilim ve sanat merkezini,
ğğ) BİLSEM Modülü: Bilim ve sanat merkezi yönetim
bilgi sistemini,
hh) RAM: Rehberlik ve araştırma merkezini,
ıı) MEBBİS-RAM Modülü: Millî Eğitim Bakanlığı
Bilişim Sistemleri Rehberlik ve Araştırma Merkezi Modülünü,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Temel İlkeler
ve Amaçlar
Özel
eğitimin temel ilkeleri
MADDE 5 –
(1) Türk Millî Eğitiminin genel
amaç ve temel ilkeleri doğrultusunda öğrencilere;
a) Bireysel farklılıkları, gelişim özellikleri ve eğitim
ihtiyaçları dikkate alınarak eğitim hizmeti sunulması,
b) Özel eğitim ihtiyacı olan bireylerin ilgi,
istek, yeterlilik ve yetenekleri doğrultusunda özel eğitim hizmetlerinden
yararlandırılması,
c) Özel eğitim hizmetlerine erken dönemde
başlanması,
ç) Özel eğitim hizmetlerinin özel eğitim ihtiyacı
olan bireyleri sosyal ve fiziksel çevrelerinden mümkün olduğu kadar
ayırmadan, toplumla etkileşim ve karşılıklı uyum sağlama sürecini
kapsayacak şekilde planlanıp yürütülmesi,
d) Özel eğitim ihtiyacı olan bireylerin eğitsel
performansları doğrultusunda amaç, içerik ve öğretim süreçlerinde
uyarlamalar yapılarak diğer bireylerle birlikte eğitim görmelerine öncelik
verilmesi,
e) Özel eğitim ihtiyacı olan bireylerin her tür ve
kademedeki eğitimlerini sürdürebilmeleri için kurum ve kuruluşlarla iş
birliği yapılması,
f) Özel eğitim ihtiyacı olan bireyler için BEP
geliştirilmesi ve eğitim programlarının bireyselleştirilerek uygulanması,
g) Ailelerin, özel eğitim sürecinin her aşamasına
aktif katılmalarının sağlanması,
ğ) Özel eğitim politikalarının geliştirilmesinde
üniversitelerin ilgili bölümleri ve özel eğitim ihtiyacı olan bireylere
yönelik faaliyette bulunan sivil toplum kuruluşları ile iş birliği içinde
çalışılması,
esastır.
Özel
eğitim hizmetlerinin amaçları
MADDE 6 –
(1) Türk Millî Eğitiminin genel
amaç ve temel ilkeleri esas alınarak; özel eğitim ihtiyacı olan bireylerin
eğitim ihtiyaçları, yeterlilikleri, ilgi ve yetenekleri doğrultusunda
kapasitelerini en üst düzeyde kullanmaları, üst öğrenime, meslek hayatına
ve toplumsal yaşama hazırlanmalarını amaçlar.
İKİNCİ KISIM
Özel Eğitim Hizmetleri
BİRİNCİ BÖLÜM
Eğitsel
Değerlendirme ve Tanılama ile İzleme Süreci
Eğitsel
değerlendirme ve tanılama esasları
MADDE 7 – (1) Bireylerin eğitsel değerlendirmesi ve
tanılaması ile ilgili iş ve işlemler RAM’larda oluşturulan özel eğitim
değerlendirme kurulu tarafından yapılır.
(2) Bireylerin eğitsel değerlendirmesi ve
tanılamasıyla ilgili ilk başvuru; okul yönetimi, veli ya da zihinsel engeli
olmayan 18 yaşından büyük bireyin kendisi tarafından; resmî kurumlarda
bakım ve barınma hizmetinden yararlanan bireyler için kurumun resmî yazı
ile görevlendireceği personel tarafından RAM’a yapılır.
(3) Eğitsel değerlendirme ve tanılama sürecinde
aşağıdaki hususlar dikkate alınır:
a) Eğitsel değerlendirme ve tanılama uygun ortamda,
bireyin özelliklerine uygun ölçme araçlarıyla yapılır. Sağlık sorunları
nedeniyle RAM’a gelemeyecek durumda olanların eğitsel değerlendirme ve
tanılamasıyla ilgili iş ve işlemler bu bireylerin bulunduğu ortamlarda
yapılır.
b) Eğitsel değerlendirme ve tanılama sonucunda özel
eğitim ihtiyacı olduğu tespit edilen bireyler, Özel Eğitim Değerlendirme
Kurulu Raporu düzenlenerek uygun eğitim ortamına ve özel eğitim hizmetine
yönlendirilirler. Resmî özel eğitim okuluna, özel eğitim sınıfına ya da tam
zamanlı kaynaştırma/bütünleştirme yoluyla eğitime yönlendirilen öğrenciler
için (EK-1) Rapor, 8/2/2007 tarihli ve 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları
Kanunu kapsamında hizmet sunan özel eğitim kurumlarında destek eğitim almasına
karar verilen öğrenciler için (EK-2) Rapor düzenlenir.
c) Özel Öğretim Kurumları Kanunu kapsamında hizmet
sunan kurumlarda destek eğitim almasına karar verilen öğrenciler için en
fazla bir yıllık eğitim planı hazırlanır. Süresi biten planlar ihtiyaç hâlinde
yenilenebilir.
ç) Eğitsel değerlendirme ve tanılama hizmetlerine
ilişkin iş ve işlemler MEBBİS-RAM Modülü üzerinden yapılır.
(4) Eğitsel değerlendirme ve tanılama işlemleri
okula kayıtlı öğrenciler için okulun bulunduğu bölgedeki RAM tarafından, herhangi
bir okula kayıtlı olmayanlar için ise ikamet adresi ya da bakım ve barınma
hizmetinden yararlandığı kurumun bulunduğu bölgedeki RAM tarafından
yapılır.
(5) Eğitsel değerlendirme ve tanılama, bireyin tüm
gelişim alanlarındaki özellikleri ve akademik disiplin alanlarındaki
yeterlilikleri ile eğitim ihtiyaçları birlikte değerlendirilerek eğitimin
her tür ve kademesindeki geçişlerde yapılır. Ayrıca bireylerin eğitim
performansı ve eğitim ihtiyaçları doğrultusunda veli ya da okulun yazılı
talebi üzerine gerektiğinde tekrarlanır.
(6) Bakanlığa bağlı yurtdışındaki Türk okullarında
eğitimlerini sürdüren özel eğitim ihtiyacı olan bireylere Türkiye’deki
RAM’larda eğitsel değerlendirme ve tanılama hizmeti sunulur.
(7) Türkiye’de eğitimine devam eden veya edecek
olan yabancı uyruklu bireyler RAM’larda sunulan eğitsel değerlendirme ve
tanılama hizmetlerinden yararlanır. Bu bireylerden, eğitsel değerlendirme
ve tanılama sonucunda özel eğitim ihtiyacı olduğu tespit edilenler için
Özel Eğitim Değerlendirme Kurulu Raporu (EK-1) düzenlenir.
(8) Özel yetenekli olarak BİLSEM’e aday gösterilen
öğrencilerin eğitsel değerlendirme ve tanılaması ile ilgili iş ve işlemler
Bakanlıkça yayımlanan kılavuzda açıklanan takvim doğrultusunda yapılır.
(9) Eğitsel değerlendirme ve tanılama süreci ile
ilgili yapılacak iş ve işlemlerde bireyin veya velinin görüşü alınır.
Eğitsel
değerlendirme ve tanılama için gerekli belgeler
MADDE 8 – (1) Eğitsel değerlendirme ve tanılama için;
a) Bireyin, velisinin ya da okul yönetiminin yazılı
talebi,
b) Koruyucu aile yanında kalan bireyler için
yapılan başvurularda koruyucu aile belgesi,
c) Okula kayıtlı olan öğrenciler için Eğitsel
Değerlendirme İstek Formu (EK-3),
ç) Birey için uygun eğitim ortamına yönlendirilmesi
amaçlı başvurularda gerektiğinde Engelli Sağlık Kurulu Raporu,
d) Özel Öğretim Kurumları Kanunu kapsamında hizmet
sunan kurumlarda destek eğitim hizmeti almak üzere yapılan başvurularda
Engelli Sağlık Kurulu Raporu,
e) Özel Öğretim Kurumları Kanunu kapsamında hizmet
sunan kurumlarda destek eğitim hizmeti alan bireylerin raporlarının
yenilenmesi için yapılan başvurularda ilgili kurumca düzenlenecek Dönem
Sonu Bireysel Performans Değerlendirme Formu (EK-4),
istenir.
Kademeler
arası geçişler
MADDE 9 – (1) Özel eğitim ihtiyacı olan öğrencilerin okulöncesi,
ilkokul, ortaokul veya lise kademelerindeki eğitime geçiş süreçlerinde
aşağıdaki hususlar dikkate alınır:
a) Eğitimin her tür ve kademesindeki geçişlerde
eğitsel değerlendirme ve tanılama yapılır.
b) İl veya ilçe özel eğitim hizmetleri kurulu tarafından
yerleştirme kararı alınan öğrencilerin devam edeceği okullarda RAM’ın
planlaması doğrultusunda okul rehberlik servisi ile işbirliği içerisinde
öğrencinin okula uyumu ve eğitime erişimi ile ilgili gerekli tedbirler
alınarak uygulama takip edilir.
c) RAM’ın planlaması doğrultusunda okul rehberlik
servisi ile işbirliği içerisinde öğretmenler, yöneticiler, aileler ve
öğrenciler için gerekli bilgilendirme çalışmaları yapılır.
ç) Özel eğitim ihtiyacı olan öğrencilerden ders
yılı sonunda kademeler arası geçiş yapacakların kayıtlı bulunduğu okullarda
okul yönetimleri öğrencilerin RAM’a yönlendirilmesi ile ilgili iş ve
işlemleri yürütür.
İzleme
MADDE 10
– (1) Özel eğitim hizmetlerinin
planlanması ve eğitimde sürekliliğin sağlanması amacıyla erken çocukluk döneminden
itibaren eğitimin her kademesinde özel eğitim ihtiyacı olan bireylerin
gelişimlerinin ilgili okul ve kurumlarca takip edilerek kayıt altına
alınması esastır.
İKİNCİ BÖLÜM
Eğitim Tür ve
Kademelerindeki Özel Eğitim Hizmetleri
Eğitim
tür ve kademelerindeki özel eğitim hizmetleri
MADDE 11
– (1) Özel eğitim ihtiyacı olan
bireylere hizmet verilen her tür ve kademedeki okul veya kurumda eğitim
amaçlarının en üst düzeyde gerçekleştirilmesi için aşağıdaki hususlar
dikkate alınır:
a) 0-36 aylık özel eğitim ihtiyacı olan çocuklar
için erken çocukluk dönemi hizmetleri, ailenin bilgilendirilmesini ve
desteklenmesini de içerecek şekilde yürütülür.
b) 36 ayını tamamlayan özel eğitim ihtiyacı olan
çocuklar için okul öncesi eğitim zorunludur. Çocukların gelişimi ve
özellikleri dikkate alınarak okul öncesi dönemde eğitim süresi
uzatılabilir.
c) Özel eğitim ihtiyacı olan bireylerin her tür ve
kademedeki eğitimlerini kaynaştırma/bütünleştirme yoluyla sürdürmeleri esas
olmakla birlikte bu bireylere yönelik özel eğitim kurumları veya özel
eğitim sınıfları da açılabilir.
ç) Resmî özel eğitim okullarında öğrenim gören özel
eğitim ihtiyacı olan öğrenciler için örgün eğitim saatleri dışındaki
zamanlarda tamamlayıcı eğitim faaliyetleri düzenlenebilir.
d) İlköğretim veya ortaöğretim programlarını takip
eden özel eğitim ihtiyacı olan öğrencilerden öğrenimlerini
tamamlayamayanlar ya da öğrenim çağı dışına çıkanlar ile örgün eğitim
kurumlarındaki öğrenim hakkını kullananların kayıtları açık öğretim okullarına
yapılır.
e) Özel eğitim ihtiyacı olan bireylerin mesleki,
teknik, sosyal veya kültürel alanlarda bilgi ve becerilerle donatılması,
onların hayata kazandırılması, üretken bireyler hâline getirilmesi amacıyla
bu bireylere yaygın eğitim hizmetleri verilir.
f) Örgün eğitim hizmetinden doğrudan
yararlanamayacak öğrencilerin uzaktan eğitim yoluyla derslerini takip
edebilmelerini sağlamak amacıyla bu öğrencilere Bakanlığın ilgili
birimlerince teknolojik destek de dâhil olmak üzere gerekli hizmetler
sunulur.
g) Bakanlıkça düzenlenen merkezî sistem sınavları
ile protokolle yapılan sınavlarda özel eğitim ihtiyacı olan öğrenciler için
gerekli tedbirler alınır.
ğ) Özel yetenekli bireylere her tür ve kademede
kayıtlı bulundukları okulların destek eğitim odalarında ve BİLSEM’lerde
destek eğitim hizmeti verilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Erken Çocukluk Dönemi Eğitimi, Birden Fazla
Yetersizliği Olan Bireylerin Eğitimi,
Evde veya
Hastanede Eğitim, Grup Eğitimine Hazırlık, Aile Eğitimi
Erken
çocukluk dönemi eğitimi
MADDE 12
– (1) 0-36 aylık özel eğitim
ihtiyacı olan çocuklar için erken çocukluk dönemi eğitim hizmetleri il veya
ilçe özel eğitim hizmetleri kurul kararı ile özel eğitim okulları, okul
öncesi eğitim kurumları, bünyesinde ana sınıfı bulunan eğitim kurumları ile
çocuk ve ailenin ihtiyaçları doğrultusunda evlerde de yürütülür.
(2) Erken çocukluk dönemi eğitim hizmetlerinin
yürütülmesinde aşağıdaki hususlar dikkate alınır:
a) Bu hizmet, velinin yazılı talebi üzerine Özel
Eğitim Değerlendirme Kurulu Raporu doğrultusunda il veya ilçe özel eğitim
hizmetleri kurulunca planlanır.
b) Bakanlıkça hazırlanan eğitim programı esas
alınarak özel eğitim ihtiyacı olan çocuk için BEP hazırlanarak aile eğitimi
yoluyla hizmet verilir.
c) Erken çocukluk dönemi eğitim hizmetleri,
ailelerin çocuklarının eğitimine katılım sağlayacakları şekilde kurumda
veya evde yürütülür.
ç) Eğitim faaliyetleri her bir çocuk için haftada 2
gün, ikişer eğitim saati olacak şekilde, okulun ders saatleri içinde veya
dışında ihtiyaç halinde hafta sonu da planlanabilir. Bir eğitim saati 40
dakikadır.
d) Erken çocukluk döneminde sunulacak eğitim
hizmetleri özel eğitim öğretmenleri, okul öncesi öğretmenleri, çocuk
gelişimi ve eğitimi öğretmenleri tarafından yürütülür.
Birden
fazla yetersizliği olan bireylerin eğitimi
MADDE 13 –
(1) Zorunlu öğrenim çağında olup
birden fazla yetersizliği nedeniyle ilköğretim veya ortaöğretim
programlarına devam edemeyecek durumdaki öğrenciler için öncelikle özel
eğitim okullarında; özel eğitim okulu bulunmayan yerleşim yerlerinde diğer
okullar bünyesinde, il veya ilçe özel eğitim hizmetleri kurulunun teklifi
doğrultusunda valilik oluru ile sınıf açılır. Bu sınıflarda eğitim
hizmetlerinin yürütülmesinde aşağıdaki hususlar dikkate alınır:
a) Sınıflarda özel eğitim programı uygulanır.
Öğrencilerin başarılarının değerlendirilmesi, takip ettikleri özel eğitim
programı esas alınarak hazırlanan BEP’e göre yapılır.
b) Bu sınıflarda birleştirilmiş sınıf uygulaması
ile eğitim yapılır.
c) Sınıfların mevcudu en fazla 4 öğrenciden oluşur.
ç) Dersler özel eğitim öğretmenleri tarafından
okutulur. İlkokullarda haftalık ders çizelgesinde yer alan din kültürü ve
ahlak bilgisi; diğer kademelerde din kültürü ve ahlak bilgisi, görsel
sanatlar, müzik ve beden eğitimi alanlarına ilişkin dersler ile meslek
dersleri ilgili alan öğretmenleri tarafından okutulur. Alan öğretmeni
tarafından okutulan derslere özel eğitim öğretmenleri dersin işlenişine
destek vermek üzere katılır.
d) Bu sınıflar ders, teneffüs, yemek ve diğer
etkinlik saatleri bakımından bünyesinde açıldığı okulda uygulanan programa
uyarlar.
e) Özel eğitim meslek okulu veya özel eğitim
uygulama okulu (III. kademe) programını tamamlayan öğrencilere takip
ettikleri eğitim programına uygun diploma (EK-8 veya EK-9) düzenlenir.
Evde
eğitim hizmeti
MADDE 14
– (1) Zorunlu öğrenim çağındaki
özel eğitim ihtiyacı olan öğrencilerden sağlık problemi nedeniyle en az on
iki hafta süreyle örgün eğitim kurumlarından yararlanamayacağı ya da
yararlanması durumunda sağlığı açısından risk oluşturacağı en az birisi
ilgili daldan olmak üzere üç uzman tabip tarafından düzenlenmiş Durum Bildirir
Sağlık Kurulu Raporu’nda belirtilen öğrencilere velinin yazılı talebi ve
Özel Eğitim Değerlendirme Kurulu Raporu ile il veya ilçe özel eğitim
hizmetleri kurulunun planlaması doğrultusunda ders yılı içinde evde eğitim
hizmeti verilebilir.
(2) Evde eğitim hizmetlerinin sunulmasında
aşağıdaki hususlar dikkate alınır:
a) Öğrencinin evde eğitim hizmeti kapsamında
alacağı haftalık ders saati, sorumlu olduğu eğitim programı esas alınarak
ilköğretim kademesinde veya özel eğitim programı uygulanan ortaöğretim
kademesinde bir okula kayıtlı olanlar için haftada 10 ders saatinden, diğer
ortaöğretim kademesinde bir okula kayıtlı olanlar için ise haftada 16 ders
saatinden az olmayacak şekilde planlanır.
b) İlköğretim programını takip eden öğrenciler için
okutulacak dersler belirlenirken merkezi sistem sınavlarında sorumlu
olacakları dersler; ortaöğretim programlarını takip eden öğrenciler için
okutulacak dersler belirlenirken ise öğrencinin seçtiği ders yoğunluğu
dikkate alınarak planlama yapılır.
c) Özel eğitim programını takip eden öğrenciler
için okutulacak dersler belirlenirken öğrencilerin eğitim ihtiyaçları ve
özellikleri dikkate alınarak planlama yapılır.
ç) Ortaöğretim kademesinde özel eğitim programından
sorumlu olan öğrenciler için eğitim programında yer alan meslek dersleri
dışındaki dersler için evde eğitim hizmeti planlanır.
d) Evde eğitim hizmetlerinde öğrencilerin eğitim
ihtiyaçları ile takip edecekleri eğitim programı esas alınarak; özel eğitim
öğretmenleri, okul öncesi öğretmenleri, sınıf ve diğer alan öğretmenleri
görevlendirilir. Öğretmen görevlendirmesinde öncelikle öğrencinin kayıtlı
bulunduğu okulda veya o yerleşim yerindeki eğitim kurumlarında görev yapan
kadrolu öğretmenlerden istekli olanlar arasından, ihtiyacın bu yolla
karşılanamaması durumunda ise o yerleşim yerindeki eğitim kurumlarında veya
RAM’larda görev yapan kadrolu öğretmenler arasından resen görevlendirme
yapılır.
e) Öğrencilerin başarı durumlarının değerlendirilmesi,
sorumlu olduğu eğitim programının uygulandığı okullardaki değerlendirme
ölçütlerine göre yapılır. Okutulan derslerin puanları e-Okul Sistemine
işlenir. Öğrenci okutulmayan derslerden muaf tutulur.
f) Bireylerin başarı değerlendirme sonuçları
öğretmenler tarafından, öğrencinin kayıtlı bulunduğu okul yönetimine
bildirilir. Sınıf geçme ve diğer işlemler, kayıtlı olunan okul yönetimi
tarafından yürütülür.
g) Evde eğitim hizmeti süresince bu öğrencilerin
okula devam zorunluluğu aranmaz ve devam zorunluluğu aranmamasına yönelik
e-Okul Sisteminde işlem yapılır.
ğ) Evde eğitim hizmetinden yararlanan öğrencilere
verilen eğitim hizmetleri, bilişim teknolojileri de kullanılarak
desteklenir.
h) Evde eğitim hizmeti hafta içi verilebileceği
gibi hafta sonları da verilebilir.
(3) Mesleki ve teknik eğitim programlarının
uygulandığı okullarda kayıtlı olan öğrencilerden sadece 9 uncu sınıf
öğrencileri için evde eğitim hizmeti sunulur.
Hastanede
eğitim hizmeti
MADDE 15
– (1) Zorunlu öğrenim çağındaki
özel eğitim ihtiyacı olan öğrencilerden sağlık problemi nedeniyle sağlık
kuruluşlarında yatarak tedavi gören öğrencilerin eğitimlerini sürdürmeleri
için hastaneler bünyesinde il veya ilçe özel eğitim hizmetleri kurulunun
teklifi ve Sağlık Bakanlığının uygun görüşü üzerine Valilik Olur’u ile
hastane sınıfları açılır. Bu sınıflarda eğitim hizmetlerinin yürütülmesinde
aşağıdaki hususlar dikkate alınır:
a) Eğitim hizmeti, velinin yazılı talebi ve
öğrencinin tedavisinden sorumlu hekimin yazılı görüşü ile sağlanır.
b) Bu sınıflarda birleştirilmiş sınıf uygulaması
ile eğitim yapılır.
c) Sınıfa gelemeyecek durumda olan öğrencilere
odalarında eğitim verilir.
ç) Eğitim alacak öğrencilerin hastalığı ve eğitim
ortamına ilişkin şartlar dikkate alınarak ilköğretim veya özel eğitim
programı uygulanan ortaöğretim kademesinde öğrencilerin haftalık ders saati
haftada 10 ders saatinden; diğer ortaöğretim kademesinde olanlar için ise
haftada 16 ders saatinden az olmayacak şekilde planlanır.
d) Derse başlama ve bitiş saatleri ile derslerin
süresi, eğitim alacak öğrencinin sağlık durumu ve hastane şartları dikkate
alınarak il veya ilçe özel eğitim hizmetleri kurulu tarafından belirlenir.
e) Hastane sınıflarında eğitimlerini sürdüren
öğrencilere kayıtlı bulundukları sınıfta uygulanan öğretim programları
uygulanır.
f) Öğrencilerin başarı durumlarının
değerlendirilmesi, kayıtlı bulundukları sınıftaki değerlendirme ölçütlerine
göre hastane sınıfında okutulan dersler için yapılır. Okutulan bu derslerin
puanları e-Okul Sistemine işlenir. Öğrenci okutulmayan derslerden muaf
tutulur.
g) Hastane sınıfındaki öğrencilerin başarı
değerlendirme sonuçları öğretmenler tarafından öğrencilerin kayıtlı
bulundukları okul yönetimine bildirilir. Sınıf geçme, diğer iş ve işlemler
kayıtlı oldukları okul yönetimi tarafından yürütülür.
ğ) Hastanede eğitim hizmeti süresince bu
öğrencilerin okula devam zorunluluğu aranmaz ve e-Okul Sisteminde devam
zorunluluğu aranmamasına yönelik işlem yapılır.
h) Hastane sınıfı normunda bulunan sınıf öğretmenleri
bu sınıfta eğitim alacak öğrencilerle ilgili iş ve işlemleri yürütmek üzere
il veya ilçe özel eğitim hizmetleri kurulu ile iş birliği içinde çalışır.
ı) Hastane sınıfında eğitim alan öğrencilerin
eğitim ihtiyaçları ile takip edecekleri program esas alınarak; özel eğitim
öğretmenleri, okul öncesi öğretmenleri, sınıf ve diğer alan öğretmenleri
görevlendirilir. Öğretmen
görevlendirmesinde hastane sınıfının bulunduğu eğitim bölgesindeki eğitim
kurumlarında görev yapan kadrolu öğretmenlerden istekli olanlar arasından,
ihtiyacın bu yolla karşılanamaması durumunda ise bu eğitim kurumlarındaki
veya RAM’larda görev yapan kadrolu öğretmenler arasından resen
görevlendirme yapılır.
i) Hastanede bir aydan daha az süre yatarak tedavi
gören bireylerin eğitimleri takip ettikleri öğretim programları esas
alınarak verilir. Bu durumda hastane sınıfında verilen eğitimin başarı
değerlendirmesi yapılmaz.
j) Hastanede eğitim hizmetinden yararlanan
öğrencilere verilen eğitim hizmetleri, bilişim teknolojileri de kullanılarak
desteklenir.
k) İlköğretim programını takip eden öğrenciler için
okutulacak dersler belirlenirken merkezî sistem sınavlarında sorumlu
olacakları dersler; ortaöğretim programlarını takip eden öğrenciler için
okutulacak dersler belirlenirken ise öğrencinin seçtiği ders yoğunluğu
dikkate alınarak planlama yapılır.
l) Özel eğitim programını takip eden öğrenciler
için okutulacak dersler belirlenirken öğrencilerin eğitim ihtiyaçları ve
özellikleri dikkate alınarak planlama yapılır.
m) Ortaöğretim kademesinde özel eğitim programından
sorumlu olan öğrenciler için eğitim programında yer alan meslek dersleri
dışındaki dersler için hastanede eğitim hizmeti planlanır.
(2) Mesleki ve teknik eğitim programlarının
uygulandığı okullarda kayıtlı olan öğrencilerden sadece 9 uncu sınıf
öğrencileri için hastanede eğitim hizmeti sunulur.
Grup
eğitimine hazırlık uygulaması
MADDE 16
– (1) Özel eğitim programları
uygulanan özel eğitim okulları ile bu programların uygulandığı sınıflarda
tuvalet eğitimini kazanamamış, yoğun davranış problemleri gösteren ve grup
eğitimine uyum sağlayamayan öğrencilerin grup eğitimine hazırlanması
amacıyla bire bir eğitim uygulaması yapılır. Bu uygulamanın yürütülmesinde
aşağıdaki hususlar dikkate alınır:
a) Uygulama, ders saatleri içerisinde okul yönetimince
belirlenen uygun bir ortamda yapılır.
b) Bu eğitimi alacak öğrencilerin tespiti ile
öğrencilerin alacağı haftalık ders saati ve yürütülecek eğitim faaliyetlerine
ilişkin planlama haftalık toplam ders saatinin %40’ını aşmayacak şekilde
BEP geliştirme birimince yapılır.
c) Öğrenciler bu uygulamanın dışında kalan
sürelerde BEP geliştirme biriminin planlaması doğrultusunda eğitimlerine
sınıflarında devam edebilirler. Bu kapsamda grup eğitimine katılamayan
öğrenciler için devam zorunluluğu aranmaz ve e-Okul Sisteminde devam
zorunluluğu aranmamasına yönelik işlem yapılır.
ç) Grup eğitimine hazırlık uygulamalarını özel
eğitim öğretmenleri yürütür.
Tamamlayıcı
eğitim faaliyetleri
MADDE 17
– (1) Tamamlayıcı eğitim
faaliyetlerinin yürütülmesinde aşağıdaki hususlar dikkate alınır:
a) Eğitim faaliyeti, velinin yazılı talebi ve BEP
geliştirme biriminin kararı doğrultusunda okul yönetimince planlanır.
b) Eğitim faaliyeti, bire bir ya da aynı tür
yetersizliğe sahip en fazla 3 öğrenci ile yürütülür.
c) Eğitim faaliyeti, her bir öğrenci için haftalık
2 ders saati olacak şekilde planlanır.
ç) Eğitim faaliyeti, öğrencinin tüm gelişim
alanlarındaki özellikleri ve eğitim ihtiyaçları ile akademik yeterlikleri
doğrultusunda yürütülür.
d) Eğitim faaliyeti özel eğitim öğretmenleri
tarafından yürütülür. Eğitim faaliyetinin yürütülmesinde bir özel eğitim
öğretmeni görevlendirilir.
Aile
eğitimi hizmetleri
MADDE 18
– (1) Aile eğitimi, her tür ve
kademedeki özel eğitim ihtiyacı olan öğrencilerin eğitimine katkı sağlamak
amacıyla aileye verilecek her türlü rehberlik ve eğitim hizmetlerini
içerir. Bu hizmetler Bakanlıkça hazırlanan aile eğitimi programı
doğrultusunda okul ve kurumlarda yürütülür.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Eğitim
Programları
Eğitim
programlarının esasları
MADDE 19
– (1) Özel eğitim ihtiyacı olan
bireylerin devam ettiği özel eğitim okulları ve özel eğitim sınıflarında
Bakanlıkça hazırlanan ilköğretim veya mesleki ve teknik eğitim programları
ile öğrencilerin eğitim ihtiyaçları ve özelliklerine göre hazırlanmış özel
eğitim programları uygulanır.
(2) Özel yetenekli bireylerin eğitiminde, eğitim
aldıkları alanlarla ilgili üst düzey becerileri kazandıracak zenginleştirmelere
yer verilmesi esastır.
Bireyselleştirilmiş
eğitim programı
MADDE 20
– (1) Özel eğitim ihtiyacı olan bireyler
için takip edecekleri eğitim programı temel alınarak BEP hazırlanması
esastır. Bu programda;
a) Eğitim planında yer alan yıllık amaçlara ve kısa
dönemli amaçlara,
b) Sunulacak destek eğitim hizmetinin türüne,
süresine ve hizmetin kimler tarafından nasıl sağlanacağına,
c) Öğretim ve değerlendirmede kullanılacak yöntem
ve teknikler ile öğretim materyallerine,
ç) Eğitim ortamına ilişkin düzenlemelere,
d) Davranış problemlerini önlemeye ya da azaltmaya
yönelik tedbirler ile olumlu davranış kazandırmaya yönelik uygulanacak
yöntem ve tekniklere,
e) Öğrencinin kişisel bilgilerine,
yer verilir.
Bilim ve
sanat merkezlerinin eğitim programları
MADDE 21
– (1) BİLSEM’e kayıtları yapılan
öğrenciler;
a) Uyum,
b) Destek eğitim,
c) Bireysel yetenekleri fark ettirme,
ç) Özel yetenekleri geliştirme,
d) Proje üretimi ve yönetimi,
programına alınırlar.
(2) Programları tamamlayan öğrencilere tamamladığı
her programın sonunda bilim ve sanat merkezi müdürlüğünce “Program
Tamamlama Belgesi” (EK – 10) verilir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Kaynaştırma/Bütünleştirme
Yoluyla Eğitim Uygulamaları
Kaynaştırma/bütünleştirme
yoluyla eğitim
MADDE 22
– (1) Özel eğitim ihtiyacı olan
bireyler Özel Eğitim Değerlendirme Kurulu Raporu doğrultusunda her tür ve kademedeki
eğitimlerini kaynaştırma/bütünleştirme yoluyla sürdürebilirler.
(2) Özel eğitim ihtiyacı olan bireyler,
kaynaştırma/bütünleştirme yoluyla eğitimlerini akranları ile birlikte aynı
sınıfta tam zamanlı veya özel eğitim sınıflarında yarı zamanlı olarak
sürdürebilirler.
(3) Okul öncesi eğitim, ilköğretim ya da mesleki ve
teknik eğitim programlarının uygulandığı özel eğitim okullarında
kaynaştırma/bütünleştirme yoluyla eğitim verilebilir.
(4) Kaynaştırma/bütünleştirme yoluyla eğitim
yapılan okullarda BEP geliştirme birimi oluşturulması zorunludur.
(5) Öğrenci Davranışlarını Değerlendirme Kurulu ile
Ödül ve Disiplin Kurulu’nda kaynaştırma/bütünleştirme yoluyla eğitimlerine
devam eden öğrencilerle ilgili alınacak kararlarda BEP geliştirme birimiyle
iş birliği yapılır.
Tam
zamanlı kaynaştırma/bütünleştirme yoluyla eğitim
MADDE 23
– (1) Tam zamanlı
kaynaştırma/bütünleştirme yoluyla eğitim hizmetlerinin sunulmasında aşağıdaki
hususlar dikkate alınır:
a) Öğrenciler, kayıtlı bulundukları okulda
uygulanan eğitim programını takip ederler. Öğrencilerin takip ettikleri
programlar temel alınarak BEP hazırlanır.
b) Ortaöğretimi tamamlayan öğrencilere akranlarına
verilen diploma düzenlenir.
c) Tam zamanlı kaynaştırma/bütünleştirme yoluyla
eğitim yapılan okullarda özel eğitim ihtiyacı olan öğrenciler için uygun
ortam düzenlemeleri yapılır ve destek eğitim odası açılır.
ç) Tam zamanlı kaynaştırma/bütünleştirme yoluyla
eğitim uygulaması yapılan okullarda özel eğitim ihtiyacı olan bireyler
gelişim özellikleri de dikkate alınarak sınıflara eşit sayıda ve her bir
şubede 2 öğrenciyi geçmeyecek şekilde yerleştirilir. Ancak bu sayı
birleştirilmiş sınıf uygulaması yapılan okullarda ihtiyaç doğrultusunda
artırılabilir.
d) Kaynaştırma/bütünleştirme yoluyla eğitim yapılan
özel eğitim okullarında sınıf mevcutları 5’i özel eğitim ihtiyacı olan
birey olmak üzere okul öncesi eğitimde en fazla 14; diğer kademelerde 15
öğrenci olacak şekilde oluşturulur.
Tam
zamanlı kaynaştırma/bütünleştirme yoluyla eğitim uygulamalarında başarının
değerlendirilmesi
MADDE 24
– (1) Tam zamanlı
kaynaştırma/bütünleştirme yoluyla eğitimlerine devam eden öğrencilerin başarılarının
değerlendirilmesinde kayıtlı olduğu okulda uygulanan mevzuatın yanında
aşağıdaki hususlar da dikkate alınır:
a) Öğrencilerin başarıları BEP’lerine göre
değerlendirilir.
b) Tüm ölçme ve değerlendirme süreçlerinde
öğrencilerin yetersizlik türü, gelişim özellikleri ve eğitim performansları
doğrultusunda süre, ortam, yöntem, cihaz ve materyallerde düzenlemeler
yapılarak gerekli tedbirler alınır.
c) Özel eğitim ihtiyacı olan öğrenciler için
merkezi sistem sınavlarında gerekli tedbirler alınır.
ç) İşitme yetersizliği, zihinsel yetersizliği veya
otizmi olan öğrenciler, her tür ve kademede velinin yazılı talebi ve BEP
geliştirme biriminin kararı doğrultusunda yabancı dil dersinden muaf
tutulabilirler. Bu öğrenciler merkezi sistem sınavlarında, yabancı dil
dersi sınavından muaf tutulurlar. Öğrencilerin yabancı dil dersinden muaf
olma durumu okul yönetimi tarafından e-Okul sistemine işlenir.
d) Görme yetersizliği olan öğrenciler için resim,
şekil ve grafik içeren sorular kabartma olarak, betimlenerek veya bu
soruların yerine eş değer sorular hazırlanarak değerlendirme yapılır.
e) Motor becerilerde yetersizliği olan öğrenciler
velinin yazılı talebi doğrultusunda motor beceri gerektiren derslerin
uygulamalı bölümlerinden muaf tutulurlar.
f) Öğrencilere, velinin yazılı talebi ve BEP
geliştirme biriminin kararı doğrultusunda ilkokulda bir defaya mahsus olmak
üzere sınıf tekrarı yaptırılabilir.
Destek
eğitim odası
MADDE 25
– (1) Okul öncesi, ilköğretim ve
ortaöğretim kademesinde eğitim veren okullarda tam zamanlı
kaynaştırma/bütünleştirme yoluyla eğitimlerini sürdüren öğrenciler için il
veya ilçe özel eğitim hizmetleri kurulunun teklifi doğrultusunda il veya
ilçe milli eğitim müdürlüklerince destek eğitim odası açılır. Destek eğitim
odasında eğitim hizmetlerinin yürütülmesinde aşağıdaki hususlar dikkate
alınır:
a) Eğitim alacak öğrenciler, bu öğrencilere
okutulacak dersler ile öğrencilerin alacağı haftalık ders saati BEP
geliştirme biriminin kararı doğrultusunda belirlenir. Bu planlama haftalık
toplam ders saatinin %40’ını aşmayacak şekilde yapılır.
b) Destek eğitim odasında görev alacak
öğretmenlerin çalışma programları okul yönetimince yapılır.
c) Destek eğitim alacak öğrenci sayısına göre
okullarda birden fazla destek eğitim odası açılabilir.
ç) Destek eğitim odasında öğrencilerin eğitim
performansları dikkate alınarak bire bir eğitim yapılır. Ancak, BEP
geliştirme biriminin kararı doğrultusunda gerektiğinde eğitim performansı
aynı seviyede olan öğrencilerle bire bir eğitimin yanında en fazla 3
öğrencinin bir arada eğitim alacağı grup eğitimi de yapılabilir.
d) Destek eğitim BEP geliştirme biriminin
planlaması doğrultusunda okulun ders saatleri içinde veya dışında ihtiyaç
halinde haftasonu da planlanabilir. Öğrenciye ders saatleri içinde eğitim
verilecekse destek eğitim alması planlanan dersin saatinde o derse ilişkin
eğitim verilir.
e) Özel yetenekli öğrencilerin yetenek alanları doğrultusunda
takip ettikleri dersler destek eğitim odasında zenginleştirme ve
hızlandırma yoluyla farklılaştırılarak verilir. Bu programlar öğrencilerin
devam ettikleri örgün eğitim kurumlarında uygulanan eğitim programı ile
bütünlük oluşturacak şekilde plânlanır ve yürütülür.
f) Destek eğitim odasında; öğrencilerin eğitim
ihtiyaçları takip ettikleri eğitim programı ve öğrencilerin kayıtlı
oldukları kademe esas alınarak özel eğitim öğretmenleri, okul öncesi
öğretmenleri, sınıf ve diğer alan öğretmenleri okul yönetiminin teklifi
doğrultusunda il veya ilçe millî eğitim müdürlüklerince görevlendirilir.
g) İlkokul ve ortaokullardaki destek eğitim
odalarında özel yetenekli öğrencilere eğitim vermek üzere üst kademelerde
görev yapan alan öğretmenleri de görevlendirilebilir.
ğ) Okul müdürü ve müdür yardımcıları destek eğitim
odalarında görevlendirilmez.
Özel
eğitim sınıflarının açılması
MADDE 26
– (1) Özel Eğitim Değerlendirme
Kurulu Raporu doğrultusunda ayrı bir sınıfta eğitim almalarına karar
verilen özel eğitim ihtiyacı olan öğrenciler için resmî ve özel okullarda
il veya ilçe özel eğitim hizmetleri kurulunun teklifi doğrultusunda Valilik
Oluru ile özel eğitim sınıfları açılır. Açılan özel eğitim sınıfına ilişkin
bilgiler Bakanlığın kurum bilgilerinin veri girişi yapılan sistemine
işlenir.
(2) Özel eğitim sınıfı açılması için düzenlenecek
Valilik Olurunda, bünyesinde özel eğitim sınıfı açılacak olan okulun adı,
açılacak özel eğitim sınıfının kademesi, sınıfta uygulanacak eğitim
programı ve eğitim verilecek yetersizlik türüne dair bilgiler yer alır.
(3) Özel eğitim sınıfı açılması sürecinde; yerleşim
yerinde Yönetmeliğin 27 nci ve 28 inci maddeleri doğrultusunda açılmış olan
mevcut özel eğitim sınıflarının eğitim hizmeti verdiği kademe, sınıflara
kayıtlı olan öğrencilerin yetersizlik türü, sınıfların kapasitesinin azami
sayıya ulaşıp ulaşmadığı ve bu sınıflara taşıma yoluyla eğitime erişim
sağlanıp sağlanamayacağı ile yerleşim yerinde bulunan özel eğitim
okullarının öğrenci kapasitelerinin değerlendirilerek ihtiyaç olması
halinde yeni bir sınıf açılması ile ilgili iş ve işlemler başlatılır.
İlköğretim
programı uygulayan özel eğitim sınıfları
MADDE 27
– (1) Görme veya işitme engelli
öğrenciler için ilkokullarda özel eğitim sınıfları açılır. İlkokulu
tamamlayan öğrencilerin 5 inci sınıftan itibaren yetersizliği olmayan
akranlarıyla tam zamanlı kaynaştırma/bütünleştirme uygulaması yoluyla aynı
sınıfta eğitim görmeleri sağlanır.
(2) İmam Hatip Ortaokulları haricindeki diğer
ortaokullar ile ilkokullar bünyesinde hafif düzeyde zihinsel engeli olan
öğrenciler veya hafif düzeyde otizmi olan öğrenciler için özel eğitim
sınıfları açılır.
(3) Bu sınıflarda eğitim hizmetlerinin
yürütülmesinde aşağıdaki hususlar dikkate alınır:
a) Aynı tür yetersizliği olan öğrencilere
birleştirilmiş sınıf uygulaması ile eğitim yapılır.
b) Öğrenciler, ilköğretim programını takip ederler.
Öğrencilerin takip ettikleri programlar temel alınarak BEP hazırlanır.
c) Sınıfların mevcudu en fazla 10 öğrenciden
oluşur. Ancak otizmi olan öğrenciler için sınıf mevcutları en fazla 4’tür.
ç) Öğrenciler BEP geliştirme biriminin kararı
doğrultusunda bazı dersleri ve sosyal etkinlikleri diğer akranları ile bir
arada yaparlar.
d) Görme veya işitme yetersizliği olan öğrenciler
için açılan sınıflarda birinci sınıftan dördüncü sınıfa kadar dersler özel
eğitim öğretmeni tarafından okutulur. Ancak, yabancı dil ile din kültürü ve
ahlak bilgisi dersleri alan öğretmenlerince okutulur. Alan öğretmeni
tarafından okutulan derslere özel eğitim öğretmeni ders işlenişine destek
vermek üzere katılır.
e) Hafif düzeyde zihinsel yetersizliği veya hafif
düzeyde otizmi olan öğrenciler için açılan sınıflarda birinci sınıftan
dördüncü sınıfa kadar ve beşinci sınıftan sekizinci sınıfa kadar dersler
özel eğitim öğretmeni tarafından okutulur. İlkokulda açılan sınıflarda din
kültürü ve ahlak bilgisi, ortaokulda açılan sınıflarda din kültürü ve ahlak
bilgisi, görsel sanatlar, müzik ve beden eğitimi alanlarına ilişkin dersler
ile meslek dersleri ilgili alan öğretmenleri tarafından okutulur. Alan öğretmeni
tarafından okutulan derslere özel eğitim öğretmeni de ders işlenişine
destek vermek üzere katılır.
f) İşitme yetersizliği, zihinsel yetersizliği veya
otizmi olan öğrenciler için yabancı dil dersi zorunlu dersler arasında yer
almaz. Bu öğrenciler merkezi sistem sınavında yabancı dil ders sınavından
muaf tutulurlar.
g) Görme veya işitme yetersizliği olan öğrenciler
için açılan özel eğitim sınıflarında görme veya işitme engelliler
ilkokulları haftalık ders çizelgesi uygulanır. Hafif düzeyde zihinsel yetersizliği
veya hafif düzeyde otizmi olan öğrenciler için açılan özel eğitim
sınıflarında bu engel türlerine göre hazırlanan haftalık ders çizelgesi
uygulanır.
ğ) Bu sınıflar ders, teneffüs, yemek ve diğer
etkinlik saatleri bakımından bünyesinde açıldığı okulda uygulanan programa
uyarlar.
h) Görme yetersizliği olan öğrenciler için resim,
şekil ve grafik içeren sorular kabartma olarak, betimlenerek veya bu
soruların yerine eş değer sorular hazırlanarak değerlendirme yapılır.
Özel
eğitim programı uygulayan özel eğitim sınıfları
MADDE 28
– (1) Okul öncesi, ilkokul,
ortaokul ve mesleki eğitim veren ortaöğretim kurumlarında özel eğitim
programı uygulayan özel eğitim sınıfları açılabilir. Bu sınıflarda eğitim
hizmetlerinin yürütülmesinde aşağıdaki hususlar dikkate alınır:
a) Aynı tür yetersizliği olan öğrencilere
birleştirilmiş sınıf uygulaması ile eğitim yapılır.
b) Sınıfların mevcutları oluşturulurken takip
edilen özel eğitim programının uygulandığı okullardaki sınıf mevcutları
esas alınır.
c) Yetersizlik türüne göre hazırlanmış özel eğitim
programları uygulanır.
ç) Orta veya ağır düzeyde zihinsel yetersizliği
olan öğrenciler ile orta veya ağır düzeyde otizmi olan öğrenciler için
açılan sınıflarda ilköğretim kademesinde özel eğitim uygulama okulu
haftalık ders çizelgesi; ortaöğretim kademesinde özel eğitim uygulama okulu
(III. kademe) haftalık ders çizelgesi uygulanır.
d) Görme, işitme veya hafif düzeyde zihinsel
yetersizliği olan öğrenciler ile hafif düzeyde otizmi olan öğrenciler için ortaöğretim
kademesinde açılan sınıflarda özel eğitim meslek okulu haftalık ders
çizelgesi uygulanır.
e) Hafif düzeyde zihinsel yetersizliği veya hafif
düzeyde otizmi olan öğrencilere ortaöğretim kademesinde özel eğitim sınıfı
açılabilmesi için bu okullarda iş eğitimi ve meslek ahlakı dersi kapsamında
okutulacak mesleki eğitim programlarının uygulanabileceği alan ve dalların
olması zorunludur. Açılan sınıflara devam eden öğrenciler için okulda
bulunan alanlar içinden tek bir alana yönlendirme yapılır. Aynı okulda
birden fazla özel eğitim sınıfı bulunması halinde ise sınıflar için birden
fazla alana yönlendirme yapılabilir.
f) Öğrencilerin başarılarının değerlendirilmesi,
takip ettikleri programın uygulandığı özel eğitim okullarındaki
değerlendirme ölçütlerine göre yapılır.
g) Okul öncesi kademesinde açılan sınıflarda
etkinlikler okul öncesi öğretmeni ile özel eğitim öğretmeni tarafından
okutulur.
ğ) İlkokul, ortaokul ve lise kademelerinde açılan
sınıflarda dersler özel eğitim öğretmenleri tarafından okutulur. Ancak,
ilkokullarda haftalık ders çizelgesinde yer alan din kültürü ve ahlak
bilgisi ile diğer kademelerdeki din kültürü ve ahlak bilgisi, görsel
sanatlar, müzik ve beden eğitimi alanlarına ilişkin dersler ile meslek
dersleri ilgili alan öğretmenleri tarafından okutulur. Alan öğretmeni
tarafından okutulan derslere özel eğitim öğretmenleri ders işlenişine
destek vermek üzere katılır.
h) Bu sınıflar ders, teneffüs, yemek ve diğer
etkinlik saatleri bakımından bünyesinde açıldığı okulda uygulanan programa
uyarlar.
ı) Özel eğitim meslek okulu ve özel eğitim uygulama
okulu (III. kademe) programını tamamlayan öğrencilere takip ettikleri
eğitim programına uygun diploma (EK-8 veya EK-9) düzenlenir.
i) Öğrenciler BEP geliştirme biriminin planlaması
doğrultusunda bazı dersleri ve sosyal etkinlikleri diğer akranları ile bir
arada yapabilirler.
j) Görme yetersizliği olan öğrenciler için resim,
şekil ve grafik içeren sorular kabartma olarak, betimlenerek veya bu
soruların yerine eş değer sorular hazırlanarak değerlendirme yapılır.
ALTINCI BÖLÜM
Özel Eğitim
Okul ve Kurumları
Özel
eğitim okul ve kurumlarının açılması
MADDE 29
– (1) Özel eğitim ihtiyacı olan
bireylerin eğitime erişimlerini sağlamak üzere yerleşim yerinin
özellikleri, ulaşım imkânları ve bireylerin sayısı dikkate alınarak
Bakanlıkça özel eğitim okul ve kurumları açılır.
(2) Özel eğitim ihtiyacı olan bireylerin eğitsel
değerlendirme ve tanılaması ile bu bireylere sunulan eğitimin niteliğini
artırmak için araştırma, geliştirme, inceleme, uygulama ve izleme yapmak
üzere Bakanlıkça Araştırma Geliştirme Eğitim ve Uygulama Merkezi ve merkez
bünyesinde okul açılabilir. Araştırma Geliştirme Eğitim ve Uygulama Merkezi
ve merkez bünyesinde açılacak okulun işleyişi ile ilgili usul ve esaslar
Bakanlıkça yayımlanan yönetmelikle düzenlenir.
Özel
eğitim ihtiyacı olan bireyler için açılan okul öncesi eğitim kurumları
MADDE 30
– (1) 36 ayını tamamlayan ve 66
ayını doldurmayan çocuklar için özel eğitim anaokulu açılabileceği gibi bu çocuklar
için, ilkokul kademesinde eğitim veren özel eğitim okulları, bağımsız
anaokulları ve diğer ilkokullar bünyesinde özel eğitim anasınıfları da
açılır.
(2) Eğitim hizmetlerinin yürütülmesinde aşağıdaki
hususlar dikkate alınır:
a) Sınıf mevcutları en fazla 5 öğrenciden oluşur.
Bu sınıflarda yetersizliği olmayan çocuklar da öğrenim görebilir. Bu
durumda 5’i özel eğitim ihtiyacı olan öğrenci olmak üzere sınıf mevcutları
en fazla 14 öğrenciden oluşur.
b) Sınıflar oluşturulurken öncelikle aynı tür
yetersizliği olan çocuklar aynı sınıfta olacak şekilde planlama yapılır.
Ancak zorunlu hâllerde farklı tür yetersizliği olan çocuklar da bir arada
eğitim görebilir.
c) Bakanlıkça hazırlanan eğitim programı uygulanır.
Bu program esas alınarak hazırlanan çocuğa yönelik gelişim raporu her dönem
sonunda e-Okul sistemine işlenerek bir örneği veliye verilir.
ç) Okul yönetimince düzenlenen zaman çizelgesine
göre öğretmenlerin günlük çalışma ders saati süresini aşmayacak biçimde
eğitim yapılır.
d) Özel eğitim okulları bünyesinde faaliyet
gösteren özel eğitim anasınıfları bulundukları okulların günlük zaman
çizelgesine uyarlar.
e) Özel eğitim anaokulu ile özel eğitim
anasınıflarında günde 50’şer dakikalık 6 etkinlik saati süre ile eğitim
verilir. Ancak özel eğitim anasınıflarında eğitim ve öğretime başlama ve
bitiş saati ile öğle yemeği saati, bünyesinde açıldığı okulun günlük zaman
çizelgesine göre planlanır.
f) Etkinlikler okul öncesi öğretmeni ile özel
eğitim öğretmeni tarafından yürütülür.
Özel
eğitim ihtiyacı olan bireyler için açılan ilköğretim kurumları
MADDE 31
– (1) İşitme, görme veya bedensel
yetersizliği olan bireyler için gündüzlü ya da yatılı özel eğitim
ilkokulları ile özel eğitim ortaokulları; hafif düzeyde zihinsel
yetersizliği olan bireyler için gündüzlü özel eğitim ilkokulları ve özel
eğitim ortaokulları açılır. Bu okullarda eğitim hizmetlerinin
yürütülmesinde aşağıdaki hususlar dikkate alınır:
a) Öğrenciler, ilköğretim programını takip ederler.
Öğrencilerin takip ettikleri programlar temel alınarak BEP hazırlanır.
b) Bir ders saati süresi 40 dakika olup ders saati
ve derslerin dağılımı, takip edilen haftalık ders çizelgesine göre
uygulanır.
c) İşitme engelli öğrenciler veya hafif düzeyde
zihinsel engelli öğrencilere eğitim verilen ilkokul ve ortaokullarda
yabancı dil dersi zorunlu dersler arasında yer almaz.
ç) Hafif düzeyde zihinsel yetersizliği olan
öğrenciler için açılmış okullarda hafif düzeyde otizmi olan öğrenciler için
şube açılarak eğitim verilir.
d) Sınıf mevcutları en fazla 10 öğrenciden oluşur.
Ancak otizmi olan öğrenciler için sınıf mevcutları en fazla 4 öğrenciden
oluşur.
e) İşitme veya görme engelli öğrencilere eğitim
verilen ilkokullarda dersler özel eğitim öğretmeni; ortaokullarda ise
dersler alan öğretmenleri tarafından okutulur. İlkokullarda din kültürü ve
ahlak bilgisi ile yabancı dil dersi alan öğretmenleri tarafından okutulur.
Alan öğretmeni tarafından okutulan derslere özel eğitim öğretmeni de ders
işlenişine destek vermek üzere katılır.
f) Hafif düzeyde zihinsel yetersizliği veya hafif
düzeyde otizmi olan öğrencilere eğitim verilen ilkokul ve ortaokullarda
dersler özel eğitim öğretmeni tarafından okutulur. İlkokullarda din kültürü
ve ahlak bilgisi; diğer kademelerdeki din kültürü ve ahlak bilgisi, görsel
sanatlar, müzik ve beden eğitimi alanlarına ilişkin dersler ile meslek
dersleri ilgili alan öğretmenleri tarafından okutulur. Alan öğretmeni
tarafından okutulan derslere özel eğitim öğretmeni de ders işlenişine
destek vermek üzere katılır.
g) Özel eğitim ilkokulları ve ortaokullarında orta
veya ağır düzeyde zihinsel yetersizliği olan öğrencilere, orta veya ağır
düzeyde otizmi olan öğrencilere ve birden fazla yetersizliği olan
öğrencilere bu kademelerde eğitim verilecek özel eğitim programı uygulayan
sınıflar açılabilir. Bu sınıflarda eğitim ve öğretim ile ilgili iş ve
işlemler 13 üncü ve 28 inci maddeler doğrultusunda yürütülür.
ğ) Dönem sonlarında öğrencilere karne verilir.
(2) Orta veya ağır düzeyde zihinsel yetersizliği
olan bireyler ile orta veya ağır düzeyde otizmi olan bireyler için gündüzlü
özel eğitim uygulama okulu (I. kademe) ve özel eğitim uygulama okulu (II.
kademe) açılır. Bu okullarda eğitim hizmetlerinin yürütülmesinde aşağıdaki
hususlar dikkate alınır:
a) Bakanlıkça hazırlanan özel eğitim programı
uygulanır. Öğrencilerin takip ettikleri programlar temel alınarak BEP
hazırlanır.
b) Bu okullarda orta veya ağır zihinsel
yetersizliği olan öğrenciler ile orta veya ağır düzeyde otizmi olan öğrenciler
ayrı şubelerde eğitim görürler. Sınıfların mevcutları en fazla; zihinsel
yetersizliği olanlar için 8, otizmi olan öğrenciler için 4 öğrenciden
oluşur.
c) Bir ders saati süresi 40 dakika olup ders saati
ve derslerin dağılımı özel eğitim uygulama okulu haftalık ders çizelgesine
göre uygulanır.
ç) Dersler özel eğitim öğretmenleri tarafından
okutulur. Ancak ilkokullarda din kültürü ve ahlak bilgisi; ortaokulda din
kültürü ve ahlak bilgisi, görsel sanatlar, müzik ve beden eğitimi
alanlarına ilişkin dersler ilgili alan öğretmenleri tarafından okutulur.
Alan öğretmeni tarafından okutulan derslere özel eğitim öğretmenleri de
ders işlenişine destek vermek üzere katılır.
d) Dönem sonlarında öğrencilere karne ve bireysel
gelişim raporu verilir.
Özel
eğitim ihtiyacı olan bireyler için açılan ortaöğretim kurumları
MADDE 32
– (1) Özel eğitim ihtiyacı olan
bireyler için mesleki eğitim veren okullar açılabilir.
(2) İlköğretim programlarını tamamlayan işitme veya
bedensel yetersizliği olan bireyler için gündüzlü veya yatılı özel eğitim
meslek liseleri açılır. Bu okullarda eğitim hizmetlerinin yürütülmesinde
aşağıdaki hususlar dikkate alınır:
a) Bakanlıkça hazırlanan meslek programları
uygulanır. Öğrencilerin takip ettikleri programlar temel alınarak BEP
hazırlanır.
b) Bir ders saati süresi 40 dakika olup ders saati
ve derslerin dağılımı meslek programı türündeki haftalık ders çizelgesine
göre uygulanır.
c) Sınıf mevcutları en fazla 15 öğrenciden oluşur.
Özel eğitim meslek liselerinde atölye ve laboratuvarlarda okutulan
uygulamalı meslek derslerinde gruplar en fazla 10 öğrenciden oluşur.
ç) İşitme engelli öğrenciler yabancı dil dersinden
muaf tutulurlar. Öğrencilerin yabancı dil dersinden muaf olma durumu okul
yönetimi tarafından e-Okul Sistemine işlenir.
d) Bu okullarda dersler alan öğretmenleri tarafından
okutulur.
e) Bu okullardan mezun olan öğrencilere
tamamladıkları alan ve dala ait diploma verilir.
f) İşitme engelli bireyler için açılan okullarda
hafif düzeyde zihinsel yetersizliği veya otizmi olan öğrenciler ile görme
veya işitme yetersizliği olan öğrenciler için özel eğitim meslek okulu
programı uygulayan; orta veya ağır düzeyde zihinsel yetersizliği veya
otizmi olan öğrenciler için özel eğitim uygulama okulu (III. kademe)
programı uygulayan sınıflar açılabilir. Bu sınıflarda eğitim ve öğretim ile
ilgili iş ve işlemler bu Yönetmeliğin ilgili maddeleri doğrultusunda
yürütülür ve gündüzlü olarak eğitim hizmeti verilir.
(3) İlköğretim programlarını tamamlayan; genel veya
mesleki ve teknik ortaöğretim programlarına devam edemeyecek durumdaki
hafif düzeyde zihinsel yetersizliği olan öğrenciler ve hafif düzeyde otizmi
olan öğrenciler ile görme veya işitme yetersizliği olan öğrenciler için iş
ve mesleğe yönelik bilgi ve beceriler kazandırmak amacıyla gündüzlü özel
eğitim meslek okulları açılır. Bu okullarda eğitim hizmetlerinin
yürütülmesinde aşağıdaki hususlar dikkate alınır:
a) Okullarda akademik bilgi ve becerileri içeren
özel eğitim programı ile meslek alanları ve dallarına yönelik mesleki
eğitim programı uygulanır.
b) Görme veya işitme yetersizliği olan öğrenciler
için ayrı okullar açılır. Hafif düzeyde zihinsel yetersizliği olan
öğrenciler ile hafif düzeyde otizmi olan öğrenciler aynı okulda ayrı
şubelerde eğitim görürler. Sınıf mevcutları en fazla; otizm olan bireyler
için 4, diğer engel türleri için 10 öğrenciden oluşur. Atölye ve
laboratuvarlarda okutulan uygulamalı meslek derslerinde grup sayılarının
oluşturulmasında sınıf mevcutları esas alınır.
c) Dersler özel eğitim öğretmeni tarafından okutulur.
Ancak din kültürü ve ahlak bilgisi, görsel sanatlar, müzik, beden eğitimi
alanlarına ilişkin dersler ile meslek dersleri ilgili alan öğretmenleri
tarafından okutulur. Alan öğretmeni tarafından okutulan derslere özel
eğitim öğretmeni de ders işlenişine destek vermek üzere katılır.
ç) Bir ders saati süresi 40 dakika olup ders saati
ve derslerin dağılımı haftalık ders çizelgesine göre uygulanır.
d) Okullarda alan ve dalların açılması ve
kapatılması ile ilgili kararlar il istihdam ve mesleki eğitim kurulu tarafından
alınarak valiliklerce Bakanlığa önerilir. Alan ve dal açılması ve
kapatılması ile ilgili iş ve işlemler Bakanlıkça yapılır.
e) 9 uncu sınıfta meslek alanlarına yönelik atölye
ve laboratuvarlarda okutulan uygulamalı meslek derslerindeki temel
becerilerin öğretiminin yanı sıra meslek alanları ve dalları hakkında genel
bilgilendirme yapılır.
f) BEP geliştirme biriminin kararı doğrultusunda
öğrenciler için 9 uncu sınıfın sonunda alan ve dal seçimi yapılır.
g) İl istihdam ve mesleki eğitim kurulunca 3308
sayılı Mesleki Eğitim Kanunu kapsamına alınan meslek alan ve dallarında
öğrenim gören öğrencilerin 12 nci sınıfta işletmelerde mesleki eğitim
görmeleri esastır. İl istihdam ve mesleki eğitim kurulu kararıyla ilgili
alan ve dalın modüler eğitim programlarını uygulamaya elverişli eğitim
birimi bulunan işletmelere, 11 inci sınıf öğrencileri de mesleki eğitim
için gönderilebilir.
ğ) İşletmelerde mesleki eğitim ile ilgili işlemler
7/9/2013 tarihli ve 28758 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı
Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği hükümleri doğrultusunda yürütülür.
h) İşletmelerde mesleki eğitime devam edemeyen
öğrenciler teorik ve uygulamalı eğitimlerini programlar temel alınarak
okulda sürdürürler.
ı) İşletmelerde mesleki eğitime devam eden
öğrenciler 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanununun verdiği haklardan
yararlanırlar.
i) İşletmelerde mesleki eğitime başlandığı tarihten
itibaren öğrencilerin sigortalılıkla ilgili iş ve işlemleri yapılır.
j) İşletmelerde mesleki eğitime gönderilecek öğrencilerin
velisinden Veli Muvafakat Belgesi (EK-5) alınır.
k) İşletmelerde mesleki eğitime giden öğrencilerin
izlenmesi amacıyla koordinatör öğretmen tarafından İş Yeri Gözlem ve İzleme
Formu (EK-6), işveren tarafından Öğrenci Devam Takip Çizelgesi (EK-7) doldurulur.
l) İşletmelerde mesleki eğitime giden öğrencilerin
işe ya da iş yerine uyum sağlamaları amacıyla gerekli düzenlemeler
yapılarak tedbirler alınır. Alınan tedbirlere rağmen uyum sorunu yaşayan
öğrenciler koordinatör öğretmen tarafından BEP geliştirme birimine
bildirilir. Bu öğrenciler yeni bir işletmede ya da okulda eğitimlerine
devam ederler.
m) Dönem sonlarında öğrencilere karne verilir.
Öğrencilere mezun olduklarında Özel Eğitim Meslek Okulu Diploması (EK-8)
düzenlenir. Bu diploma, özel eğitim meslek okulu mezunu olan bireylere
yükseköğretime devam etme ve bağımsız iş yeri açma hakkı sağlamaz. Ancak,
bireylerin kamuda bir işte istihdam edilmesi durumunda bu diploma
bireylerin meslek lisesi mezunlarına tanınan özlük haklarından
yararlanmalarını sağlar.
n) Görme veya işitme yetersizliği olan öğrenciler
için açılan okullarda hafif düzeyde zihinsel yetersizliği ile hafif düzeyde
otizmi olan öğrenciler için; hafif düzeyde zihinsel yetersizliği ile hafif
düzeyde otizmi olan öğrenciler için açılan okullarda görme veya işitme
yetersizliği olan öğrenciler için özel eğitim meslek okulu programı
uygulayan sınıflar açılabilir.
o) Bu okullarda orta veya ağır düzeyde zihinsel
yetersizliği ile orta veya ağır düzeyde otizmi olan öğrenciler için özel
eğitim uygulama okulu (III. kademe) programı uygulayan sınıflar da
açılabilir. Bu sınıflarda eğitim hizmetlerinin yürütülmesinde bu maddenin
dördüncü fıkrasındaki hükümler dikkate alınır.
(4) Özel eğitim uygulama okulunda (II. kademe) veya
bu okulun programını uygulayan özel eğitim sınıfında eğitimini tamamlayan
öğrenciler ile ortaöğretim programlarına devam edemeyecek durumdaki orta
veya ağır düzeyde zihinsel yetersizliği olan öğrenciler ile orta veya ağır
düzeyde otizmi olan öğrencilere gündüzlü özel eğitim uygulama okulu (III.
kademe) açılır. Bu okullarda eğitim hizmetlerinin yürütülmesinde aşağıdaki
hususlar dikkate alınır:
a) Bakanlıkça hazırlanan özel eğitim programı
uygulanır.
b) Programda yer alan iş becerilerine yönelik
kazanımlara ilişkin uygulamalar derslikte ve uygulama sınıfında yürütülür.
c) Orta veya ağır düzeyde zihinsel yetersizliği
olan öğrenciler ile orta veya ağır otizmi olan öğrenciler ayrı şubelerde
eğitim görürler. Sınıfların mevcutları en fazla; zihinsel yetersizliği
olanlar için 8, otizmi olan öğrenciler için 4 öğrenciden oluşur. Uygulama
sınıflarında grup sayılarının oluşturulmasında sınıf mevcutları esas
alınır.
ç) Dersler özel eğitim öğretmeni tarafından
okutulur. Ancak görsel sanatlar, müzik, beden eğitimi alanlarına ilişkin
dersler, din kültürü ve ahlak bilgisi dersi ile iş becerilerine yönelik
dersler ilgili alan öğretmenleri tarafından okutulur. Alan öğretmeni
tarafından okutulan derslere özel eğitim öğretmeni de ders işlenişine
destek vermek üzere katılır.
d) Bir ders saati süresi 40 dakika olup ders saati
ve derslerin dağılımı haftalık ders çizelgesine göre uygulanır.
e) Dönem sonlarında öğrencilere karne ve bireysel
gelişim raporu verilir. Öğrencilere mezun olduklarında Özel Eğitim Uygulama
Okulu (III. Kademe) Diploması (EK-9) düzenlenir. Bu diploma, özel eğitim
uygulama okulu mezunu olan bireylere yükseköğretime devam etme ve bağımsız
iş yeri açma hakkı sağlamaz. Ancak bireylerin kamuda bir işte istihdam
edilmesi durumunda bu diploma bireylerin meslek lisesi mezunlarına tanınan
özlük haklarından yararlanmalarını sağlar.
Özel
yetenekli bireylerin eğitimi amacıyla açılan kurumlar
MADDE 33
– (1) Örgün eğitim kurumlarına
devam eden ve genel zihinsel, görsel sanatlar veya müzik yetenek
alanlarından özel yetenekli olarak tanılanan öğrencilere, yeteneklerini
geliştirerek kapasitelerini en üst düzeyde kullanmalarını sağlamak amacıyla
destek eğitim vermek üzere BİLSEM’ler açılır. BİLSEM’lerde eğitim
hizmetlerinin yürütülmesinde aşağıdaki hususlar dikkate alınır:
a) Eğitim ve öğretim etkinlikleri BİLSEM’lerde
öğrencinin örgün eğitim saatleri dışındaki zamanlarda hafta içi veya hafta
sonu planlanabilir.
b) BİLSEM’lerde, özgün ürün, proje ve üretimlerin
gerçekleşmesi için öğrencilerin yeteneklerine uygun zenginleştirme ve
hızlandırma yoluyla farklılaştırılarak proje tabanlı, disiplinler arası
eğitim programı uygulanır ve eğitim etkinlikleri düzenlenir.
c) BİLSEM’lerde uygulanan eğitim programları esas
alınarak öğrencilerin eğitim ihtiyaçları doğrultusunda BEP hazırlanır ve
eğitim hizmeti birebir veya grup eğitimi şeklinde yürütülür.
ç) Eğitim ve öğretim etkinlikleri, eğitim ve
öğretim yılı içerisinde Bakanlıkça hazırlanan yıllık çalışma takvimine göre
yürütülür. Ayrıca yarıyıl ve yaz tatillerinde yaz okulu ve kış okulu ile öğrenci
kampları da yapılabilir. Eğitim ve öğretim yılı içerisindeki her dönem
sonunda BİLSEM’ler tarafından hazırlanan değerlendirme raporları valiliklerce
Bakanlığa gönderilir.
(2) BİLSEM’e öğrenci alımı Bakanlıkça yayımlanan
kılavuzda belirtilen takvim çerçevesinde gerçekleştirilir. Kayıt hakkı
kazanan öğrencilere BİLSEM’lerde ve destek eğitim odalarında eğitim
verilir.
(3) BİLSEM’e öğrenci alım takvimi dışında genel
zihinsel, görsel sanatlar ve müzik yetenek alanlarında özel yetenekli
olduğu belirlenen öğrencilere destek eğitim odalarında eğitim verilir.
BİLSEM’e öğrenci alım takvimi dışında görsel sanatlar ve müzik yetenek
alanlarında aday gösterilecek öğrencilerin talebi, ilgililerce il tanılama
sınav komisyonuna yapılır.
(4) BİLSEM’e öğretmen seçimi ile ilgili iş ve
işlemler Bakanlıkça yayımlanan kılavuz hükümlerine göre yürütülür.
(5) BİLSEM’e öğretmen seçimi ile ilgili iş ve
işlemlerin yürütülmesine dair kurul, komisyon ve görevler Bakanlıkça
yayımlanan Yönerge ile düzenlenir.
(6) Öğrenci tanılama, kayıt kabul, nakil, devam
devamsızlık ve ilişik kesme işlemleri BİLSEM Modülü üzerinden yürütülür.
YEDİNCİ BÖLÜM
Öğrenci İşleri
Kayıt Kabul, Nakil ve Başarının Değerlendirilmesi
Kayıt
kabul ve nakil işlemleri
MADDE 34
– (1) Okul öncesi eğitim
kurumları, ilkokullar ile özel eğitim programı uygulayan ortaöğretim
kademesindeki okullara özel eğitim ihtiyacı olan bireylerin kaydı yıllık
çalışma takviminde belirlenen süreye bakılmaksızın yapılır.
(2) Özel eğitim ihtiyacı olan bireylerin okul
öncesi eğitim kurumları ve ilkokullara kayıtlarında il veya ilçe özel
eğitim hizmetleri kurulu tarafından yerleştirme kararı alınmış olması şartı
aranmaz. Ancak bu bireyler için yerleştirme kararı alınması konusunda okul
yönetimi gerekli işlemleri başlatır. Öğrencinin kayıtlı olduğu okul,
yerleştirme kararına uygun ise öğrenci bulunduğu okulda öğrenimine devam
eder. Farklı bir yerleştirme kararı olması hâlinde öğrencinin yerleştirme
kararına uygun okula nakli ya da geçişi konusunda gerekli işlemler yapılır.
(3) Mecburi ilköğretim çağında olup ulusal adres
veri tabanındaki bilgiler esas alınarak e-Okul Sistemi üzerinden okullara
kaydı yapılmış olan özel eğitim ihtiyacı olan öğrencilerin il veya ilçe
özel eğitim hizmetleri kurulu kararı doğrultusunda diğer okullara nakil
yoluyla geçişleri sağlanır.
(4) Kayıtların yapıldığı yılın eylül ayı sonu
itibarıyla 36 ayını tamamlayan ve 66 ayını doldurmayan çocukların kaydı
özel eğitim anaokuluna ya da özel eğitim anasınıflarına yapılır.
(5) Özel eğitim ihtiyacı olan bireylerden
kayıtların yapıldığı yılın eylül ayı sonu itibarıyla 66, 67 ve 68 aylık
olanların velisinin yazılı talebiyle; eylül ayı sonu itibarıyla 68 ayını
tamamlamış,79 aydan gün almamış olan ve ilkokula başlamaya hazır
olmadıklarını Durum Bildirir Tek Hekim Sağlık Raporu ile belgeleyen
öğrencilerin Özel Eğitim Değerlendirme Kurulu Raporu doğrultusunda okul
öncesi eğitime 1 yıl daha devamları sağlanır. e-Okul Sistemi üzerinden
ilkokula kaydı yapılan ve okul öncesi eğitim süresi uzatılan çocuklar il
veya ilçe özel eğitim hizmetleri kurulu kararı ile okul öncesi eğitim
kurumunda eğitimlerini sürdürürler.
(6) Özel eğitim ihtiyacı olan bireyler için
gündüzlü özel eğitim okullarına kayıtta tuvalet eğitimini kazanmış olma
şartı aranmaz.
(7) Hastane sınıfında bir ay ve daha uzun süre eğitim
alacak bireyler ile evde eğitim hizmeti alacak bireylerin herhangi bir
okulda kayıtlarının bulunmaması hâlinde il veya ilçe özel eğitim hizmetleri
kurulunun yerleştirme kararı ile uygun türde ve kademedeki okula kaydı
yapılır.
(8) Aynı tür ve kademede aynı programı uygulayan
özel eğitim okulları arasındaki nakiller ile bu okullardan aynı programı
uygulayan özel eğitim sınıflarına ya da özel eğitim sınıflarından aynı
programı uygulayan özel eğitim okullarına nakiller için yeni bir eğitsel
değerlendirme ve tanılama yapılmaz. Velilere, il veya ilçe özel eğitim
hizmetleri kurulu tarafından nakil yoluyla gidilecek okullarla ilgili
bilgilendirme yapılarak yeni bir yerleştirme kararı alınır.
(9) Özel eğitim ihtiyacı olan öğrencilerin eğitim
kurumları arasındaki nakil veya geçiş işlemleri zamana bağlı olmaksızın
yapılır.
(10) Ortaöğretim programı uygulanan okullardan özel
eğitim meslek okuluna her sınıf seviyesinden geçişi sağlanan öğrencilerin
eğitimlerine 9 uncu sınıftan devam etmeleri sağlanır. Özel eğitim meslek
okuluna kayıtlı olan ve yaş itibariyle örgün ortaöğretim kurumlarına kayıt
şartlarını taşıyan öğrencilerin her sınıf seviyesinden ortaöğretim programı
uygulanan okullara geçişlerinde eğitimlerine 9 uncu sınıftan devam etmeleri
sağlanır.
(11) Özel eğitim meslek okulları ile bu programın
uygulandığı özel eğitim sınıfları arasındaki nakil işlemleri alan ve dal
bulunmak kaydıyla her sınıf seviyesinde sürekli, kayıtlı bulunduğu okulda
alan ve dal seçimini yapmış öğrencilerin gideceği okulda aynı alan ve dal bulunmaması
hâlinde her sınıf seviyesindeki geçişlerde alan ve dal değiştirerek
öğrencinin eğitimine 10 uncu sınıftan devamı sağlanır. Ancak nakil gideceği
okulda aynı alan bulunup dal bulunmaması halinde ise 11 inci sınıfın
birinci dönemi sonuna kadar aynı alanda dal değiştirerek geçişi sağlanır.
(12) Ortaöğretim kademesinde bulunduğu ilde resmî
bir okula yerleştirilemeyen öğrencilerin özel eğitim meslek liselerine
yatılı olarak yerleştirilmeleri ile ilgili iş ve işlemler Bakanlıkça, diğer
kademelerde öğrenim görecek öğrencilerle ilgili iş ve işlemler valiliklerce
yürütülür.
(13) Farklı sebeplerle okula başlaması gecikmiş
bireylerden ilköğretim kademesinde özel eğitim programı uygulayan özel
eğitim okulları ya da bu programların uygulandığı özel eğitim sınıflarına
devam edeceklerin kaydı BEP geliştirme biriminin görüşü doğrultusunda yaş,
gelişim özellikleri ve eğitim performansına uygun kademedeki sınıfa okul
yönetimince yapılır.
(14) Özel eğitim programı uygulayan ortaöğretim
kurumları ile bu programların uygulandığı özel eğitim sınıflarına 27
yaşından gün almamış özel eğitim ihtiyacı olan bireylerin kaydı yapılır.
(15) BİLSEM’e yerleştirme kararı alınan
öğrencilerin kayıtları Bakanlıkça yayımlanan tanılama kılavuzunda
belirtilen takvime göre velileri tarafından yaptırılır. Kaydı yaptırılmayan
öğrenciler, kayıt haklarını kaybeder.
(16) BİLSEM’e kayıtlı öğrencinin nakil iş ve
işlemleri velinin ikamet adresi veya öğrencinin devam ettiği örgün eğitim
okuluna göre BİLSEM Kayıt Bölgesi’ndeki BİLSEM’e yapılır. Nakil isteği
velinin yazılı talebi ile BİLSEM Modülü üzerinden gerçekleştirilir. Nakil
talebi alınan öğrencinin dosyası nakledilen BİLSEM’e 30 gün içinde
gönderilir. BİLSEM’ler arası nakillerde en fazla yedi günlük süre
devamsızlıktan sayılmaz.
(17) BİLSEM’e kayıtlı öğrencilerin velileri
tarafından her yıl eylül ayının ilk haftasının sonuna kadar kayıt
güncelleme işlemlerinin yapılması gerekir. Kademeler arası geçişlerde
öğrencilerin yapılan kayıt güncelleme ve nakil işlemleri örgün eğitimindeki
yerleştirme işlemleri tamamlandıktan sonra gerçekleştirilir. Kayıt
güncelleme işlemleri öğrencilerin kayıtlı bulundukları okuldaki e-Okul
kaydı esas alınarak BİLSEM Modülü üzerinden yapılır.
(18) Öğrencilerin ikamet adreslerinin değişmesi nedeniyle
gittiği il veya ilçede BİLSEM olmaması durumunda, BİLSEM öğrencisi olma
hakkı saklı kalır. Bu hüküm büyükşehir merkez ilçeleri için uygulanmaz. Bu
durumdaki öğrencilerin kayıt güncelleme işlemleri, öğrencilerin kayıtlı
bulundukları okuldaki e-Okul kaydı esas alınarak yapılır.
Kayıt
için gerekli belgeler
MADDE 35
– (1) Özel eğitim okullarına
kayıtlarda;
a) Yatılı okuyacak öğrenciler için yatılı okumasına
engel olacak bir hastalığı bulunmadığına dair Durum Bildirir Tek Hekim
Sağlık Raporu,
b) Yerleştirme kararı alınmış öğrenciler için il
veya ilçe özel eğitim hizmetleri kurulu kararının sureti,
istenir.
(2) BİLSEM’e kayıtlarda;
a) Kayıt formu (EK-11),
b) Veli muvafakat belgesi (EK-12),
c) Öğrencinin kayıtlı bulunduğu okuldan alınan
öğrenci belgesi,
istenir.
Devam-devamsızlık
ve ilişik kesme
MADDE 36
– (1) Özel eğitim kurumlarına
kayıtlı öğrencilerin okula devamları zorunlu olup devam ve devamsızlık
durumu e-Okul Sistemine işlenir. Öğrencilerin mazeret göstermeksizin
devamsızlık yapmaları durumunda kurumlara devamlarının sağlanmasıyla ilgili
tedbirler kurum yönetimince alınır.
(2) Özel eğitim programı uygulanan özel eğitim
okullarında veya bu programların uygulandığı özel eğitim sınıflarında
kayıtlı öğrencilere, okul yönetiminin en az iki defa yazılı uyarısına
rağmen özürsüz devamsızlık süresi 20 günü geçmemek kaydıyla toplam 70 iş
günü devamsızlık yapmaları durumunda sınıf tekrarı yaptırılır.
(3) Özel eğitim uygulama (I. Kademe) ve özel eğitim
uygulama (II. Kademe) okulları ile bu okulların programlarının uygulandığı
özel eğitim sınıflarında bir ya da daha fazla eğitim ve öğretim yılı
sürekli devamsızlık yapan öğrencilerin kayıtları okullarında saklı tutulmak
kaydıyla durumları boş kontenjan olarak değerlendirilip yerlerine başka
öğrenci alınabilir. Bu öğrenciler okula döndüklerinde BEP geliştirme
biriminin görüşü doğrultusunda yaşlarına uygun sınıf veya kademeden
öğrenimlerine devam ederler.
(4) Özel eğitim meslek okulu veya özel eğitim
uygulama okulu (III. kademe) ile bu okulların programlarının uygulandığı
özel eğitim sınıflarında bir ya da daha fazla eğitim ve öğretim yılı
sürekli devamsızlık yapan öğrencilerin kayıtları okullarında saklı tutulmak
kaydıyla durumları boş kontenjan olarak değerlendirilip yerlerine başka
öğrenci alınabilir. Bu öğrenciler okula döndüklerinde kayıtlı bulundukları
sınıf seviyesinden öğrenimlerine devam ederler.
(5) Özel eğitim meslek okulu veya özel eğitim
uygulama okulu (III. kademe) ile bu okulların programlarının uygulandığı
özel eğitim sınıflarında iki eğitim ve öğretim yılı sürekli devamsızlık
yapan öğrencilerden 27 yaşından gün almamış olan öğrencilerin kayıtları
okullarında saklı tutulmak kaydıyla durumları boş kontenjan olarak değerlendirilir
ve yerlerine öğrenci alınabilir; 27 yaşından gün almış olanların kayıtları
silinerek bu öğrenciler yaygın eğitim hizmetlerine yönlendirilir.
(6) Zorunlu öğrenim çağında olup örgün eğitim
kurumlarına devam edemeyecek ya da evde eğitim hizmetinden yararlanamayacak
bireyler için okula devam zorunluluğu aranmaz. Bu durumda olan bireyin
velisi tarafından birey için düzenlenmiş Özel Eğitim Değerlendirme Kurulu
Raporu ve Engelli Sağlık Kurulu Raporu ile il veya ilçe özel eğitim
hizmetleri kuruluna yapılacak yazılı talebi doğrultusunda e-Okul Sisteminde
devam zorunluluğu aranmamasına yönelik işlem yapılır.
(7) BİLSEM’lerde, eğitim ve öğretim yılı boyunca
devamsızlık süresi eğitim süresinin % 30’unu geçemez. Mazeretsiz olarak bu
süreyi aşan veya programa katılmayanların kaydı silinir. Öğrencinin ikamet
adresinin değişmesi nedeniyle gittiği il veya ilçede BİLSEM olmaması
durumunda ya da zorunlu nedenlerle yurt dışına çıkmış öğrencilere velisinin
yazılı talebi doğrultusunda bu hüküm uygulanmaz.
(8) BİLSEM’e kayıtlı olup kaydını güncellemeyen
öğrencilerin BİLSEM ile ilişiği kesilir.
(9) Özel yetenekli öğrenciler, her program sonunda
BİLSEM öğretmenler kurulunda değerlendirilir. Bu değerlendirme sonunda
öğrencinin BİLSEM’deki eğitimine devamının yararlı olamayacağı kararı
alınırsa bu karar veliye bildirilir. Öğretmenler kurulunca velinin de
katılımı ile yapılacak olan toplantıda durum tekrar değerlendirilir ve oy
çokluğu ile alınan karar doğrultusunda öğrencinin kaydı silinir.
Öğrenci
karnesi ve bireysel gelişim raporu
MADDE 37
– (1) Özel eğitim programları
uygulanan okullar ile bu programların uygulandığı özel eğitim sınıflarında
eğitimlerini sürdüren öğrencilere BEP’lerinde yer alan ve her dönemde
kazandırılması hedeflenen bilgi ve becerilerin kazanım düzeyinin ayrıntılı
olarak yazıldığı bireysel gelişim raporu e-Okul Sistemi üzerinden
düzenlenir ve dönem sonunda karneyle birlikte verilir.
(2) Karneler ve bireysel gelişim raporları özel
eğitim öğretmenleri veya alan öğretmeni tarafından doldurulur.
Öğrenci
başarısının değerlendirilmesi
MADDE 38
– (1) Özel eğitim okulları ile
özel eğitim sınıflarına devam eden öğrencilerin başarılarının değerlendirilmesinde
aşağıdaki hususlar dikkate alınır:
a) Tüm ölçme ve değerlendirme süreçlerinde
öğrencilerin yetersizlik türü, gelişim özellikleri ve eğitim performansları
doğrultusunda süre, ortam, yöntem, cihaz ve materyallerde düzenlemeler
yapılarak gerekli tedbirler alınır.
b) Merkezî sistem sınavlarına girecek öğrenciler
için sınavlarda gerekli tedbirler alınır.
c) Görme yetersizliği olan öğrenciler için resim, şekil
ve grafik içeren sorular kabartma olarak, betimlenerek veya bu soruların
yerine eş değer sorular hazırlanarak değerlendirme yapılır.
ç) Motor becerilerde yetersizliği olan öğrenciler
velinin yazılı talebi doğrultusunda motor beceri gerektiren derslerin
uygulamalı bölümlerinden muaf tutulurlar.
d) Velinin yazılı talebi ve BEP geliştirme
biriminin kararı doğrultusunda ilköğretim programı uygulanan özel eğitim
okullarında ve bu programın uygulandığı özel eğitim sınıflarında
öğrencilere ilkokul kademesinde bir defaya mahsus olmak üzere sınıf tekrarı
yaptırılabilir.
e) Özel eğitim programı uygulanan okullar ile bu
programların uygulandığı özel eğitim sınıflarında öğrenciler için bütün
derslerde her dönemde kazandırılması hedeflenen amaçlara ilişkin davranışların
yer aldığı çizelgeler hazırlanarak bireysel gelişim raporu düzenlenir. Bu
çizelgede bir dönem için belirlenen davranışların toplamı 100 puan olacak
şekilde her bir davranış puanlanır.
f) Özel eğitim programı uygulanan okullar ile bu
programların uygulandığı özel eğitim sınıflarında devam şartını sağlayan
öğrenciler başarısız olarak değerlendirilmez. Öğrencilerin başarıları
aşağıdaki şekilde değerlendirilir:
DERECE PUANLAMA
Pekiyi 85-100
İyi 70-84
Orta 55-69
Geçer 45-54
g) Özel eğitim uygulama okulunda (II. kademe) ve bu
okulda uygulanan özel eğitim programlarının okutulduğu özel eğitim
sınıflarında öğrenimlerine devam eden öğrenciler merkezi sistem
sınavlarından muaf tutulurlar.
SEKİZİNCİ BÖLÜM
Özel Eğitim Hizmetleri Kurulu ve Özel Eğitim
Değerlendirme
Kurulunun
Görevleri, Çalışma Usul ve Esasları
Özel
eğitim hizmetleri kurulu
MADDE 39
– (1) Özel eğitim hizmetleri
kurulu, il millî eğitim müdürlükleri ile RAM bulunan ilçe millî eğitim
müdürlüklerinde oluşturulur.
(2) Bu kurul özel eğitim ve rehberlik hizmetleri
şube müdürünün başkanlığında;
a) En az bir özel eğitim değerlendirme kurulu
başkanı,
b) En az bir resmî özel eğitim kurum müdürü veya
kaynaştırma/bütünleştirme yoluyla eğitim yapılan kurumlardan bir müdür,
c) En az bir rehberlik öğretmeni,
ç) En az bir özel eğitim öğretmeninden,
oluşur.
(3) Gerektiğinde görüşlerine başvurulmak üzere
bireyin velisinin ve ilgili kurumlardan personelin kurula katılımı
sağlanır.
(4) Özel eğitim hizmetleri kurulu oluşturulurken
her üye için bir yedek üye belirlenir.
Özel
eğitim hizmetleri kurulunun görevleri
MADDE 40
– (1) Özel eğitim hizmetleri
kurulunun görevleri şunlardır:
a) İlgili kişi, kurum ve kuruluşlarla iş birliği
yaparak özel eğitim hizmetlerinin planlanmasını, yürütülmesini ve
izlenmesini sağlamak.
b) Özel Eğitim Değerlendirme Kurulu Raporu
doğrultusunda ve velinin yazılı talebi dikkate alınarak bireyin resmî bir
okula yerleştirilmesine karar vermek ve gerekli özel eğitim tedbirlerini
almak.
c) Kaynaştırma/bütünleştirme yoluyla eğitim alacak
öğrencilerin ortaöğretim kademesinde resmî bir okula yerleştirilmesi ile
ilgili iş ve işlemlerde öğrenci yerleştirme ve nakil komisyonu ile iş
birliği yapmak.
ç) Özel Öğretim Kurumları Kanunu kapsamında eğitim
faaliyetlerini yürüten özel okullarda eğitimlerini sürdüren öğrenciler için
okul yönetimi veya velinin yazılı talebi ile Özel Eğitim Değerlendirme
Kurulu Raporu doğrultusunda kayıtlı bulundukları okulda
kaynaştırma/bütünleştirme yoluyla eğitime devam kararı almak.
d) Bulunduğu ilde bir okula yerleştirilemeyen
öğrencilerden yatılı ilköğretim kurumuna veya özel eğitim meslek lisesine
yerleştirilecek öğrencilere ilişkin bilgileri il millî eğitim müdürlüğüne
göndermek.
e) Eğitsel değerlendirme ve tanılama ile
yerleştirme kararına yapılan itirazları, yeniden değerlendirilmesi amacıyla
RAM’a göndermek.
f) Resmî ve özel okullara kayıtlı olan
öğrencilerden evde veya hastanede eğitim hizmetinden yararlanacaklara karar
vermek.
g) Erken çocukluk dönemi eğitimi hizmetlerinden
yararlanacak çocuklara karar vermek. ğ)
Özel eğitim değerlendirme kurulu tarafından evde veya hastanede eğitim
hizmeti kararının verildiği tarihten itibaren en geç on iş günü içinde bu
öğrenciler için eğitim hizmetlerini planlamak.
h) Eğitim ve öğretim yılının başlamasından on iş
günü önce evde eğitimi gerekli kılan şartları yeniden değerlendirerek
öğrencinin yeni eğitim ve öğretim yılında da evde eğitim hizmetinden
yararlanıp yararlanamayacağına karar vermek.
ı) Evde veya hastanede eğitim ile erken çocukluk
dönemi eğitimi hizmetlerine ilişkin süreci planlamak ve bu işlemlerin
yürütülmesi için il veya ilçe millî eğitim müdürlüğü ile iş birliği yapmak.
i) Velinin yazılı talebi ve bireyin tedavisinden
sorumlu hekimin yazılı görüşü doğrultusunda hastane sınıfında eğitimin
başlamasına veya sonlandırılmasına karar vermek.
j) Velinin yazılı talebi ve Özel Eğitim
Değerlendirme Kurulu Raporu doğrultusunda özel eğitim ihtiyacı olan
öğrencinin okul öncesi eğitim süresinin uzatılmasına karar vermek.
k) Destek eğitim odası açılması için il veya ilçe
millî eğitim müdürlüğüne teklifte bulunmak.
l) Açılması planlanan özel eğitim sınıfının eğitim
vereceği kademe, hizmet verilecek engel türü ve bu sınıfta uygulanacak
eğitim programına ilişkin hususlara karar vererek özel eğitim sınıfı
açılması için il veya ilçe millî eğitim müdürlüğüne teklifte bulunmak.
m) Zorunlu öğrenim çağında olup örgün eğitim
kurumlarına devam edemeyeceğini ya da evde eğitim hizmetinden
yararlanamayacağını belgelendiren öğrenciler için velisinin yazılı talebi
doğrultusunda kayıtlı bulundukları okula bu öğrenciler için okula devam
etme zorunluluğu aranmayacağına ilişkin kararı bildirmek.
n) İlçe özel eğitim hizmetleri kurulu tarafından
yerleştirme kararı alınamayan öğrenciler için il özel eğitim hizmetleri
kurulu tarafından gerekli işlemlerin yapılması yoluyla söz konusu
öğrencilerin eğitime erişimlerini sağlamak.
o) Bakanlıkça özel yetenekli olarak tanılanan
öğrencilerin BİLSEM’e yerleştirilmesi ile ilgili kararı almak.
ö) İlköğretim programını takip eden özel eğitim
ihtiyacı olan öğrenciler ile ortaöğretim programlarını takip eden
öğrencilerden öğrenimlerini tamamlayamayanlar ya da öğrenim çağı dışına
çıkanlar ile örgün eğitim kurumlarındaki öğrenim hakkını kullanan
öğrencileri Özel Eğitim Değerlendirme Kurulu Raporu doğrultusunda açık
öğretim okullarına yönlendirmek.
Özel
eğitim hizmetleri kurulu çalışma usul ve esasları
MADDE 41
– (1) Özel eğitim hizmetleri
kurulunun çalışma usul ve esasları şunlardır:
a) Kurul üyelerinin görev süresi iki yıldır. Süresi
biten üye yeniden görevlendirilebilir.
b) Kurul üyelerinin görevden ayrılması hâlinde en
geç on iş günü içinde yerlerine görevlendirme yapılır.
c) Kurul kararları oy çokluğu ile alınır. Oyların
eşit olması durumunda başkanın kullandığı oy yönünde karar alınmış sayılır.
ç) Kurul haftada bir kez toplanır. Ancak kurul
başkanının gerekli gördüğü durumlarda kurul, belirlenen süreye bağlı
kalınmaksızın da toplanabilir.
d) Özel eğitim hizmetleri kurulu tarafından Özel
Eğitim Değerlendirme Kurulu Raporu incelenerek en geç on iş günü içinde
karara bağlanır ve bu karar, bireyin velisine, ilgili okula ve RAM’a yazılı
olarak bildirilir.
e) Kurul üyelerinden birinin izinli ya da raporlu
olması durumunda yerine yedek üye görevlendirilir.
Özel
eğitim hizmetleri kuruluna yapılacak itirazlar
MADDE 42
– (1) Özel eğitim hizmetleri kuruluna
yapılacak itirazların değerlendirilmesine ilişkin iş ve işlemler aşağıdaki
hususlara göre yürütülür:
a) Veli, eğitsel değerlendirme ve tanılama ya da
yerleştirme kararlarına, kararın kendisine tebliğ edildiği tarihten
itibaren otuz iş günü içinde itiraz edebilir.
b) Yerleştirme kararı verilen okul yönetimi,
öğrencilerin okula kayıt tarihinden itibaren en az otuz iş günü izleme
süreci sonunda öğrenciyle ilgili eğitsel değerlendirme ve tanılama ya da
yerleştirme kararına itiraz edebilir.
c) İl veya ilçe özel eğitim hizmetleri kuruluna
yapılacak itirazlar, itirazın kurula ulaştığı günden itibaren en geç otuz
iş günü içerisinde sonuçlandırılır. Sonuç veliye, okula ve RAM’a yazılı
olarak bildirilir.
Özel
eğitim değerlendirme kurulu
MADDE 43
– (1) Özel eğitim değerlendirme
kurulu RAM müdürlüğünün teklifi ve il veya ilçe millî eğitim müdürlüğünün
onayı ile RAM’larda oluşturulur.
(2) Bu kurul müdür yardımcısı başkanlığında;
a) Özel eğitim hizmetleri bölüm başkanı,
b) En az bir rehberlik öğretmeni,
c) En az bir özel eğitim öğretmeninden,
oluşur.
(3) Bu kurula ilgili bireyin velisi veya kendisi
üye olarak katılır.
(4) Gerektiğinde görüşlerine başvurulmak üzere
ilgili kurum ve kuruluşların personellerinin kurula katılımı sağlanır.
(5) Özel eğitim değerlendirme kurulu oluşturulurken
ikinci fıkranın (a), (b) ve (c) bentlerindeki her üye için bir yedek üye
belirlenir.
Özel
eğitim değerlendirme kurulunun görevleri
MADDE 44
– (1) Özel eğitim değerlendirme
kurulunun görevleri şunlardır:
a) Bireylerin eğitsel değerlendirme ve tanılamasını
yaparak özel eğitim ihtiyacına karar vermek.
b) Eğitsel değerlendirme ve tanılaması yapılan
bireyler için Özel Eğitim Değerlendirme Kurulu Raporu düzenleyerek RAM
müdürünün onayına sunmak.
c) Bireyin eğitsel değerlendirme ve tanılamasına
ilişkin bilgi ve belgelerin yer aldığı dosyayı incelemek.
ç) İtirazların değerlendirilmesi amacıyla
yönlendirilen bireylerin yeniden eğitsel değerlendirme ve tanılamasını
yapmak.
d) Eğitsel değerlendirme ve tanılama sonucunu
dikkate alarak birey için en az sınırlandırılmış eğitim ortamı ve özel
eğitim hizmetine ilişkin öneride bulunmak.
e) Ailenin eğitsel değerlendirme ve tanılama
sürecine katılımını ve bilgilendirilmesini sağlamak.
f) Ailelerin ihtiyaçları doğrultusunda rehberlik
hizmetleri bölümü ile işbirliği içerisinde aile eğitim programları
düzenlemek, diğer kurum ve kuruluşlarda düzenlenen aile eğitim programları
hakkında aileyi bilgilendirmek.
g) Eğitsel değerlendirme ve tanılama sonucu Özel
Öğretim Kurumları Kanunu kapsamında eğitim faaliyetlerini yürüten
kurumlarda destek eğitim hizmeti alması uygun görülen öğrencilerin eğitim
planlarını yapmak.
ğ) Bakanlıkça tanılanan özel yetenekli öğrencileri
BİLSEM’e yönlendirmek.
h) BİLSEM’e öğrenci alımı ile ilgili Bakanlıkça
yayımlanan kılavuzda belirtilen takvim dışında genel zihinsel yetenek
alanında özel eğitim değerlendirme kurulunca, görsel sanatlar ve müzik
yetenek alanlarında İl tanılama komisyonunca tanılaması yapılan öğrencileri
destek eğitim odalarına yönlendirmek.
Özel eğitim
değerlendirme kurulu çalışma usul ve esasları
MADDE 45
– (1) Özel eğitim değerlendirme
kurulu çalışma usul ve esasları şunlardır:
a) Kurul üyelerinin görev süresi iki yıldır. Süresi
biten üye yeniden görevlendirilebilir.
b) Kurul üyelerinin görevden ayrılması hâlinde en
geç beş iş günü içinde yerlerine görevlendirme yapılır.
c) Kurul kararları oy çokluğu ile alınır. Oyların
eşit olması durumunda başkanın kullandığı oy yönünde karar alınmış sayılır.
ç) Kurula yapılan eğitsel değerlendirme ve
tanılamaya ilişkin yapılan başvurular, inceleme tarihinden itibaren en geç
otuz iş günü içinde karara bağlanır, hazırlanan Özel Eğitim Değerlendirme
Kurulu Raporu (EK-2) zihinsel engeli olmayan 18 yaşından büyük bireyin
kendisine, bireyin velisine ya da yazılı dilekçe ile yetkilendirdiği kişiye
imza karşılığı verilir.
d) Kurul üyelerinden birisinin izinli ya da raporlu
olması durumunda yerine yedek üye görevlendirilir.
DOKUZUNCU BÖLÜM
Okul ve
Kurumlardaki Kurullar, Komisyonlar, Birimler
Bilim ve
sanat merkezi öğretmenler kurulu
MADDE 46
– (1) BİLSEM öğretmenler kurulu,
BİLSEM’lerde eğitim ve öğretim faaliyetlerinin bilim ve sanat merkezinin
amaçlarına uygun şekilde yürütülmesi amacıyla BİLSEM müdürü başkanlığında
BİLSEM müdür yardımcıları ve BİLSEM öğretmenlerinden oluşur.
(2) BİLSEM öğretmenler kurulu eğitim ve öğretim
döneminin başında ve sonunda toplanır. Ancak bu kurul, BİLSEM müdürünün
gerekli gördüğü durumlarda belirlenen dönem dışında da toplanabilir.
(3) BİLSEM’lerde eğitim ve öğretim yılı başında
yapılan öğretmenler kurulunda araştırma ve geliştirme ekibi oluşturulur.
Bir eğitim ve öğretim yılı süresince görev yapacak ihtiyaç duyulan diğer
ekip ve komisyonların belirlenmesi ve üyelerin seçimi yapılır.
(4) BİLSEM öğretmenler kurulunca oluşturulan kurul
ya da komisyonun çalışma usul ve esasları ile görevleri planlanır.
(5) Gerektiğinde görüşlerine başvurulmak üzere
ilgili kurum ve kuruluşlardaki personelin kurula katılımı sağlanır.
(6) Kurul kararları oy çokluğu ile alınır. Oyların
eşit olması durumunda başkanın kullandığı oy yönünde karar alınmış sayılır.
(7) BİLSEM öğretmenler kurulu kararları tutanakla
imza altına alınır.
Bireyselleştirilmiş
eğitim programı geliştirme birimi
MADDE 47
– (1) Özel eğitim ihtiyacı olan
öğrenciler için okulda BEP hazırlamak amacıyla BEP geliştirme birimi
oluşturulur.
(2) BEP geliştirme birimi okul müdürü veya
görevlendireceği bir müdür yardımcısının başkanlığında;
a) Rehberlik öğretmeni,
b) Öğrencinin sınıf öğretmeni,
c) Öğrencinin dersini okutan alan öğretmenleri,
ç) Öğrencinin velisi,
d) Öğrenciden oluşur.
(3) Gerektiğinde görüşlerine başvurulmak üzere,
özel eğitim değerlendirme kurulundan bir üyenin BEP geliştirme birimine
katılımı sağlanır.
(4) Mesleki eğitim veren özel eğitim okullarında eğitim
ve öğretim hizmetlerini planlamak, izlemek ve değerlendirmek amacıyla BEP
geliştirme birimine meslek derslerini okutan bir alan öğretmeni katılır.
(5) Bu birimin çalışma usul ve esasları okul
yönetimince belirlenir.
Bireyselleştirilmiş
eğitim programı geliştirme biriminin görevleri
MADDE 48
– (1) BEP geliştirme biriminin
görevleri şunlardır:
a) BEP’in hazırlanması, uygulanması, izlenmesi ve
değerlendirilmesi ile ilgili çalışmalarda koordinasyonu sağlamak.
b) Öğrencinin tüm gelişim alanlarındaki özellikleri
ile eğitim ihtiyaçları doğrultusunda BEP’inde değişiklik ve düzenlemeler
yapmak.
c) Eğitim ortamlarının düzenlenmesi, materyal
geliştirilmesi ve temini konusunda okul yönetimine ve öğretmenlere
önerilerde bulunmak.
ç) Okuldaki diğer birim ve kurullarla iş birliği
yapmak.
d) Kaynaştırma/bütünleştirme yoluyla eğitimlerine
devam eden öğrencilerden destek eğitim odasında eğitim alacak öğrencileri,
eğitim hizmeti sunulacak dersleri ve haftalık ders saati sayısını
belirlemek.
e) İlköğretim ya da mesleki ve teknik ortaöğretim
programlarının uygulandığı özel eğitim okullarında ya da bu programların
uygulandığı özel eğitim sınıflarında eğitimlerini sürdüren öğrencilerden
tam zamanlı kaynaştırma/bütünleştirme yoluyla eğitime uygun olanları
belirlemek ve okul yönetimine bildirmek.
f) Öğretim ve değerlendirmede kullanılacak yöntem
ve teknikler ile öğretim materyallerini belirlemek.
g) Özel eğitim sınıflarına kayıtlı öğrencilerden
yetersizliği olmayan akranlarıyla bir arada eğitim alacak öğrencileri
belirlemek ve katılacakları dersler ile saatlerini planlamak.
ğ) Özel eğitim ihtiyacı olan öğrencilerden
sınavlarda refakat edilmesi gerekenleri belirlemek.
h) Özel eğitim programı uygulayan okullardaki
öğrencilerden grup eğitimine uyum sağlayamayanların grup eğitimine hazırlanması
amacıyla bire bir eğitime başlamasına ve bire bir eğitimin sona
erdirilmesine karar vermek.
ı) Velinin yazılı talebi üzerine, ilkokulda
öğrencilerin bir defaya mahsus olmak üzere sınıf tekrarı yapmasına karar
vermek.
i) Farklı sebeplerle okula başlaması gecikmiş olan
ve il veya ilçe özel eğitim hizmetleri kurulu kararıyla ilköğretim
kademesinde özel eğitim programı uygulayan okul ya da bu programların
uygulandığı özel eğitim sınıflarına devam etmesine karar verilen
öğrencilerin; yaş, gelişim özellikleri ve eğitim performansına uygun
kademedeki sınıfa yerleştirilmesine karar vermek.
j) Okuldaki diğer kurul ve birimlerle iş birliği
içinde çalışmak.
(2) Özel eğitim meslek okullarında oluşturulan BEP
geliştirme birimi, diğer görevlerinin yanı sıra aşağıdaki görevleri de
yerine getirir:
a) Öğrencileri alan ve dala yönlendirmek.
b) Meslek derslerini okutan alan öğretmenleri
arasından koordinatör öğretmenleri belirlemek.
c) Koordinatör öğretmenin görüşleri doğrultusunda
mesleki eğitim yapılacak işletmeleri belirlemek.
ç) İşletmelerde uyum güçlüğü yaşayan öğrencilerin
yeni bir işletmeye yerleştirilmesine karar vermek.
d) Koordinatör öğretmenlerin çalışma planlarını
hazırlamak.
e) İşletmelerdeki çalışmalarıyla ilgili koordinatör
öğretmenlerce hazırlanan raporlar doğrultusunda öğrencilerin eğitim
planlarında değişiklik ve düzenlemeler yaparak gerekli tedbirleri almak.
f) Mezun olacak öğrencilerin eğitim aldığı meslek
alanında istihdam edilebilmeleri için ilgili kişi, kurum ve kuruluşlarla iş
birliği yapmak.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Personel, Görev ve Sorumlulukları
BİRİNCİ BÖLÜM
Okul ve
Kurumlarda Görevli Personelin Görev ve Sorumlulukları
Okul
müdürünün görev ve sorumlulukları
MADDE 49
– (1) Müdür, Türk Millî Eğitiminin
genel amaçları ve temel ilkeleri doğrultusunda okulun amaçlarına uygun
olarak yönetilmesinden ve geliştirilmesinden sorumludur. Okul müdürünün
özel eğitim hizmetlerinin yürütülmesine ilişkin görev ve sorumlulukları
şunlardır:
a) Özel eğitim ihtiyacı olan öğrenciler ile
ailelerine yönelik özel eğitim hizmetlerinin sunulmasına ilişkin gerekli
tedbirleri alır.
b) Özel eğitim hizmetlerinin yürütülmesi için
gerekli kurulların, birimlerin oluşumu ile görev ve sorumluluklarını yerine
getirmelerini sağlar.
c) Okuldaki öğretmenlerin özel eğitim hizmetleri
kapsamında iş birliği içinde çalışmalarını sağlar.
ç) Okuldaki personelin işle ilgili sağlık ve
güvenliğini sağlar.
Müdür
başyardımcısının görev ve sorumlulukları
MADDE 50
– (1) Müdür başyardımcısı
görevlerini, bulunduğu okulun özelliklerini dikkate alarak yapar. Müdürün
olmadığı zamanlarda müdüre vekâlet eder.
(2) Müdür başyardımcısı, okulun her türlü eğitim,
öğretim ve yönetim işleriyle ilgili olarak okul müdürü tarafından verilen
görevleri yapar. Bu görevlerin yapılmasından ve okul amaçlarına uygun
olarak işleyişinden müdüre karşı sorumludur.
(3) Özel eğitim hizmetlerinin verimli
yürütülmesinde ilgili taraflar arasında koordinasyonu sağlar ve bu hizmetlerle
ilgili okul müdürünün vereceği görevleri yerine getirir.
(4) Görev tanımında belirtilen diğer görevler ile
müdür tarafından verilen görevleri yapar.
Müdür
yardımcısının görev ve sorumlulukları
MADDE 51
– (1) Müdür yardımcısı
görevlerini, bulunduğu okulun özelliklerini dikkate alarak yapar.
(2) Müdür yardımcısı, okulun her türlü eğitim,
öğretim ve yönetim işleriyle ilgili olarak okul müdürü tarafından verilen
görevleri yapar. Bu görevlerin yapılmasından ve okul amaçlarına uygun
olarak işleyişinden müdüre karşı sorumludur.
(3) Özel eğitim hizmetlerinin verimli yürütülmesinde
ilgili taraflar arasında koordinasyonu sağlar ve bu hizmetlerle ilgili okul
müdürünün vereceği görevleri yerine getirir.
(4) Kendisine verilen nöbet görevini yürütür,
nöbetçi öğretmen ve öğrencileri izler, nöbet raporlarını inceler, varsa
sorunları müdür başyardımcısına ve müdüre iletir.
(5) Görev tanımında belirtilen diğer görevler ile
müdür tarafından verilen görevleri yapar.
Teknik
müdür yardımcısının görev ve sorumlulukları
MADDE 52
– (1) Döner sermayesi bulunan özel
eğitim okullarında müdür yardımcılarından biri, ilgili mevzuat hükümlerine
göre teknik müdür yardımcısı olarak görevlendirilir. Teknik müdür
yardımcısı, müdür ve sayman ile birlikte döner sermaye işletmesi
çalışmalarının tümünden sorumludur.
(2) Müdür tarafından verilen görevin gerektirdiği
diğer görev ve sorumlulukları yerine getirir.
Alan,
bölüm, atölye ve laboratuvar şeflerinin görev ve sorumlulukları
MADDE 53
– (1) Özel eğitim meslek liseleri
ve özel eğitim meslek okullarında okulun fiziki şartları ve atölye sayısı
dikkate alınarak alan, bölüm, atölye ve laboratuvar şefliklerine, atölye
laboratuvar ve meslek dersleri öğretmenleri arasından ilgili mevzuat
hükümlerine göre görevlendirilerek görev ve sorumluluklarını yerine
getirirler.
Grup
gözetimi ve eğitimi görevi verilen özel eğitim öğretmeninin görev ve
sorumlulukları
MADDE 54
– (1) Yatılı özel eğitim
okullarında grup gözetimi ve eğitimi görevi verilen öğretmenin görevleri ve
sorumlulukları şunlardır:
a) Ders saati bitiminden 30 dakika önce okulda bulunur
ve 6 saat süreyle okuldaki görevini sürdürür.
b) Grubundaki öğrenciler için eğitim hizmetleri ile
sosyal ve kültürel faaliyetleri planlayarak yürütür.
c) Grubundaki öğrencilerin etütlerde ders
çalışmalarını sağlar ve onların çalışma sırasında derslerde karşılaştıkları
güçlüklerin çözümüne yardımcı olur.
ç) Öğrencilerin kişisel sorun ve ihtiyaçları ile
ilgilenir, gerekli durumlarda okul yönetimi ve diğer ilgili personele bilgi
verir.
d) Öğrencilerin gelişimi ve davranışlarını
değerlendirir, gerekli bilgileri öğrenci gözlem defterine kaydeder.
e) Grup gözetimi ve eğitimi ile ilgili yaptığı
çalışmaları günlük olarak planlar ve ders defterine işler.
Meslek
derslerini okutan alan öğretmenlerinin görev ve sorumlulukları
MADDE 55
– (1) İşe yönelik beceriler ile
meslek alanlarına yönelik uygulamalı meslek dersleri alan öğretmenlerince
okutulur. Bu öğretmenler diğer görevlerinin yanında aşağıdaki görevleri
yürütürler:
a) Uygulamalı mesleki eğitimin düzenli olarak
sürdürülebilmesi için, öğrencilerin özelliklerine uygun atölye veya
uygulama sınıfı ortamını hazırlar ve güvenlik tedbirlerini alır.
b) Alan, bölüm, atölye ve laboratuvar şefleri ile
iş birliği içinde çalışır.
c) Okuldaki kurullar ve birimlerle iş birliği
yapar.
ç) Alanı ile ilgili bilimsel ve teknolojik
yenilikleri izleyerek öğretim sürecinde uygular.
d) Döner sermayeden yapılan üretim çalışmalarına
katılır.
e) Atölye veya uygulama sınıfındaki çalışmaları
diğer öğretmenlerle birlikte yürütür.
f) Atölye veya uygulama sınıfındaki taşınırların
kaydını yaparak bunları kullanıma hazır hâlde bulundurur.
Koordinatör
öğretmenin görev ve sorumlulukları
MADDE 56
– (1) Özel eğitim meslek liseleri
ve özel eğitim meslek okullarında meslek derslerini okutan alan
öğretmenleri arasından ilgili mevzuat hükümlerine göre koordinatör öğretmen
görevlendirilir, ilgili mevzuatta belirtilen görev ve sorumlulukları yerine
getirir. Bu öğretmenler;
a) En fazla 15 öğrenciden sorumludur.
b) Millî Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları
Yönetmeliğinde yer alan görev ve sorumluluklar ile BEP geliştirme birimi
tarafından belirlenen görevleri yerine getirirler.
c) Koordinatör öğretmenler, BEP geliştirme birimi
tarafından hazırlanan program doğrultusunda haftada iki gün okulda, üç gün
işletmelerde görev yaparlar.
Öğretmenlerin
görev ve sorumlulukları
MADDE 57
– (1) Öğretmenler; kendilerine
verilen şubenin derslerini, programda belirtilen esaslara göre planlamak,
okutmak, bunlarla ilgili uygulama ve deneyleri yapmak, ders dışında okulun
eğitim, öğretim ve sosyal etkinliklerine katılmak ve bu konularda ilgili
mevzuat hükümlerinde belirtilen görevleri yerine getirmekle yükümlüdürler.
(2) Öğretmenler bu görevlerinin yanında aşağıdaki
görevleri de yürütürler:
a) BEP’in hazırlanmasında BEP geliştirme birimi ile
iş birliği yapar.
b) BEP’i uygular ve değerlendirir.
c) Okuldaki aile eğitim çalışmalarına katılır,
sınıfındaki öğrencilerinin ailelerine yönelik aile eğitim çalışmalarını
planlar ve yürütür.
ç) Öğrencilerin eğitim performansları doğrultusunda
başka bir okula yönlendirilmesinde BEP geliştirme birimiyle iş birliği
yapar.
d) Öğrencilerin özel gereksinimlerinden dolayı
kullandığı kişisel cihaz ve aletlerin bakımı ve kontrolüne ilişkin
tedbirleri alır.
e) Özel eğitim okulları ile özel eğitim sınıflarında
grup eğitimi esastır. Ancak öğrencilerin eğitim performansları ve
ihtiyaçları doğrultusunda bire bir eğitim de yapar.
f) Sınıf öğretmenliğinin esas olduğu okullarda,
alan öğretmenleri tarafından okutulan teorik ve uygulamalı derslerin
işlenişine destek vermek üzere derslere katılır.
g) Bireysel gelişim raporu, eğitsel değerlendirme
istek formunun düzenlenmesinde diğer öğretmenler ile iş birliği yapar.
ğ) Özel yetenekli öğrencilerin danışman rehber
öğretmeni veya öğretmenleriyle iş birliği içinde gelişimini takip eder.
(3) Görev alanı ile ilgili müdürün vereceği diğer
görevleri yapar.
Usta
öğreticinin görev ve sorumlulukları
MADDE 58
– (1) Usta öğreticiler; 21/5/1977
tarihli ve 15943 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı
Kurumlarında Sözleşmeli veya Ek Ders Görevi ile Görevlendirilecek Uzman ve
Usta Öğreticiler Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre çalışır.
Özel
eğitim kurumlarında görev yapan diğer personel
MADDE 59
– (1) Özel eğitim kurumlarında
çocuk gelişimi ve eğitimcisi, dil ve konuşma terapisti, ergoterapist,
fizyoterapist, sosyal çalışmacı ve ihtiyaç duyulması halinde diğer
mesleklerden de personel ihtiyaca göre atanabilir veya diğer kurum ve
kuruluşlar ile iş birliği yapılarak 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet
Memurları Kanununun ek 8 inci maddesindeki hükümler doğrultusunda
görevlendirilebilir.
(2) Bu personel, ilgili mevzuatta belirtilen
görevleri yerine getirmekle sorumludur.
DÖRDÜNCÜ KISIM
Çeşitli ve Son Hükümler
BİRİNCİ BÖLÜM
Çeşitli
Hükümler
Öğretmenlerin
nöbeti
MADDE 60
– (1) Öğretmenlerin okul
müdürlüklerince düzenlenen nöbet çizelgesine göre nöbet tutmaları sağlanır.
Özel eğitim anaokulları, özel eğitim anasınıfları ile özel eğitim
sınıflarında görevli özel eğitim öğretmenleri nöbet görevlerini teneffüs ve
yemek saatlerinde sınıflarına kayıtlı öğrencilerin gözetimine devam ederek
yerine getirirler.
(2) Nöbet görevi, ilk ders başlamadan 30 dakika
önce başlar, son ders bitiminden 30 dakika sonra sona erer.
(3) Nöbet görevine özürsüz olarak gelmeyen öğretmen
hakkında, derse özürsüz olarak gelmeyen öğretmen gibi işlem yapılır.
(4) Nöbetlerde uyulması gereken esaslar öğretmenler
kurulunda görüşülerek okul yönetimince nöbetçi öğretmen görev talimatnamesi
hazırlanır. Öğretmenlere yazılı olarak duyurulur.
(5) Engelli çocuğu bulunan öğretmenlerin haftalık
ders programları ile nöbetlerinin belirlenmesinde gün ve saat tercihlerine
öncelik verilerek düzenleme yapılır.
Kılık-kıyafet
MADDE 61
– (1) Öğrenciler okullarda
26/11/2012 tarihli ve 2012/3959 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe
konulan Millî Eğitim Bakanlığına Bağlı Okul Öğrencilerinin Kılık ve
Kıyafetlerine Dair Yönetmelik, personel ise 16/7/1982 tarihli ve 8/5105
sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Kamu Kurum ve
Kuruluşlarında Çalışan Personelin Kılık ve Kıyafetine Dair Yönetmelik
hükümlerine uyar.
(2) Tören ve toplantılar dışında, resmî özel eğitim
okulları ile özel eğitim sınıflarında görevli öğretmenler eğitim
etkinliklerinde rahat hareket edebilmelerine imkân sağlayacak serbest
kıyafet giyebilirler.
Özel
eğitim araç gereçleri
MADDE 62
– (1) Resmî özel eğitim
kurumlarının, özel eğitim sınıflarının, destek eğitim odalarının öğretim
materyalleri, özel araç gereçleri ile donatım ihtiyaçları valiliklerce veya
Bakanlığın ilgili birimince karşılanır.
Ücretsiz
taşıma
MADDE 63
– (1) Resmî özel eğitim
okullarındaki öğrenciler, özel eğitim sınıflarındaki öğrenciler, yaygın eğitim
hizmetlerinden yararlanan özel eğitim ihtiyacı olan kursiyerlerin kurumlara
ulaşımları 11/9/2014 tarihli ve 29116 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Millî Eğitim Bakanlığı Taşıma Yoluyla Eğitime Erişim Yönetmeliği hükümleri
doğrultusunda ücretsiz sağlanır.
Ücretsiz
öğle yemeği
MADDE 64
– (1) Resmî özel eğitim
okullarında gündüzlü olarak eğitimlerini sürdüren öğrencilere ücretsiz öğle
yemeği genel bütçeden karşılanan ödenekle Genel Müdürlükçe verilir.
Seçmeli
dersler ve ders dışı eğitim çalışmaları
MADDE 65
– (1) Özel eğitim okullarında ve
özel eğitim sınıflarında seçmeli dersler ile ders dışı eğitim çalışmalarında
grup oluşturulmasında sayı şartı aranmaz, sınıf mevcudu esas alınır.
Çalışma
takvimi
MADDE 66
– (1) Ders yılı iki döneme
ayrılır. Ders yılının başlaması, birinci yarıyıl, ikinci yarıyıl ve yaz
tatilleriyle ders kesimi tarihleri Bakanlıkça belirlenir. Ders yılının 180
iş gününden az olmaması esastır. Ancak 180 inci iş gününün hafta arasına
rastlaması durumunda ders yılının bitim tarihi, haftanın son iş gününe
kadar uzatılır. Ders yılının süresi, derslerin başladığı günden kesildiği
güne kadar okulun açık bulunduğu günlerle öğrencilerin törenlere
katıldıkları resmi ve mahalli bayram günleri sayılarak hesaplanır. Bu
tarihler göz önünde bulundurularak milli eğitim müdürlüklerince
hazırlanacak çalışma takvimi valilik onayı ile yürürlüğe konulur.
İKİNCİ BÖLÜM
Son Hükümler
Yönetmelikte
hüküm bulunmayan hâller
MADDE 67
– (1) Bu Yönetmelikte hüküm
bulunmayan hususlarda; Millî Eğitim Temel Kanunu, 1/7/2005 tarihli ve 5378
sayılı Engelliler Hakkında Kanun ve 30/5/1997 tarihli ve 573 sayılı Özel
Eğitim Hakkında Kanun Hükmünde Kararnameye dayanılarak çıkarılan yönetmelik
hükümleri ile ilgili diğer kanun ve yönetmelik hükümleri uygulanır.
(2) Resmî özel eğitim okulları ve
kaynaştırma/bütünleştirme yoluyla eğitim yapılan okullardaki iş ve işlemlerde
okulun türü ve kademesine göre Bakanlıkça yayımlanan diğer mevzuat
hükümleri birlikte uygulanır.
Yürürlükten
kaldırılan yönetmelik
MADDE 68
– (1) 31/5/2006 tarihli ve 26184
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Özel Eğitim Hizmetleri Yönetmeliği
yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
MADDE 69
– (1) Bu Yönetmelik yayımı
tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 70
– (1) Bu Yönetmeliğin;
a) Eğitsel değerlendirme, tanılama ve Özel Eğitim
Değerlendirme Kurulu ile ilgili hükümlerini, Aile ve Sosyal Politikalar
Bakanı ile Millî Eğitim Bakanı birlikte,
b) Eğitsel değerlendirme, tanılama ile Özel Eğitim
Değerlendirme Kurulu ilgili hükümleri dışındaki hükümlerini Millî Eğitim
Bakanı,
yürütür.
Ekleri için tıklayınız
|