|
Maliye Bakanlığı (Gelir İdaresi Başkanlığı)’ndan:
GELİR VERGİSİ
GENEL TEBLİĞİ
(SERİ NO: 291)
Giriş
MADDE 1 – (1) 31/12/1960 tarihli ve
193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun geçici 67 nci
maddesinde, menkul kıymetler ve diğer sermaye piyasası araçlarının elde
tutulması ve elden çıkarılmasından sağlanan gelirler ile mevduat faizleri,
repo gelirleri ve katılım bankalarından elde edilen gelirlerin tevkifat yoluyla vergilendirilmesine yönelik düzenlemelere
yer verilmiş olup, söz konusu madde kapsamında tevkifat
matrahının tespitine ilişkin ayrıntılı açıklamalar, 30/12/2005 tarihli ve
26039 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 257 seri numaralı, 30/9/2006
tarihli ve 26305 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 258 seri numaralı,
8/3/2007 tarihli ve 26456 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 263 seri
numaralı ve 19/1/2012 tarihli ve 28178 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan
282 seri numaralı Gelir Vergisi Genel Tebliğlerinde yapılmıştır.
(2) Enflasyondaki değişmelerden etkilenmeyen
öngörülebilir net getiri garantisi sağlayan TÜFE'ye
endeksli anüite Devlet tahvillerinin elde
tutulması ve elden çıkarılmasından doğan kazançların 193 sayılı Gelir
Vergisi Kanununun geçici 67 nci maddesi
kapsamında vergilendirilmesinde, tevkifat
matrahının nasıl tespit edileceği bu Tebliğin konusunu oluşturmaktadır.
TÜFE’ye endeksli anüite Devlet
tahvillerinde vergileme
MADDE 2 – (1) TÜFE’ye endeksli anüite Devlet tahvillerinin ara dönemdeki sabit reel anüite ödemesi dahil dönemsel
ödemeleri anapara ödemesini de içerdiğinden vergilendirmenin söz konusu
tutarın ayrıştırılarak sadece ödenen faiz tutarı üzerinden yapılması
gerekmektedir.
(2) TÜFE’ye endeksli anüite Devlet tahvillerinde enflasyon farkını içeren
temiz fiyatın hesaplanmasında reel birikmiş faiz yerine enflasyon dahil birikmiş faizin dikkate alınması gerekmektedir.
(3) Kupon başına ödenen prim tutarı, enflasyon
farkını içeren temiz alış fiyatı ile senedin alış tarihindeki kalan
anapara tutarı arasındaki farkın, kupon sayısına bölünmesi suretiyle
hesaplanacaktır. Söz konusu oran negatif olur ise bu oran 0 (sıfır) olarak
varsayılacaktır.
Örnek:
Hazine tarafından 07/10/2015 tarihinde ihraç edilen
10.000 TL nominal bedelli, 30 yıl vadeli, yılda
bir kupon ödemeli ve % 4,465 reel anüite oranına
sahip (yıllık %2 reel faizli) TÜFE’ye endeksli anüite Devlet tahviline ait diğer bilgiler aşağıdaki
gibidir:
|
İlk İhraç Tarihi
|
=
|
07/10/2015
|
|
İtfa Tarihi
|
=
|
30/08/2045
|
|
Toplam Kupon
Sayısı
|
=
|
30
|
|
Reel Anüite Oranı
|
=
|
% 4,465
|
|
Hazinece
Belirlenen Reel Faiz (r)
|
=
|
% 2
|
|
İhraç Günü
Referans Endeksi
|
=
|
260
|
|
İtfa Tarihindeki
Referans Endeksi
|
=
|
1.124
|
|
İtfa Tarihindeki
Anapara Ödeme Oranı
|
=
|
% 4,40
|
|
Takas Alış Fiyatı
|
=
|
11.470,27
|
|
Alış Tarihi
|
=
|
11/07/2017
|
|
Alış Günü
Referans Endeksi
|
=
|
283
|
|
Alış Günü
İtibarıyla Senedin Kalan Anapara Oranı
|
=
|
% 97,54
|
|
Alış Günü
İtibarıyla Senedin Kalan Kupon Ödeme Sayısı
|
=
|
29
|
|
Senedin Alış
Tarihinden Sonraki İlk Kupon Ödeme Tarihi
|
=
|
04/10/2017
|
|
İlk Kupon Ödeme
Günü Referans Endeksi
|
=
|
287
|
|
Alıştan Sonraki
İlk Kupon Ödeme Dönemindeki Anapara Oranı
|
=
|
% 2,51
|
|
3. Kupon Günü
Referans Endeksi
|
=
|
297,68
|
|
3. Kupon
Dönemindeki Anapara Oranı
|
=
|
% 2,56
|
|
Takas Satış Fiyatı
|
=
|
11.635,24
|
|
Satış Tarihi
|
=
|
08/04/2020
|
|
Satış Günü
Referans Endeksi
|
=
|
320
|
|
Satış Günü
İtibarıyla Senedin Kalan Anapara Oranı
|
=
|
% 89,85
|
|
Satış Öncesi
Yatırımcıya Ödenen Kupon Adedi
|
=
|
3
|
Söz konusu tahvile ilişkin kupon faiz ödemeleri ile
tahvilin alım-satım ve itfasındaki tevkifat
matrahlarının tespiti aşağıdaki şekilde yapılacaktır.
- 11/7/2017 tarihi itibarıyla enflasyon dahil birikmiş faiz tutarının tespiti:
|
Enflasyon Dahil
|
=
|
Nominal Bedel x (Reel Anüite Oranı -
|
|
Birikmiş Faiz
Tutarı
|
|
Alıştan Sonraki
İlk Kupon Ödeme Dönemindeki
|
|
|
|
Anapara Oranı) x (Alış Günü Referans Endeksi/İhraç
|
|
|
|
Günü Referans
Endeksi) x Kupon Başından
|
|
|
|
İtibaren Geçen
Dönem
|
|
|
=
|
163,10 [10.000 x (0,04465 - 0,0251) x
|
|
|
|
(283/260) x
(279/364) ]
|
- Enflasyon farkını içeren temiz alış fiyatının
tespiti:
|
Temiz Alış Fiyatı
|
=
|
Takas Alış Fiyatı
- Enflasyon Dahil Birikmiş Faiz
|
|
|
=
|
11.307,17 (11.470,27
- 163,10)
|
- Kupon başına prim tutarının tespiti:
|
Kupon Başına
Ödenen Prim Tutarı
|
=
|
(Temiz Alış Fiyatı - Alış Tarihinde Kalan
|
|
|
|
Anapara Tutarı) / Kalan Kupon Sayısı
|
|
|
=
|
53,56 (11.307,17
- 9.754) / 29
|
- Senedin Alışından Sonraki İlk Kupon Ödemesinde Tevkifat Matrahının Tespiti:
|
İlk Kupon
Ödemesindeki Faiz Tutarı
|
=
|
Nominal Bedel x
(Reel Anüite Oranı x (Kupon
|
|
|
|
Günü Referans
Endeksi/İhraç Günü Referans
|
|
|
|
Endeksi) - Alıştan Sonraki İlk Kupon Ödeme
|
|
|
|
Dönemindeki
Anapara Oranı)
|
|
|
=
|
241,87 [10.000 x (0,04465 x
|
|
|
|
(287/260) -
0,0251)]
|
Bu
çerçevede, ilk kupon ödemesinde tevkifat matrahı,
faiz tutarından kupon başına ödenen prim tutarı ile enflasyon dahil birikmiş faiz tutarı düşülerek hesaplanacaktır.
|
İlk Kupon
Ödemesinde
|
=
|
25,21 (241,87 -
53,56 - 163,10)
|
|
Tevkifat Matrahı
|
|
|
Senedin
sonraki dönemlerdeki faiz ödemeleri de benzer şekilde hesaplanacak olup,
sonraki dönemlerdeki kupon tevkifat matrahı ise,
bulunan faiz tutarından sadece kupon başına ödenen prim tutarı düşülerek
hesaplanacaktır.
|
Sonraki Kupon
|
=
|
Nominal Bedel x (Reel Anüite
|
|
Dönemlerindeki
Faiz Tutarı
|
|
Oranı x (Kupon Günü Referans Endeksi/İhraç Günü
|
|
|
|
Referans Endeksi) - İlgili Ödeme Dönemindeki
|
|
|
|
Anapara Oranı)
|
|
Sonraki Kupon
|
=
|
Kupon
Dönemlerindeki Faiz Tutarı
|
|
Dönemlerindeki Tevkifat Matrahı
|
|
- Kupon Başına
Ödenen Prim Tutarı
|
|
3. Kupon
Ödemesindeki Faiz Tutarı
|
=
|
255,21 [10.000 x (0,04465 x
|
|
|
|
(297,68/260) - 0,0256)]
|
|
3. Kupon
Ödemesinde
|
=
|
201,65 (255,21 -
53,56)
|
|
Tevkifat Matrahı
|
|
|
-
Kıymetin kupon ödemesi sonrası satışında tevkifat
matrahının tespiti:
Kıymetin
kupon ödemesi sonrası satışında tevkifat matrahı
hesaplanırken, takas satış fiyatından temiz alış fiyatı düşülüp söz konusu
tutara alıştan sonra ödenen anapara tutarı ile alış satış dönemleri
arasındaki kupon başına ödenen prim tutarı eklenecektir.
|
Alış Satış
Dönemleri
|
=
|
Alış Tarihinde
Kalan Anapara
|
|
Arasında Ödenen
Anapara Tutarı
|
|
Tutarı - Satış
Tarihinde Kalan Anapara Tutarı
|
|
|
=
|
769 (9.754 -
8.985)
|
|
Kıymetin Kupon
Ödemesi
|
=
|
Takas Satış
Fiyatı - Temiz Alış
|
|
Sonrası Satışında
Tevkifat
|
|
Fiyatı + Alış
Satış Dönemleri
|
|
Matrahı
|
|
Arasında Ödenen
Anapara Tutarı +
|
|
|
|
(Alıştan Sonra Ödenen Kupon
|
|
|
|
Adedi x Kupon Başına
Ödenen Prim Tutarı)
|
|
|
=
|
1.257,75 [11.635,24 - 11.307,17 +
|
|
|
|
769 + (3x53,56)]
|
-
İtfada tevkifat matrahının tespiti:
Senedin
yatırımcı tarafından satılmayıp vade boyunca elde tutulması durumunda, itfa
tarihindeki tevkifat matrahı hesaplanırken, ara
dönem kupon ödemelerinde yapılan hesaplama kullanılacaktır.
|
İtfada Ödenen
Faiz Tutarı
|
=
|
Nominal Bedel x (Reel Anüite
|
|
|
|
Oranı x (İtfa Günü Referans
|
|
|
|
Endeksi / İhraç
Günü Referans
|
|
|
|
Endeksi) - İtfadaki Anapara Oranı)
|
|
İtfada Ödenen
Faiz Tutarı
|
=
|
1.490,25 [10.000
x (0,04465 x
|
|
|
|
(1.124/260) -
0,044)]
|
|
İtfada Tevkifat Matrahı
|
=
|
İtfada Ödenen
Faiz Tutarı - Kupon
|
|
|
|
Başına Ödenen
Prim Tutarı
|
|
İtfada Tevkifat Matrahı
|
=
|
1.436,69
(1.490,25 - 53,56)
|
Yürürlük
MADDE 3 – (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 4 – (1) Bu Tebliğ hükümlerini Maliye Bakanı yürütür.
|