|
Millî Savunma Bakanlığından:
YURT DIŞI İŞÇİ ERTELEME YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 –
(1) Bu Yönetmeliğin amacı; oturma
veya çalışma iznine sahip olarak işçi, işveren, meslek ya da sanat mensubu
statüsü ile yurt dışında bulunan yükümlülerin, 21/6/1927 tarihli ve 1111
sayılı Askerlik Kanununun 35/G maddesi kapsamındaki erteleme işlemlerini
düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 –
(1) Bu Yönetmelik; 1111 sayılı
Kanuna ve 16/6/1927 tarihli ve 1076 sayılı Yedek Subay ve Yedek Askeri
Memurlar Kanununa tabi yükümlüler ile bu yükümlüler hakkında işlem yapacak
kurum, kuruluşları ve yabancı bandıralı gemilerde gemi adamı statüsünde
çalışan yükümlüleri kapsar.
Dayanak
MADDE 3 –
(1) Bu Yönetmelik, 1111 sayılı
Kanunun 35/G maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 –
(1) Bu Yönetmeliğin
uygulanmasında;
a) Altı aydan fazla yurt içinde kalma: Erteleme
başvuru tarihi ile ertelemenin sona ereceği tarih arasında kalan herhangi
bir takvim yılında toplam olarak 184 gün dahil daha fazla süreyle yurt
içinde bulunmayı,
b) Erteleme başvurusu: 1111 sayılı Kanunun 35/G
maddesi hükümlerinden yararlanmak isteyen yükümlülerin; durumlarını ispata
yarayan belgeleri bağlı oldukları konsolosluklara ibraz etmeleri,
yararlanma şartlarını taşıdıkları tespit edilenler hakkında EK-B “Erteleme
Belgesi” tanzim edilmesi ile oluşan işlemi,
c) Gemi adamı: Bir iş sözleşmesine bağlı olarak,
yabancı bandıralı gemilerde gemi adamı sertifikalarında yazılı mesleğini
icra eden yükümlüleri,
ç) İşçi: Süreli ya da süresiz oturma veya çalışma
iznine ya da vatandaşlık statüsüne bağlı olarak, yabancı bir ülkede
serbestçe ikamet etme ve herhangi bir işyerinde çalışma hakkına sahip
yükümlüleri,
d) İşveren: Süreli ya da süresiz oturma veya
çalışma iznine ya da vatandaşlık statüsüne bağlı olarak, yabancı bir ülkede
serbestçe ikamet etme ve bir işyerini bizzat kendi veya ortakları ile
birlikte işletme hakkına sahip yükümlüleri,
e) Kanun: 21/6/1927 tarihli ve 1111 sayılı Askerlik
Kanununu,
f) Kesin dönüş: Erteleme süresi sona ermeden
sürekli ikamet maksadıyla yurda dönmeyi,
g) Konsolosluk: Yükümlülerin ikamet veya işyeri
bakımından hizmet bölgesinde bulundukları Türkiye Cumhuriyeti
konsolosluklarını,
ğ) MBS: Millî Savunma Bakanlığı Bilgi Sistemini,
h) Meslek veya sanat mensubu: Süreli ya da süresiz
oturma veya çalışma iznine ya da vatandaşlık statüsüne bağlı olarak,
yabancı bir ülkede serbestçe ikamet etme ve meslek ya da sanatını icra etme
hakkına sahip yükümlüleri,
ı) Oturma veya çalışma izni: Yükümlülere işçi,
işveren veya bir meslek ya da sanat mensubu statüleri ile bulundukları
ülkede serbestçe ikamet etme ve çalışma hakkı sağlayan ilgili ülke
makamlarınca verilmiş müsaade belgelerini veya ilgili ülkenin vatandaşlık
statüsünü,
i) Otuz sekiz yaş ve öncesi: Yirmi yaşına
girdikleri yılın 1 Ocak tarihinden 38 yaşını dolduracakları yılın 31 Aralık
tarihine kadar olan süreyi (Örn.: 1985 doğumlu bir yükümlü için, 1/1/2004
ile 31/12/2023 tarihleri arasındaki süre içinde),
j) Sınır dışı edilme: Erteleme başvuru tarihi ile
ertelemenin sona ereceği tarih arasında kalan sürede başvuruda bulundukları
ülkelerdeki serbestçe ikamet etme ve çalışma hakları iptal edilenleri,
k) Takvim yılı: Her yılın 1 Ocak-31 Aralık
tarihleri arasındaki süreyi,
l) Umuma mahsus pasaport: Türk vatandaşlarının
yurda giriş ve çıkışlarında yetkili makamlara ibraz etmek zorunda oldukları
diplomatik pasaport, hizmet damgalı pasaport ve hususi damgalı pasaport
dışında kalan ve başvuru tarihinde geçerlilik süresi devam eden Türkiye
Cumhuriyeti yetkili makamlarınca düzenlenmiş pasaportu,
m) Yükümlü: Yabancı ülkelerde ikamet eden, 1111
sayılı Kanuna ve 1076 sayılı Kanuna tabi Türk vatandaşlarını,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Yararlanma Şartları, Başvuru Esasları ve Erteleme
Süresinin Tespiti
Yararlanma
şartları
MADDE 5 –
(1) Yararlanma şartları aşağıda
belirtilmiştir.
a) Doğum yılına göre 38 yaş ve öncesinde bulunmak.
b) Yabancı ülkelerde, ikamet etme ve çalışma
hakkına sahip olarak işçi, işveren, meslek veya sanat mensubu statülerinden
biri ile bulunuyor olmak.
c) Yabancı bandıralı gemilerde gemi adamı
statüsünde çalışıyor olmak.
ç) Dövizle askerlik hizmeti dışında diğer askerlik
hizmet şekillerinden biri ile askerlik hizmetine başlamamış olmak.
d) Kesinleşmiş hapis cezası kararı nedeniyle adli
makamlarca aranan şahıslardan olmamak.
(2) Yabancı ülkelerde; kaçak işçi ve sığınmacı
olarak bulunanlar, bu durumlarını sona erdirmedikçe erteleme başvurusunda
bulunamazlar.
Başvuru
esasları
MADDE 6 –
(1) Yükümlüler aşağıda belirtilen
belgelerle birlikte ikamet ettikleri ülkelerdeki konsolosluklara bizzat ya
da posta yoluyla başvuruda bulunurlar.
a) İşçiler için gerekli belgeler;
1) Bulunduğu yabancı ülkenin resmî makamlarından
alınmış ve kendisine yabancı ülkede işçi statüsü sağlayan oturma veya
çalışma izin belgesi ya da yabancı ülke vatandaşlık kimlik belgesi veya
pasaportu.
2) Umuma mahsus Türkiye Cumhuriyeti pasaportu veya
yabancı ülke vatandaşlık kimlik belgesi ya da pasaportu.
b) İşverenler için gerekli belgeler;
1) Bulunduğu yabancı ülkenin resmî makamlarından
alınmış ve kendisine yabancı ülkede işveren statüsü sağlayan oturma veya
çalışma izin belgesi ya da yabancı ülke vatandaşlık kimlik belgesi veya
pasaportu.
2) Umuma mahsus Türkiye Cumhuriyeti pasaportu veya
yabancı ülke vatandaşlık kimlik belgesi ya da pasaportu.
c) Bir meslek veya sanatı icra edenler için gerekli
belgeler;
1) Yabancı ülkenin resmî makamlarından alınmış ve
meslek ya da sanatlarını yabancı ülkede icra etmelerine imkân veren oturma
veya çalışma izin belgesi ya da yabancı ülke vatandaşlık kimlik belgesi
veya pasaportu.
2) Umuma mahsus Türkiye Cumhuriyeti pasaportu veya
yabancı ülke vatandaşlık kimlik belgesi ya da pasaportu.
ç) Gemi adamları için gerekli belgeler;
1) Gemiyi işleten şirket veya yetkilendirdikleri
kişi ya da makamlarca düzenlenmiş fiilen gemi adamı olarak çalıştıklarını
gösterir iş sözleşmesi.
2) Türk veya yabancı ülke resmi makamlarınca
düzenlenmiş gemi adamı cüzdanı.
3) Umuma mahsus Türkiye Cumhuriyeti pasaportu veya
yabancı ülke vatandaşlık kimlik belgesi ya da pasaportu.
(2) Gemi adamları, geminin bandırasını taşıdığı
ülkedeki veya Dışişleri Bakanlığının gemi adamlarının işlemlerinin
yürütülmesi için yetkilendirdiği EK-A da yazılı konsolosluklara bizzat
başvururlar.
(3) Kendisi resmi devlet görevlisi sıfatı
taşımamasına rağmen; eşinin görevinden dolayı diplomatik, hizmet veya
hususi pasaport sahibi olan yükümlülerin erteleme başvuruları işleme
alınır.
Erteleme
süresinin tespiti
MADDE 7 –
(1) Konsolosluklarca başvuruları
kabul edilen yükümlülerin yoklama, celp ve sevk gibi her türlü askerlik
işlemi, aşağıda belirtilen esaslara uygun olarak ve doğum yılına göre 38
yaşını tamamlayacakları yılın 31 Aralık tarihini aşmayacak şekilde
ertelenir.
a) Başvuruda bulundukları yabancı ülkelerde süresiz
oturma veya çalışma iznine ya da vatandaşlık hakkına sahip olan
yükümlülerin ertelemeleri, başvurularının kabulünü müteakip doğum yılına
göre 38 yaşını tamamlayacakları yılın 31 Aralık tarihine kadar,
b) Oturma veya çalışma izinlerinden uzun olanının
bitim tarihi ile başvuru tarihi arasında;
1) Bir yıl ve daha kısa süre bulunan yükümlülerin
ertelemeleri, başvuruda bulundukları yılı takip eden yılın 31 Aralık
tarihine kadar,
2) Bir yıldan fazla süre bulunan yükümlülerin
ertelemeleri, oturma veya çalışma izinlerinden uzun olanının biteceği yılı
takip eden yılın 31 Aralık tarihine kadar,
yapılır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Ertelemenin İptali ve Yeniden Erteleme Esasları
Ertelemenin
iptali
MADDE 8 –
(1) Erteleme başvurusu kabul
edilenlerden;
a) Yararlanma şartlarını oluşturmadıkları halde
başvuruları sehven kabul edilenlerin,
b) Kendi istekleri ile yararlanma hakkından vazgeçenlerin,
c) Türk vatandaşlığından izinle çıkan veya Bakanlar
Kurulu Kararı ile Türk vatandaşlığı kaybettirilenlerin,
ç) Gerçeği yansıtmayan belgelerle başvuruda
bulunanların,
d) Dövizle askerlik hizmeti dışında diğer askerlik hizmet
şekillerinden biri ile askerlik hizmetine başlayanların,
e) Askerliğe elverişsiz hale gelenlerin,
f) Vefat edenlerin,
g) Başvuru tarihi ile ertelemenin sona erdiği tarih
arasında;
1) Yararlanma şartlarını kaybedenlerin,
2) Herhangi bir takvim yılında toplam olarak 184
gün dahil fazla süreyle yurt içinde kalanların,
3) Yurda kesin dönüş yapan veya sınır dışı
edilenlerin,
4) Türkiye Cumhuriyeti’nin resmî görevlisi
sıfatıyla yurt dışında bulunanların,
5) Türk bandıralı gemilerde çalışanların,
ertelemeleri iptal edilir.
(2) Ertelemesi iptal edilen yükümlülerin askerlik
işlemleri, tabi oldukları statüde yürütülür.
Yeniden
erteleme esasları
MADDE 9 –
(1) Bu Yönetmeliğin 8 inci
maddesinin birinci fıkrasının (a), (b) ve (c) bentlerinde yazan nedenlerden
dolayı askerlik ertelemeleri iptal edilenler, yararlanma şartlarını
oluşturdukları takdirde konsolosluklar vasıtasıyla yeniden erteleme
başvurusunda bulunabilirler.
(2) Zorunlu nedenlerden (bulunduğu ülkede meydana
gelen savaş, genel hayatı olumsuz etkileyen toplumsal olaylar, doğal afet,
salgın hastalık ve benzeri.) dolayı yurda dönen ve erteleme dönemi içinde
yer alan herhangi bir takvim yılında toplam olarak 184 gün dahil fazla
süreyle yurt içinde kalanların ertelemeleri, yükümlünün yurda döndüğü yılı
takip eden yılın sonuna kadar iptal edilmez. Bu süre zarfında başka bir
ülkede veya geldiği ülkede yeniden yararlanma şartlarını oluşturan ve
konsoloslukları tarafından erteleme başvuruları kabul edilenlerin
ertelemeleri devam ettirilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Sağlık İşlemlerinin Yürütülmesine İlişkin Esaslar
Sağlık
işlemleri
MADDE 10
– (1) Askerlikleri erteli olan
yükümlülerin yoklama sağlık muayeneleri, istekli olmadıkça yaptırılmaz.
(2) Ancak, ertelemesi olsun ya da olmasın, askerlik
hizmeti yapmaya engel sağlık sorunları olduğunu konsolosluklarına
müracaatlarında beyan edenlerin sağlık raporları ile bu raporların
düzenlenmesine esas muayene ve tetkik evrakının Türkçe tercümeleri,
incelenmek üzere konsolosluklarca doğrudan Millî Savunma Bakanlığı Sağlık
Dairesi Başkanlığına gönderilir.
(3) Yükümlüler isterlerse, askerlik şubeleri
tarafından sevk edilecekleri asker hastanelerinde de sağlık muayenelerini
yaptırabilirler.
(4) Millî Savunma Bakanlığı Sağlık Dairesi
Başkanlığınca yapılan rapor incelemesi neticesinde veya askerlik
şubelerince sevk edildikleri asker hastanelerince, haklarında;
a) “Askerliğe Elverişli Değildir” kararı
verilenler, sağlık nedeniyle askerlik hizmetinden muaf tutulurlar. Bu
durumdakiler hakkında askerlik şubelerince muafiyet kararı alınır.
b) “Ertesi Yıla Bırakma” kararı verilenler,
birlikte işlem gördükleri doğumluların yoklama dönemi sonuna kadar, sağlık
muayene işlemini yenilerler. Bu durumdakiler hakkında askerlik şubelerince
“Ertesi Yıla Bırakma” kararı alınır.
c) “Sevk Geciktirmesi” kararı verilenlerin askere
sevkleri, rapor süresi sonuna kadar tabi oldukları askerlik hizmet
statüsüne göre askerlik şubelerince ertelenir.
ç) “Yurt İçinde Bir Asker Hastanesinde Muayenesi
Uygundur” kararı verilenler yurda dönerek, askerlik şubelerince sevk
edilecekleri asker hastanelerinde sağlık muayenelerini yaptırırlar. Bu
durumdakiler hakkında, asker hastanelerince verilecek sağlık kararına göre
işlem yapılır.
(5) Yapılan muayene veya rapor incelemesi
neticesinde haklarında verilen sağlık kararına itiraz edenler, sağlık
kararının kendilerine tebliğinden itibaren 30 gün içinde dilekçe ile
askerlik şubelerine müracaat ederler. Rapor kararlarına süresi dışında
itiraz edenlerin müracaatları kabul edilmez. İtiraz işlemleri, Millî
Savunma Bakanlığı Sağlık Dairesi Başkanlığınca karara bağlanır.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Yükümlüler ve İlgili Makamlarca Yapılacak İşlemler
Yükümlülerce
yapılacak işlemler
MADDE 11
– (1) Askerlik ertelemesinden
yararlanmak isteyen yükümlüler, bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde belirtilen
belgelerle birlikte konsolosluklara başvururlar.
(2) Başvuruları kabul edilenler, yararlanma
şartlarını kaybetmeleri halinde, başvuruda bulundukları konsolosluklara ve
kayıtlı oldukları askerlik şubelerine bilgi verirler. Yükümlüler, adres ve
iletişim bilgilerindeki değişiklikleri, 1 ay içinde konsolosluk ve askerlik
şubelerine bildirirler.
(3) Erteleme süresi içinde Kanunun başka bir
maddesi gereğince askerlik erteleme talebinde bulunacak olanlar, bu
Yönetmelik çerçevesinde yapılan erteleme işleminin sonlandırılması için
doğrudan veya konsoloslukları vasıtasıyla askerlik şubelerine müracaat
ederler.
(4) Erteleme başvurusu olsun ya da olmasın,
askerlik hizmetini yerine getirmeye engel sağlık sorunu bulunduğunu beyan
edenler, bu Yönetmeliğin 10 uncu maddesinde belirtilen esaslara uygun
olarak ilgili makamlara müracaat ederler.
Konsolosluklarca
yapılacak işlemler
MADDE 12
– (1) Erteleme başvurusunda
bulunan askerlik çağına girmiş yükümlülerin, bu Yönetmeliğin 5 inci
maddesinde belirtilen yararlanma şartlarını taşıyıp taşımadıkları yabancı
ülke çalışma mevzuatı çerçevesinde incelenerek karara bağlanır.
(2) Yükümlülerin yabancı ülkelerdeki ikamet ve
çalışma izinlerinin kendilerine işçi, işveren, meslek ya da sanat mensubu
statülerini sağlayıp sağlamadığının tespiti için gerekirse yerel
makamlardan yazılı ya da sözlü bilgi alınabilir ve edinilecek bilgi
doğrultusunda oluşturulan kanaate göre işlemler yürütülür. Konsolosluklar;
yükümlünün durumunu aydınlatmaya yarayacak her türlü bilgi ve belgeyi
başvuru sırasında talep edebilirler.
(3) Kendisi resmi devlet görevlisi sıfatı
taşımamasına rağmen; eşinin görevinden dolayı diplomatik, hizmet veya
hususî pasaport sahibi olan yükümlülerin erteleme başvuruları işleme
alınır. Geçerlilik süresi bitmiş pasaport ile müracaat eden yükümlülerin
pasaport yenileme başvuruları alınarak erteleme başvuruları işleme
konabilir.
(4) Her ne sebeple olursa olsun yabancı bir ülkeye
iltica talebiyle sığınan yükümlüler ile yabancı ülkede ikamet etme ve
çalışma hakkı bulunmadığından kaçak olarak yaşayanların erteleme
başvuruları, bu durumlarını sonlandırıp Kanunda yazılı işçi, işveren,
meslek veya sanat mensubu statülerini elde etmedikçe kabul edilmez.
(5) Başvuru tarihi itibariyle; oturma veya çalışma
izni bulunmayan işçi, işveren, meslek veya sanat mensupları ile geçerlilik
süresi sona ermiş gemi adamı cüzdanı ve iş sözleşmesi ibraz edenler ile
yurt içinde firar, izin veya hava değişimi aşımında bulundukları için
aranan ya da dövizle askerlik hizmeti dışında herhangi bir statüde fiili
askerlik hizmetine başlamış olanların başvuruları kabul edilmez.
(6) Yararlanma şartlarını taşıdıkları anlaşılanlar
hakkında; dört suret EK-B “Erteleme Belgesi” düzenlenir, ilgili bölümleri
yükümlülere imza karşılığı tebliğ edilir ve başvurunun incelenmesine esas
diğer evrak (oturma-çalışma izin belgeleri ve Türkiye Cumhuriyeti
pasaportu, yabancı ülke pasaportu veya kimlik belgesi, gemi adamı cüzdanı
ve iş sözleşmesi, varsa konsoloslukça talep edilen diğer belgeler) ile
birlikte iki sureti onay için yükümlünün kayıtlı olduğu askerlik şubesi
başkanlığına gönderilir, bir sureti yükümlünün kendisine verilir, diğer
sureti ise konsoloslukta muhafaza edilir. Yükümlülerin erteleme bitim
tarihleri bu Yönetmeliğin 7 nci maddesinde belirtilen esaslar dâhilinde
tespit edilir.
(7) Onayı müteakip askerlik şubesince gönderilen
bir suret EK-B “Erteleme Belgesi”, yükümlünün konsolosluktaki dosyasında
muhafaza edilir. Yeniden erteleme hakkı kalmayan veya askerlik hizmetini
yerine getiren yükümlünün dosyası imha edilebilir.
(8) Yükümlüler müteakip erteleme başvurularını
posta ile yapabilirler. Yükümlülerin, müteakip erteleme için bizzat ibraz
ettikleri veya posta yoluyla gönderdikleri belgelerin doğruluğu ve mevzuata
uygunluğu incelenir. Gemi adamlarının bizzat başvurmaları gerektiğinden
posta yoluyla yapacakları başvurular kabul edilmez.
(9) Müteakip erteleme başvurusunda bulunanların
önceki erteleme dönemi içindeki durumları bu Yönetmeliğin 8 inci maddesinde
belirtilen esaslar dâhilinde kontrol edilir ve herhangi bir ihlali tespit
edilenlerin müteakip erteleme başvuruları işleme alınmaz. Bunlara
durumlarına uygun askerlik işlemine tabi tutulmaları gerektiği bildirilir.
Yükümlülerin yurda giriş ve çıkış tarihleri Emniyet Genel Müdürlüğü
kayıtlarından kontrol edilirken, “girişi olmayan çıkışlar” ve “çıkışı
olmayan” girişler ile aynı güne ait giriş ve çıkışlar dikkate alınmaz.
Emniyet Genel Müdürlüğü kayıtlarında yurt dışına çıkışının olmadığı
belirlense bile, yurt dışına çıktığını gösteren kullanılmış seyahat bileti,
pasaport çıkış kaşesi, muayene veya tedavi belgeleri veya benzeri belgeler
ibraz edebilenlerin işlemleri, bu tespit doğrultusunda yürütülür.
(10) Müteakip erteleme başvuruları kabul edilenler
hakkında dört nüsha EK-C “Müteakip Erteleme Belgesi” düzenlenir, ilgili
bölümleri yükümlülere imza karşılığı tebliğ edilir ve başvurunun
incelenmesine esas diğer evrak (oturma-çalışma izin belgeleri ve Türkiye
Cumhuriyeti pasaportu, yabancı ülke pasaportu veya kimlik belgesi, gemi
adamı cüzdanı ve iş sözleşmesi, varsa konsoloslukça talep edilen diğer
belgeler) ile birlikte iki sureti onay için yükümlünün kayıtlı olduğu
askerlik şubesi başkanlığına gönderilir, bir sureti yükümlünün kendisine
verilir, diğer sureti ise konsoloslukta muhafaza edilir. Yükümlülerin
erteleme bitim tarihleri bu Yönetmeliğin 7 nci maddesinde belirtilen
esaslar dâhilinde tespit edilir.
(11) Ertelemesi bu Yönetmeliğin 8 inci maddesi
hükümlerine göre iptal edilen yükümlülerden yeniden erteleme başvurusunda
bulunanların işlemleri bu Yönetmeliğin 9 uncu maddesi hükümleri kapsamında
değerlendirilir. Bununla birlikte, ertelemesinin iptaline ilişkin mazereti
olduğunu beyan edenlerin müracaatları, gerekli değerlendirmenin
yapılabilmesi maksadıyla Askeralma Dairesi Başkanlığına yönlendirilir. Bu
durumdakilerin mazeret beyan dilekçeleri gönderilirken, mazerete ilişkin
yabancı dille yazılmış belgelerin, rapor ve muayene evrakının Türkçe tercümeleri
de dilekçeye ilave edilir.
(12) Yabancı bir ülkede yüksek lisans/doktora
eğitimi gördüklerinden Kanunun 35/E maddesi kapsamında askerlikleri erteli
iken, daha sonra Kanunun 35/G maddesi kapsamında erteleme hakkı kazanan ve
hakkında erteleme belgesi düzenlenenler için Kanunun 35/E maddesi
kapsamındaki ertelemesinin iptali yönünde Askeralma Dairesi Başkanlığına
teklifte bulunulur.
(13) “Aile Birleşimi Antlaşmaları” çerçevesinde
yabancı bir ülkede kendilerine ikamet etme ve çalışma hakkı verilmesi
taahhüt edilenlerin askerlikleri, oturma veya çalışma izni alıncaya kadar
birer yıllık sürelerle en çok iki kez ertelenir. Yabancı ülke makamlarınca
düzenlenmiş ikamet ve çalışma hakkı verileceğini taahhüt eden belge ve
geçerlilik süresi bulunan Türkiye Cumhuriyeti pasaportu ile birlikte
konsolosluklara müracaat edenler hakkında dört nüsha EK-Ç “Aile Birleşimi
Erteleme Belgesi” düzenlenir ve ilgili bölümleri imza karşılığı kendilerine
tebliğ edilerek, iki sureti onay için yükümlünün kayıtlı olduğu askerlik
şubesi başkanlığına gönderilir, bir sureti yükümlünün kendisine verilir,
diğer sureti ise konsoloslukta muhafaza edilir. Yükümlülerin ertelemeleri, 38
yaşını tamamlayacakları yılın 31 Aralık tarihini aşmamak kaydıyla, başvuru
yılını takip eden yılın 31 Aralık tarihine kadar yapılır. Müracaatlar, yükümlünün
ikamet ve çalışma hakkı verileceği taahhüt edilen ülkede yaşayan eşi,
annesi, babası veya kardeşleri aracılığı ile de yapılabilir. Bu şekilde
yapılan müracaatlarda; yükümlü adına müracaat edenin oturma veya çalışma
izni bulunduğunu gösteren belgelerin ve yükümlü ile yakınlık derecesini
ispata yarayan evlilik belgesi veya vukuatlı nüfus kayıt örneğinin de
yükümlüye ikamet ve çalışma hakkı verileceğini taahhüt eden yabancı ülke
makamları tarafından düzenlenmiş belge ile birlikte ibraz edilmesi
zorunludur.
(14) “Aile Birleşimi Antlaşmaları” kapsamında
askerlikleri iki kez ertelenmesine rağmen müracaat ettikleri yabancı ülkede
oturma veya çalışma izni alamayanların müteakip erteleme talepleri
konsolosluklarca kabul edilmez. Bu durumdakilerin müracaatlarına ne işlem
yapılacağı, oturma veya çalışma izni alamama nedenleri ile konsolosluk
görüşlerini de ihtiva eden bir yazı ile Askeralma Dairesi Başkanlığından
sorulur. Askeralma Dairesi Başkanlığınca yapılacak incelemede, mücbir
sebeplere bağlı olarak oturma veya çalışma izni verilme işlemlerinin
uzadığı tespit edilenlerin askerlikleri son kez bir yıl süre ile ertelenir,
erteleme süresi sonunda oturma veya çalışma izni alamayanların “Aile
Birleşimi Antlaşmaları” kapsamında yapacakları müteakip erteleme talepleri
kabul edilmez.
(15) “Aile Birleşimi Antlaşmaları” kapsamında
askerlikleri ertelenen yükümlülerin oturma veya çalışma izni olmadan
çalıştıkları süreler, dövizle askerlik hizmeti için gerekli çalışma
süresinden sayılmaz.
(16) Erteleme başvurusu olsun ya da olmasın,
askerlik hizmeti yapmaya engel sağlık sorunu bulunduğunu beyan eden veya
sağlık durumunun tespiti için yoklama muayenesinin yapılmasını isteyen
yükümlülerin işlemleri, bu Yönetmeliğin 10 uncu maddesinde belirtilen
esaslar dâhilinde yürütülür.
(17) İşledikleri suçlar nedeniyle haklarında
kesinleşmiş hapis cezası kararı bulunduğundan adli makamlarca arananların
erteleme başvuruları reddedilerek, yükümlülerin askerlik şubelerine konuyla
ilgili bilgi verilir.
(18) Askeralma Dairesi Başkanlığı ve bağlı
birimlerinden gelen taleplere, makul bir süre içinde cevap verilir.
(19) Kanun, Yönetmelik ve Yönergede çok açık ve net
şekilde açıklanan konulara yönelik vatandaş talepleri cevaplandırılır.
Konsolosluklarca bilgi verilebilecek konularda vatandaşlar Askeralma
Dairesi Başkanlığına veya askerlik şubelerine yönlendirilmez.
(20) Mevzuatta açıkça yer alan hususlar için
Askeralma Dairesi Başkanlığından görüş talep edilmez, tereddüt edilen
konular Askeralma Dairesi Başkanlığından sorulurken konsolosluk görüşleri
de mutlaka belirtilir.
(21) Yükümlülerin pasaport müracaatları, askerlik
işlemlerinden bağımsız olarak pasaport mevzuatı hükümlerine göre yürütülür
ve kendilerinden askerlikle ilişkisiz olduklarına dair herhangi bir belge
talep edilmez ya da askerlik hizmeti nedeniyle aranma durumlarını sona
erdirmeleri istenmez.
Askerlik
şubesi başkanlıklarınca yapılacak işlemler
MADDE 13
– (1) Konsolosluklarca başvuruları
kabul edilen yükümlülerin EK-B “Erteleme Belgesi”nde yer alan bilgileri
kontrol edilir;
a) İmza ve onay eksiklikleri bulunan,
b) Geçerlilik süresi sona ermiş oturma veya çalışma
izni ile başvuruları kabul edilen,
c) Geçerlilik süresi sona ermiş gemi adamı cüzdanı
veya iş sözleşmesi ile başvuruları kabul edilen,
ç) Yurt içinde dövizle askerlik hizmeti dışında
herhangi bir statüde askerlik hizmetine başladıkları tespit edilen,
yükümlülerin başvuruları reddedilerek,
konsolosluklara ve yükümlülere bilgi verilir.
(2) EK-B “Erteleme Belgesi”ndeki bilgilere göre hak
sahibi oldukları tespit edilmesine rağmen, başvurunun incelenmesine esas
evrakın gönderilmediği ya da eksik gönderildiği hallerde, başvuru işleme
alınır ancak eksik evrakın gönderilmesi ilgili konsolosluktan yazılı olarak
talep edilir. EK-B “Erteleme Belgesi”ndeki erteleme bitim tarihinin hatalı
tespit edilmiş olması halinde, hatalı tarihin üzerine kırmızı tek çizgi çekilir
ve elle doğru tarih yazılarak düzeltilir.
(3) Yapılan incelemeyi müteakip, EK-B “Erteleme
Belgesi” onaylanarak bir sureti başvuruyu alan konsolosluğa iade edilir,
diğeri yükümlünün askerlik şubesindeki şahsi dosyasında muhafaza edilir ve
erteleme belgesinin bir adet onaylı tıpkıçekim sureti yükümlünün yurt dışı
adresine gönderilir.
(4) Müteakip erteleme veya “Aile Birleşimi
Antlaşmaları” kapsamında erteleme başvurusunda bulunan yükümlülerin
konsolosluklarınca gönderilen EK-C ve EK-Ç erteleme belgeleri de aynı
esaslar dâhilinde kontrol edilir ve hak sahibi oldukları tespit edilenlerin
erteleme belgeleri onaylanarak, bir sureti başvuruyu kabul eden
konsolosluğa iade edilir, diğeri yükümlünün askerlik şubesindeki şahsi
dosyasında muhafaza edilir ve erteleme belgesinin bir adet onaylı
tıpkıçekim sureti yükümlünün yurt dışı adresine gönderilir.
(5) Başvurusu onaylanan erteleme belgelerinde yazan
bilgiler Millî Savunma Bakanlığı Bilgi Sistemi (MBS)’ye kaydedilir.
(6) Yaş sınırına gelenlerin ertelemeleri 38 yaşlarını
doldurdukları yılın 31 Aralık tarihine kadar yapılır. Bu tarihe kadar
dövizle askerlikten yararlanmak üzere konsolosluklara veya yurda dönerek
askerlik hizmetini yapmak üzere askerlik şubelerine başvurmayanların
durumlarına uygun askerlik işlemine tabi tutulmak üzere takiplerine
başlanır. 38 yaş sınırı nedeniyle ertelemesi sona erecek olanlara, o yılın
Ocak ayı içinde dövizle askerlik hizmetinden yararlanmak üzere en geç 31
Aralık tarihine kadar konsolosluklarına başvurmaları gerektiği EK-D yazı ile
bildirilir.
(7) Erteleme başvuruları onaylananlardan durumları
bu Yönetmeliğin 8 inci maddesi hükümlerine uyanların ertelemeleri iptal
edilerek, statülerine göre askerlik işlemine tabi tutulurlar. Bunlardan, bu
Yönetmeliğin 9 uncu maddesi kapsamında yeniden başvuru hakkı kazananların
işlemleri bu Yönetmelik hükümlerine göre yürütülür.
(8) Erteleme belgesi veya yazısı gelenlerden;
durumlarından şüpheye düşülenler, haklarında ihbar bulunanlar veya herhangi
bir nedenle durumlarının araştırılmasına gerek duyulanların başvuruları ilk
anda reddedilmeyerek işleme konur ve durumları EK-E ile ilgili makamlar
nezdinde araştırılır. Yapılan araştırma neticesinde hak sahibi olmadıkları
tespit edilenlerin ertelemeleri iptal edilerek konsolosluğa ve yükümlüye
bilgi verilir. Sahte bilgi, belge veya beyanlarla başvuruda bulundukları
tespit edilenler hakkında ayrıca 22/5/1930 tarihli ve 1632 sayılı Askeri
Ceza Kanunu hükümleri kapsamında mahalli Cumhuriyet Başsavcılığına suç
duyurusunda bulunulur. Mahkemelere gönderilecek suç dosyası EK-F ye göre
oluşturulur. Suiistimalin önlenmesi kapsamında, konsolosluklarca postayla
gönderilenler haricinde, elden getirilen veya belgegeçer ile gönderilen
başvuru evrakı kabul edilmez. Ancak; yükümlünün hak kaybına uğrayabileceği
veya mağdur olabileceği değerlendirilen zorunlu hallerde elden getirilen
veya belgegeçer ile gönderilen başvuru evrakına gerekli işlem yapılarak,
evrakın konsoloslukça tanzim edilip edilmediği en kısa sürede başvuruyu
kabul eden konsolosluktan teyit edilir.
(9) Erteleme başvurusu olsun ya da olmasın, yurt
dışındaki yükümlülerin sağlık işlemleri, bu Yönetmeliğin 10 uncu maddesinde
belirtilen esaslar dâhilinde yürütülür. Yükümlüler hakkında Millî Savunma
Bakanlığı Sağlık Dairesi Başkanlığınca onaylanan sağlık kararları, konsolosluklarına
ve yükümlülerin adreslerine yazılı olarak bildirilir.
(10) Yoklama kaçağı, bakaya veya dövizle askerlik
hizmeti kapsamından çıkarıldıklarından noksan hizmetli olarak yurt içinde
aranırken askerlik şubelerine teslim edilen yükümlülerin askerlik
işlemleri, yabancı bir ülkede oturma veya çalışma iznine sahip olduklarını
pasaport, oturma veya çalışma izin belgesi, yabancı ülke pasaportu veya
kimlik kartı ya da konsoloslukları aracılığı ile kanıtladıkları takdirde,
yoklama sağlık muayenelerinin yapılmasını müteakip 3 ay süreyle geçici
olarak ertelenir. Yurt dışına çıkarak konsoloslukları vasıtasıyla dövizle
askerlik veya erteleme başvurusunda bulunabilmeleri maksadıyla askerlikleri
geçici olarak ertelenen bu durumdaki yükümlülere, EK-G “Tebliğ-Tebellüğ
Belgesi”nde yazan hususlar açıklanarak imza karşılığı tebliğ edilir. Geçici
ertelemesinin sona ermesini müteakip yeniden askerlik şubesine teslim
edilen ve yapılan incelemede dövizle askerlik hizmeti veya askerlik
ertelemesi için konsolosluklarına başvuruda bulunmadıkları tespit
edilenler, statülerine göre yurt içinde silâhaltına alınırlar.
(11) Askerlik hizmetini yerine getirmedikleri için
aranan yükümlülerden yabancı bir ülkede ikamet ettikleri tespit edilenlerin
yurt dışı adreslerine, askerlik durumlarını açıklayıcı EK-Ğ yazı
gönderilerek, askerlik şubesi ile irtibata geçmeleri istenir. Bu
durumdakiler hakkında konsolosluklara takip yazısı yazılmaz. Konsolosluk ve
askerlik şubeleri arasında meydana gelebilecek ihtilaflı durumların çözümü
için Askeralma Dairesi Başkanlığından görüş talep edilir. Yükümlülerin
askerlik durumları hakkında büyükelçilikler ile doğrudan yazışma yapılmaz,
yazışmalar büyükelçiliklerin konsolosluk şubeleri ile yapılır.
(12) Yükümlülerin yurda giriş ve çıkış tarihleri
Emniyet Genel Müdürlüğü birimlerinin kayıtlarından kontrol edilirken,
“girişi olmayan çıkışlar” ve “çıkışı olmayan” girişler ile aynı güne ait
giriş ve çıkışlar dikkate alınmayacaktır. Emniyet Genel Müdürlüğü
kayıtlarında, yurt dışına çıkışının ya da girişinin olmadığı belirlense
bile, yurda giriş veya çıkış yaptığını gösteren kullanılmış seyahat bileti,
pasaport giriş-çıkış kaşesi, yurt içinde ya da yurt dışında muayene veya
tedavi gördüğünü gösteren rapor veya benzeri belgeler ile
kanıtlayabilenlerin işlemleri, yapılan tespit doğrultusunda yürütülür.
(13) Yükümlülere duyurulması istenen konular
hakkında 25/1/2012 tarihli ve 28184 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmelik hükümlerine uygun olarak
yurt dışı adreslerine yazılı olarak tebligat yapılır.
Askeralma
bölge başkanlıklarınca yapılacak işlemler
MADDE 14
– (1) Bu Yönetmelik kapsamında
askerlik şubelerince yapılan işlemlerin mevzuata uygunluğu denetlenir.
(2) Askerlik şubelerinden gelen bilgi, belge, rapor
ve çizelgeler birleştirilerek gerekli kontrollerin yapılmasını müteakip,
Askeralma Dairesi Başkanlığına gönderilir. Askeralma Dairesi Başkanlığından
gönderilen bilgi, belge, rapor, çizelge ve talimatlar askerlik şubelerine
yayımlanır.
Askeralma
Dairesi Başkanlığınca yapılacak işlemler
MADDE 15
– (1) Millî Savunma Bakanlığı
Sağlık Dairesi Başkanlığı tarafından onaylanan sağlık raporları ilgili
askerlik şubelerince işlem yapılmak üzere, Askeralma bölge başkanlıklarına
gönderilir.
(2) Konsolosluk işlemlerinin denetlenmesi ve
konsolosluk personeli ile Askeralma Teşkilatı personeline hizmet içi eğitim
verilmesi faaliyetlerini Dışişleri Bakanlığı ile koordineli olarak yürütür.
(3) Yükümlüler ile uygulama kapsamına giren kurum
ve kuruluşların mazeret, görüş ve taleplerini değerlendirerek mevzuata
uygun çözümler üretir, gerekli idarî ve yasal değişiklikleri yapar.
(4) İhtiyaç duyulması halinde Yönetmelik eklerinde
değişiklik ve düzenleme yapar.
(5) Yükümlülerin işlemlerinin diğer kurum ve kuruluşlarla
elektronik ortamda yürütülmesine ilişkin gerekli düzenlemeyi yapar.
İşlemlerin tamamen yazışma olmadan elektronik ortamda yürütülmesi halinde
bu Yönetmeliğin ekinde yer alan bilgiler, elektronik ortamda işlem görür.
Dışişleri
Bakanlığınca yapılacak işlemler
MADDE 16
– (1) Yükümlülerin askerlik
işlemlerinin yürütülmesi konusunda konsolosluklar arasında gerekli
koordinasyon sağlanır.
(2) Askerlik işlemlerinin yürütülmesine etki eden
yabancı ülkelerdeki gelişmeler ve yabancı ülke mevzuatındaki değişiklikler
konusunda Askeralma Dairesi Başkanlığına bilgi verir, bu konuda görüş ve
önerilerde bulunur.
(3) Konsolosluk işlemlerinin denetlenmesi ve
konsolosluk çalışanlarının hizmet içi eğitim ihtiyacının karşılanması
maksadıyla, Askeralma Dairesi Başkanlığı ile birlikte gerekli planlama
faaliyetlerini yürütür.
(4) Yükümlülerin işlemlerinin Askeralma Dairesi
Başkanlığı ile koordineli olarak elektronik ortamda yürütülmesine ilişkin
gerekli düzenlemeyi yapar. İşlemlerin tamamen yazışma olmadan elektronik
ortamda yürütülmesi halinde bu Yönetmeliğin ekinde yer alan bilgiler,
elektronik ortamda işlem görür.
Millî
Savunma Bakanlığı Sağlık Dairesi Başkanlığınca yapılacak işlemler
MADDE 17
– (1) Raporlar, 8/10/1986 tarihli
ve 86/11092 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Türk
Silahlı Kuvvetleri Sağlık Yeteneği Yönetmeliğinde belirtilen esaslara göre
incelenir, varsa hastalık ve arızaları tespit edilir ve yükümlülerin sağlık
durumları hakkında bir karara varılır.
(2) Usulüne uygun olarak tazmin edilmemiş raporlar,
gönderen makama iade edilir ve eksiklikleri belirtilerek giderilmesi talep
edilir.
(3) Yükümlülerin rapor kararlarına itiraz etmeleri
halinde, itirazları karara bağlanır.
(4) Yükümlüleri rapor kararları hakkındaki bilgi
talepleri cevaplandırılır.
Emniyet
Genel Müdürlüğü tarafından yapılacak işlemler
MADDE 18
– (1) Askerlik hizmetini yerine
getirdiğini belgelendiremeyen vatandaşların yurda giriş ve çıkışları kayıt
altına alınır, pasaportlarına giriş ve çıkış kaşelerinin basılması
sağlanır.
(2) Talep edilmesi halinde, giriş ve çıkış
tarihlerini gösteren çizelgelerin Askeralma Dairesi Başkanlığına, askerlik
şubelerine ve dış temsilciliklerimize gönderilmesi sağlanır.
(3) Yükümlülerin işlemlerinin Askeralma Dairesi
Başkanlığı ile koordineli olarak elektronik ortamda yürütülmesine ilişkin
gerekli düzenlemeyi yapar. İşlemlerin tamamen yazışma olmadan elektronik
ortamda yürütülmesi halinde bu Yönetmeliğin ekinde yer alan bilgiler,
elektronik ortamda işlem görür.
TRT Genel
Müdürlüğünce yapılacak işlemler
MADDE 19
– (1) Askeralma Dairesi
Başkanlığınca bildirilen hususların, yükümlülere duyurulması sağlanır.
Yapılan bu duyurular tebligat niteliğindedir.
ALTINCI BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Yürürlük
MADDE 20
– (1) Bu Yönetmelik, yayımı
tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 21
– (1) Bu Yönetmelik hükümlerini
Millî Savunma Bakanı yürütür.
Ekleri için tıklayınız.
|