|
Gıda,
Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından:
İYİ TARIM
UYGULAMALARI HAKKINDA YÖNETMELİKTE
DEĞİŞİKLİK
YAPILMASINA DAİR YÖNETMELİK
MADDE 1 – 7/12/2010
tarihli ve 27778 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İyi Tarım Uygulamaları
Hakkında Yönetmeliğin 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (g) bendinde
geçen “gerçek kişilerin” ibaresi “üreticilerin” şeklinde, (ö) ve (y)
bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve fıkraya aşağıdaki bentler
eklenmiştir.
“ö) Müteşebbis: Bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak
grup sertifikasyonu kapsamında üretim yapan, işleyen ve/veya pazarlayan
tüzel kişileri veya bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak üretilmiş
tarımsal ürünü bireysel sertifikasyon kapsamında işleyen ve/veya pazarlayan
tüzel kişileri,”
“y) Ürün: Bitkisel üretim, hayvansal üretim ve su
ürünleri yetiştiriciliği alanlarında elde edilen her türlü işlenmemiş ham
ürünler ile bunların birinci derece işlenmesi ile elde edilmiş ürünleri,”
“aa) Alt kapsam: Bitkisel
üretim, hayvansal üretim ve su ürünleri yetiştiriciliği kapsamlarında yer
alan ürün gruplarını,
bb) IAF:
Uluslararası akreditasyon forumunu,
cc) Logo: İyi
tarım uygulamaları logosunu,”
MADDE 2 – Aynı
Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında
geçen “gerçek kişilerin” ibaresi “üreticilerin” şeklinde ve aynı fıkranın
(a) ve (d) bentleri ise aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“a) Bu Yönetmelik kapsamında iyi tarım uygulamaları
faaliyetine başlayacak grup sertifikasyonundaki üreticiler, üretici
örgütünün idari organı veya müteşebbis ile ayrı ayrı
sözleşme yapar. Müteşebbisin de sertifikasyon kapsamındaki ürünü üretmesi
halinde, faaliyet alanı gruba dahil edilir.”
“d) Örnekleme yöntemi ile kontrol edilecek üretici
sayısı; her alt kapsam için üretim sistemleri dikkate alınarak, gruba dahil üretici sayısının ayrı ayrı
kareköklerinin toplamının alınması ile belirlenir. Karekök sonucunun ondalık
sayı olması halinde yukarıya tamamlanır. Üretici seçiminde tüm ürünlerin
kontrol edilmesi sağlanır. Müteakip kontrollerde farklı üreticiler
seçilir.”
MADDE 3 – Aynı
Yönetmeliğin 7 nci maddesi aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
“MADDE 7 – (1) KSK,
kontrol işlemlerini aşağıdaki şekilde gerçekleştirir:
a) Sözleşme yapılmasını müteakip, 6 ncı
madde çerçevesinde kontrol planı hazırlar. Bu kontrol planı; üretici,
üretici örgütü veya müteşebbisin adı ve adresi, kontrol tarihi, kontrol
süresi ile kontrolör adını içerir.
b) Kontrol planına göre, hasat ve kesim gibi üretimin
tüm aşamalarının kontrolüne izin verecek dönemlerde kontrol faaliyetinde
bulunur.
c) Aynı işletmede bitkisel üretim, hayvansal üretim ve
su ürünleri yetiştiriciliği kapsamlarının herhangi birinde birden fazla
ürünün kontrol ve sertifikasyonunu aşağıdaki şekilde yapar:
1) İlk kez sözleşme yaptığı üretici, üretici örgütü veya
müteşebbislerin kontrolünde, tüm ürünler için üretimin tüm aşamalarının
kontrol faaliyetlerini gerçekleştirir. Aynı yıl içerisinde birden fazla
üretimi gerçekleştirilen ürünler için kontrol yapılarak sertifika
düzenlenmesini takiben, her dönem için yerinde kontrol yapmadan kayıtların
kontrolü ile kontrol noktaları doğrulanmalıdır. Uygunluğu halinde sertifika
revize edilerek yeniden yayınlanır. Ancak, üretim süreci dört aydan kısa
olan ürünlerde her dört ayda bir kayıtların kontrolü ile kontrol noktaları
doğrulanır. Hasat sezonu uzun olan ürünlerde ise risk analizine dayalı
kontrol noktaları doğrulanır.
2) İkinci yıldan itibaren, aynı kapsamda olan fakat
farklı hasat dönemine sahip birden fazla ürünün müteakip kontrollerinde;
ilk hasadı gerçekleşen ürün ile üretim alanı/yetiştiricilik kapsamı en çok
olan ürünün hasat veya kesim dönemini dikkate alarak kontrol faaliyetini
gerçekleştirir. Sertifika kapsamındaki diğer ürünler için çevre, insan ve
hayvan sağlığı açısından risk değerlendirmesi yaparak tüm kontrol noktaları
için objektif delilleri elde etmesi durumunda, yerinde kontrol yapmadan
kontrol faaliyetini tamamlayabilir. Sözleşme kapsamında yer alan ancak
yerinde kontrol edilmeyen ürünlerin hasat dönemlerinde analiz raporlarının
uygun olması halinde sertifika revize edilerek yayınlanır.
3) Kontrol noktalarında değişikliğe gidilmesi,
sertifikasyon kapsamına yeni bir ürünün, üreticinin veya üretim alanının dahil edilmesi veya sertifikalı üretime ara verilmesi
durumlarında (c) bendinin (1) numaralı alt bendine göre kontrol
faaliyetlerini gerçekleştirir.
ç) Grup sertifikasyonu kapsamında ilk kez sözleşme
yaptığı üretici örgütü veya müteşebbislerin ilk sertifikalarının geçerlilik
döneminde; kontrol ettiği üretici sayısının %50’si kadar üreticiye ilave
olarak habersiz kontrol yapar.
d) Bu kontrollere ilaveten, yılda en az bir kez her
sertifikasyon seçeneğindeki sözleşme yaptığı tarafların en az % 10’unu
habersiz olarak kontrol eder. KSK’lar bu habersiz
kontrollerde, üretici gruplarının öncelikle kalite yönetim sistemini kontrol
eder, herhangi bir uygunsuzluk görmesi durumunda gruba dahil
üreticileri, 6 ncı maddenin üçüncü fıkrası
çerçevesinde kontrol eder.
e) Habersiz kontrollerde; kontrolden en fazla kırksekiz saat öncesinde üretici, üretici örgütü veya
müteşebbise bildirimde bulunur. Üretici, üretici örgütü veya müteşebbisler
geçerli bir mazeret bildirmek suretiyle habersiz kontrolün bir defaya
mahsus ertelenmesini talep edebilir.
f) KSK, bu Yönetmelik hükümlerine uymayan üretim
teknikleri veya girdilerin kullanıldığından şüphe duyduğu durumlarda,
analiz amaçlı numune alarak analiz yaptırabilir. Bununla birlikte Bakanlık
da, gıda güvenilirliği açısından riskli gördüğü ürünlerde, numune alınarak
analiz yaptırılmasını talep edebilir. Ürün analizleri, Bakanlıkça
yetkilendirilen laboratuarlarda yaptırılır. Yurt dışında analiz
yaptırılması halinde bu laboratuarlar, TS EN ISO/IEC 17025 veya eşdeğeri
uluslararası standartlarda Türk Akreditasyon Kurumu veya Avrupa
Akreditasyon Birliği karşılıklı tanıma anlaşmasına göre geçerliliği mevcut
uluslararası akreditasyon kurumlarından akredite olmalıdır. KSK, bireysel
üretici ve gruba dahil bütün üreticilere ait
sertifikasyon kapsamındaki ürünlerin analiz raporlarını üretici/grup dosyalarında
bulundurur. Üretici de analiz raporlarını muhafaza eder. Numune alma/analiz
raporlarının tarihleri hasat tarihleri ile uyumlu olması gerekir.
g) Kontrolün tamamlanmasını müteakip, üretim alanlarında
üretici, üretici örgütü, müteşebbis veya temsilcileri ile kontrolörün
imzasını taşıyan kontrol raporunun hazırlanmasını sağlayarak, kontrol
sonucunu rapor tarihinden itibaren bir ay içerisinde bilgi için faaliyet
gösterdikleri ildeki il müdürlüğüne gönderir.”
MADDE 4 – Aynı
Yönetmeliğin 8 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“MADDE 8 – (1) KSK,
aşağıdaki sürelerde kontrol faaliyetlerini gerçekleştirir:
a) Bireysel sertifikasyonda en az bir gün, ancak aynı
köy/mahalle sınırları içinde olması halinde bir günde iki üretici,
üreticinin farklı illerde de üretim/yetiştiricilik alanlarının bulunması
halinde her il için ilave bir gün,
b) Grup sertifikasyonunda; kalite yönetim sistemi
kontrolleri için bir gün, üretim/yetiştiricilik alanlarının aynı il
sınırları içerisinde yer alması durumunda bir günde en fazla üç üretici,
kontrol edilir.
(2) Kontrolör sayısının birden fazla olması durumunda,
üreticilerin kontrol süreleri yukarıda belirtilen esaslara göre her
kontrolör için oranlanarak hesaplanır.”
MADDE 5 – Aynı
Yönetmeliğin 9 uncu maddesinin ikinci fıkrasının (b) ve (f) bentleri
aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, aşağıdaki bent eklenmiş ve üçüncü
fıkrasında geçen “hayvancılık” ibaresi “hayvansal üretim” şeklinde, “su
ürünleri” ibaresi “su ürünleri yetiştiriciliği” şeklinde değiştirilmiştir.
“b) Akredite olmasını müteakip Akreditasyon Kurumunun
markası,”
“f) Sertifikanın kapsadığı ürünün adı, miktarı, bitkisel
üretimde ürüne göre üretim alanı,”
“i) Revizyon no ve tarih”
MADDE 6 – Aynı
Yönetmeliğin 13 üncü maddesinin birinci fıkrasına aşağıdaki bent
eklenmiştir.
“d) KSK kontrollerinin yerinde denetimini yapmak.”
MADDE 7 – Aynı
Yönetmeliğin 14 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine aşağıdaki
cümle eklenmiştir.
“Ancak
istisnai durumlar Bakanlık tarafından genelge ile belirlenir.”
MADDE 8 – Aynı
Yönetmeliğin 16 ncı maddesinin birinci fıkrasının
(c) ve (d) bentlerinde geçen “hayvancılık” ibaresi “hayvansal üretim”
şeklinde, “su ürünleri” ibaresi “su ürünleri yetiştiriciliği” şeklinde ve
(d) bendinin son cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Bu şekilde
sertifikalandırılan müteşebbisler iyi tarım uygulamaları ürünlerinin
izlenebilirliğini sağlayarak iyi tarım ürünü olmayanlar ile karışımını
önler.”
MADDE 9 – Aynı
Yönetmeliğin 17 nci maddesine aşağıdaki fıkra
eklenmiştir.
“(9) Üretici örgütü ve müteşebbisler, KSK ile sözleşme
yapılmasını müteakip kontrol tarihine kadar üretici grubuna üye artışı
yapabilirler. Ayrıca, sertifikası yayınlanan ürünlerde hasat dönemi
tamamlanmamış ise gruba üye dahil edilebilir.
Gruba dahil edilen yeni üreticiler 6 ncı maddenin üçüncü fıkrasının (d) bendine göre kontrol
edilerek sertifika kapsamına alınır.”
MADDE 10 – Aynı
Yönetmeliğin 18 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“MADDE 18 – (1) KSK’nın aşağıdaki şartları haiz olması gerekir.
a) Yeterli ve tecrübeli personel ile teknik alt yapıya
sahip olmalı, en az bir kontrolör ve bir sertifiker
istihdam etmeli ve en az bir kontrolör ve bir sertifikeri
tam zamanlı çalıştırılır. Kontrolör ve sertifikerin
sayısı; KSK’nın müşteri sayısı, kontrol edilecek
işletme, üretici ve üretim alanları için yeterli olması gerekir.
b) Kontrol ve sertifikasyon işleminin sonuçlarını
etkileyebilecek ticari, mali ve diğer baskılardan bağımsız ve tarafsızdır.
c) Kendilerine verilen yetkiyi kullanırken herhangi bir
çıkar çatışması yaratacak faaliyette bulunamaz. Belgelendirdiği ürünlerin
veya tarımsal girdilerin; üretim, tedarik, reklam ve pazarlamasını yapamaz.
Danışmanlık hizmeti veremez.
ç) Sürekli irtibat sağlanabilecek her türlü alt yapıyı
oluşturur.
d) Kontrol ve sertifikasyon olmak üzere iki ayrı
birimden oluşur. Kontrol biriminde görev yapanlar sertifikasyon biriminde,
sertifikasyon biriminde görev yapanlar kontrol biriminde görev yapamazlar.
Kontrol ve sertifikasyon aynı kişi tarafından yapılamaz.
e) Yöneticileri, ortakları ve çalışanları başka bir KSK’da herhangi bir görev alamaz.
f) Yöneticileri, ortakları ve çalışanları ile bunların
birinci derece yakınları tarafından üretilen tarımsal ürünlerin kontrol ve
sertifikasyonunu yapamaz.
g) İlk yetkilendirilmesinden
itibaren iki yıl içerisinde, TS EN 45011 veya TS EN ISO/IEC 17065 veya
eşdeğeri uluslararası standartlarda Türk Akreditasyon Kurumu veya Avrupa
Akreditasyon Birliği veya IAF karşılıklı tanınma anlaşmasına göre
geçerliliği mevcut uluslararası akreditasyon kurumlarından bitkisel üretim,
hayvansal üretim ve/veya su ürünleri yetiştiriciliği kapsamlarında akredite
olmak ve akreditasyon belgesini Bakanlığa ibraz etmek zorundadır. Akreditasyon
kapsamı, bu Yönetmeliğe veya Bakanlıkça kabul edilen iyi tarım
uygulamalarına dair standartlara göre olmalıdır. Belirtilen sürede
akreditasyon belgesini Bakanlığa ibraz etmeyen KSK’nın
yetkisi Bakanlıkça iptal edilir.
ğ) Yabancı bir kuruluşun Türkiye’deki şubesi ise tüm
yasal izin işlemlerini tamamlayarak şubeyi de kapsayan merkezine ait
akreditasyon belgesini müracaatta Bakanlığa ibraz eder.
h) Akredite olmayan KSK, akreditasyon belgesini
Bakanlığa ibraz edinceye kadar bireysel ve grup sertifikasyonu
seçeneklerinde her kapsam için toplam en fazla on üretici için sertifika
düzenler.
ı) TS EN 45011, TS EN
ISO/IEC 17065 veya eşdeğeri uluslararası standartlara göre akredite olmakla
birlikte, akreditasyon kapsamı bu Yönetmeliğe veya Bakanlıkça kabul edilen
iyi tarım uygulamalarına dair standartları kapsamayan KSK; belirtilen
kapsamdaki akreditasyon belgesini Bakanlığa ibraz edinceye kadar bireysel
ve grup sertifikasyonu seçeneklerinde her kapsam için toplam en fazla yirmi
üretici için sertifika düzenler.
i) Bu fıkranın (h) ve (ı) bentlerinde belirtilen üretici
sayısından fazla sayıda üretici ile sözleşme yapılması ve/veya sertifika
yayınlanması halinde sertifika ve/veya sözleşme iptal edilir. Bu kapsamda,
iptal işlemi uygulanan üretici, üretici örgütü veya müteşebbisin ödenen
sertifikasyon bedeli ile destekleme kayıpları KSK tarafından karşılanır.
j) Akreditasyon belgesini Bakanlığa sunmayan KSK kapsam
genişletmesi yapamaz.
k) Bu Yönetmelik kapsamında akredite olarak faaliyette
bulunmakta iken akredite olmadığı kapsamda yetkisini genişletmek isteyen
KSK, kapsam genişletmenin yapıldığı tarihten itibaren iki yıl içerisinde,
kapsam genişletmeyi içeren akreditasyon belgesini Bakanlığa ibraz eder. Bu
süre içerisinde kapsam genişletme talep edilen ürün grubunda
düzenleyecekleri sertifika sayısı, bu fıkranın (ı) bendinde belirtilen
sayıların üzerinde olamaz.
l) Akreditasyon süresinin sonunda yetkilendirildiği
kapsamlarda akredite olmayan KSK’nın kapsamlara
ait yetkisi iptal edilir. Ayrıca, akreditasyon yenilemeye ilişkin
düzenlenen Akreditasyon Belgesini 4 ay içerisinde Bakanlığa ibraz etmeyen KSK’nın da yetkisi iptal edilir.
m) Akreditasyon süresince kuruluşun akreditasyon
denetimlerinde tespit edilen uygunsuzluğu nedeniyle askıya alınması veya
akreditasyonunun iptal edilmesi halinde bu süreç iyi tarım uygulamaları
kapsamında da yetkisinin askıya alınmasına veya iptal edilmesine neden
olur.”
MADDE 11 – Aynı
Yönetmeliğin 20 nci maddesinin birinci fıkrasının
(e) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve aşağıdaki bent eklenmiştir.
“e) Sözleşme yaptığı veya sözleşmesi devam eden üretici,
üretici örgütü ile müteşebbislere ait iletişim, arazi/işletme ve ürün
bilgilerini sözleşme tarihinden/sözleşme yıl dönümünden itibaren en geç on
beş gün içerisinde il müdürlüğüne bildirir. Bu bildirimleri ve kontrol
planını kontrol tarihinden en az yedi gün önce tamamlar.”
“h) KSK, kontrolör ve/veya sertifikerin
işten ayrılması halinde ayrıldığı tarihten itibaren en geç onbeş gün içerisinde Bakanlığa bilgi verir.”
MADDE 12 – Aynı
Yönetmeliğin 24 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“MADDE 24 – (1)
Kontrolörlerde aranan şartlar ve yetki talebinde istenilen belgeler aşağıda
belirtilmiştir:
a) KSK adına, kontrolör olarak yetkilendirme talebini
içeren ek-5’e uygun düzenlenmiş başvuru belgesi.
b) Kontrolörlük yapacağı alanla ilgili olarak, ziraat
mühendisi, gıda mühendisi, su ürünleri mühendisi, balıkçılık teknolojisi
mühendisi veya veteriner hekim olduğuna dair onaylı eğitim belgesi.
c) Bakanlıkça açılacak veya açtırılacak kontrolörlük
eğitimine katılarak, eğitim sonunda yapılan sınavlardan başarılı olduğuna
dair güncel belge.
ç) Onaylı kimlik belgesi.
d) Noter onaylı imza beyannamesi.
e) İlgili meslek odası veya kuruluşuna kayıtlı olduğuna
dair belge.
f) Sosyal güvenlik kurumu kaydı.
g) İlk kez yetkilendirilecek olan kontrolörler, en az 3
defa iyi tarım uygulamaları kontrolüne katıldığına dair Sosyal Güvenlik
Kurumu kaydı ile desteklenen KSK tarafından verilen deneyim belgesi.
(2) Kontrolör çalışma yetkisi, yetki talebinde bulunan
KSK adına, kontrol faaliyetinde bulunmak üzere Bakanlık tarafından kişiye
verilir. KSK’dan ayrılan kontrolör ayrıldığı
tarihten itibaren en geç onbeş gün içerisinde
Bakanlığa bilgi verir.
(3) Kontrolörler, 7 nci ve 8
inci maddeler kapsamında gerçekleştirdikleri kontrollere ilişkin
hazırladıkları raporları, kontrolü takip eden yedi gün içinde KSK’ya teslim etmek zorundadır.
(4) Kontrolörler, yetkilerini kullanırken herhangi bir
çıkar çatışması yaratacak faaliyette bulunamaz. Kontrolünü yaptıkları
ürünlerin veya tarımsal girdilerin; üretim, tedarik, reklam ve
pazarlamasını yapamaz. Danışmanlık hizmeti veremez.”
MADDE 13 – Aynı
Yönetmeliğin 25 inci maddesinin ikinci fıkrasına aşağıdaki cümle
eklenmiştir.
“KSK’dan ayrılan sertifiker
ayrıldığı tarihten itibaren en geç onbeş gün
içerisinde Bakanlığa bilgi verir.”
MADDE 14 – Aynı
Yönetmeliğin 26 ncı maddesinin üçüncü ve beşinci
fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(3) İç kontrolörler, iç kontrolünü yaptıkları
üreticiler ile herhangi bir çıkar çatışması yaratacak faaliyette bulunamaz,
danışmanlığını yapamaz. Herhangi bir KSK adına yetkilendirilen kontrolörler
iç kontrolörlük yapamaz.”
“(5) İç kontrolörler, gruba dahil
tüm üreticilerin sertifikasyon kapsamındaki tüm yetiştiricilik alanlarında,
iyi tarım uygulamaları faaliyetlerinin kontrol noktaları ve uygunluk
kriterleri doğrultusunda kontrolünü yapar. Kontrol sonucunda, hazırladığı
raporu, kontrolünü gerçekleştirdiği üretici, üretici örgütü veya
müteşebbise yedi gün içerisinde teslim eder.”
MADDE 15 – Aynı
Yönetmeliğin 29 uncu maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“MADDE 29 – (1) İyi
tarım uygulamaları sertifikasına sahip olmayan hiçbir ürün iyi tarım
uygulamaları adı altında satılamaz. Sertifikalı ürünlerin diğer ürünlerle
karışmasını engelleyecek her türlü tedbirin alınmasından müteşebbisler ve
satış yerleri sorumludur. İyi tarım uygulamaları sertifikasına sahip
ürünlerin ambalajlı olarak piyasaya arz edilmesi halinde bu ürünlerin
ambalajları, 29/12/2011 tarihli ve 28157 üçüncü
mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Gıda ile Temas
Eden Madde ve Malzemeler Yönetmeliğinde yer alan hükümlere uygun olur.
(2) Piyasaya arz edilen son haliyle kontrol edilmeyen ve
sertifikalandırılmayan veya izlenebilirliği sağlanamayan hiçbir ürün, satış
yerinde iyi tarım uygulamaları sertifikası ve logosunu kullanarak
satılamaz. İyi tarım uygulamaları logosunun formatı ve kullanımına ilişkin
usul ve esaslar Bakanlıkça belirlenir.
(3) KSK tarafından sertifikalandırılan ürünlerin
etiketi; 29/12/2011 tarihli ve 28157 üçüncü
mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Etiketleme
Yönetmeliğinde yer alan hükümlere uygun olur. Ayrıca, etiketlemede
aşağıdaki bilgiler yer alır:
a) Ürünün kime ait olduğu.
b) Bu Yönetmeliğe uygun olarak üretildiği.
c) Yetkilendirilmiş KSK adı, kod numarası ve ürünün
sertifika numarası.
ç) İyi tarım uygulamaları logosu.”
MADDE 16 – Aynı
Yönetmeliğin ekinde yer alan ek-1, ek-2 ve ek-5 ekteki şekilde
değiştirilmiştir.
MADDE 17 – Bu
Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 18 – Bu
Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.
|
Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî
Gazete'nin
|
|
Tarihi
|
Sayısı
|
|
7/12/2010
|
27778
|
|
Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete'nin
|
|
Tarihi
|
Sayısı
|
|
21/10/2011
|
28091
|
Ekleri için tıklayınız.
|