29 Nisan 2009 ÇARŞAMBA

Resmî Gazete

Sayı : 27214

YÖNETMELİK

             Dicle Üniversitesinden:

DİCLE ÜNİVERSİTESİ LİSANSÜSTÜ EĞİTİM-ÖĞRETİM

VE SINAV YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

             Amaç ve kapsam

             MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; Dicle Üniversitesine bağlı enstitülerdeki lisansüstü eğitim-öğretim ve sınavlarla ilgili esasları düzenlemektir.

             (2) Bu Yönetmelik; yüksek lisans, doktora ve sanatta yeterlik programlarından oluşan lisansüstü eğitim-öğretime ilişkin hükümleri kapsar.

             Dayanak

             MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik; 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 14 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

             Tanımlar

             MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;

             a) ALES: Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitimi Giriş Sınavını,

             b) Anabilim/Anasanat Dalı (ABD): İlgili enstitü anabilim/anasanat dalını,

             c) Anabilim/Anasanat Dalı Başkanı (ADB): İlgili enstitü anabilim/anasanat dalı başkanını,

             ç) Danışman: Öğrenciye ders ve tez dönemlerinde rehberlik edecek öğretim üyesini,

             d) Enstitü: Dicle Üniversitesine bağlı enstitüleri,

             e) Enstitü Kurulu: İlgili enstitü kurulunu,

             f) Enstitü Yönetim Kurulu (EYK): İlgili enstitü yönetim kurulunu,

             g) KPDS: Kamu Personeli Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit Sınavını,

             ğ) Müdür: İlgili enstitünün müdürünü,

             h) Öğrenci: Lisansüstü öğretim için enstitüye kayıtlı öğrenciyi,

             ı) Program: Anabilim/anasanat dallarında yürütülen yüksek lisans ve doktora programlarını,

             i) Rektör: Dicle Üniversitesi Rektörünü,

             j) Senato: Dicle Üniversitesi Senatosunu,

             k) Tez: Yüksek lisans tezi/sanat eseri, doktora tezi/sanatta yeterlik tezini,

             l) ÜDS: Üniversitelerarası Kurul Yabancı Dil Sınavını,

             m) Üniversite: Dicle Üniversitesini

             ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Lisansüstü Eğitim-Öğretimle İlgili Genel Esaslar

             Öğrenci kabulü ve değerlendirme

             MADDE 4 – (1) Lisansüstü programlara öğrenci kabulü ve değerlendirmeye ilişkin esaslar şunlardır:

             a) Yüksek lisans programına başvurabilmek için; adayların bir lisans diplomasına sahip olmaları ve Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) tarafından merkezi olarak yapılan ALES’den başvurduğu programın puan türünde en az 60 standart puana sahip olmaları gerekir. Yüksek lisans programlarına öğrenci kabulünde; ALES puanı ile birlikte, ÜDS veya KPDS veya Rektörlükçe yapılacak yabancı dil sınavından en az 45 puan veya Üniversitelerarası Kurulca kabul edilen yabancı dil sınavlarının birinden bu puana eşdeğer bir puan almaları gerekir, bunun yanında lisans not ortalaması da değerlendirilir. Yabancı diller eğitimi anabilim dalı ve doğu dilleri ve edebiyatları anabilim dallarından başvuracak adaylardan, ayrıca kendi alanlarında ÜDS veya KPDS veya Rektörlükçe yapılacak yabancı dil sınavından en az 65 puan alma şartı aranır. Bu puan baraj olup başarı notu hesaplanmasına dahil değildir. Başarı notunun hesaplanmasında; ALES puanının %70’i, lisans mezuniyet notunun %20’si ve yabancı dil puanının %10’u toplanır. Enstitü tarafından başarı notları belirlenen adaylar, başarı sırasına göre sıralanarak ilan edilir.  Ancak güzel sanatlar fakülteleri ile konservatuarlara öğrenci kabulünde ALES’e girmiş olma koşulu aranmaz. Eğitim fakültelerine bağlı bulunan güzel sanatlar eğitimi bölümü, resim iş eğitimi ve müzik eğitimi anabilim dalları için, başarı notunun hesaplanmasında; ALES puanının %50’si, lisans veya yüksek lisans mezuniyet notunun %20’si, yabancı dil puanının %10’u, portfolyö incelemesi sonucunun %20’si toplanır. Enstitü tarafından başarı notları belirlenen adaylar, başarı sırasına göre sıralanarak ilan edilir.

             b) Doktora programına başvurabilmek için; adayların bir lisans veya yüksek lisans diplomasına, hazırlık sınıfları hariç en az on yarıyıl süreli Tıp, Diş Hekimliği ve Veteriner fakülteleri diplomasına, Eczacılık ve Fen Fakültesi lisans veya yüksek lisans derecesine veya Sağlık Bakanlığınca düzenlenen esaslara göre bir laboratuar dalında kazanılan uzmanlık yetkisine sahip olmaları, ALES’den başvurduğu programın puan türünde 60, lisans diplomasıyla başvuranlardan 75 standart puanına sahip olmaları ve ÜDS veya KPDS’den en az 55 puan veya Üniversitelerarası Kurulca kabul edilen yabancı dil sınavlarının birinden bu puana eşdeğer bir puan almaları gerekir. Yabancı diller eğitimi anabilim dalı ve doğu dilleri ve edebiyatları anabilim dallarından başvuracak adaylardan, ayrıca kendi alanlarında ÜDS veya KPDS veya Rektörlükçe yapılacak yabancı dil sınavından en az 65 puan alma şartı aranır. Bu puan baraj olup başarı notu hesaplanmasına dahil değildir. Doktora programlarına öğrenci kabulünde; ALES puanı ile birlikte, yabancı dil puanı ve lisans/yüksek lisans not ortalaması da değerlendirilir. Başarı notunun hesaplanmasında; ALES puanının %70’i, lisans veya yüksek lisans mezuniyet notunun %20’si ve yabancı dil puanının %10’u toplanır. Enstitü tarafından başarı notları belirlenen adaylar, başarı sırasına göre sıralanarak ilan edilir. Ancak güzel sanatlar fakülteleri ile konservatuarlara öğrenci kabulünde ALES’e girmiş olma koşulu aranmaz.

             c) Sanatta yeterlik çalışmasına başvurabilmek için; adayların bir lisans veya yüksek lisans diplomasına sahip olmaları ve güzel sanatlar fakülteleri ile konservatuarlar haricinde ALES’in sözel kısmından 60, lisans diplomasıyla başvuranlardan 75 standart puanına sahip olmaları ve ÜDS veya KPDS’den en az 55 puan veya Üniversitelerarası Kurulca kabul edilen yabancı dil sınavlarının birinden bu puana eşdeğer bir puan almaları zorunludur. Sanatta yeterlik programlarına öğrenci kabulünde; ALES puanı, yabancı dil puanı, lisans ve/veya yüksek lisans not ortalaması ile yetenek sınavı/portfolyö incelemesi sonucu değerlendirilir. Başarı notunun hesaplanmasında; ALES puanının %50’si, lisans veya yüksek lisans mezuniyet notunun %20’si, yabancı dil puanının %10’u, portfolyö incelemesi sonucunun %20’si toplanır. Enstitü tarafından başarı notları belirlenen adaylar, başarı sırasına göre sıralanarak ilan edilir.       

             ç) Temel tıp bilimlerinde doktora programlarına başvurabilmek için; Tıp Fakültesi mezunlarının lisans diplomasına ve 50 puandan az olmamak koşuluyla temel tıp puanına veya ALES’in sayısal kısmından 60 standart puanına sahip olmaları; Tıp Fakültesi mezunu olmayanların ise yüksek lisans diplomasına, Diş Hekimliği ve Veteriner fakülteleri mezunlarının lisans derecesine sahip olmaları, ALES’in sayısal kısmından 60 standart puanına sahip olmaları ve ÜDS veya KPDS’den en az 55 puan veya Üniversitelerarası Kurulca kabul edilen yabancı dil sınavlarının birinden bu puana eşdeğer bir puan almaları gerekir. Temel tıp puanı; Tıpta Uzmanlık Sınavı (TUS)’nın temel tıp bilimleri testi-1 inci bölümünden elde edilen standart puanın 0,7, klinik tıp bilimleri testinden elde edilen standart puanın 0,3 ile çarpılarak toplanması ile elde edilir. Doktora programlarına öğrenci kabulünde; temel tıp puanı veya ALES puanı, lisans ve/veya yüksek lisans not ortalaması ve yabancı dil puanı değerlendirilir. Temel tıp bilimlerinde doktora programına öğrenci kabulünde, yabancı uyruklu öğrenciler için ana dilleri dışında İngilizce, Fransızca ve Almanca dillerinden birinden ÜDS veya KPDS’den en az 55 puan veya Üniversitelerarası Kurulca kabul edilen sınavların birinden bu puana eşdeğer bir puan alınması zorunludur. Başarı notunun hesaplanmasında; ALES veya temel tıp puanının %70’i, lisans veya yüksek lisans mezuniyet notunun %20’si ve yabancı dil puanının %10’u toplanır. Enstitü tarafından başarı notları belirlenen adaylar, başarı sırasına göre sıralanarak ilan edilir. 

             d) Yüksek lisans ve doktora programları ile sanatta yeterlik çalışmasına, hangi lisans ve yüksek lisans programlarından mezun olanların başvurabileceği Üniversitelerarası Kurul kararı ile belirlenir; ancak Senato belirlenen programlar dışında da öğrenci kabulüne karar verebilir.

             e) Rektörlük öğrenci kabul edeceği lisansüstü programların adlarını, başvurma koşullarını, son başvuru tarihini, istenilen belgeleri ve diğer hususları ilan vererek duyurur. Söz konusu ilan her yarıyıl başında verilir.

             f) Öğretmen yetiştirme alanlarındaki lisansüstü programlara kabul, değerlendirme ve verilecek diplomalara ilişkin usul ve esaslar ile bu programların asgari müşterek dersleri ve uygulamalarına ilişkin esaslar ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak Rektörlükçe belirlenir.

             g) Yüksek lisansa girişte Rektörlükçe düzenlenen yabancı dil sınavı, Üniversite tarafından test usulüyle hazırlanıp uygulanır.

             ğ) Dicle Üniversitesi adına başka üniversitelerde yüksek lisans ve doktora yapan araştırma görevlilerinin tez projeleri, Üniversitenin bilimsel araştırma bütçesinden desteklenir.

             Bilimsel hazırlık programına öğrenci kabulü

             MADDE 5 – (1) Bilimsel hazırlık programına öğrenci kabulüne ilişkin esaslar şunlardır:

             a) Bilimsel hazırlık; başarılı öğrencilerin programa uyumlarını sağlamak amacıyla uygulanan bir programdır. Bilimsel hazırlık programı toplam 18 krediyi geçemez. Bu programa alınacak öğrenciler, ilgili anabilim/anasanat dalı başkanlığı tarafından adayların lisans ve/veya lisansüstü başarı düzeyleri ile izledikleri lisans ve/veya lisansüstü programların yapısı değerlendirilerek belirlenir.

             b) Bilimsel hazırlık programına kabul edilen bir yüksek lisans öğrencisinin ders programı lisans seviyesindeki derslerden oluşur. Bu dersler yüksek lisans programını tamamlamak için öngörülen derslerin yerine geçmez.

             c) Bilimsel hazırlık programına kabul edilen bir doktora öğrencisinin alması zorunlu dersler, ilgili doktora programını tamamlamak için gerekli görülen derslerin yerine geçmez.

             ç) Bilimsel hazırlık programındaki öğrenciler, bilimsel hazırlık dersleri ile birlikte ilgili anabilim/anasanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile lisansüstü programa yönelik dersler de alabilir.

             d) Bilimsel hazırlık programında geçirilecek süre en çok bir takvim yılıdır. Bu süre yarıyıl izinleri dışında uzatılmaz. Bu programda geçirilen süre, bu Yönetmelik hükümlerine göre yüksek lisans veya doktora programı sürelerine dâhil edilmez.

             e) Bilimsel hazırlık programına kabul edilen lisansüstü öğrencisinin başvurmuş olduğu programa başlayabilmesi için, bilimsel hazırlık programı derslerinin tümünü en az 100 üzerinden 75 not ortalaması ile tamamlaması gerekir.

             Özel öğrenci kabulü

             MADDE 6 – (1) Özel öğrenci kabulüne ilişkin esaslar şunlardır:

             a) Bir yükseköğretim kurumu mezunu veya öğrencisi olup, belirli bir konuda bilgisini artırmak isteyenler, ilgili enstitü, anabilim dalı başkanlığının onayı ile lisansüstü derslere özel öğrenci olarak kabul edilebilir. Özel öğrenci statüsünde ders alanlar öğrencilik haklarından yararlanamaz.

             b) Özel öğrenci statüsündeki öğrencilerin başarı durumlarının değerlendirilmesinde diğer lisansüstü öğrencilere uygulanan esaslar göz önüne alınır. Özel statüdeki öğrenciler aldıkları dersleri daha sonraki dönemlerde kredili dersler olarak saydırabilir. Özel öğrencilik statüsünde geçirilecek süre iki yarıyıldan fazla olmaz. Özel statüdeki öğrenciler kredi/saat başına, ilgili enstitü yönetim kurulu tarafından belirlenecek katkı payını ödemek zorundadır. Ancak, Üniversite öğrencisi olanlar katkı payı ödemez. Özel öğrencilikte geçen süre lisansüstü eğitime sayılmaz.

             Yatay geçiş yoluyla öğrenci kabulü

             MADDE 7 – (1) Lisansüstü programlara yatay geçiş koşulları şunlardır:

             a) Üniversite veya diğer bir yükseköğretim kurumunun lisansüstü programlarında en az bir yarıyılı tamamlamış başarılı öğrenci, süresi içinde istenilen belgelerle başvurmak koşuluyla, ilgili anabilim/anasanat dalı başkanlığının önerisi ve ilgili enstitü yönetim kurulu kararıyla, Üniversitede yürütülen lisansüstü programlara yatay geçiş yoluyla kabul edilebilir. Yarıyıl uzunluğu farklı üniversitelerden gelen öğrenciler için kredi eşdeğerliği ilgili enstitü yönetim kurulu tarafından belirlenir. Bir öğrencinin yatay geçiş başvurusunun kabul edilebilmesi için; başvuru tarihine kadar kayıtlı bulunduğu derslerden ağırlıklı not ortalamasının yüksek lisans ve doktora için en az 80 olması, halen devam etmekte olduğu lisansüstü öğretim programı ile geçmek istediği program arasında dersler bakımından en az %70 oranında tutarlılık ve giriş koşulları bakımından uyum olması, ilgili anabilim/anasanat dalında tez danışmanlığını üstlenebilecek öğretim üyesi ve laboratuvar imkanlarının bulunması gerekir. Anabilim/anasanat dalı akademik kurulu tarafından önerilen yatay geçiş kontenjanlarının, enstitü kurulunda kesinleşip lisansüstü ilanda yer alması gerekir.

             b) Yüksek lisans öğrencilerinin doktora programına yatay geçiş yoluyla kabul edilebilmeleri için; ikinci yarıyıl sonunda başvuruda bulunmaları ve her program için ilgili anabilim/ anasanat dalı başkanlığınca belirlenmiş üstün başarı koşullarını sağlamış olmaları gerekir.

             c) Yatay geçiş yoluyla öğrenci kabulü aşağıdaki şartlara göre yapılır:

             1) Öğrencinin lisans eğitimi genel not ortalamasının en az 100 üzerinden 80 olması gerekir.

             2) İkinci yarıyıl sonu itibariyle en az altı ders ve 18 kredilik ders yükümlülüğünü tamamlaması ve yüksek lisans genel not ortalamasının en az 100 üzerinden 80 olması gerekir.

             3) Öğrencinin yüksek lisans ortalamasının en az 100 üzerinden 90 olduğu durumda lisans genel not ortalaması göz önüne alınmaz.

             4) İkinci öğretim tezsiz yüksek lisans programlarından tezli veya tezsiz yüksek lisans programına yatay geçiş yapılmaz.

             5) Doktora programına lisans derecesi ile kabul edilmiş ve en az yedi dersini başarı ile tamamlamış bir öğrenci yüksek lisans programına yatay geçiş yapabilir. Yatay geçişi uygun görülen öğrencinin anabilim/anasanat dalı başkanlığının önerisi ve ilgili enstitü yönetim kurulunun kararı ile programa intibakı yapılır.

             6) Yatay geçişler ancak ders aşamasında geçerli olup, tez aşamasında yatay geçiş yapılmaz.

             7) Tezsiz yüksek lisans programlarından tezli yüksek lisans programlarına yatay geçiş yapılmaz.

             Yabancı uyruklu öğrenci kabulü

             MADDE 8 – (1) Yabancı uyruklu adaylar; lisans veya yüksek lisans diplomasına sahip olmak, enstitü yönetim kurulu tarafından belirlenen şartları yerine getirmek kaydıyla, Yükseköğretim Kurulu kararlarında belirtilen esaslar çerçevesinde, ilgili anabilim/anasanat dalı başkanlığı tarafından önerilen ve enstitü yönetim kurulu kararıyla belirlenen kontenjan dâhilinde ve bu Yönetmelik hükümlerine göre lisansüstü programlara kabul edilir.

             (2) Lisansüstü eğitim görmek isteyen yabancı uyruklu adaylar, ALES veya enstitünün belirleyeceği uluslararası düzeyde eşdeğer kabul gören bir sınava girmek zorundadır.

             (3) Yabancı uyruklu adayların;                

             a) Yüksek lisans programlarına başvurabilmeleri için; bir lisans diplomasına sahip olmaları, lisans mezuniyet notunun 100 tam puan üzerinden en az 70, harfli sistemde en az CC olması, tezsiz yüksek lisans programından mezun olanlar için 100 tam puan üzerinden en az 75, 4 tam puan üzerinden en az 2.5, harfli sistemde en az CB olması ve ALES’e veya eşdeğer bir sınava girmiş olmaları gerekir.

             b) Doktora programlarına başvurabilmeleri için; yüksek lisans mezuniyet notunun tezli yüksek lisans programından mezun olanlar için 100 tam puan üzerinden en az 70, harfli sistemde en az CC olması, tezsiz yüksek lisans programından mezun olanlar için 100 tam puan üzerinden en az 75, 4 tam puan üzerinden en az 2.5, harfli sistemde en az CB olması ve ALES’e veya eşdeğer bir sınava girmiş olmaları gerekir.

             c) Giriş sınavı başarı notunun hesaplanmasında; ALES puanının %50’si, lisans mezuniyet notunun %20’si, yabancı dil puanının %10’u ve mülakat notunun %20’si toplanır. Enstitü tarafından başarı notları belirlenen adaylar, başarı sırasına göre sıralanarak ilan edilir.     

             (4) Yabancı uyruklu öğrencilerin başvurularında;

             a) Lisans veya yüksek lisans mezuniyet belgesi ile not dökümlerinin aslını ve noterden onaylı Türkçe tercümelerini,             

             b) ALES sonuç belgesinin aslı veya bilgisayar çıktısını,         

             c) KPDS, ÜDS veya eşdeğerliği Üniversitelerarası Kurulca belirlenen sınavların birinden alınan yabancı dil puanlarını gösterir belgenin aslı veya bilgisayar çıktısını,

             ç) Lisansüstü programları izleyebilecek Türkçe bilgisinin olduğunu gösterir Türkçe Eğitim ve Öğretim Merkezi (TÖMER)’nden alacakları belgenin aslı veya bilgisayar çıktısını,

             d) Yabancı ülkelerden alınan lisans veya yüksek lisans diplomasının noterden onaylı Türkçe tercümesini ve Yükseköğretim Kurulundan alınan denklik belgesinin aslını veya onaylı suretini

             enstitüye ibraz etmeleri gerekir.

             (5) Yabancı uyruklu öğrenci kabulü için mülakat da yapılır. Diğer koşullar enstitü yönetim kurulu tarafından tespit ve ilan edilir.

             Lisansüstü programlara kayıt yaptırma ve kayıt yenileme

             MADDE 9 – (1) Lisansüstü programlara kayıt yaptırma ve kayıt yenilemeye ilişkin esaslar şunlardır:

             a) Bu Yönetmeliğin 4 üncü maddesine göre başarılı olan ve adları ilgili öğretim programının kontenjanı dikkate alınarak ilgili enstitü müdürlüğünce yapılan ilanın asıl aday listesinde yer alan öğrenci adayları; kendilerinden istenen bilgi ve belgeleri, ilanda belirtilen süre içinde müdürlüğe teslim ederek kesin kayıtlarını yaptırmak zorundadır. Belirtilen süre içinde kaydını yaptırmayanların yerine yedek listedeki öğrenci adaylarının kayıtları, sıra ile enstitünün belirleyeceği takvim çerçevesinde yapılır. Bu takvimde belirtilen tarihe kadar kayıt yaptırmayanlar haklarını kaybetmiş sayılır.

             b) Öğrenci katkı payını ve öğrenim ücretini üst üste iki yarıyıl yatırmayan ve kaydını yenilemeyen öğrencinin Üniversite ile ilişikleri ilgili enstitünün yönetim kurulu kararı ile kesilir.

             c) Her yarıyılın ilk iki haftası içinde ders değişikliği, ders ekleme ve ders bırakma işlemleri yapılabilir.

             Ders sınavları ve değerlendirme

             MADDE 10 – (1) Lisansüstü programlarda sınavlar ve değerlendirme aşağıdaki esaslara göre yapılır:

             a) Bir lisansüstü dersin yarıyıl kredi değeri, bir yarıyıl devam eden bir dersin haftalık teorik ders saatinin tamamı ile haftalık uygulama veya laboratuvar saatinin yarısının toplamıdır.

             b) Derslere devam zorunlu olup, bir dersin başarı notu; o derse ait yarıyıl içi sınavları, kısa sınavlar, uygulama, ödev, proje, seminer ve benzeri yarıyıl içi çalışmaları ve yarıyıl sonu sınavı ile belirlenir. Lisansüstü derslerin bütünleme sınavı yapılmaz.

             c) Öğrencinin ders başarı durumu 100’lük not sistemine göre değerlendirilir.

             ç) Öğrencinin bir dersten başarılı sayılabilmesi için, yarıyıl sonu başarı notunun 100 üzerinden en az 70 olması gerekir. Öğrencinin lisansüstü dersine ait yarıyıl sonu başarı notu 70’ten aşağı ise, öğrenci o dersten başarısız sayılır. Zorunlu veya seçime bağlı derslerden başarısız olan öğrenci, aynı dersi veya aynı türden olmak koşulu ile danışmanının uygun gördüğü farklı bir dersi tekrarlar. Öğrenci, başarısız olduğu bir dersi en fazla bir defa tekrarlayabilir.

             d) Öğrenci almış olduğu lisansüstü derslerinden iki kez başarısız olursa enstitü ile ilişiği kesilir.

             e) Tez danışmanı; yüksek lisans ve doktora öğrencileri sayısına bakılmadan her yarıyıl haftalık ders programında yer alan, kapsamı, günü, yeri ve saati belirlenmiş, öğretim üyesinin aktif olarak katıldığı ve öğrencilere alanlarındaki güncel gelişmeleri aktarmak üzere üç saatlik teorik uzmanlık alan dersi açabilir. Ayrıca bu ders lisansüstü programı tamamlamak için gerekli ders sayısına ilave edilmez. Bu ders, yalnızca eğitim-öğretim döneminde devam eder. Uzmanlık alan dersinin yarıyıl sonunda yapılan sınavları başarılı veya başarısız olarak değerlendirilir. Uzmanlık alan dersi; enstitü yönetim kurulu tarafından tez danışmanının atandığı tarihte başlar ve enstitü yönetim kurulunun öğrencinin mezuniyetine karar verdiği tarihe kadar devam eder. Her öğrenci, açılan uzmanlık alan dersini almakla yükümlüdür.

             f) Arazi üzerinde yapılması gereken dersler ile sınava girme hakkı, bir arazi çalışmasının sonucuna bağlı olan derslerin sınavları, arazi çalışmasının bitiminde de yapılabilir.

             g) Yarıyıl sonu sınav programları; enstitü müdürlüğü tarafından hazırlanır ve sınav dönemi başlamadan en az bir hafta önce ilan edilir. Sınavlar, programda gösterilen gün, yer ve saatte Üniversite binalarında yapılır. Ancak arazi üzerinde yapılan ders ve uygulamaların sınavları, arazi üzerinde ve Üniversite binaları dışında da yapılabilir. Sınavlar genellikle yazılı olarak yapılır. Ancak öğretim üyelerinden gelecek öneri üzerine enstitü yönetim kurulu sınavın sözlü, sözlü ve yazılı veya uygulamalı yapılmasına karar verebilir. Bu husustaki karar, yarıyıl başlamasından itibaren en geç iki hafta içinde ilan edilir. Sınavları, o dersi vermekle görevli öğretim üyesi düzenler ve yönetir. Sorumlu öğretim üyesinin özrü nedeniyle sınav günü Üniversitede bulunamaması halinde, sınavı kimin yapacağı anabilim veya ana sanat dalı başkanı tarafından belirlenir ve enstitü müdürlüğüne bildirilir.

             ğ) Öğrenci, bir dersin başarı durumu sonucuna, dersin başarı durumu listesinin enstitü müdürlüğünce ilan edilmesinden itibaren bir hafta içerisinde, enstitü müdürlüğüne yazılı olarak itiraz edebilir. İlgili öğretim üyesi, dersin başarı notuna katkısı bulunan bütün çalışmaları tekrar inceleyerek, itirazı en geç bir hafta içerisinde değerlendirir ve sonucunu enstitü müdürlüğüne yazılı olarak bildirir.

             h) Bir lisansüstü dersinin başarı notu, ara sınav not ortalamasının %30’u ile yarıyıl sonu sınav notunun %70’inin toplamıdır.

             ı) Seminer dersi, tez çalışması ve bitirme projesi başarılı veya başarısız olarak değerlendirilir.

             Yüksek lisans programı

             MADDE 11 – (1) Yüksek lisans programı, tezli ve tezsiz olmak üzere iki şekilde enstitüler tarafından yürütülür.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Tezli Yüksek Lisans Programı

             Amaç ve kapsam

             MADDE 12 – (1) Tezli yüksek lisans programının amacı; öğrencinin bilimsel araştırma yaparak bilgilere erişme, bilgiyi değerlendirme ve yorumlama yeteneğini kazanmasını sağlamaktır. Bu program toplam 21 krediden az olmamak koşuluyla en az yedi adet ders, bir seminer dersi ve tez çalışmasından oluşur. Seminer dersi ve tez çalışması kredisiz olup, başarılı veya başarısız olarak değerlendirilir. Öğrenci, en geç üçüncü yarıyılın başından itibaren her yarıyıl tez çalışmasına kayıt yaptırmak zorundadır.

             (2) Öğrencinin alacağı derslerin en çok 6 kredilik dersi, lisans öğrenimi sırasında alınmamış olması koşuluyla, lisans derslerinden seçilebilir. Ayrıca dersler ilgili enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile diğer yükseköğretim kurumlarında verilmekte olan derslerden de seçilebilir.

             Süre

             MADDE 13 – (1) Tezli yüksek lisans programını tamamlama süresi dört yarıyıldır. İkinci yarıyıl sonunda derslerini ve seminer dersini tamamlayan öğrenci, tez çalışmasını tamamlaması halinde en erken üçüncü yarıyıl sonunda mezun olabilir.

             (2) Dört yarıyıl sonunda kredili derslerini ve seminer dersini başarıyla tamamlayamayan veya Üniversitenin öngördüğü en az genel not ortalamasını tutturamayan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

             (3) Tez çalışmasından üst üste iki kez veya aralıklı olarak üç kez başarısız not alan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

             (4) Kredili derslerini ve seminer dersini başarıyla bitiren, ancak tez çalışmasını bu maddede belirtilen dört yarıyıl sonuna kadar tamamlayamadığı için tez sınavına giremeyen bir öğrenciye, ilgili enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile tezini jüri önünde savunması için en fazla iki yarıyıl ek süre verilebilir.

             Tez danışmanı atanması

             MADDE 14 – (1) Tezli yüksek lisans programında, anabilim/anasanat dalı başkanlığı; ilk yarıyılın başında, her öğrenci için bir tez danışmanını ilgili enstitüye önerir. Tez danışmanı önerisi ilgili enstitü yönetim kurulu onayı ile kesinleşir. Tez çalışmasının niteliğinin birden fazla tez danışmanı gerektirdiği durumlarda ikinci tez danışmanı atanır. Danışmanlığa atanan öğretim üyesi, danışmanı olduğu öğrencinin raporu ile birlikte tez konusu önerisini ikinci yarıyılın sonuna kadar, enstitü anabilim/anasanat dalı başkanlığı kanalıyla ilgili enstitüye gönderir.

             (2) Tez danışmanı, öğretim üyeleri veya ilgili enstitünün belirleyeceği niteliklere sahip öğretim görevlileri arasından seçilir.

             (3) Tez danışmanı; öğrencinin öğrenimi süresince alacağı dersleri yönlendirmek, bu derslere devamını ve öğrenim durumunu sürekli izlemek, öğrencinin tez çalışmasını yönetmek ve yönlendirmekle yükümlüdür.

             (4) Bir öğrencinin tez danışmanı, anabilim/anasanat dalı kurulunun gerekçeli önerisi üzerine enstitü yönetim kurulu kararı ile değiştirilebilir.

             (5) Enstitü yönetim kurulunun uygun görmesi halinde başka bir üniversiteden de tez danışmanı atanabilir.

             Yüksek lisans tezinin sonuçlanması

             MADDE 15 – (1) Tezli yüksek lisans programındaki bir öğrenci, elde ettiği sonuçları Senato tarafından belirlenen yazım kurallarına uygun biçimde yazmak ve tezini jüri önünde sözlü olarak savunmak zorundadır.

             (2) Yüksek lisans tez jürisi, ilgili enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile atanır. Jüri, biri öğrencinin tez danışmanı ve en az biri Üniversite içindeki başka bir anabilim dalından veya başka bir yükseköğretim kurumundan olmak üzere üç veya beş kişiden oluşur. Jürinin üç kişiden oluşması durumunda ikinci tez danışmanı jüri üyesi olamaz.

             (3) Jüri üyeleri, söz konusu tezin kendilerine teslim edildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde toplanarak öğrenciyi tez sınavına alır. Tez sınavı, tez çalışmasının sunulması ve bunu izleyen soru-cevap bölümünden oluşur.

             (4) Tez sınavının tamamlanmasından sonra jüri tez hakkında salt çoğunlukla kabul, red veya düzeltme kararı verir. Bu karar enstitü anabilim dalı başkanlığınca tez sınavını izleyen üç gün içinde ilgili enstitüye tutanakla bildirilir. Tezi reddedilen öğrencinin Üniversite ile ilişiği kesilir. Tezi hakkında düzeltme kararı verilen öğrenci en geç üç ay içinde gerekli düzeltmeyi yaparak tezini aynı jüri önünde yeniden savunur. Bu savunma sonunda da tezi kabul edilmeyen öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

             (5) Bir ay içinde yüksek lisans tezinin ciltlenmiş en az üç kopyasını ve Yükseköğretim Kurulunun belirlediği formatta dijital ortama kaydedilmiş şekliyle tezini teslim etmeyen öğrenci, geçerli mazeretini bildiren bir dilekçeyle enstitü müdürlüğüne başvurarak bir aylık ek süre talep edebilir. Bu süre sonunda da tezini teslim etmeyen öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

             Yüksek lisans diploması

             MADDE 16 – (1) Tez sınavında başarılı olmak ve diğer koşulları da sağlamak kaydıyla; yüksek lisans tezinin ciltlenmiş en az üç kopyasını ve Yükseköğretim Kurulunun belirlediği formatta dijital ortama kaydedilmiş şeklini tez sınavına giriş tarihinden itibaren bir ay içinde ilgili enstitüye teslim eden ve tezi şekil yönünden uygun bulunan yüksek lisans öğrencisine yüksek lisans diploması verilir. Yüksek lisans diploması üzerinde öğrencinin izlemiş olduğu enstitü anabilim dalındaki programın onaylanmış adı bulunur.

             (2) Yüksek lisans diploması; enstitü müdürü ve Rektör tarafından imzalanır, Üniversitenin soğuk damgası ile mühürlenir veya güvenlik bandrolü yapıştırılır.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Tezsiz Yüksek Lisans Programı

             Amaç ve kapsam

             MADDE 17 – (1) Tezsiz yüksek lisans programının amacı, öğrenciye mesleki konuda derin bilgi kazandırmak ve mevcut bilginin uygulamada nasıl kullanılacağını göstermektir. Tezsiz yüksek lisans programı ikinci lisansüstü öğretimde de yürütülebilir. Bu program; toplam 30 krediden az olmamak koşuluyla en az on adet dersten oluşur. Öğrenci, başarısız olduğu dersi bir kez tekrarlar. Tekrar edilen dersten başarısız olan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir. İkinci lisansüstü öğretim programlarında sadece tezsiz yüksek lisans eğitimi yürütülebilir. Bu programlarda doktora ve tezli yüksek lisans eğitimi yapılmaz.

             (2) Öğrencinin alacağı derslerin en çok üç tanesi, lisans öğrenimi sırasında alınmamış olması koşuluyla, lisans derslerinden seçilebilir.

             Danışman atanması

             MADDE 18 – (1) Tezsiz yüksek lisans programında, enstitü anabilim dalı başkanlığı her öğrenci için ders seçiminde ve dönem projesinin yürütülmesinde danışmanlık yapacak bir öğretim üyesi veya ilgili enstitü tarafından belirlenen niteliklere sahip bir öğretim görevlisini en geç birinci yarıyılın başında belirler.

             Tezsiz yüksek lisans süresi

             MADDE 19 – (1) Tezsiz yüksek lisans programını tamamlama süresi en fazla altı yarıyıldır. İlgili mevzuat uyarınca başarısız olan öğrencinin enstitü ile ilişiği bu süreden önce kesilebilir.

             Tezsiz yüksek lisans diploması

             MADDE 20 – (1) Kredili derslerini ve dönem projesini başarıyla tamamlayan yüksek lisans öğrencisine yüksek lisans diploması verilir. Yüksek lisans diploması üzerinde öğrencinin izlemiş olduğu enstitü anabilim dalındaki programın onaylanmış adı bulunur.

             (2) Diploma, enstitü müdürü ve Rektör tarafından imzalanır, Üniversitenin soğuk damgası ile mühürlenir veya güvenlik bandrolü yapıştırılır.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Doktora Programı

             Amaç ve kapsam

             MADDE 21 – (1) Doktora programının amacı; öğrenciye bağımsız araştırma yapma, bilimsel olayları geniş ve derin bir bakış açısı ile irdeleyerek yorum yapma ve yeni sentezlere ulaşmak için gerekli adımları belirleme yeteneği kazandırmaktır. Doktora çalışması sonunda hazırlanacak tezin;

             a) Bilime yenilik getirme,

             b) Yeni bir bilimsel yöntem geliştirme,

             c) Bilinen bir yöntemi yeni bir alana uygulama       

             niteliklerinden birini yerine getirmesi gerekir.

             (2) Doktora programı; yüksek lisans derecesi olan öğrenciler için toplam 21 krediden az olmamak koşuluyla en az yedi adet ders, yeterlik sınavı, tez önerisi ve tez çalışmasından oluşur. Lisans derecesi ile kabul edilmiş öğrenciler için de, en az 42 kredilik ondört adet ders, yeterlik sınavı, tez önerisi ve tez çalışmasından oluşur.

             (3) Lisansüstü dersler, ilgili enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile diğer yükseköğretim kurumlarında verilmekte olan derslerden de seçilebilir.

             (4) Lisans dersleri ders yüküne ve doktora kredisine sayılmaz.

             (5) Doktora programları yurtiçi ve yurtdışı entegre doktora programları şeklinde de düzenlenebilir. Bu programların uygulama usul ve esasları, ilgili enstitülerin teklifi, öğretim üyesi ve araştırıcı yetiştirme kurulunun görüşü üzerine Yükseköğretim Kurulunca belirlenir.

             (6) İkinci tez danışmanı ve tez izleme komitesi üyelerinin yurt dışındaki kişilerden olması halinde doktora öğrencileri, tezlerini Türkçe ile birlikte İngilizce, Almanca ve Fransızca dillerinden birinden de yazabilir ve savunabilir.

             Süre

             MADDE 22 – (1) Doktora programını tamamlama süresi; yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için sekiz yarıyıl, lisans derecesi ile kabul edilenler için on yarıyıldır. Durumları Senato tarafından belirlenen esaslara uygun olan öğrenciler daha kısa sürede mezun olabilir. İlgili mevzuat uyarınca başarısız olan öğrencinin enstitü ile ilişiği bu süreden önce de kesilebilir.

             (2) Doktora programı için gerekli kredili dersleri başarıyla tamamlamanın azami süresi; yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için dört yarıyıl, lisans derecesi ile kabul edilenler için altı yarıyıldır. Bu süre içinde kredili derslerini başarıyla tamamlayamayanlar veya Üniversitenin öngördüğü en az genel not ortalamasını tutturamayan öğrencinin enstitü yönetim kurulu kararı ile ilişiği kesilir.

             (3) Kredili derslerini başarıyla bitiren, yeterlik sınavında başarılı bulunan ve tez önerisi kabul edilen, ancak tez çalışmasını bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen sekiz yarıyıl sonuna, lisans derecesi ile kabul edilmiş olan öğrenci için on yarıyıl sonuna kadar tamamlayamadığı için tez sınavına giremeyen bir öğrenciye; ilgili enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile tezini jüri önünde savunması için en fazla dört yarıyıl ek süre verilebilir. Bu süre sonunda da tezini teslim etmeyen öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

             Tez danışmanı atanması

             MADDE 23 – (1) Enstitü anabilim dalı başkanlığı, her öğrenci için tez danışmanını ve danışmanının belirleyeceği tez konusunu ilgili enstitüye önerir. Tez danışmanının önerisi, enstitü yönetim kurulu kararıyla kesinleşir. Doktora öğrencisi; çalışmak istediği doktora tez konusu ve tez danışmanını bir dilekçe ile anabilim dalı başkanlıklarına bildirir. Anabilim dalı kurulunca önerilen tez danışmanı enstitü yönetim kurulu kararı ile atanır.

             (2) Tez danışmanı öğretim üyeleri arasından seçilir. İkinci tez danışmanının doktora derecesine sahip olması gerekir.

             (3) Tez danışmanı; öğrencinin öğrenimi süresince alacağı dersleri yönlendirmek, bu derslere devamını ve öğrenim durumunu sürekli izlemek, öğrencinin tez çalışmasını yönetmek ve yönlendirmekle yükümlüdür.

             (4) Tez danışmanı değişikliği; öğrencinin yazılı müracaatı ve tez danışmanı öğretim üyesinin ve anabilim dalı kurulunun görüşü alınarak enstitü yönetim kurulu kararı ile yapılır.

             Yeterlik sınavı

             MADDE 24 – (1) Yeterlik sınavının amacı, öğrencinin temel konular ve doktora çalışmasıyla ilgili konularda derinliğine bilgi sahibi olup olmadığının sınanmasıdır.

             (2) Öğrencinin yeterlik sınavları, Nisan ve Kasım aylarında olmak üzere yılda iki kez yapılır. Yüksek lisans derecesi ile kabul edilen öğrenci en geç beşinci yarıyılın, lisans derecesi ile kabul edilmiş olan öğrenci en geç yedinci yarıyılın sonuna kadar yeterlik sınavına girmek zorundadır.

             (3) Yeterlik sınavları, enstitü anabilim dalı başkanlığı tarafından önerilen ve enstitü yönetim kurulu tarafından onaylanan ve sürekli görev yapan beş kişilik doktora yeterlik komitesi tarafından düzenlenir ve yürütülür. Komite; farklı alanlardaki sınavları hazırlamak, uygulamak ve değerlendirmek amacıyla sınav jürileri kurabilir.

             (4) Doktora yeterlik sınavı, yazılı ve sözlü olarak iki bölüm halinde yapılır. Doktora yeterlik komitesi, sınav jüri önerileri ve öğrencinin yazılı ve sözlü sınavlardaki başarı durumunu değerlendirerek öğrencinin başarılı veya başarısız olduğuna salt çoğunlukla karar verir. Bu karar, enstitü anabilim dalı başkanlığınca yeterlik sınavını izleyen üç gün içinde ilgili enstitüye tutanakla bildirilir.

             (5) Yeterlik sınavında başarısız olan öğrenci, bir sonraki yarıyılda tekrar sınava alınır. Bu sınavda da başarısız olan öğrencinin doktora programı ile ilişiği kesilir.

             (6) Doktora yeterlik komitesi, yeterlik sınavını başaran bir öğrencinin, ders yükünü tamamlamış olsa bile, bu Yönetmeliğin 22 nci maddesinin ikinci fıkrasında öngörülen sürelerden sonra da fazladan ders/dersler almasını isteyebilir. Enstitü yönetim kurulunca belirlenecek süre içinde fazladan alınan dersleri tamamlayamayan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

             (7) Lisans derecesi ile kabul edilmiş ve en az yedi dersini başarı ile tamamlamış bir öğrenci yüksek lisans programına geçebilir. Yüksek lisans programına geçiş; öğrencinin dilekçesi, danışmanının görüşü, anabilim dalı kurulunun oluru ve enstitü yönetim kurulu kararı ile gerçekleşir.

             Tez izleme komitesi

             MADDE 25 – (1) Yeterlik sınavında başarılı bulunan öğrenci için ilgili enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile bir ay içinde bir tez izleme komitesi oluşturulur.

             (2) Tez izleme komitesi üç öğretim üyesinden oluşur. Komitede tez danışmanından başka ilgili enstitü anabilim dalı içinden ve dışından birer üye yer alır. İkinci tez danışmanının olması durumunda ikinci tez danışmanı dilerse komite toplantılarına katılabilir.

             (3) Tez izleme komitesinin kurulmasından sonraki dönemlerde, ilgili enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile üyelerde değişiklik yapılabilir.

             Tez önerisi savunması

             MADDE 26 – (1) Doktora yeterlik sınavını başarı ile tamamlayan öğrenci; en geç altı ay içinde, yapacağı araştırmanın amacını, yöntemini ve çalışma planını kapsayan tez önerisini tez izleme komitesi önünde sözlü olarak savunur. Savunma talebi; öğrenci tarafından bir dilekçeyle ilgili enstitü müdürlüğüne bildirilir ve sözlü savunma tarihi anabilim dalına bildirilir. Öğrenci, tez önerisi ile ilgili yazılı bir raporu sözlü savunmadan en az onbeş gün önce komite üyelerine ve enstitü müdürlüğüne verir.

             (2) Tez izleme komitesi, öğrencinin sunduğu tez önerisinin kabul veya reddedileceğine salt çoğunlukla karar verir. Bu karar, enstitü anabilim dalı başkanlığınca tez önerisini izleyen üç gün içinde ilgili enstitüye tutanakla bildirilir.

             (3) Tez önerisi reddedilen öğrenci, yeni bir danışman ve tez konusu seçme hakkına sahiptir. Bu durumda, yeni bir tez izleme komitesi atanabilir. Programa aynı danışmanla devam etmek isteyen bir öğrenci üç ay içinde, danışman ve tez konusunu değiştiren bir öğrenci ise altı ay içinde tez önerisini savunabilir, son savunmada da tez önerisi reddedilen öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

             (4) Tez önerisi kabul edilen öğrenci için tez izleme komitesi, Ocak-Haziran ve Temmuz-Aralık ayları arasında birer kere olmak üzere yılda iki kez toplanır. Öğrenci, toplantı tarihinden en az bir ay önce komite üyelerine yazılı bir rapor sunar. Bu raporda o ana kadar yapılan çalışmaların özeti ve bir yıl sonraki dönemde yapılacak çalışma planı belirtilir. Öğrencinin tez çalışması, komite tarafından başarılı veya başarısız olarak belirlenir. Komite tarafından üst üste iki kez veya aralıklı olarak üç kez başarısız bulunan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir. Bu karar enstitü anabilim dalı başkanlığınca yeni tez önerisi savunmasını izleyen üç gün içinde ilgili enstitüye tutanakla bildirilir.

             (5) Bir öğrenci tez hazırlama süresi içinde ancak bir defa yeni bir tez konusu önerisinde bulunabilir. Yeni tez önerisinin kabulü ile ilgili işlemlerden dolayı öğrencinin öğrenim süresi ile ilgili herhangi bir uzatma yapılmaz.

             Doktora tezinin sonuçlandırılması

             MADDE 27 – (1) Doktora programındaki bir öğrenci, elde ettiği sonuçları Senato tarafından belirlenen yazım kurallarına uygun biçimde yazmak ve tezini jüri önünde sözlü olarak savunmak zorundadır.

             (2) Doktora tez jürisi, ilgili enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile atanır. Jüri, üçü öğrencinin tez izleme komitesinde yer alan öğretim üyeleri ve en az biri başka bir yükseköğretim kurumunun öğretim üyesi olmak üzere beş kişiden oluşur.

             (3) Jüri üyeleri, söz konusu tezin kendilerine teslim edildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde toplanarak öğrenciyi tez sınavına alır. Tez sınavı, tez çalışmasının sunulması ve bunu izleyen soru-cevap bölümünden oluşur. Tez sınavı 60-120 dakika arasında olabilir. Tez sınavı dinleyicilere açık olup, öğrenciye yalnız jüri üyeleri soru sorabilir.

             (4) Tez sınavının tamamlanmasından sonra jüri tez hakkında salt çoğunlukla kabul, red veya düzeltme kararı verir. Bu karar, enstitü anabilim dalı başkanlığınca tez sınavını izleyen üç gün içinde ilgili enstitüye tutanakla bildirilir. Tezi reddedilen öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir. Tezi hakkında düzeltme kararı verilen öğrenci en geç altı ay içinde gereğini yaparak tezini aynı jüri önünde yeniden savunur. Bu savunma sonunda da tezi kabul edilmeyen öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

             Doktora diploması

             MADDE 28 – (1) Tez sınavında başarılı olmak ve diğer koşulları da sağlamak kaydıyla doktora tezinin ciltlenmiş en az üç kopyasını tez sınavına giriş tarihinden itibaren bir ay içinde ilgili enstitüye teslim eden ve tezi şekil yönünden uygun bulunan öğrenci doktora diploması almaya hak kazanır. Doktora diploması üzerinde öğrencinin izlemiş olduğu enstitü anabilim dalındaki programın onaylanmış adı bulunur.

             (2) Diploma, enstitü müdürü ve Rektör tarafından imzalanır. Üniversitenin soğuk damgası ile mühürlenir veya güvenlik bandrolü yapıştırılır.

ALTINCI BÖLÜM

Sanatta Yeterlik Çalışması

             Amaç ve kapsam

             MADDE 29 – (1) Sanatta yeterlik çalışması; özgün bir sanat eserinin ortaya konulmasını, müzik ve sahne sanatlarında ise üstün bir uygulama ve yaratıcılığı amaçlayan bir yükseköğretim programıdır. Yükseköğretim Kurulunca belirlenen dallarda sanatta yeterlik programı açılabilir.

             (2) Sanatta yeterlik programı; toplam 21 krediden az olmamak koşuluyla en az yedi adet ders ve uygulamalar ile tez, sergi, proje, resital, konser, temsil gibi çalışmalardan oluşur.

             (3) Lisansüstü dersler, ilgili enstitü anasanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile diğer yükseköğretim kurumlarında verilmekte olan derslerden de seçilebilir.

             (4) Sanatta yeterlik programı öğrencileri; danışmanın önerisiyle, lisans dersleri de alabilir. Lisans dersleri ders yüküne ve sanatta yeterlik kredisine sayılmaz.

             (5) Sanatta yeterlik programları; yurt içi ve yurt dışı ortak programlar şeklinde de düzenlenebilir. Bu programların uygulama usul ve esasları; Senatonun teklifi, öğretim üyesi ve araştırıcı yetiştirme kurulunun görüşü üzerine Yükseköğretim Kurulunca belirlenir.

             (6) İkinci tez danışmanı ve tez izleme komitesi üyelerinin yurt dışındaki kişilerden olması halinde sanatta yeterlik öğrencileri, tezlerini Türkçe ile birlikte İngilizce, Almanca ve Fransızca dillerinden birinden de yazabilir ve savunabilir.

             Süre

             MADDE 30 – (1) Sanatta yeterlik programını tamamlama süresi; yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için sekiz yarıyıl, lisans derecesi ile kabul edilenler için on yarıyıldır. Senato tarafından belirlenen esaslara göre öğrenci daha kısa sürede mezun olabilir. İlgili mevzuat uyarınca başarısız olan öğrencinin enstitü ile ilişiği bu süreden önce de kesilebilir.

             (2) Sanatta yeterlik programı için gerekli kredili dersleri başarıyla tamamlamanın azami süresi; yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için dört yarıyıl, lisans derecesi ile kabul edilenler için altı yarıyıldır. Bu süre içinde kredili derslerini başarıyla tamamlayamayanlar veya Üniversitenin öngördüğü en az genel not ortalamasını tutturamayan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

             (3) Kredili derslerini ve uygulamalarını başarı ile bitiren, ancak tez, sergi veya proje çalışmasını bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen sekiz yarıyıl sonuna, lisans derecesi ile kabul edilmiş olan öğrenci için on yarıyıl sonuna kadar tamamlayamadığı için sınava giremeyen bir öğrenciye; ilgili enstitü anasanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile tezini, sergi veya proje çalışmasını jüri önünde savunması için en fazla dört yarıyıl ek süre verilebilir.

             Danışman atanması

             MADDE 31 – (1) Enstitü anasanat dalı başkanlığı; ilk yarıyılın başında, her öğrenci için ders ve uygulama seçimi ile tez, sergi veya proje yürütülmesinde danışmanlık yapacak bir öğretim üyesini ilgili enstitüye önerir. Danışman önerisi, enstitü yönetim kurulu kararı ile kesinleşir. Danışmanın öğrencinin programı içinde ne zaman atanacağı ilgili enstitü tarafından kabul edilen esaslarda belirtilir.

             (2) Danışman, öğretim üyeleri veya nitelikleri ilgili enstitü tarafından belirlenen öğretim görevlileri arasından seçilir.

             (3) Tez danışmanı, öğrencinin öğrenimi süresince alacağı dersleri yönlendirmek, bu derslere devamını ve öğrenim durumunu sürekli izlemek, öğrencinin tez çalışmasını yönetmek ve yönlendirmekle yükümlüdür.

             (4) Tez danışmanı değişikliği; öğrencinin yazılı müracaatı ve tez danışmanı öğretim üyesinin ve anasanat dalı kurulunun görüşü alınarak enstitü yönetim kurulu kararı ile yapılır.

             Sanatta yeterlik çalışmasının sonuçlanması

             MADDE 32 – (1) Tez hazırlayan bir öğrenci elde ettiği sonuçları, sergi veya proje hazırlayan bir öğrenci ise çalışmasını açıklayan ve belgeleyen bir metni Senato tarafından belirlenen yazım kurallarına uygun biçimde yazmak ve ayrıca tezini, sergi veya projesini jüri önünde sözlü olarak savunmak zorundadır.

             (2) Jüri, ilgili enstitü anasanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile atanır. Jüri, biri öğrencinin danışmanı ve en az ikisi başka yükseköğretim kurumlarının öğretim üyelerinden olmak üzere beş kişiden oluşur.

             (3) Jüri üyeleri, söz konusu tezin veya metnin kendilerine teslim edildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde toplanarak öğrenciyi sınava alır. Sınav, sanatta yeterlik çalışmasının sunulması ve bunu izleyen soru-cevap bölümünden oluşur.

             (4) Sınavın tamamlanmasından sonra jüri, dinleyicilere kapalı olarak, tez, sergi, proje, resital, konser, temsil hakkında salt çoğunlukla kabul, ret veya düzeltme kararı verir. Bu karar, enstitü anasanat dalı başkanlığınca sınavı izleyen üç gün içinde ilgili enstitüye tutanakla bildirilir. Sanatta yeterlik çalışması reddedilen öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir. Sanatta yeterlik çalışması hakkında düzeltme kararı verilen öğrenci en geç üç ay içinde gereğini yaparak tezini, sergisini veya projesini aynı jüri önünde yeniden savunur. Bu sınav sonunda da sanatta yeterlik çalışması kabul edilmeyen öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

             Tez ve sanatta yeterlik çalışması izleme komitesi

             MADDE 33 – (1) Sanatta yeterlik sınavında başarılı bulunan öğrenci için ilgili enstitü anasanat dalı kurulunun önerisi ve enstitü yönetim kurulunun onayı ile bir ay içinde bir tez ve sanatta yeterlik çalışması izleme komitesi oluşturulur.

             (2) Tez ve sanatta yeterlik çalışması izleme komitesi üç öğretim üyesinden oluşur. Komitede tez danışmanından başka ilgili enstitü anasanat dalı içinden ve dışından birer üye yer alır. İkinci tez danışmanının olması durumunda ikinci tez danışmanı dilerse komite toplantılarına katılabilir.

             (3) Tez ve sanatta yeterlik çalışması izleme komitesinin kurulmasından sonraki dönemlerde, ilgili enstitü anasanat dalı kurulunun önerisi ve enstitü yönetim kurulunun onayı ile üyelerde değişiklik yapılabilir.

             Tez ve sanatta yeterlik çalışması önerisi savunması

             MADDE 34 – (1) Sanatta yeterlik sınavını başarı ile tamamlayan öğrenci; en geç altı ay içinde, yapacağı araştırmanın amacını, yöntemini ve çalışma planını kapsayan tez ve sanatta yeterlik çalışması önerisini tez ve sanatta yeterlik çalışması izleme komitesi önünde sözlü olarak savunur. Savunma talebi, öğrenci tarafından bir dilekçeyle ilgili enstitü müdürlüğüne bildirilir ve sözlü savunma tarihi enstitü müdürlüğünce ilan edilir. Öğrenci, tez ve sanatta yeterlik çalışması önerisi ile ilgili yazılı bir raporu sözlü savunmadan en az onbeş gün önce komite üyelerine ve enstitü müdürlüğüne verir. Savunma sınavı dinleyicilere açıktır. Ancak, sadece tez ve sanatta yeterlik çalışması izleme komitesi üyeleri soru sorabilir. Tez ve sanatta yeterlik çalışması önerisi savunmasının tamamlanmasından sonra, tez ve sanatta yeterlik çalışması izleme komitesi dinleyicilere kapalı olarak, tez ve sanatta yeterlik çalışması önerisi hakkında kararını verir.

             (2) Tez ve sanatta yeterlik çalışması izleme komitesi, öğrencinin sunduğu tez ve sanatta yeterlik çalışması önerisinin kabul veya reddedileceğine salt çoğunlukla karar verir. Bu karar, enstitü anasanat dalı başkanlığınca tez ve sanatta yeterlik çalışması önerisi savunmasını izleyen üç gün içinde ilgili enstitüye tutanakla bildirilir.

             (3) Tez ve sanatta yeterlik çalışması önerisi reddedilen öğrenci, yeni bir danışman ve tez konusu seçme hakkına sahiptir. Bu durumda yeni bir tez ve sanatta yeterlik çalışması izleme komitesi atanabilir. Programa aynı danışmanla devam etmek isteyen bir öğrenci üç ay içinde, danışman ve tez konusunu değiştiren bir öğrenci ise altı ay içinde tekrar tez ve sanatta yeterlik çalışması önerisi savunmasına alınır. Tez ve sanatta yeterlik çalışması önerisi bu savunmada da reddedilen öğrencinin kaydı silinir.

             (4) Tez ve sanatta yeterlik çalışması önerisi kabul edilen, ancak tez hazırlama süresi içerisinde tez konusunu değiştirmek isteyen bir öğrenci; danışmanın da gerekçeli raporu ile en geç üç ay içinde yapacağı araştırmanın amacını, yöntemini ve çalışma planını kapsayan yeni tez ve sanatta yeterlik çalışması önerisini tez ve sanatta yeterlik çalışması izleme komitesi önünde sözlü olarak savunur. Öğrenci yeni tez ve sanatta yeterlik çalışması önerisi ile ilgili raporu sözlü savunmadan en az onbeş gün önce komite üyelerine ve enstitü müdürlüğüne verir. Tez ve sanatta yeterlik çalışması izleme komitesi, öğrencinin sunduğu yeni tez ve sanatta yeterlik çalışması önerisini kabul veya reddedeceğine salt çoğunlukla karar verir. Bu yeni tez önerisinin reddedilmesi durumunda öğrencinin kaydı silinir. Bu karar, enstitü anabilim/anasanat dalı başkanlığınca yeni tez önerisi savunmasını izleyen üç gün içinde ilgili enstitüye tutanakla bildirir.

             (5) Bir öğrenci tez hazırlama süresi içinde, ancak bir defa yeni tez ve sanatta yeterlik çalışması konusu önerisinde bulunabilir. Yeni tez ve sanatta yeterlik çalışması önerisinin kabulü ile ilgili işlemlerden dolayı öğrencinin öğrenim süresi ile ilgili herhangi bir uzatma yapılmaz.

             (6) Tez ve sanatta yeterlik çalışması önerisi kabul edilen öğrenci için, tez ve sanatta yeterlik çalışması izleme komitesi, Ocak-Haziran ve Temmuz-Aralık ayları arasında birer kere olmak üzere yılda iki kez toplanır. Öğrenci, toplantı tarihinden en az bir ay önce komite üyelerine ve enstitü müdürlüğüne yazılı bir rapor sunar. Bu raporda; öğrencinin o ana kadar tez ve sanatta yeterlik çalışması konusu ile ilgili yaptığı çalışmalar, ulusal ve uluslararası yayınların listesi ve bir yıl sonraki dönemde yapılacak çalışma planı belirtilir. Öğrencinin tez ve sanatta yeterlik çalışması, komite tarafından başarılı veya başarısız olarak belirlenerek sonuç bir tutanakla enstitü müdürlüğüne bildirilir.

             (7) Tez ve sanatta yeterlik çalışması izleme komitesi tarafından üst üste iki kez veya aralıklı olarak üç kez başarısız bulunan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

             Sanatta yeterlik diploması

             MADDE 35 – (1) Tez ve sanatta yeterlik çalışması sınavında başarılı olan ve diğer koşulları da sağlayan öğrenci, ilgili enstitünün lisansüstü tez yazım esaslarına göre hazırlanmış sanatta yeterlik tezini/metnini tez sınavına giriş tarihinden itibaren bir ay içinde tez danışmanının kabul yazısıyla ilgili enstitüye teslim eder. Bir ay içinde tezini teslim edemeyen öğrenci, geçerli mazeretini bildiren bir dilekçeyle enstitü müdürlüğüne başvurarak en çok bir aylık ek süre talep edebilir. Bu süre sonunda da tezini teslim etmeyen öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir. Diplomaya hak kazanılan tarih, sanatta yeterliğin ilgili enstitü yönetim kurulunda kabul edildiği tarihtir. Sanatta yeterlik diploması üzerinde öğrencinin izlemiş olduğu enstitü anabilim/anasanat dalının özelliğine göre alanı belirleyen bir diploma verilir.

             (2) Diploma, enstitü müdürü ve Rektör tarafından imzalanır, Üniversitenin soğuk damgası ile mühürlenir veya güvenlik bandrolü yapıştırılır.

YEDİNCİ BÖLÜM

Ortaöğretim Alan Öğretmenlerinin Yetiştirilmesine Yönelik Programlar

             Amaç ve kapsam

             MADDE 36 – (1) Ortaöğretim alan öğretmenliği tezsiz yüksek lisans programının amacı; Yükseköğretim Kurulunun belirlediği ilgili alanlarda lisans diploması almış öğrencileri, lisans diploması almış oldukları programla ilgili ortaöğretim alanında öğretmen olarak yetiştirmek ve mesleki gelişimlerini sağlamaktır. Bu amaca yönelik olarak aşağıdaki iki tür program düzenlenir:

             a) Lisansla birleştirilmiş tezsiz yüksek lisans programı: İlgili alanın bulunduğu fakülte (alan fakültesi) ile eğitim fakülteleri ve ilgili enstitü anabilim dallarınca ortak yürütülen lisansla birleştirilmiş tezsiz yüksek lisans programları düzenlenir. Bu programların lisans kademesindeki öğrenciler ilk yedi yarıyıldaki derslerini alan fakültesinden alırlar. Bu derslerin tümünü başarı ile tamamlayan öğrenciler lisans kademesinin son yarıyılında o alanın nasıl öğretileceğini kapsayan ders ve uygulamalarını eğitim fakültesinden alırlar ve bunları da başarı ile tamamlayan öğrencilere o alanın adını ana dal, eğitimi de yan dal olarak belirten lisans diploması verilir. Lisans kademesini tamamlayan öğrenciler, ilgili enstitüye bağlı bir enstitü anabilim dalı olarak yürütülen tezsiz yüksek lisans kademesine doğrudan geçirilirler. Lisansüstü kademede iki yarıyıla eşdeğer bir süre içinde mezuniyet için öngörülen tüm şartları tamamlayan öğrencilere ilgili alan öğretmenliğinin adını taşıyan yüksek lisans diploması verilir.

             b) Tezsiz yüksek lisans programı: Yükseköğretim Kurulunca tespit edilen programlardan lisans diploması almış öğrencileri; lisans diploması almış oldukları programla ilgili ortaöğretim alanında öğretmen olarak yetiştirmek amacıyla iki yarıyıla eşdeğer bir süreyi kapsayan tezsiz yüksek lisans programları düzenlenir. Bu tür yüksek lisans programlarına, usul ve esasları Yükseköğretim Kurulunca tespit edilen sınavla öğrenci seçilir ve yerleştirilir. Ortaöğretim alan öğretmenlerinin yetiştirilmesi amacı ile düzenlenen lisansla birleştirilmiş tezsiz yüksek lisans ve tezsiz yüksek lisans programlarına ilişkin giriş ve mezuniyet şartları ile bu programların yürütülmesine ilişkin usul ve esaslar, Yükseköğretim Kurulunca tespit edilen esaslara göre belirlenir.

SEKİNCİ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

             Mazeret, sağlık raporu ve öğrenime ara verme

             MADDE 37 – (1) Öğrencilerin, kendisinin veya çocuğunun evlenmesi, annesinin, babasının, eşinin, çocuğunun veya kardeşinin ölümü veya doğal afet ve benzeri durumlarda, mazeretlerini olayın meydana geldiği tarihten itibaren en geç on gün içinde enstitüye yazılı olarak bildirmeleri ve belgelendirmeleri halinde, enstitü yönetim kurulu en çok beş gün mazeret izni verebilir. Süresinde ve usulüne uygun olarak beyan edilmeyen mazeretler kabul edilmez.

             (2) Herhangi bir sağlık kurumundan alınan sağlık raporlarının enstitü yönetim kurulunda görüşülerek kabul edilmesi gerekir. Bir yarıyıl içinde alınan raporların süresi on günü geçemez.

             (3) Öğrenciler, raporlu olmaları halinde, raporun bitiş tarihinden itibaren en geç on gün içinde raporlarını dilekçe ekinde enstitüye bildirmek zorundadır. Süresinde ve usulüne uygun olarak beyan edilmeyen sağlık raporları kabul edilmez.

             (4) Mazeretlerini belgelendirmek ve yazılı olarak başvurmak koşuluyla, aşağıdaki sebeplerden dolayı enstitü yönetim kurulu kararı ile;

             a) Üniversite hastanelerinden veya diğer sağlık kuruluşlarından alınan ve öğretim dönemini kapsayan en az iki aylık sağlık raporu olan öğrencilere en çok iki yarıyıla kadar,

             b) Aynı zamanda resmi bir kurumda çalışan öğrencilerden; eğitim, öğretim, araştırma, görevlendirme, hastalık, refakat ve benzeri nedenlerle yurt dışına çıkmak durumunda olan öğrencilere en çok iki yarıyıla kadar,

             c) Derslerini başarıyla tamamlamış olmaları koşuluyla öğrenim süresi içinde askere giden öğrencilere, askerlik süresi kadar

             izin verilebilir. Ancak, başvuru tarihi itibariyle, çeşitli nedenlerle öğrenimini tamamlayamayacağı belirlenen öğrenciler bu haktan yararlanamaz.

             (5) Mazereti ya da raporları enstitü yönetim kurulunca kabul edilmiş olan veya öğrenimine ara verilen öğrenciler, raporlu ya da mazeretli veya öğrenimine ara verilen süre içinde derslere veya ders sınavlarına ya da tez savunma sınavlarına giremezler. Bu süre içinde girilen dersler ve ders sınavları ile yapılan tez savunma sınavları geçersiz sayılır.

             (6) Verilen izin süresi içinde, öğrencilerden gelecek geçerli taleplere uygun olarak, verilen iznin kalan kısmı iptal edilebilir. Ancak, izin nedeninin geçerli olmadığının belirlenmesi halinde, enstitü müdürlüğü verilen izni iptal eder ve o tarihe kadar izinde geçen süre program süresine eklenir.

             (7) Öğrenimine ara verilen öğrenciler; öğrenime ara verme nedeni ortadan kalktıktan sonra, on gün içinde öğrenime ara verme durumunu kanıtlayan rapor, pasaport kayıtları, dil eğitim belge ya da sertifika, diploma, görevlendirme belgeleri, terhis belgesi ve benzeri belgelerle birlikte, öğrenimlerine kaldığı yerden devam etmek üzere, enstitüye yazılı olarak başvururlar. Başvurunun süresi içinde yapılmaması ya da belgelerin enstitü yönetim kurulunca yeterli görülmemesi durumunda öğrenime ara verme süresi iptal edilir. Verilen süre öğrenim süresinden sayılır.

             Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

             MADDE 38 – (1) 31/7/2007 tarihli ve 26599 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Dicle Üniversitesi Lisansüstü Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.

             Yürürlük

             MADDE 39 – (1) Bu Yönetmelik 15/8/2009 tarihinde yürürlüğe girer

             Yürütme

             MADDE 40 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Dicle Üniversitesi Rektörü yürütür.