|
Kamu
Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumundan:
MADDİ
OLMAYAN DURAN VARLIKLARA İLİŞKİN TÜRKİYE MUHASEBE
STANDARDI
(TMS 38) HAKKINDA TEBLİĞ (SIRA NO: 26)’DE DEĞİŞİKLİK
YAPILMASINA
İLİŞKİN TEBLİĞ (SIRA NO: 27)
MADDE 1 – 17/3/2006 tarihli ve
26111 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Maddi Olmayan Duran Varlıklara
İlişkin Türkiye Muhasebe Standardı (TMS 38) Hakkında Tebliğ (Sıra No:
26)’in 3 üncü maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
“Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu
Tebliğ, 26/9/2011 tarihli ve 660 sayılı Kamu
Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumunun Teşkilat ve Görevleri
Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 9 uncu maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.”
MADDE 2 – Aynı
Tebliğin 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
“a) Başkan: Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim
Standartları Kurumu Başkanını,”
MADDE 3 – Aynı
Tebliğe aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.
“Geçiş süreci
GEÇİCİ
MADDE 1 – (1) İşletmeler, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte
“Türkiye Muhasebe Standardı TMS 38 Maddi Olmayan Duran Varlıklar”
Standardının 80 inci paragrafında yapılan değişikliği ve aynı standarda
eklenen 130H paragrafı ve 130I paragrafında belirtilen hükümleri 1/7/2014 tarihinden önce başlayan hesap dönemlerine
ilişkin finansal tablolarında uygulayabilir. Bu durumda, anılan husus
dipnotlarda açıklanır.”
MADDE 4 – Aynı
Tebliğe aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.
“Geçiş süreci
GEÇİCİ
MADDE 2 – (1) İşletmeler, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte
“Türkiye Muhasebe Standardı TMS 38 Maddi Olmayan Duran Varlıklar”
Standardının 92 nci ve 98 inci paragraflarında
yapılan değişiklikleri ve aynı standarda eklenen 98A, 98B ve 98C ve 130J
paragraflarında belirtilen hükümleri, 1/1/2016
tarihinden önce başlayan hesap dönemlerine ilişkin finansal tablolarında
uygulayabilir. Bu durumda, anılan husus dipnotlarda açıklanır.”
MADDE 5 – Aynı
Tebliğin 6 ncı maddesi aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
“MADDE 6 –
(1) Bu Tebliğ hükümlerini Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları
Kurumu Başkanı yürütür.”
MADDE 6 – Aynı
Tebliğin ekinde yer alan “Türkiye Muhasebe Standardı TMS 38 Maddi Olmayan
Duran Varlıklar” Standardının;
(a) 80 inci
paragrafı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“80. Bir maddi olmayan duran varlık kalemi yeniden
değerleme işlemine tabi tutulduğunda varlığın defter değeri yeniden
değerlenmiş tutara göre düzeltilir. Yeniden değerleme tarihinde, varlık
aşağıdaki yöntemlerden birine göre işleme tabi tutulur:
(a) Brüt defter değeri, varlığın defter değerinin
yeniden değerlemesiyle tutarlı bir şekilde düzeltilir. Örneğin, brüt defter
değeri gözlemlenebilir piyasa verileri dikkate alınarak veya defter
değerindeki değişimle orantılı olarak düzeltilebilir. Yeniden değerleme
tarihindeki birikmiş itfa payı, brüt defter değeri ile varlığın birikmiş
değer düşüklüğü zararlarının dikkate alınmasından sonraki defter değeri
arasındaki fark kadar düzeltilir ya da
(b) Birikmiş itfa payı varlığın brüt defter değeri ile
netleştirilir.
Birikmiş itfa payı düzeltmeleri, 85 ve 86 ncı paragraflara göre muhasebeleştirilen defter
değerindeki artış ve azalışların bir parçasını oluşturur.”
(b) 130G
paragrafından sonra gelmek üzere aşağıdaki 130H ve 130I paragrafları
eklenmiştir.
“130H 2010-2012 Dönemine İlişkin Yıllık İyileştirmeler
değişikliğiyle, bu Standardın 80 inci paragrafı değiştirilmiştir. Bu
değişiklik 1 Temmuz 2014 tarihinde veya sonrasında başlayan yıllık hesap
dönemlerinde uygulanır. Erken uygulamaya izin verilmektedir. Bu durumda,
anılan husus dipnotlarda açıklanır.
130I 2010-2012 Dönemine İlişkin Yıllık İyileştirmeler
değişikliğinin ilk uygulama tarihinde veya sonrasında başlayan yıllık hesap
dönemlerinde ve bir önceki yıllık hesap döneminde muhasebeleştirilen tüm
yeniden değerlemeler için bu değişiklik uygulanır. Ayrıca, zorunlu
olmamakla birlikte, karşılaştırmalı olarak sunulan tüm önceki dönemlere
ilişkin bilgiler düzeltilebilir. Karşılaştırmalı olarak sunulan tüm önceki
dönemlere ilişkin bilgilerin düzeltilmemesi durumunda bilgiler açıkça
belirtilir, bu bilgilerin farklı esasta sunulduğu ifade edilir ve bu esas
açıklanır.”
MADDE 7 – Aynı
Tebliğin ekinde yer alan “Türkiye Muhasebe Standardı TMS 38 Maddi Olmayan
Duran Varlıklar” Standardının;
(a) 92 nci paragrafı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“92. Teknolojide meydana gelen hızlı değişimler
nedeniyle, bilgisayar yazılımları ve diğer birçok maddi olmayan duran
varlık teknolojik açıdan eskime tehdidi altındadır. Bu nedenle, yararlı
ömürleri genellikle kısa olacaktır. Bir maddi olmayan duran varlığın
kullanımıyla üretilen bir kalemin satış fiyatında beklenen gelecekteki
azalışlar varlığın teknolojik ya da ticari açıdan değerini yitirmesine dair
beklenti oluşturabilir, dolayısıyla varlığa ilişkin gelecekteki ekonomik
yararların bir azalışını yansıtabilir.”
(b) 98 inci
paragrafı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“98. Bir varlığın itfaya tabi tutarının yararlı ömrüne
sistematik olarak dağıtılması için birçok itfa yöntemi kullanılabilir. Bu
yöntemler arasında; doğrusal itfa yöntemi, azalan bakiyeler yöntemi ve
üretim birimleri yöntemleri sayılabilir. Kullanılacak yöntem, varlıktan
elde edilmesi beklenen gelecekteki ekonomik yararların tahmin edilen
kullanım şekillerine göre belirlenir ve söz konusu gelecekteki ekonomik
yararların tahmin edilen kullanım şekillerinde bir değişiklik olmadıkça,
ilgili yöntem dönemden döneme tutarlı bir şekilde uygulanır.”
(c) 98 inci
paragrafından sonra gelmek üzere aşağıdaki 98A, 98B ve 98C paragrafları
eklenmiştir.
“98A. Bir maddi olmayan duran varlığın kullanımını
içeren bir faaliyetten elde edilen hasılatı esas
alan bir itfa yönteminin uygun olmadığına dair aksi ispat edilebilir bir
karine vardır. Maddi olmayan duran varlığın kullanımını içeren bir
faaliyetten elde edilen hasılat, genellikle maddi
olmayan duran varlığın ekonomik yararlarının kullanımıyla doğrudan ilişkili
olmayan etkenleri yansıtır. Örneğin hasılat; diğer
girdiler ve işlemlerden, satış faaliyetlerinden ve satış hacimleri ve
fiyatlarındaki değişikliklerden etkilenir. Hasılatın
fiyat bileşeni, varlığın tüketim şekliyle ilgisi olmayan enflasyon
tarafından etkilenebilir. Bu karinenin sadece aşağıda belirtilen sınırlı
durumlarda aksi ispat edilebilir:
(a) 98C Paragrafında belirtildiği gibi, maddi olmayan
duran varlığın hasılatın bir ölçüsü olarak ifade
edilmesi ya da
(b) Hasılat ile maddi olmayan
duran varlığın ekonomik yararlarının kullanımının yüksek derecede ilişkili
olduğunun kanıtlanabilmesi.
98B. 98 inci Paragrafa göre uygun bir itfa yöntemi
seçerken, işletme maddi olmayan duran varlıktaki baskın, sınırlayıcı etkeni
belirler. Örneğin, işletmenin maddi olmayan duran varlığın kullanımı
üzerindeki haklarını düzenleyen sözleşme, işletmenin maddi olmayan duran
varlığı kullanımını belirli bir yıl sayısı (yani zaman), üretilen birim
sayısı veya elde edilen sabit bir toplam hasılat tutarı
olarak belirleyebilir. Böyle bir baskın, sınırlayıcı etkenin belirlenmesi,
uygun itfa esasının belirlenmesinde başlangıç noktası olabilir ancak
ekonomik yararların beklenen kullanım şeklini daha iyi yansıtması durumunda
başka bir esas kullanılabilir.
98C. Maddi olmayan duran varlıktaki baskın, sınırlayıcı
etkenin belirli bir hasılat düzeyine ulaşılması
olduğu durumda, elde edilen hasılat itfa için uygun bir esas olabilir.
Örneğin bir işletme bir altın madeninde altın arama ve çıkarma hakkı
sağlayan bir imtiyaz edinmiş olabilir. Sözleşme süresinin dolması, zamana
veya çıkarılan altın miktarına değil de madenden çıkarılan altından elde
edilecek sabit bir toplam hasılat tutarına
(örneğin sözleşme, altın satışından elde edilen toplam hasılat 2 milyar PB
olana kadar madenden altın çıkarılmasına izin veriyor olabilir) bağlı olabilir.
Başka bir örnek olarak, ücretli bir yolun işletilmesi hakkının, ücretlerden
elde edilecek kümülatif tutardan ortaya çıkan
sabit bir toplam hasılat tutarına bağlı olduğu (örneğin sözleşme, yolun
işletilmesinden elde edilen toplam ücretler 100 milyon PB olana kadar yolun
işletilmesine izin veriyor olabilir) bir durum gösterilebilir. Hasılatın, maddi olmayan duran varlığın kullanımına ilşkin sözleşmede baskın, sınırlayıcı etken olarak
tesis edilmiş olması durumunda, sözleşmenin, itfa tutarının hesaplanmasında
dikkate alınacak toplam hasılat tutarını belirlemesi şartıyla, elde
edilecek hasılat maddi olmayan duran varlığın itfasında uygun bir esas
olabilir.”
(ç) 130I
paragrafından sonra gelmek üzere aşağıdaki 130J paragrafı eklenmiştir.
“130J Geçerli Amortisman ve İtfa Yöntemlerinin
Açıklanması değişikliğiyle (TMS 16 ve TMS 38’e İlişkin Değişiklik) bu
Standardın 92 ve 98 inci paragrafları değiştirilmiş ve 98A-98C paragrafları
eklenmiştir. Bu değişiklik 1 Ocak 2016 tarihinde veya sonrasında başlayan
yıllık hesap dönemlerinde ileriye yönelik olarak uygulanır. Erken uygulamaya
izin verilmektedir. Bu durumda, anılan husus dipnotlarda açıklanır.”
MADDE 8 – Bu
Tebliğin;
a) 3 üncü maddesi ve 6 ncı
maddesi 30/6/2014 tarihinden sonra başlayan hesap
dönemlerinde geçerli olmak üzere, yayımı tarihinde,
b) 4 üncü maddesi ve 7 nci
maddesi 31/12/2015 tarihinden sonra başlayan hesap
dönemlerinde geçerli olmak üzere, yayımı tarihinde,
c) Diğer maddeleri yayımı tarihinde,
yürürlüğe girer.
MADDE 9 – Bu Tebliğ
hükümlerini Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu Başkanı
yürütür.
|