22 Ocak 2014 ARAMBA

Resm Gazete

Say : 28890

YNETMELK

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlndan:

TRK PETROL KANUNU UYGULAMA YNETMEL

BRNC BLM

Ama ve Kapsam, Dayanak ve Tanmlar

Ama ve kapsam

MADDE 1 (1) Bu Ynetmeliin amac, 30/5/2013 tarihli ve 6491 sayl Trk Petrol Kanununun uygulanmas ile ilgili usul ve esaslar dzenlemektir.

(2) Bu Ynetmelik, petrol arama ve iletme ruhsat, aratrma izni ilemlerine ynelik; grev, yetki, hak ve ykmllklere, bavurulara, ruhsatlandrmaya, tescil ve ilana, raporlara, saha verilerinin toplanmasna arivlenmesine ve pazarlanmasna, petrol haklarnn devrine, teminatlara, devlet hissesine, kullanma hakkna, tesislerin kaldrlmasna, vergilendirmeye, iktisadi kymetlere, sermaye ve kr transferine, malzeme ithalat ve ihracatna, Genel Mdrle yaplacak bildirimlere, mali yeterlilik, i ve yatrm program deerlendirme kriterlerine, faaliyetlerin incelenmesi ve denetlenmesine, Kanunun uygulanmasyla ilgili dier hususlara ilikin usul ve esaslar kapsar.

Dayanak

MADDE 2 (1) Bu Ynetmelik, 6491 sayl Trk Petrol Kanununun 25 inci maddesine dayanlarak hazrlanmtr.

Tanmlar

MADDE 3 (1) Bu Ynetmeliin uygulanmasnda;

a) Arama: Aratrma, arama sondaj, tespit sondaj ve aratrma sondajnn hepsini,

b) Arama giderleri: Ekonomik mr bir yldan fazla olan malzeme ve tesisat giderleri hari, arama faaliyetleri iin yaplan masraflar,

c) Arama ruhsat: Kanuna gre verilen petrol arama ruhsatn,

) Arama sahas: Bir arama ruhsatnn kapsad sahay,

d) Arama sondaj: Petrol bulmak amacyla yaplan sondajlar,

e) Aratrc: Aratrma izni sahibini,

f) Aratrma: Petrol aramak zere arazinin, yerden ve havadan topografik, jeolojik, jeofizik, jeokimyasal ve benzeri yntemlerle veri toplanarak incelenmesi, arama sondajlar hari jeolojik bilgi edinmek iin sondajlar yaplmas ilemlerini,

g) Aratrma izni: Snrlar belli bir alanda aratrma yapmak zere Genel Mdrlke verilen izni,

) Aratrma sondaj: Aratrma sahasnda jeolojik bilgi edinmek amacyla yaplan sondajlar,

h) Atk: Her trl petrol ilemi srasnda ve sonunda oluabilen, bnyelerindeki fiziksel, kimyasal, bakteriyolojik zellikleri nedeniyle kartklar alc ortamlarn bileimi ve zelliklerinin deimesine yol aarak dolayl ve dorudan zararlara neden olabilen ve ortamn kullanm potansiyelini etkileyebilecek kat, sv ve gaz halindeki maddeleri,

) Atk su: Arama ve retim faaliyetleri srasnda, petrol ile birlikte ya da bamsz olarak gelen suyu ve atklarn sv fazn,

i) Atk su enjeksiyonu: Atk suyun tatl su kaynaklarnda ya da tatl su ieren formasyonlarda yeterli koruma salayan bir geirimsiz tabaka ile ayrlm tatl su retmeyen rezervuara baslmasn,

j) Bakan: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakann,

k) Bakanlk: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanln,

l) Boru hatt ina izni: Petrol reticisinin, rettii petrol nakletmek zere, petroll saha iindeki toplama hatlaryla en yakn rafinerilere ya da ana iletim hatlarna ve sat noktalarna kadar ina edecei balant hatlar iin Genel Mdrlke verilecek izni,

m) Blge: Kara ve deniz blgelerini, deniz blgeleri ise karasular ii ve karasular dn,

n) Buharlatrma: retilen atk suyun havuzlarda toplanarak buharlatrlmasn,

o) Devlet hissesi: retilen petrol zerinden Devlete verilecek hisseyi,

) Doal gaz: Yerden kan veya karlabilen gaz halindeki doal hidrokarbonlar,

p) Enjeksiyon kuyusu: Atk suyun tahliye edilmesi veya retimi artrmak amacyla kullanlan kuyuyu,

r) Enjeksiyon sondaj: Enjeksiyon kuyusu olarak kullanlmak amacyla yaplan sondaj,

s) Gaz hidrat: Deniz tabannda yer alan su buzunda hapsedilmi doal gaz,

) Geleneksel olmayan kaynaklarn aranmas ve retilmesi: eyl gaz, eyl petrol, geirimsiz formasyon gaz, gaz hidratlar ve bitml kayalar gibi geleneksel olmayan kaynaklarn, dorudan tredii kaynak kayada aranmas ve retiminin yaplmasn,

t) Gelitirme: Petroll arazinin deerlendirilmesi iin gerektii kadar kuyu almasn, yer st tesislerinin, tama hatlarnn ve yer st depolarnn kurulmasn,

u) Genel Mdr: Petrol leri Genel Mdrn,

) Genel Mdrlk: Petrol leri Genel Mdrln,

v) Ham petrol: Yerden kan veya karlabilen sv haldeki doal hidrokarbonlar,

y) ve yatrm program: Ruhsat bavurularnda, ruhsat temditlerinde verilecek olan, ruhsat sahasnda yllar baznda yaplmas taahht edilen arama ve retim faaliyetlerine ilikin detayl alma ve mali yatrm programn,

z) letme ruhsat: Bu Kanuna gre belirlenen alanda retim faaliyeti yaplmas iin verilen izin belgesini,

aa) letmeci: letme ruhsat sahibini,

bb) yiniyet: Bir petrol ileminin yaplmasnda, petrol endstrisinin gerektirdii gayret, ehliyet, tedbirlilik, verimlilik ve basireti,

cc) Kanun: 6491 sayl Trk Petrol Kanununu,

) Kaynak dosya: Bavuru ve hak sahipleri ile ilgili bilgi ve belgelerin yer ald gncel dosyay,

dd) Keif: letmeye elverili bir petrol birikiminin bulunmasn,

ee) Kullanma hakk: Bir petrol ilemi ile ilgili araziyi kiralama ve bu arazi zerinde tesisi mmkn olan intifa ve irtifak haklarn,

ff) Malzeme: Petrol ileminde kullanlmak zere petrol akaryakt, ham, yar mamul veya mamul tm maddeler, eya, donanm, alet, edevat, makine, nakil ve dier vastalar ile bunlara ait yedek paralar,

gg) Mterek temsilci: Ayn petrol hakkna hisselerle ortak olan veya petrol hakk zerinde hak sahiplii petrol siciline tescil edilen tzel kiilerin, sz konusu petrol hakk ile ilgili kanuni ilemlerini yrtmek zere mtereken tayin ettikleri kanuni temsilciyi,

) Operatr: Bir arama ruhsat veya iletme ruhsatnda mtereken petrol hakk sahibi olan irketlerin aralarnda yapacaklar ve Genel Mdrlk tarafndan da onaylanan bir anlamaya gre tm bu irketler adna petrol ilemlerini yrtecek, ilgili ruhsatta hisse veya hak sahibi olan irketi,

hh) Petrol: Ham petrol ve doal gaz,

) Petrol birimi: 15,5 santigrat derecede ve 1 atmosfer basn altnda llen 158,984 litre (bir varil) ham petrol veya 15,5 santigrat derecede ve 1 atmosfer basn altnda llen 1 metrekp doal gaz,

ii) Petrol bulgusu: Sondajl arama faaliyetleri srasnda tespit edilen petrol varln,

jj) Petrol hakk: Aratrma izni, arama ruhsat veya iletme ruhsatndan doan haklardan herhangi birini,

kk) Petrol ilemi: Arama, retim ile yurt iinde retilen petroln satlmasn, bu ilemlerden herhangi biri iin lzumlu enerji ve su tesisleri ile retilen petroln saha iinde veya ana iletim hatt veya yaknndaki rafineriye veya doal gazn serbest tketiciye teslimine kadar tanmasn salayan boru hatlarnn, bina, kamp ve dier tm tesislerle tehizatn inasn, kurulmasn ve iletilmesini ve bu faaliyetlere ilikin mali, ticari ve idari faaliyetleri,

ll) Petrol ileminde kullanlacak petrol: Petrol hakk sahibinin kendi rettii petrolden, piyasa faaliyetlerinin sbvanse edilmesine yol amayacak ekilde petrol ilemlerinin daha verimli ve ksa srede yaplabilmesi iin gerekli olan ve Genel Mdrln uygun grecei miktardaki petrol,

mm) Petrol sicili: Aratrma izni, arama ve iletme ruhsat bavurular, bunlarn sonu ve kararlar ile verilmi olan petrol haklarna ilikin Genel Mdrlke tutulmas gereken kaytlar,

nn) Petroll arazi: letmeye elverili miktarda bir petrol varlnn belirlendii arz parasn,

oo) Piyasa fiyat: Bir petrol birimi zerinden retilen ham petrolde varil bana 4/12/2003 tarihli ve 5015 sayl Petrol Piyasas Kanununun 10 uncu maddesinde dzenlenen yerli ham petroln piyasa fiyatn, doal gazda ise datm irketlerine veya serbest tketicilere yaplan sat fiyatn,

) Ruhsat: Arama veya iletme ruhsatn,

pp) Sermaye mevcutlar: 4/1/1961 tarihli ve 213 sayl Vergi Usul Kanununda deerleme lleri gsterilen ekonomik iletmelere dhil kymetler ile ilgili petrol hakk sahibinin ayn Kanun hkmleri gereince sermaye hesabna alp aktifletirdii arama giderleri, sondaj fer giderleri ve yurt ekonomisi ynnden verimi olmayan kuyularn alma giderlerini,

rr) Sermaye mevcutlar esas: Petrol hakk sahibinin, Trkiyedeki petrol ilemi ile ilgili olarak kullanmaya tahsis ettii sermaye mevcutlarnn 213 sayl Vergi Usul Kanununa gre hesaplanm kymetini,

ss) Sondaj fer giderleri: Ekonomik mr bir yldan fazla olup tesis edilmemi veya kullanlmam olan veya tesisinden veya kullanlmasna balanmasndan itibaren bir yl sonunda kullanlabilecek durumda olan veya hurda halinde olan tesisat veya malzeme masraflar hari olmak zere kuyu ama, temizleme, derinletirme, bitirme veya bu ilemlere hazrlk iin ve bunlara ilikin olarak yaplan tm iilik, yakt, tamir, bakm, nakliye, ikmal, kira ve malzeme masraflarn,

) Tebligat: Bavuru ve hak sahiplerine veya bunlarn kanuni temsilcilerine, Kanun ve Ynetmelik hkmleri erevesinde yaplan bildirimleri,

tt) Tehlikeli fiil: Petrol ileminin yaplmasnda, bunlarn yapld mahalde veya yaknnda bulunan bir kimsenin lmne, sakatlanmasna veya salnn bozulmasna, evrenin kirlenmesine, 21/7/1983 tarihli ve 2863 sayl Kltr ve Tabiat Varlklarn Koruma Kanunu kapsamndaki varlklarn veya yerlerin tahribine veya yok olmasna sebep olan veya olabilecek nitelikte bulunan bir fiil veya ihmali,

uu) Tesis sorumlusu: Petrol ileminin, tesis ve evresinde ilgili mevzuatlara uygun olarak yrtlmesinden sorumlu olan ve petrol hakk sahibinin ykmllklerinin yerine getirilmesi hususunda yaplacak denetimlerde o tesiste yrtlen petrol ilemiyle ilgili her trl bilgi ve belgeyi denetilere hazrlamak ve sunmakla grevli kiiyi,

) Tespit sondaj: Keif yaplan bir petroll arazinin boyutlarn tespit etmek amacyla alan ve Genel Mdrln onay verdii teknik kriterler dhilinde almas gereken snrl saydaki sondaj,

vv) Trkiye arazisi: Trkiye Cumhuriyetinin topraklarn, i sularn, kara sularn ve bunlarn tesinde snrlar uluslararas hukuka uygun biimde belirlenmi kta sahanl ve mnhasr ekonomik blge alanlarn,

yy) lke ekonomisi ynnden verimli olmayan kuyularn alma ve terk giderleri: Sondaj aletleri ve benzeri tehizat hari olmak zere sondaj fer giderleri ile retim bakmndan ekonomik olmayan kuyularn almasnda kullanlan veya gerekli olan herhangi bir maddi ekonomik deer iin yaplan giderleri,

zz) retim: retim sondaj ve gelitirme faaliyetlerini, petroln karlmasn, n ilenmesini, saha dhilinde veya civarnda depolanmasn, bu depolara, iletim hattna veya rafineriye boru hatt ve dier vastalarla tanmasn,

aaa) retim artrma yntemi: retim yaplan bir sahada, rezervuardaki petroln akkanln artrmak ve/veya azalmakta olan rezervuar enerjisinin artrlmas amacyla itim destei salanarak ilave retim elde etmek zere kullanlan metotlar,

bbb) retim sahas: Arama ve iletme ruhsat iindeki petroll araziyi,

ccc) retim sondaj: Petroll arazide retim amacyla kuyu almasn,

) Yatrm teminat: Arama ruhsat bavurusu sahibinden sunmu olduu i ve yatrm program iin gerekli olan, mali yatrm tutar zerinden alnmas gereken teminat,

ddd) Yastk gaz: Yeralt gaz deposunun depolama faaliyetine hizmet edebilmesi iin rezervuarlarda asgari tutulmas gereken, retilmeyen yerindeki gaz,

eee) Yeralt doal gaz depolama tesisi: letmecinin retmi olduu ya da dardan temin ettii gaz kendi petrol rezervuarlarnda depolamaya mahsus tesisi,

fff) Yerleik temsilci: Petrol hakk sahibi irketin kanuni temsilcisi olarak Trkiyede ikamet eden ve petrol hakk sahibinin kanuni sorumluluunu tayan ahs,

ggg) Yklenici: Petrol ilemleri ile ilgili olarak petrol hakk sahibine bir szleme karl mal veya hizmet veren gerek veya tzel kiilere veya bunlarn oluturduu ortaklar,

) Zarar ziyan teminat: Petrol ilemi esnasnda ortaya kabilecek evreye, can ve mal emniyetine, nc ahslara verilebilecek zarar ve ziyan karlamak zere bavuru sahibinden alnan teminat,

hhh) Zayi petrol: Petroln karlmas, tanmas, depolanmas ve zel ileme tabi tutulmas esnasnda her bir retim sahasndaki toplam retimin azami binde beini gemeyen miktardaki petrol,

ifade eder.

KNC BLM

Yetkiler

Bakan

MADDE 4 (1) Bakan, Kanunun kendisine verdii grevi yaparken gerekli grd her trl soruturmay yapmaya veya yaptrmaya; delilleri tetkike ve soruturma ile ilgili petrol hakk sahiplerinin btn ilem, hesap ve kaytlarn tetkike, petrol ilemi ve tesisatn denetlemeye yetkilidir.

Genel Mdrlk

MADDE 5 (1) Genel Mdrlk Kanunun uygulanmasndan sorumludur.

(2) Kanun ve bu Ynetmelie gre yaplmas gereken her trl tebli, ilan ve tescil ilerini yapar.

(3) Kanunun ve bu Ynetmeliin Resm Gazetede yaymlanmasn zorunlu sayd ilemler dnda kalanlardan hangilerinin Resm Gazetede ilan edileceini, hangilerinin dier usullerle tebli edileceini belirler.

(4) Kanunun ve bu Ynetmeliin, yaplmasn dier kurum ve kurululara brakt ilerin sratle yrtlmesi iin bu makamlarla ibirlii ve koordinasyonu salar.

(5) Bavuru sahipleri ile petrol hakk sahiplerinin verecekleri dileke, rapor, harita, numune, beyanname, form ve benzeri belgeler ile bildirimlere ilikin dzenlemeleri yapar.

(6) Bavuranlara veya petrol hakk sahiplerine bildirmek istedii her trl karar, davet, duyuru veya genelgeleri yazl olarak ve 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayl Tebligat Kanunu hkmlerine gre bildirir. Yaplacak bu tebligatlar iin Kanunda ve bu Ynetmelikte zel bir sre gsterilmemise, konunun zelliine gre uygun sreler belirleyerek ilgililerden bu srelere uyulmasn ister.

(7) Bu Kanunun amacna uygun olarak petrol varlnn korunmasna, savurganln nlenmesine, petrol sahalarnn iyiniyetle iletilmesinin yan sra i sal ve gvenliinin salanmas ile evrenin korunmasna ilikin hak sahiplerince mevzuat hkmleri erevesinde alnan nlemleri izlemeye, denetlemeye ve uygunsuzluklarn bulunmas halinde giderilmesini salamaya yetkilidir.

NC BLM

Petrol Haklar Bavuru Usul ve Esaslar, lk Bavuru,

Kaynak Dosya, Bavuru, nceleme ve Deerlendirme, Sonulandrma

lk bavuru

MADDE 6 (1) Kanunda ngrlen bir hakkn kazanlmas iin 492 sayl Harlar Kanununa gre belirlenen gerekli bavuru harc yatrlarak ek-1de yer alan bavuru formu ile;

a) Aratrma izni iin ek-2, ek-3 ve ek-7deki,

b) Arama ruhsat iin ek-2, ek-4, ek-7 ve ek-8deki,

c) letme ruhsat iin ek-2, ek-5, ek-7 ve ek-9daki

formlarda belirtilen bilgi ve belgeleri ek-6ya uygun hazrlayarak, bir asl ve bir suret olmak zere Genel Mdrle dorudan veya Genel Mdrlk internet sayfasnda yaymlanan bavuru formu ile internet ortamnda bavurulur.

(2) Bavuru sahibi yabanc bir irket ise Trkiyede tescil edildiine dair bilgi ve belgeleri petrol hakk sahibi olmasn izleyen altm gn iinde verir.

Kaynak dosya

MADDE 7 (1) irketler ilk bavuru esnasnda ek-2 formda istenen bilgi, belge ve dokmanlar ieren kaynak dosyay Genel Mdrle verir. Kaynak dosyada yer alan bilgi ve belgelerdeki deiikliklerin otuz gn iinde Genel Mdrle bildirilmesi zorunludur.

Petrol hakk sahibinin yapaca bavurular

MADDE 8 (1) Kanunda ngrlen bir hakkn edinilmesinden sonra, aratrma izni, arama ve iletme ruhsat bavurular ile mevcut ruhsatlara ilikin; sre uzatmlar, hisse devri, hak tesisi, kamulatrma ve kullanma hakk, saha terk, ksmi terk, sahaya ilave hususlarnda Genel Mdrle ek-10da rnei verilen dileke ile

a) Aratrma izni iin ek-3 ve ek-7de,

b) Arama ruhsat iin ek-4, ek-7 ve ek-8de,

c) letme ruhsat iin ek-5, ek-7 ve ek-9da,

) Sre uzatm iin ek-11de,

d) Hisse devri ve hak tesisi iin ek-12de,

e) Kamulatrma ve kullanma hakk iin ek-13te,

f) Ksmi terk ve ilave iin ek-14te

belirtilen bilgi ve belgeler ek-6ya uygun hazrlanarak bavurulur.

(2) Kara ve karasular ii arama ruhsat sahasna yaplacak ksmi terk veya ilaveler ayn 1/50.000 lekli pafta iinde kalmak artyla 1/25.000 lekli pafta baznda yaplr.

(3) Mnhasr ekonomik blge snrlar iinde arama ruhsat sahasna yaplacak ksmi terk veya ilaveler bir derecelik alan iinde kalmak artyla 1/100.000 lekli pafta baznda yaplr.

(4) letme ruhsatna yaplacak olan ksmi terk ve ilaveler 1/50.000 lekli pafta ierisinde kalmak artyla 1/25.000 lekli paftalar iinde dou-bat, kuzey-gney ynnde drtkenardan oluacak ekilde yaplr.

nceleme ve deerlendirme

MADDE 9 (1) Arama ruhsatnn alnmas iin ak bir sahaya yaplan ilk bavurunun kapsad alan Resm Gazetede ilan edilir.

(2) Bu bavuru ve ayn sahay tamamen kapsayan dier bavurulara ilikin i ve yatrm programlar en ge doksannc gn mesai bitimine kadar kapal zarfta Genel Mdrle verilir. Genel Mdrle verilen i ve yatrm programlar bu sre zarfnda gizli tutulur. ve yatrm programlarna ilikin zarf bavuru sahibinin katlmyla alr ve tutanaa balanr. Bu sre ierisinde ayn arazi parasn ksmen kapsayan arama ruhsat bavurular ile doksan gnden sonra ayn sahaya yaplan bavurular deerlendirmeye alnmaz. Genel Mdrlke mevzuata uygun olarak eksiksiz yapld saptanan bavurular incelemeye alnr.

(3) Bavurularda ncelikle ruhsat sahasnda taahht edilen i ve yatrm program ve bu programn yllar baznda gerekletirme plan dikkate alnr. Verilen i ve yatrm programnn petrol endstrisinin gereklerine uygunluu aranr. Bavurunun deerlendirilmesinde irketin; mali gc, teknik kapasitesi, insan kaynaklar yeterlilii, sektrdeki tecrbesi, varsa faaliyet gsterilen dier sektrlerdeki baars dikkate alnr.

(4) Ayn sahaya birden fazla bavuru yaplmas durumunda verilen i ve yatrm programnn bu Kanunda ngrlen amalara uygunluu gz nnde bulundurulur.

(5) Taahht edilen yatrmlarn gerekletirilebilmesi amacyla gerekli olan mali kaynak iin ncelikle irketin z kaynaklarna baklr. z kaynaklarnn yetmedii durumlarda ilave mali kaynak gsterilmesi zorunludur.

(6) Mali yeterlilik iin irketin gayrimenkulleri, menkulleri, banka mevduat, hisse senedi, ortaklk pay, sermaye piyasas aralar, i makineleri ve tat aralar gibi varlklar gz nnde bulundurulur.

(7) Bir ruhsat bavurusu iin verilen yatrm tutarnn deerlendirilmesinde bavurann varsa sahip olduu ruhsatlar iin taahht ettii yatrm tutar ve gerekleme durumu dikkate alnr.

(8) Ruhsat bavurusunun inceleme ve deerlendirmeye alnmas, ruhsat almaya hak kazanld anlamn tamaz.

(9) ncelemenin sonulandrlabilmesi iin bavuru sahibinden, ihtiya duyulmas halinde mali gc, teknik kapasitesi, insan kaynaklar yeterlilii, sektrdeki tecrbesi, varsa faaliyet gsterilen dier sektrlerdeki baarsn gsteren ek bilgi ve belgeler ayrca istenebilir. Bavuru sahibi veya yetkili temsilcisi grmeye arlabilir.

Bavurularn sonulandrlmas

MADDE 10 (1) Bavurular arasndan uygun bulunarak ruhsat verilmesine karar verilen bavuru sahibi, Kanunun 22 nci maddesinin sekizinci fkras gereince vermesi gereken zarar ziyan teminatn, kararn kendisine tebli edilmesinden itibaren en ge on be gn iinde Genel Mdrle verir.

(2) Zarar ziyan teminatnn belirtilen srede verilmemesi veya eksik verilmesi durumunda, bavuru sahibi talebinden vazgemi saylr. Genel Mdrlk ayn ruhsat varsa bir sonraki srada yer alan bavuru sahibine teklif edebilir. Kanunda Bakanlar Kurulunun yetkisine giren yerlerdeki bavurulara da ayn ilem uygulanr.

(3) Bavurunun reddedilmesi durumunda ret gerekeleri bu Ynetmeliin tebligat hkmlerine gre ilgiliye tebli edilir.

(4) Kararn Resm Gazetede yaymlanmasndan itibaren Kanunun 7 nci maddesinin nc fkras gereince vermesi gereken yatrm teminatn otuz gn iinde verir. Aksi halde ruhsat iptal edilir.

Hak ve ykmllkler

MADDE 11 (1) Ruhsat ve izin sahibi, Kanun ve bu Ynetmelikte yer alan hak ve ykmllklere ilave olarak;

a) Petrol ilemlerine ilikin taahhtlere girimek,

b) Faaliyetlerini yklenicileri aracl ile yrtmek,

c) Faaliyetleri iin gerekli olacak tesislerin tasarm, yapm ve iletimine ilikin olarak mevzuatta belirlenen usul ve esaslara uymak,

) Petrol ilemleri esnasnda her trl tehlikeli fiilden kanmak, olumas muhtemel tehlikeli durumlar iin gerekli tedbirleri almak ve istenmeyen durumlar en ksa srede gidermek,

hak ve ykmllklerine sahiptir.

DRDNC BLM

Petrol Sicili Kayt Dzeni, Tescil ve lan

Petrol sicili kayt dzeni

MADDE 12 (1) Genel Mdrlk petrol haklarna ilikin olarak bir sicil tutar. Sicil kaytlar petrol haklarna ilikin bavurular, arama ruhsat, iletme ruhsat ve aratrma izni ile bunlar zerinde yaplacak devirler her trl kayt ve konulacak artlar, haklar ve kstlar Genel Mdrln belirleyecei usulde tutulur.

Petrol sicilinin geerlilii ve belgelerin muhafazas

MADDE 13 (1) Petrol sicil kaytlar elektronik ortamda tutulur. Petrol sicilindeki kaytlar aleni olup aksi sabit oluncaya kadar geerlidir. Petrol haklarnn edinilmesi esnasnda ve sonrasnda Genel Mdrle verilen belgeler, petrol hakknn sona ermesinden itibaren aratrma izinlerinde yl, arama ruhsatnda be yl, iletme ruhsatnda ise on yl sre ile muhafaza edilir. Bu srelerin sonunda ilgili mevzuat hkmlerine gre ilem yaplr.

(2) Hak sahiplerine hakkn niteliini ve geerliliini gsteren, ek-15, ek-16 ve ek-17de yer alan formlara uygun Genel Mdrlke onaylanm belge verilir.

(3) Genel Mdrlke tescil edilmi bir petrol hakk sahibinin sermayesinde kontroln deiimine yol aabilecek her trl hisse devir ilemleri Bakanln n iznine tabidir. Petrol hakk sahibi irketin sermayesinde kontrol deiimine yol aacak bu gibi durumlarda hisse devrinin taraflar ayn anda konu ile ilgili olarak Genel Mdrle gerekeleri belirtilmek suretiyle mracaat eder. Genel Mdrlk gerekli deerlendirmeleri yaparak kendi grn de bildirmek suretiyle Bakan onayna sunar. Talebin, Bakan tarafndan uygun grlmesi halinde ilgili irketlere tebli edilir. n iznin alnmasn mteakip sermaye kontrol deiimine ilikin devirler altm gn iinde ilgili irketlerce gerekletirilerek gerekli belgeler Genel Mdrle gnderilir.

lan edilecek hususlar ve tebligat

MADDE 14 (1) Resm Gazetede ilan edilecek hususlar unlardr:

a) Ak olan bir arama sahasna yaplan ilk arama ruhsat bavurusu,

b) letme ruhsat bavurusu,

c) Aratrma izni, arama ruhsat ve iletme ruhsat veriliine ilikin kararlar,

) Kamulatrma ve kullanma haklarna ilikin alnan kararlar,

d) Arama ve iletme ruhsatlar sre uzatmlar,

e) Ak artrmaya karlacak iletme sahalarna ilikin hususlar,

f) Ruhsatlardaki terk, ksmi terk ve ilave bavurular ve nihayetlenmeleri,

g) Ruhsatlarn devri ve bunlar zerinde tesis edilecek hak ve kstlamalara ilikin kararlar,

) Genel Mdrlke yaymlanmas uygun grlen dier hususlar.

Yukardaki hususlar bavuru ya da karardan itibaren on be gn ierisinde Resm Gazetede ilan edilir. lanlarn Resm Gazetede yaymlanma tarihi bavuru ya da hakkn geerlilik tarihi saylr.

(2) Genel Mdrlke bu Kanun ve bu Ynetmelik hkmleri uyarnca Resm Gazetede ilan edilen arama ruhsat ve iletme ruhsat verilmesine ya da reddine ilikin kararlar yerleik temsilci ve/veya mterek temsilciye tebli edilir. Yaplan bu tebligat petrol hakk sahibine yaplm saylr.

(3) 7201 sayl Tebligat Kanununun 7/a maddesine gre elektronik yolla da tebligat yaplabilir. Elektronik yolla yaplan tebligat, muhatabn elektronik adresine ulat tarihi izleyen beinci gnn sonunda yaplm saylr.

BENC BLM

Aratrma zni, Arama ve letme Ruhsat

Aratrma iznine ilikin usul ve esaslar

MADDE 15 (1) Aratrma izni iin talepte bulunulmas halinde Genel Mdrlk ve bavuru sahibi arasnda Kanunun 5 inci maddesinde belirtilen hususlar gerekletirmek zere Genel Mdrlk tarafndan hazrlanacak bir szleme kapsamnda aratrma izni verilir.

(2) Yaplacak szlemenin ieriinde; izin sresi, aratrmac tarafndan yaplacak saha faaliyetlerinin nitelii, yntemi ve uygulama program, izin sahibinin hak ve ykmllkleri, izin verilen alandaki verilmi ya da verilecek petrol haklarnn korunmas ve nceliine ilikin hususlar ile izin kapsamnda elde edilecek saha verilerinin bir kopyasnn Genel Mdrle ne kadar srede ve nasl teslim edilecei, verilerin yurt dna ihrac ve mutabk kalnacak dier hususlar yer alr.

(3) Genel Mdrlk aratrmacyla yapt szlemenin yrrlk tarihinden itibaren otuz gn ierisinde aratrma iznine konu olan blgenin bir baka arama ya da iletme ruhsatn iermesi durumunda ruhsat sahibine ilgili szleme hakknda bilgi verir.

(4) Talep sahibi, aratrma sahasnn hektar bana bir defaya mahsus olmak zere elli kuru der. Bu cret Kanunun 5 inci maddesindeki dzenleme dorultusunda her yl Genel Mdrlke yeniden belirlenir. Alnacak cret szleme imzalanmadan nce altm gnlk deerlendirme sresi bitmeden Genel Mdrln bal olduu ilgili saymanlk hesabna denir ve demeye ilikin belge Genel Mdrle verilir. Belirtilen srede demenin yaplmamas durumunda bavuru sahibi talebinden vazgemi saylr.

Arama ruhsatna ilikin usul ve esaslar

MADDE 16 (1) Arama ruhsat kara ve deniz olmak zere iki blgede verilir. Ky izgisi iki blgenin doal snrn oluturur. Ruhsat sreleri karalarda be, denizlerde ise sekiz yldr. Bu sreler ruhsatlardaki ykmllklerin yerine getirilmesi kaydyla Kanunun 6 nc maddesinde yer alan hkmler dorultusunda belirtilen srelerle uzatlabilir.

(2) Arama ruhsatlarnn asgari ve azami byklkleri Kanunun 6 nc maddesinin ikinci ve nc fkralarnda dzenlendii ekilde kara ve karasular ierisinde 1/50.000 lekli paftalar ve bu paftalar ierisindeki 1/25.000 lekli paftalar, karasular d mnhasr ekonomik blgelerde ise 1 derecelik alanlar ile bu alanlar ierisinde kalan 1/100.000 lekli paftalar ile snrldr.

(3) Ruhsatlarn birbiri ile komuluunda; kylarda ky izgisi, karasular ii ile karasular dndaki alanlarda; 20/5/1982 tarihli ve 2674 sayl Karasular Kanunu ve 29/5/1982 tarihli ve 82/4742 sayl Bakanlar Kurulu Karar ile belirlenen snrlar, dier yerlerde ise ruhsat alanlarnn kuzey-gney ve dou-bat ynndeki kendi pafta ve derece kenarlar esas alnr.

(4) Petrol hakk sahibinin sre bitiminden en az altm gn nce sre uzatm talep etmesi halinde, ruhsatn nceki dnemlerinde taahht edilen i ve yatrm programnn gerekleme durumu dikkate alnarak, Kanunun 6 nc maddesinin altnc ve yedinci fkralarnda belirtilen srelerle i ve yatrm programn ve buna karlk gelen teminatn vermesi artyla, sre uzatm yaplabilir.

(5) Arama ruhsat mracaatnda Genel Mdrle i ve yatrm program taahht edilir. Verilecek i programnda; evvelce bavuru sahasnda varsa yaplm almalarn derlenmesi ve yorumlanmas, gravite, manyetik, sismik almalar, detay saha jeolojisi, jeokimya, sondaj almalarna ilikin bilgiler verilir. Bu bilgilerde almann miktar, sresi ve birim maliyetlere yer verilerek yatrm teminatna esas olacak toplam yatrm miktar belirlenir. Sz konusu almalarla ilgili beyan edilen yatrm tutarnn gereki olmadnn tespit edilmesi durumunda Genel Mdrlk bavuru sahibinden petrol endstrisinin gerektirdii bilgi ve teknoloji kullanmn da ierecek ekilde gncel uygulamalarda ortaya kan birim fiyatlar zerinden toplam yatrm tutarnn dzeltilmesini talep eder. Dzeltilmeyen i ve yatrm program deerlendirmeye alnmayarak gerekesi ile birlikte bavuru sahibine iade edilir.

Petrol bulgusu ve keif

MADDE 17 (1) Arama sondaj srasnda tespit edilen petrol bulgusu sonrasnda gerekli retim testleri yaplr. Arama kuyusunda test retimi sonucunda iletmeye elverili bir petrol birikiminin bulunmas halinde keif bildirimi ek-18deki forma uygun olarak Genel Mdrle yaplr.

(2) Genel Mdrlk, keif bildirimi ile birlikte verilecek bilgi ve belgeleri inceleyerek; keif bildirimi sonras yaplan retimin izlenmesi, kuyuda uzun sreli ak ve basn testlerinin yaplmas ve bunun sonucunda kefedilen petrol birikiminin ticari olarak iletilip iletilmeyeceine en ge alt ay iinde karar vererek kefi tescil eder veya reddeder. Keif tescil ilemi yaplmadka iletme ruhsat bavurusunda bulunulamaz.

(3) Kefin tescil edilmesiyle birlikte arayc retime devam etmek, iletme ruhsatna esas tekil etmek zere petroll sahay gelitirmek ve rettii petrol satmakla ykmldr. Bu kapsamda arayc petroll sahada gerekletirecei tespit almalarnn detayl bir programn keif tescil tarihinden itibaren en ge alt ay ierisinde Genel Mdrle verir.

(4) Petrol hakk sahibinin talebi halinde, keif tescili yaplan arama ruhsatnn Kanunda yer alan azami sresinin yukardaki nc fkrada belirtilen ilemlerin yaplmasna yetmemesi durumunda Kanunun 6 nc maddesinin sekizinci fkrasnda belirtilen ilave sre uzatm verilebilir.

letme ruhsatna ilikin usul ve esaslar

MADDE 18 (1) letme ruhsat keif tescili Genel Mdrlke onaylanm ve hudutlar tespit edilmi belirli bir petroll arazi iin verilir. letme ruhsatnn bykl, bavuruda verilecek bilgilerin deerlendirilmesi sonucunda, petrol rezervuarnn yzey izdmn iine alacak ekilde belirlenir.

(2) letme ruhsatnn bykl 1/50.000 lekli pafta ierisinde kalmak art ile 1/25.000 lekli paftalarda devlet ve blge snrlar haricinde dou-bat, kuzey-gney ynl drtkenardan oluacak ekilde petroll arazinin bykl dikkate alnarak belirlenir. letme ruhsat dnda kalan alan sresinin sonuna kadar arama ruhsat olarak devam eder. Arama ruhsatnn sresinin bitiminde bu alan Kanunda belirtilen ruhsatlandrma usullerine gre yeniden arama ruhsatna konu edilir.

(3) Arama ruhsatndan doan iletme ruhsat almak iin keif tescili yaplm petroll arazi iin Genel Mdrle mracaatta bulunulur. Usulne uygun olarak yaplan bavurular altm gn iinde sonulandrlr.

(4) letme ruhsat sahann rezerv, ekonomik mr, retim program ve verilecek i ve yatrm program dikkate alnarak yirmi yl iin verilir. letmecinin ruhsat alannda retimini mcbir sebepler dnda kesintisiz olarak srdrmesi esastr. Aksi takdirde Kanunun 24 nc maddesindeki hkmler uygulanr.

(5) letme ruhsatnda ekonomik olarak retimin devam etmesi ve hak sahibi tarafndan verilecek retim programnn uygun grlmesi halinde ruhsat sresi onar yl gememek zere iki kez uzatlabilir.

(6) letmeci, Kanunun 8 inci maddesinin altnc fkrasnn ngrd boru hatt ina izni almak zere sahip olduu petroll saha ierisinde gereken toplama hatlaryla, en yakn rafineriye, ana iletim boru hattna veya sat noktalarna kadar ina edilecek balant hatlar iin ek-19da belirtilen bilgi ve belgeler ile Genel Mdrle bavurur. Genel Mdrlk, doksan gn ierisinde bavuruyu sonulandrr.

(7) Komu ruhsatlarda olan petrol ilemlerinin birletirilmesi ile israfn nlenecei, retimin ve verimin artaca, maliyetlerin azalaca durumlarda; iletmeciler, petrol ilemlerini birletirebilirler. Bu maksatla kendi aralarnda yaptklar operatrlk anlamas ile Genel Mdrle bavururlar. Genel Mdrln uygun bulmas halinde petrol ilemleri birletirilebilir.

(8) Ayn rezervuarn birden fazla ruhsatta yer almas veya ihtilaf olmas durumunda ncelikle ruhsat sahiplerinin aralarnda anlamas istenir. Rezervuarn ruhsatlardaki uzanmnn belirlenmesi, taraflarn zerinde uzlaaca uzman bir kurulu tarafndan yaplr. Elde edilen sonuca uygun olarak, Genel Mdrln bilgisi dhilinde rezervin paylam belirlenir.

ALTINCI BLM

Bildirimler

Bildirim esaslar

MADDE 19 (1) lgili mevzuat uyarnca yaplacak bildirimler, petrol hakk sahibinin kanuni temsilcileri ya da vekilleri tarafndan yazl olarak ve/veya elektronik ortamda yaplr. Bildirimlerde, bildirime konu olan aratrma izni ile arama ve iletme ruhsat, bildirimin konusu ve bildirimde bulunan petrol hakk sahibinin ad/unvan ile imzasnn yer almas gereklidir.

(2) Bildirime ilikin yaz veya eklerinde yabanc dille yazlm bilgi ve belgelerin yer almas halinde, bunlarn noterlere bal yeminli tercme brolarnca yaplm Trke tercmelerine de yer verilir.

(3) Bildirimlerin zamannda gnderilmemesi veya eksik olarak gnderilmesi halinde Kanunun 23 nc maddesinin ikinci fkras gereince ilem yaplr.

Bildirim trleri

MADDE 20 (1) Genel Mdrle yaplacak bildirimler, dnemsel veya oluuma bal olarak yaplr. Yaplacak bildirimlerde ve bildirim eklerinin hazrlanmasnda, Bildirim Ekleri ierii esas alnr.

a) Dnemsel bildirimler

1) Yllk faaliyet raporu: Aratrc, arayc ve iletmeciler her bir izin veya ruhsat baznda gemi takvim ylnda yapm olduklar petrol ilemlerini bir rapor halinde takip eden yln ilk krk be gn iinde ek-20, ek-21, ek-22 ve ek-23te yer alan forma uygun ekilde ayr ayr hazrlayarak Genel Mdrle verir.

2) Yllk faaliyet program: Aratrc, arayc ve iletmeciler bir sonraki yl iinde her bir izin veya ruhsat baznda yapacaklar aratrma, retim ve ruhsat almnda verilmi i programna ilave varsa arama faaliyetleri ile ilgili program, yln ilk krk be gn iinde ek-24 ve ek-25te yer alan forma uygun ekilde ayr ayr hazrlayarak Genel Mdrle verir.

3) Aylk faaliyet raporu: Aratrc, arayc ve iletmeciler her bir izin veya ruhsat baznda her takvim ay iinde yapm olduklar petrol ilemlerini bir rapor halinde takip eden ayn ilk on be i gn iinde ek-26, ek-27de yer alan forma uygun ekilde ayr ayr hazrlayarak Genel Mdrle gnderir.

4) Aylk atk su tahliye raporu: Petrol ilemlerinden oluan atk suyun tahliyesine ilikin aylk bilgileri ek-28de yer alan forma uygun ekilde takip eden ayn ilk on be i gn iinde hazrlayarak Genel Mdrle gnderir.

5) Devlet hissesi beyannamesi: Arayc ve iletmeciler, ek-29 ve ek-30da yer alan forma uygun olarak oluturduu beyanname ile doal gaz iin sat faturalarnn aslna uygun olarak bir kopyasn, ham petrol iin ise saha baznda piyasa fiyat hesaplama tablolarn retimin yapld ay takip eden ayn yirminci gn mesai bitimine kadar Genel Mdrle teslim eder. Ayrca doal gaza ilikin sat anlamalarnn aslna uygun bir kopyasn da anlamay takip eden ay, beyanname ile birlikte Genel Mdrle verir.

6) Haftalk sondaj raporu: Aratrc, arayc ve iletmeciler bir nceki hafta iinde yapm olduklar sondaj ilemlerini bir rapor halinde takip eden haftann ilk i gn iinde ek-31de yer alan forma uygun ekilde hazrlayarak Genel Mdrle gnderir. Gerekli grlmesi halinde Genel Mdrlk sondaj operasyonunun nitelik ve seyrine gre gnlk rapor isteyebilir. Bu ekilde istenecek gnlk raporlar da haftalk bilgi formuna uygun ekilde dzenlenir veya bu amala yeni form oluturulabilir.

b) Oluuma bal bildirimler

1) Kuyu program ve sondaj balama bildirimi: Petrol hakk sahibi irketler, aacaklar veya yeniden giri yapacaklar her kuyu iin operasyonlarn balamasndan en ge on i gn ncesinden, ek-32de yer alan forma uygun ekilde hazrlayaca sondaj programn Genel Mdrle gnderir. Sondajn balanacana dair bildirim, gn ncesinden Genel Mdrle gnderilir.

2) Kuyu tamamlama raporu: Aratrma, arama, retim ve tespit kuyularna ait ek-33te yer alan forma uygun ekilde hazrlanan "Kuyu Tamamlama Raporu" ile sondaj esnasnda ve sonrasnda ek-37deki kriterlere gre alnan her trl karot, krnt ve numune rnekleri ile analiz raporlar kuyunun tamamlanmasn takip eden altm gn ierisinde Genel Mdrle gnderilir.

3) Terk raporu: Terk, ksmi terk, fesih veya srenin bitimi dolaysyla sona eren arama ruhsatnn ilgili olduu saha zerinde veya bu sahaya faydal olmak zere sahann dnda yaplan aratrma ile arama sahas iinde yaplan btn arama ilemine ait bilgi ve belgeler ek-34te yer alan forma uygun ekilde bir asl ve bir suret hazrlanarak, hakkn sona ermesinden itibaren altm gn ierisinde Genel Mdrle gnderilir.

4) Petrol bulgusu bildirimi: Arama kuyusunda bir petrol varlna rastlanmas durumunda ek-36da yer alan forma uygun ekilde Genel Mdrle bildirilir.

5) Keif bildirimi: Arama kuyusunda bir petrol bulgusundan sonra yaplan retim testleri sonucunda ticari bir retim yaplabileceinin tespit edilmesi halinde ek-18de yer alan forma uygun ekilde en ge otuz gn ierisinde Genel Mdrle bildirilir.

6) Tehlikeli fiil bildirimi: Bir petrol ilemini tehdit eden artlar olutuunda, petrol hakk sahibi ortaya kan tehlikeli fiili ncelikle ve ivedilikle Genel Mdrle ve etkilenebilecek dier petrol hakk sahiplerine ald tedbirlerle birlikte bildirir.

(2) Petrol hakk sahibi veya yklenicisi yahut bunlarn tesis sorumlusu gizlilik derecesi olduu gerekesiyle Genel Mdrle bilgi ve belge vermekten imtina edemez.

YEDNC BLM

Devir ve Hak Tesisi, Kamulatrma ve Kullanma Hakk

Devir ve hak tesisine ilikin usul ve esaslar

MADDE 21 (1) Arama ve iletme ruhsat, tanmazlar zerinde yaplabilecek szlemelere ve petrol haklarnn kullanlmasn gerektiren haklarn tesisine konu olabilir ve hisselere blnebilir.

(2) Genel Mdrlk, petrol hakknn gerektirdii sorumluluk ve ykmllkleri yerine getirmede, Kanunun amac dorultusunda mali ve teknik g ve tecrbesini yetersiz grd ahslar adna yaplmak istenilen bir hakkn devrine veya takyidine ilikin ilemlerin yaplmas istemini reddedebilir.

(3) Yukardaki birinci fkrada saylan petrol haklarna birden ok kii sahipse veya bu petrol haklarndan birinin kullanlmasn gerektiren bir hakkn ayr bir sahibi varsa, bunlardan birinin Kanunun 6, 9, 10, 11, 15, 16, 18, 19 ve 22 nci maddelerine ve aadaki drdnc fkraya aykr davran halinde, aykrln Kanundan doan sonu ve yaptrmlar, hak sahiplerine, aralarndaki anlamalara ve uymakta kusurlu olup olmadklarna baklmakszn uygulanr. Kanundan ve bu Ynetmelikten doan bor ve ykmllklerin yerine getirilmemesinden doacak sonular ve yaptrmlar, petrol hakk sahiplerine hisseleri ve haklarnn kapsam orannda uygulanr.

(4) Arama ve iletme ruhsat ile bunlardan doan petrol haklarndan birine, bu haklar zerinde tesis edilen bir hakka, birden ok ahsn sahip olabilmesi iin bunlarn ayn ahs mterek temsilci gstermeleri zorunludur.

Kamulatrma ve kullanma hakkna ilikin usul ve esaslar

MADDE 22 (1) Kamulatrma ve kullanma hakkna ilikin her trl bavuru ek-13 formda belirtilen belgelerle Kanun ve bu Ynetmelik hkmlerine gre Genel Mdrle yaplr. Bakanlka verilecek kamulatrma karar kamu yarar niteliindedir ve mteakip ilemler 4/11/1983 tarihli ve 2942 sayl Kamulatrma Kanunu hkmlerine gre yrtlr.

(2) Kullanma hakkna konu olan arazi Hazineye ait veya devletin hkm ve tasarrufu altnda ise Genel Mdrlke uygun grlen talepler ilemin sonulandrlmas bakmndan gerei iin Maliye Bakanlna gnderilir.

(3) Kamulatrlan tanmazn mlkiyeti Hazineye, kullanma hakk kamulatrma bedelini deyen petrol hakk sahibine ait olur. Kullanma hakk, kira szlemesi hari olmak zere tapu siciline kaydedilmek suretiyle petrol hakk sahibi adna yaplr. Bunlar aratrma izni, arama ve iletme ruhsatnn bir paras olup izin ve ruhsat sresince devam eder.

(4) Hazinenin zel mlkiyetindeki tanmazlarn veya Devletin hkm ve tasarrufu altndaki yerlerin petrol arama ve iletme faaliyetleri dnda Maliye Bakanlnca kiraya verilebilmesi iin Genel Mdrln ve ruhsat sahibinin gr alnr.

SEKZNC BLM

Ak Artrma ile Ruhsatlandrma, Terk ve Sahaya lave,

Tesislerin Kaldrlmas ve Devredilmesi

Ak artrma ile ruhsatlandrmann usul ve esaslar

MADDE 23 (1) Mzayede ile arama ve iletme ruhsat verilmesi:

a) Genel Mdrlk arivlerindeki petrol faaliyetlerinden elde edilen mevcut yeralt verilerinin incelenmesi neticesinde, petrol varl asndan yksek potansiyele sahip olduu deerlendirilen ruhsatsz alanlarda, arama ruhsat Kanunun 7 nci maddesindeki bavuru ve ruhsatlandrma usulnden farkl olarak mzayede usul ile verilebilir. Mzayede karar Genel Mdrlke verilir. Ak artrmaya ilikin teklifler Genel Mdrlke hazrlanacak teknik artname erevesinde yatrmclarn bu saha iin verecekleri i program ve yatrm tekliflerinin yartrlmasyla yaplr.

b) letme hakk sona eren saha, Trkiye Petrolleri Anonim Ortaklnn talep etmemesi halinde iletme ruhsat verilmek zere Bakan onay alndktan sonra ak artrmaya karlabilir. Ak artrmaya konu edilen saha zerinde bulunan ve retimin devamll asndan gerekli olan tm yeralt ve yerst tesislerinin envanteri, iletmeci tarafndan iletme hakk sona ermeden bir yl nce Genel Mdrle istedii bedelleriyle birlikte bildirir. Genel Mdrlk bu tesis ve ekipmanlar mzayede artnamesi kapsamna alr.

c) Birinci fkrann (a) ve (b) bentlerinde yer alan ruhsatlandrmaya ilikin ak artrma ilemleri aadaki fkralarda belirtildii ekilde Genel Mdrlk tarafndan yaplr.

(2) hale komisyonunun oluumu alma usul ve esaslar Bakanlka belirlenir.

(3) Sahalarn ak artrmaya karlmas, tekliflerin kabul edilecei son gnden en az otuz gn nce Genel Mdrln web sayfasnda ve Resm Gazetede ilan edilir. Gerekli grlmesi halinde ise yurt dnda da ilan edilebilir.

(4) landa; teklif mektubunun verilebilecei son gn, saat, yer, zarar ziyan teminat tutar, sahann jeolojisi, paftas, koordinat bilgileri, artnamenin ve sahayla ilgili yeralt ve yer st verilerinin Genel Mdrlkte grlebilecei, bunlarn kopyalarnn karlabilecei, postadaki gecikme ve kayplardan Genel Mdrln sorumlu olmayaca, teklif mektuplarnn alaca gn, saat ve yere ilikin bilgiler bulunur. Ayrca ihale komisyonunun ihaleyi yapp yapmamakta serbest olaca ile komisyonun gerekli grecei dier hususlar aka belirtilir.

(5) Artrma kapal zarf usulyle yaplr. Teklif mektubu zarf iine konur, zarf mhrlenir ve zerine teklif verenin ad ve adresi yazlr.

a) Teklif mektubuna, sahalarn pafta ve koordinatlar, artnamenin kabul edildiini bildiren bir beyan ile Devlete salayaca ekonomik yarar yazlr. Teklif mektuplar Genel Mdrle elden verilebilecei gibi ikinci bir zarfa konulduktan sonra iadeli taahhtl olarak da gnderilebilir.

b) Teklif sahibi, teklif mektuplarnn verilebilecei son saate kadar nceki teklifinden daha uygun bir teklif verebilir.

(6) Teklif verme sresinin bitiminden sonra geli sralarna gre numaralandrlan teklif mektuplar zimmetle ihale komisyonu bakanna verilir. lan edilen sreden sonra gelen tekliflerin tamam bir tutanakla belirlenir ve ileme alnmaz.

(7) Teklif mektuplarnn almas ve sonrasnda yaplacak ilemler;

a) Teklif mektuplarnn almas iin belirlenen gn ve saatte, zarflar almadan nce, geli tutanaklar okunarak ihale komisyonu yelerince imza edilir ve zarflar numara srasyla alarak ierii incelenir.

b) hale komisyonu, teklifin mevzuata uygunluunu, isteklinin nceki almalarnda mevzuata uyup uymadn, deneyimini, mali gcn, bavuru srasn ve Devlete salayaca ekonomik yarar gz nnde tutarak, teklifleri deerlendirmeye alr ve otuz gn ierisinde sonulandrr. Mzayedeyi kazanan irkete bu Ynetmelikte ngrlen sre ierisinde Kanunun 22 nci maddesinin sekizinci fkrasnda belirtilen teminat yatrmas istenir. Teminat yatrmamas durumunda bir sonraki hak sahibinin teklifi deerlendirmeye alnabilir.

c) Ruhsatlandrmaya ilikin hkmler, Kanun ve bu Ynetmeliin ilgili maddeleri dorultusunda yrtlr.

Terk, sahaya ilave, tesislerin kaldrlmas ve devredilmesi

MADDE 24 (1) Petrol hakk sahibi arama, iletme ruhsatn ve aratrma iznini Kanunun 11 inci maddesinin birinci fkrasnda belirlenen sreler ierisinde terk edebilir. Terk ncesinde terk bavurusu ile birlikte arazide bulunan yeralt ve yer st tesislerinin envanteri ve ayrntl vaziyet planlar verilir. Bu ekipman ve tesislerde araziden ne ekilde ve hangi srede kaldrlaca ek-34teki forma uygun olarak Genel Mdrle sunulur. letme ruhsat hari, terk edilecek alanlarda yer alan tesisler petrol hakk sahibi tarafndan hakkn sona erdii tarihe kadar kaldrlr.

(2) Kullanma haklarnn sona ermesi ile birlikte petrol hakk sahibi araziyi ticari faaliyete konu edilmemek kaydyla eski haline getirir. Petrol hakk sahibi hakknn sona erdii tarihten itibaren alt ay iinde araziden tanr ve tanmazlar kaldrmad takdirde, bunlarn mlkiyeti arazi sahibine intikal eder.

(3) Petrol hakk sahibi, zerinde ilem yapt arazinin maliki veya zilyedi bulunan kiiye, araziye, o yerdeki tesislere verdii zarar ve bu kiinin mahrum kald rn bedelini veya iletme kazancn tam olarak tazmin etmekle ve demekle mkelleftir. Sz konusu zararn, petrol hakk sahibinin Genel Mdrlkteki zarar ziyan teminatndan karlanabilmesi iin mahkemeden kesinlemi kararn ibraz edilmesi gerekir. Varsa bakiye zarar petrol hakk sahibi tarafndan karlanr.

(4) Sresi biten iletme ruhsatlarnn devri u ekilde yaplacaktr:

a) Trkiye Petrolleri Anonim Ortaklna verilecek veya mzayedeye karlacak iletme ruhsatlarnda retimin devamll asndan gerekli olan tm yeralt ve yerst tesis ve ekipmanlar iin mevcut iletmecinin talep ettii bedel zerinden iletmeyi devralacak yeni hak sahibine teklif Genel Mdrlke iletilir. Takdir edilecek bedel ierisinde kuyularda retim ve evre emniyeti iin kuyu ama ve tamamlama program dhilinde kullanlan muhafaza borular bedeli dikkate alnmaz.

b) Komisyon en az be yeden oluur. Komisyonda devreden ve devralan taraflar birer ye ile temsil edilir. Komisyonun alma usul ve esaslar Bakanlk tarafndan belirlenir.

c) Bedel takdir komisyonu en az katlmcyla toplanr, kararlarn ye tam saysnn salt ounluuyla alr. Mazereti nedeniyle toplantya katlamayan asil ye yerine yedek ye katlr. Kararlarda ekimser kalnamaz.

) Takdir komisyonun tespit ettii bedel zerinde anlama salanamamas halinde mevcut tesis ve ekipmanlar Kanunun 11 inci maddesinin drdnc fkras gereince Bakanla bedelsiz olarak devredilir. Bu durumda iletme sahasndaki retimin azalmasna veya durmasna sebep olabilecek tesis ve ekipmanlarn sahadan kaldrlmasna ilikin taraflarca bir teklifte bulunulamaz. Bakanlk, yeni hak sahibinin otuz gn ierisinde talep etmesi halinde takdir komisyonunun tespit ettii bedel ile devir ilemini gerekletirir. Yeni hak sahibi takdir edilen bedelle tesisleri almay istememesi halinde iletme ruhsat talebinden vazgemi saylr. Bu durumda iletme ruhsat yeniden mzayedeye alr. Mzayede ilemi sonulandrlp ruhsat yeni hak sahibine devredilinceye kadar Bakanlk retimin devamnn salanmas iin gerekli tedbirleri alr.

DOKUZUNCU BLM

Mali Ykmllkler ve Teminatlar

Teminatn tr

MADDE 25 (1) Kanunun 6, 7 ve 22 nci maddelerine gre petrol hakk sahipleri tarafndan, ek-51deki forma uygun olarak bankalarca dzenlenecek ve teminat tutar belirtilen teminat mektubunun Genel Mdrle verilmesi zorunludur. Verilecek teminat mektuplarnn sresiz verilmesi esastr.

Zarar ve ziyan teminat

MADDE 26 (1) Bavurular arasndan uygun bulunarak ruhsat verilmesine karar verilen bavuru sahibi, petrol ilemi srasnda ortaya kabilecek zarar ve ziyana karlk gelen teminat tutarn her bir aratrma izni, arama ve iletme ruhsat alnmasndan nce vermek zorundadr. Bakanlar Kurulunun aada belirtilen oranlarda deiiklik yapmas halinde evvelce verilmi olan teminatlar, petrol hakk sahiplerince iki ay ierisinde yeni oranlara uygun hale getirilir. 492 sayl Kanun uyarnca Maliye Bakanlnca her yl yeniden belirlenen 8 sayl tarifesinin (IV) no.lu Petrol lemleri blmnde yer alan I. Petrol Sicil lemleri ve II. Ruhsatlar balklar altnda belirtilen tutarlar esas alnarak hesaplanan toplam tutar zerinden;

a) Aratrma izinlerinde; hektar bana aratrma izin tescil harcnn on binde bei,

b) Arama ruhsatlarnda; hektar bana arama ruhsat tescil harcnn binde biri,

c) letme ruhsatlarnda; hektar bana iletme ruhsat tescil harcnn binde bei,

oranlarnda teminat alnr.

(2) Bir petrol ileminin douraca hasarn bedelinin petrol hakk sahibinden daha nce alnan zarar ziyan teminat ile karlanamayacann tespiti halinde; petrol hakk sahibinden zarar tazmin etmesi istenir. Bu konuda yaplan talebin gereini, petrol hakk sahibi kendisine tebligatn yaplmasndan itibaren derhal yerine getirir. Buna uymayan petrol hakk sahibinin aratrma izni, arama ve iletme ruhsat iptal edilir.

(3) Genel Mdrlk, bir tehlikeli fiilin olutuunu rendii andan itibaren olaya mdahil olur, gerekiyorsa yerinde tetkik ve incelemede bulunarak yaplan almalar rapor haline getirilir. Yaplan inceleme neticesinde petrol hakk sahibinden, petrol ilemlerinin derhal durdurulmas istenebilecei gibi fiilin durumuna gre baz tedbirlerin alnmas da istenebilir. Tehlikeli fiilin nlenmesi iin petrol hakk sahibine fiilin durumuna gre doksan gne kadar sre verilebilir. Petrol hakk sahibi tarafndan tehlikeli fiilin verilen sre iinde durdurulamad durumlarda Genel Mdrlke deerlendirme yaplarak krk be gne kadar ek sre verilebilir. Bilahare, tehlikeli fiilin nlenmesi ile ilgili ilemlerin yaplp yaplmad kontrol edilir. Yaplan kontrol sonucu gerekli tedbirlerin alnmad ve zararn karlanmadnn tespiti halinde; Genel Mdrlk masraf petrol hakk sahibine ait olmak zere zarar tamir ve tazmin ettirir. Bu maksatla ncelikle sz konusu zararn giderilmesi petrol hakk sahibinden istenir. Petrol hakk sahibinin zarar dorudan karlamamas halinde Genel Mdrle nceden verilmi olan teminat mektubu kullanlr. Bu teminatn yetmemesi halinde petrol hakk sahibinin Genel Mdrlkte bulunan dier kaynaklar bu amala kullanlr.

(4) Petrol hakknn son bulmas halinde bu durum Resm Gazetede ilan edilir. Genel Mdrlke petrol ilemi esnasnda oluan herhangi bir zarar ve ziyan tespit edilmemise veya ilandan itibaren bir yl iinde nc ahslarca bu konuda yetkili bir mahkeme kararyla hak iddiasnda bulunulmamsa bir yln sonunda teminat hak sahibine iade edilir.

(5) Zarar ve ziyann olutuu durumlarda hasarn tazmininden sonra teminatn arta kalan ksm iade edilir.

(6) Petrol hakk sahibi terk edilen sahaya ilikin yapt almalara ait bilgileri ve raporlar bildirimlerde tariflenen formlara uygun bir ekilde ve zamannda Genel Mdrle vermedike zarar ziyan teminat iade edilmez.

Yatrm teminat

MADDE 27 (1) Arama ruhsat bavurusu sahibi, Kanunun 7 nci maddesinde sz edilen i program iin taahht edilen yatrm tutarna karlk gelen miktarda teminat vermek zorundadr. ve yatrm program yllk bazda ayrntl bir ekilde hazrlanr. Yllk i programlarnn toplamn karlayacak miktardaki teminat bir seferde alnr.

(2) Kanunun 6 nc maddesindeki arama ruhsatnn sre uzatmlar ile Kanunun 11 inci maddesinde belirtilen arama sahasna yaplacak ilaveler iin verilecek yeni bir i program iin taahht edilen yatrm tutarna karlk gelen miktardaki teminat, petrol hakk sahiplerince ayrca verilir.

Teminatlarn iadesi

MADDE 28 (1) ve yatrm programlar karl alnan teminatlarn iadesinde i programlarnn fiili gerekleme oranlar dikkate alnr;

a) ve yatrm programnn gerekletirilmesi ncelikle petrol hakk sahibinin bildirimleri zerinden deerlendirilir.

b) Genel Mdrle sunulan bildirimlerin deerlendirme iin yeterli bulunmamas durumunda petrol hakk sahibinden ilave bilgi ve belgeler istenir. Petrol hakk sahibi istenen bilgi ve belgeleri ivedilikle sunmak zorundadr.

c) Yukarda belirtilen bildirim, ilave istenen bilgi ve belgelerden karar vermek iin yeterli kanaatin olumamas halinde yerinde tetkik ve inceleme yaplr.

(2) Kanunda tanmlanan mcbir sebepler dnda, araycnn her bir yla ilikin i ve yatrm programnn tamamn gerekletirmesi halinde buna karlk gelen teminat tutar iade edilir.

(3) Yllk i programnn ksmen gerekletirilmesi durumunda; i ve yatrm programnn gerekletirilmeyen ksmna karlk gelen teminat tutar hak sahibine yazl olarak bildirilir ve Genel Mdrlk tarafndan irat kaydedilir. Geri kalan ksm iade edilir. Ancak hak sahibinin programn gereklemeyen ksmna karlk gelen teminat tutarnn kendisine bildirilmesini mteakiben sz konusu tutar on be gn ierisinde Bakanla hizmet veren muhasebe birimi nezdinde alacak hesaba yatrmas halinde, o yla ait teminat petrol hakk sahibine iade edilir.

(4) Bir arama ruhsatnn sresinin uzatm iin verilen teminat, sre uzatm sonunda i programnn tmyle gerekletirilmesi halinde iade edilir. Uzatm sresi iinde programn yerine getirilmemesi ya da ksmen yerine getirilmesi veya program yerine getirilmeden ruhsatn terki veya feshi durumlarnda teminatn varsa kalan ksm irat kaydedilir.

(5) Arama ruhsatnn sresinin sona ermesi, terk veya fesih sonucu dmesi durumunda balangta verilmi olan yatrm teminatnn i programnn gerekletirilmeyen ksmna karlk gelen tutar irat kaydedilerek kalan iade edilir.

ONUNCU BLM

Devlet Hissesi Usul ve Esaslar

Devlet hissesi usul ve esaslar

MADDE 29 (1) Devlet hissesi, petrol hakk sahibi tarafndan retilen petrolden, Kanunun 9 uncu maddesinde belirtilen oranlar ve esaslar erevesinde alnr. Devlet hissesi nakden denir.

(2) zerinden Devlet hissesi alnacak petrol, petrol sanayinde kullanlan usullerle ve ham petrol iin varil, doal gaz iin de metrekp birimleriyle llr.

(3) zerinden Devlet hissesi alnacak petrol, hak sahibinin kusuru dnda, Genel Mdrlke kabul edilen nedenlerle llememi veya llemeyecek durumdaysa, basn dm, retim dm veya petrol, gaz ve su dengesi ya da dier salkl ve kabul edilebilir yntemlerden biriyle veya bu yntemlerin bir arada uygulanmasyla tahmin olunur.

(4) Hak sahibinin arama ve iletme sahalar ile ilgili olarak yapt arama, gelitirme, retim faaliyetlerinde, daha abuk, daha verimli, sonu olarak daha fazla retim yapmak amacyla, ayn veya dier bir hazne tabakasna enjeksiyon amacyla yeraltna bast, buharlama ile zorunlu olarak havaya brakt veya yakt petrolden, zayi petrolden ve petrol ilemlerinde kullanlan petrolden Devlet hissesi alnmaz. Devlet hissesi alnmayacak zayi petrol miktar retimin binde beini aamaz. Ancak petrol hakk sahibi retim esnasnda, Devletin doal kaynaklarnn iyiniyetle ve en verimli biimde iletilmesi iin petrol sanayinde geerli nlemleri almak zorundadr. Bu nlemlerin alnmamas nedeniyle kayp olutuu Genel Mdrlke tespit edildii takdirde bu ekilde oluan zayi petrolden, Devlet hissesi alnr.

(5) Devlet hissesi tahakkuk dnemi bir aydr. Devlet hissesi retim yaplan her saha iin ayr ayr tahakkuk ettirilir.

(6) Tahakkuk ettirilecek Devlet hissesi tutar Devlet hissesi tahakkuk dnemi iinde her arama veya iletme sahasnda yaplan retimin sekizde birinin piyasa fiyatyla arplmas suretiyle hesaplanr.

(7) Petrol hakk sahibi, Devlet hissesi beyannamesini retimin gerekletii ay takip eden ayn ilk yirmi gn iinde Genel Mdrle verir. Genel Mdrlk, beyannameleri en ge verildii ayn sonuna kadar tahakkuk ettirir. Petrol hakk sahibinin vermesi gereken beyannameyi, Devlet hissesinin tahakkuk ettii ayn yirmisinden sonra vermesi durumunda Kanunun 23 nc maddesinin ikinci fkrasnn (f) bendine, tahakkuk dneminden sonra vermesi durumunda ise Kanunun 9 uncu maddesinin yedinci fkrasna gre ilem yaplr.

(8) Beyan zerine yaplan Devlet hissesi tahakkukundan sonra maddi delillere veya yasal llere dayanlarak belirlenen farklar zerinden, Genel Mdrlke ikmalen Devlet hissesi tarhiyat yaplr. Bu tarhiyatn teblii zerine ilgililer Bakana itiraz edebilirler. tiraz, uyumazla konu olan tutarn tahsilini durdurur. Bakan, otuz gn iinde itiraz hakl bulursa yaplan ilemi dzelttirir.

(9) Devlet hissesi petrol hakk sahibinin gelir veya kurumlar vergisi ynnden bal olduu vergi dairesine bir defada denir. demeye ilikin belgenin asl, demeyi takip eden be i gn iinde Genel Mdrle ulatrlr.

(10) Bakanln talebi halinde, Devlet hissesi ayni olarak denebilir. reticinin tanklarndan Devlet hesabna teslim edilecek ham petrol, bu tanklarda altm gnlk bir sre iin cret alnmakszn depolanr. Bu durumda kuyu bandan depolanacak yere kadar yaplacak nakliye masraflar petrol hakk sahibi irkete aittir. Bu sreden ok bekletilen petrol iin retici, piyasa fiyatn deyerek bu petrole kendisi tasarruf eder. Altm gnlk cretsiz depolama sresi, petrol hakk sahibinin petroln teslime hazr bulundurulduuna ilikin bildiriminin Genel Mdrle ulat tarihte balar.

(11) Devlet hissesi tahsilinde, 6183 sayl Amme Alacaklarnn Tahsil Usul Hakknda Kanun hkmleri uygulanr.

(12) Yeralt doal gaz depolama faaliyeti kapsamnda;

a) letmecinin retmi olduu ya da dardan temin ettii gaz kendi petrol rezervuarlarnda depolama faaliyetleri ile ilgili Genel Mdrlkten izin alr.

b) letmeci ilgili sahann depolama kapasitesini, rezervuar basncn, rezervuardaki retilemeyecek gaz, kullanlacak yastk gazn, enjekte edilen ve geri retim gaz miktarlar ile ilgili bilgileri Genel Mdrle bildirir.

c) Yeralt doal gaz depolamas iin izin alnm saha aratrma, arama ve retim faaliyetlerine kapatlr.

) Yeraltna depolama amal temin edilen doal gazn enjekte edilmesi ve geri retim ilemleri sonucunda rezervuardaki potansiyel gazn retimini arttrd miktar zerinden ve gazn ilenmesi sonucunda elde edilen ham petrolden de devlet hissesi alnr.

d) letmecinin yeralt doal gaz depolama faaliyetleri kapsamnda aaca sondajlar ve bu faaliyetler ile ilgili kullanaca malzeme ve ekipmanlar petrol ilemleri dnda deerlendirilir.

(13) Petrol hakk sahibi, Genel Mdrln retim sahasndaki brt ve net retim bilgilerini anlk olarak elektronik ortamda izleyebilecei ekilde gerekli otomasyon sistemini kurmak ve iletmekle ykmldr.

(14) Kuyuba, kompresr ve jeneratrlere giden hatta ve flare hattna ayr ayr lm saya cihazlar konulmas ve elde edilen verilerin aylk olarak Genel Mdrle sunulmas zorunludur.

ONBRNC BLM

Vergilendirme, ndirimler ve Deerleme

Vergilendirmeye ilikin usul ve esaslar

MADDE 30 (1) Kanunun vergilendirmeyle ilgili hkmleri sakl kalmak kouluyla 31/12/1960 tarihli ve 193 sayl Gelir Vergisi Kanunu, 13/6/2006 tarihli ve 5520 sayl Kurumlar Vergisi Kanunu, vergi, resim ve harlara ilikin dier mevzuat ile 213 sayl Vergi Usul Kanunu ve 6183 sayl Amme Alacaklarnn Tahsil Usul Hakknda Kanun hkmleri, bunlarn ek ve deiiklikleri, petrol hakk sahipleri hakknda da uygulanr.

(2) Bu Ynetmeliin vergilendirmeye ilikin genel hkmleri petrol hakk sahibinin yalnz petrol ilemlerine ilikin faaliyetlerine ve bunlarn sonularna uygulanr. Petrol hakk sahibinin petrol ilemleri dnda kalan faaliyetlerine genel hkmler uygulanr. Petrol hakk sahibi petrol ilemleri ile bunlar dndaki faaliyetleri birlikte yapyorsa, petrol ilemleri iin muhasebe kaytlarn alt hesap baznda ayr tutar ve vergilendirilir.

(3) Petrol ileminden elde edilen hslatn banka ve finans kurumlarnda veya dier ekilde deerlendirilmesinden elde edilen gelirler, makine ve techizat sat ve kiralanmasndan ile kur farkndan elde edilen gelirler de petrol ilemlerinden elde edilmi saylr. Ancak belirtilen bu ilave gelirlerin sermaye mevcutlarndan saylabilmesi iin bu gelirlerin petrol ilemlerinde kullanlmas art aranr.

(4) ki veya daha ok petrol hakk sahibinin Genel Mdrln onay ile petrol ilemlerini birletirmeleri halinde, bunlar kendi bana ve kendi adna faaliyette bulunuyorlarm gibi ayr ayr vergiye tabi olurlar.

(5) Petrol ilemlerinden elde edilen kazanlar Kurumlar Vergisine tabidir. Petrol hakk sahibi, ayrca 193 sayl Gelir Vergisi Kanunu ve 5520 sayl Kurumlar Vergisi Kanununa gre yaplmas gereken vergi tevkifatn yapmak ve beyan etmek zorundadr.

(6) Vergiye tabi safi kazan, Kanunun 12 nci maddesindeki indirimler ve bu Ynetmelikte belirtilen esaslar da gz nnde tutulmak suretiyle 5520 sayl Kurumlar Vergisi Kanununa gre hesaplanr.

(7) Petrol hakk sahibinin demekle mkellef olduu kurumlar vergisiyle 193 sayl Gelir Vergisi Kanunu ve 5520 sayl Kurumlar Vergisi Kanununa gre yaplmas gereken vergi tevkifat toplam, safi kazancn % 55ini geemez.

(8) Devlet hissesi hari olmak zere, petrol hakk sahibinin petrol ilemi iin yapm olduu yatrmlara tekabl eden sermayesi karlnda retimden elde edecei gelirler, dar mkellefiyet esasnda vergilendirilen yabanc kurumlar iin sermayenin cari kur zerinden geri alnmasna kadar; tam mkellefiyet esasnda vergilendirilen yerli kurumlar iin ise yaplan yatrm maliyeti itfa yoluyla gidere dntrlene kadar, 213 sayl Vergi Usul Kanunu hkmlerine gre itfa pay olarak addolunurlar.

(9) Petrol hakk sahiplerinin mlga 6326 sayl Kanuna gre gemi yllarda yabanc para cinsinden ithal etmi olduu fakat halen transferi gereklememi sermayeden kalan miktarlara da yukardaki yedinci fkra hkmleri uygulanr.

ndirimler

MADDE 31 (1) Petrol hakk sahibi, Trk Petrol Kanunu ile 193 sayl Gelir Vergisi Kanunu ve 5520 sayl Kurumlar Vergisi Kanununun kabul ettii giderleri, vergilendirme dnemi ile ilgili olmak ve tahakkuk etmi bulunmak kaydyla gayrisafi kazancndan indirebilir.

(2) Bakanlka onaylanan arama giderleri, sondaj fer giderleri ve lke ekonomisi ynnden verimli olmayan kuyularn alma ve terk giderlerinin aktifletirilmesi ihtiyaridir. Bu kapsamda petrol hakk sahibi tarafndan yaplan arama giderleri, sondaj fer giderleri ve retim bakmndan ekonomik olmayan kuyularn alma ve terk giderleri dndaki ekonomik deerin maliyeti ile bu ekonomik deerin elde edilmesi ve zerindeki tesisatn kurulmasna ait masraflar petrol hakk sahibinin tercihi dorultusunda gider yazlarak veya aktifletirilerek amortisman yolu ile itfa olunur. Sermaye hesabna alnarak aktifletirilen bu giderler iin uygulanacak amortisman oranlar 213 sayl Kanunun 316 nc maddesi hkmne kyasla her petroll arazi iin ayr ayr olmak zere, rezerv durumu da dikkate alnarak Bakanlk ve Maliye Bakanlnca mtereken tespit edilir. Ancak, petroll arazinin, petrol retiminden baka bir amaca tahsis edilmi bulunan ksmnn maliyet ve kymeti ile petrol ileminin sona erdii tarihte bu petroll arazinin petrol hakk sahibi bakmndan haiz olduu bakiye deer amortisman oranndan indirilir.

ONKNC BLM

ktisadi Kymetlerin Deerinin ve Sermayenin Belirlenmesi

Sermaye

MADDE 32 (1) Petrol hakk sahibi tarafndan petrol ilemlerinde kullanlan ithal edilen nakdi fonlar ve bunlara ait haklar ile sermaye mevcutlar esasnn bir blm olan malzeme ve dier kymetlerin deeri iin Genel Mdrlke kymet tespit karar alnr.

(2) Ekonomik mr bir yldan az olan sarf malzemeleri hari olmak zere, dier malzemelerin devir ve ihra edilmeleri durumunda, sz konusu malzemenin o gnk rayi deeri esas alnarak beyan edilir. Genel Mdrlk gerekli durumlarda malzemenin rayi deerini tespite yetkilidir.

(3) Genel Mdrlke tespiti yaplan nakdi fon, malzeme ve dier kymetler toplamndan, harice yaplan transferlerle, harite tutulan sat gelirlerinin indirilmesi sonucu elde edilen tutar, petrol hakk sahibinin sermayesini oluturur.

(4) Petrol hakk sahipleri, petrol ilemlerinde kullandklar nakdi fon, malzeme ve dier kymetlerin nitelik ve deerlerini gsteren beyannameyi;

a) Nakdi fonlarda dviz alm belgesinin alnd tarihten itibaren otuz gn iinde,

b) Malzeme iin gmrk giri tarihinden itibaren en ge alt ay iinde,

c) Dier kymetlerde ise demenin yapld tarihten itibaren en ge alt ay iinde,

ek-38de yer alan forma uygun olarak dzenleyip Genel Mdrle verir.

(5) Trkiyeye ithal edilen nakdi fonlar ve buna mteallik haklarn tescili iin Genel Mdrle verilen ithal beyannamelerine eklenmesi gereken ve dvizini Trk parasna tahvil ettirdii banka tarafndan dzenlenen dviz alm belgelerinin aslna Trkiyede petrol ilemlerinde kullanlmak iin yurt dndan ithal edilen dviz ibaresinin yazl ve banka tarafndan onaylanm olmas gerekir.

(6) Bir petrol hakk sahibi bizzat veya bir temsilcisi veya Genel Mdrlke kabul edilmi bir yklenicisi vastasyla kendi adna Trkiyedeki petrol ilemlerinde kullanlmak zere ithal ettii nakdi fonlar dnda kalan ve sermaye mevcutlar esasnn bir blmn oluturan malzeme ve dier kymetlerin tayin ve tespit edilebilmesi iin petrol hakk sahibinin verecei ithal beyannamesi ek-38de yer alan forma uygun olarak dzenlenir.

(7) thal beyannamelerine ilikin verilen faturalardan kapsam aka belirtilmeyenlerin tescili yaplmaz.

(8) Kymet tespit karar alnm malzemenin devir ve ihralarnda:

a) thal edilen sermaye olarak beyan edilen malzemelerin ihra veya devredilmesi halinde, petrol hakk sahibince malzemelerin ithal tarihini ieren tenzil beyannamesine ihra ve devir listeleri eklenir.

b) Petrol hakk sahibince devir alnan malzemenin ithal edilen sermaye olarak tescil edilebilmesi iin ithal beyannamesini gmrkteki devir ilemlerinin yapld tarihten itibaren otuz gn iinde Genel Mdrle verilir, bu beyannameye devir msaadeleri, listeleri ve deme belgeleri eklenir.

c) Devralan ve devreden irketlerin tescil ve tenzil beyannamelerini ayn sre iinde Genel Mdrle vermeleri gerekir, tenzil beyannamesi verilmedii srece tescil ilemleri yaplmaz.

) Tescil ilemlerinde gmrk devrinin yapld tarihteki T.C. Merkez Bankas dviz al kuru esas alnr.

(9) thal edilen nakdi fonlar ile dier kymetlere istinaden yaplan tescil ilemlerine ilikin devir ve tenzil yaplamaz.

(10) Dier Kymetlerin tescilinde:

a) Merkez masraflar:

1) Yabanc sermayeli irketin merkezi tarafndan denen ve ek-39 formda belirtilen giderler sermaye tesciline konu olur.

2) Akredite bamsz denetim kurulular tarafndan irketin Trkiyedeki petrol ilemi iin merkez ofisinde yaplan harcamalar incelenerek rapora balanr. Rapor merkezin bulunduu lkenin Trk konsolosluuna tasdik ettirilir ve Genel Mdrle sunulur. Ancak beyan edilen merkez ofis alma harcamalarnn, Trkiyedeki ofis alma harcamalarnn yzde ellisini aan ksm dikkate alnmaz.

3) Petrol hakk sahibi irketler, bedeli merkezleri tarafndan denecek hizmetler iin hizmetin petrol ilemleriyle ilgili olduunun tespiti ve maliyetinin incelenmesi asndan yapacaklar hizmet szlemelerini Genel Mdrle verir. Petrol hakk sahibi irket ile ayn merkeze bal ve baka lkelerde yerleik irketlerle yapaca hizmet szlemeleri de merkez masraf olarak deerlendirilir.

4) Merkez masraf niteliindeki giderlerin ithal tarihleri merkezin Trkiye ubesi adna kestii fatura tarihidir.

b) Yklenici irketlere yaplan demeler:

1) Petrol hakk sahibi irketler yklenici irketlerle yapm olduklar yklenicilik szlemeleri ile yurtii ve yurtdnda yaptrlacak olan danmanlk, laboratuar, mavirlik, sismik verilerin deerlendirilmesi ve benzeri ierie haiz hizmet szlemelerini Genel Mdrle verir. Bu hizmetler ile ilgili yapm olduklar giderler iin ithal edilen sermaye olarak tescil talebinde bulunabilir. Verilecek olan ithal beyannamelerine; yaplan hizmeti ve net bedelini gsteren fatura ile deme belgesi eklenir.

2) Hizmet bedellerinin ithal tarihi demenin fiilen yapld tarihtir.

3) demenin yapld banka tarafndan dzenlenen asl belge zerinde yaplan demenin hangi fatura ile ilgili olduunun belirtilerek, Trkiyede petrol ilemlerinde kullanlmak zere, yurt dndan ithal edilen dviz ile denmitir ibaresinin yazl olmas ve banka tarafndan onaylanmas gerekir.

4) Petrol ilemlerinde kullanlmak zere Trkiyeye ithal edilen ekonomik kymetlerden dier kymetler iinde yer alan hizmet bedellerinin tescil edilebilmesi iin yaptrlacak hizmetlerin szlemeye balanarak Genel Mdrlke uygun grlmesi ve tescili talep edilen hizmet bedellerinin, szlemede hkme balanan sreler iinde yaptrlm olmas gerekir.

(11) Petrol ilemleri iin alnan hizmetler (kitap, dergi, posta, malzeme sevk masraflar vb) ithal edilen sermaye olarak tescil edilebilir. thal tarihi demenin fiilen yapld tarihtir.

(12) Hizmet bedellerinin avans veya pein dendii durumlarda ithal tarihi yaplan hizmete ait fatura tarihidir.

(13) Trkiyede geici grev yapmak zere merkez ofisten grevlendirilen personelin yapacaklar ulam, konaklama ve yevmiye masraflarnn ithal edilen sermaye olarak tescil edilebilmesi iin seyahatin dorudan petrol ilemleri ile ilgili olduu, personelin hangi tarihte Trkiyeye gelip hangi tarihte ayrlaca, nerede ve ne tr ite ne kadar mddetle istihdam edilecei, her ithal beyannamesi iin ayr ayr belirtilir.

(14) nceleme srasnda gerekli grlecek dier belgeler, istenildii tarihten itibaren otuz gn iinde Genel Mdrle verilir.

(15) Genel Mdrlk petrol hakk sahibi tarafndan verilen beyannameleri inceleyerek verili tarihinden itibaren doksan gn iinde karara balar.

(16) Ekonomik mrn tamamlam hurda malzemelerin sadece kamu kurulularna bedelsiz olarak devri halinde malzeme zerindeki vergi ve resim istisnas devam eder. Bu bedelsiz devre ilikin olarak petrol hakk sahibinin ithal edilen sermaye mevcutlarna ilikin herhangi bir dzeltme yaplmaz. thal tarihi itibariyle on yllk malzemeler iin de bu hkm uygulanr.

ONNC BLM

Petrol Satlarndan Doan Gelir

Petrol ihra gelirleri

MADDE 33 (1) Petrol hakk sahibi irketlerin, ihra ettikleri petrolden salad geliri yurt dnda muhafaza etmeleri halinde, bu gelir petrol ilemi iin yapm olduu yatrmlara tekabl eden sermayesinden veya varsa bu sermayesini aan net kymetlerinden mahsup edilir.

(2) Petrol hakk sahibi, ihra ettii petrol miktarn ve salanan hslatn dviz tutarn ve Trk Liras karln, gmrk bilgilerini ve buna ilikin dier belgeleri er aylk dnemler itibariyle Genel Mdrle bildirir.

(3) Petrol hakk sahibinin elde ettii ihracat bedeli gelirlerinin tasarrufu, 7/8/1989 tarihli ve 89/14391 sayl Bakanlar Kurulu Karar eki Trk Paras Kymetini Koruma Hakknda 32 Sayl Karar ve anlan Karara dayanlarak karlan mevzuat hkmlerine tabidir.

ONDRDNC BLM

Sermaye Transferleri

Transferler

MADDE 34 (1) Petrol hakk sahibi, petrol ilemlerinden elde ettii gelirinin, yurt dna transferi iin rnei ek-40ta yer alan forma uygun olarak hazrlad transfer beyannamesini Genel Mdrle verir.

(2) Petrol hakk sahibinin yurt dna transfer edecei nakdi fonlardan; denmesi gereken fakat henz denmemi bulunan vergi, resim, har ve Devlet hissesi iin gerekli ksm indirilir. Bu ksmn nakdi fonlar toplamndan byk olmas halinde nakden transfer yaplamaz.

(3) Petrol hakk sahibinin tescil edilmi sermayesine karlk yapaca transferlerde ithal edilen dviz cinsi esas alnr.

(4) Petrol hakk sahibi, Genel Mdrle bavurarak transfer edilebilecek sermayesini aan net kymetlerini cari yl ierisinde er aylk dnemler itibariyle transfer edebilir. Sresi iinde yaplmayan transfer talepleri bir sonraki beyan dneminde yaplabilir. Kurumlar vergisi beyannamesinin veriliini takiben verecei nihai transfer beyannamesi Genel Mdrlke incelenerek er aylk dnemlerde cari yl iinde yapm olduu transferlerden mahsup edilir. Mahsup edilemeyen tutarlar gelecek dnemlerde yaplacak transferlerden mahsup edilir. Mahsuplama yaplamad takdirde fazla transfer edilen miktar geri getirilir. Mahsuplama tarihi, nihai transfer beyannamesinin son gnn takip eden bir aylk sredir. Petrol hakk sahibi sermayesini aan net kymetlerinin transferinin mahsuplamasna ilikin taahhtnameyi ilk transfer mracaat esnasnda Genel Mdrle sunar.

(5) Petrol hakk sahibinin ayrntlar transfer beyannamesinde gsterilen transfer istekleri, Genel Mdrlke incelenir ve en ge altm gn iinde karara balanr. nceleme sonucunda transferinin yaplmas uygun grlen nakdi fonlar ve buna ait haklar iin Genel Mdrlke transfer izni verilir ve petrol hakk sahibinin beyannamesinde gsterdii ya da gsterecei bankaya gerekli talimat yazyla verilir ve yaznn bir rnei petrol hakk sahibine de iletilir. Genel Mdrlke transfer izni verilen miktar petrol hakk sahibince vergiden muaf olarak ve baka bir kurumun iznine tabi olmakszn harice transfer edilebilir.

(6) Transfer ilemleri, T.C. Merkez Bankas mevzuat ve Trk Paras Kymetini Koruma Hakknda 32 Sayl Karar ve anlan Karara dayanlarak karlan Ynetmelik, Tebli ve Genelgelerde yer alan hkmler erevesinde yaplr.

(7) Petrol hakk sahibi, Trkiyedeki faaliyet ve ilemlerinden elde ettii geliri ve tescil edilmi sermayesini, Genel Mdrln onay ve ilgili mevzuat hkmleri er