|
Gümrük ve Ticaret Bakanlığından:
GÜMRÜK
GENEL TEBLİĞİ
(POSTA VE
HIZLI KARGO TAŞIMACILIĞI)
(SERİ NO:
4)
Amaç ve
kapsam
MADDE 1 – (1) Bu
Tebliğin amacı, hızlı kargo taşımacılığı yapan şirketler ve Posta İdaresine
27/10/1999 tarihli ve 4458 sayılı Gümrük Kanununun
225 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca dolaylı temsil yetkisi
tanınması ile 29/9/2009 tarihli ve 2009/15481 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı
ile yürürlüğe konulan 4458 sayılı Gümrük Kanununun Bazı Maddelerinin
Uygulanması Hakkında Kararın 126 ncı maddesinde
belirtilen eşyanın gümrük beyanı dâhil tüm gümrük işlemlerinin bu kişiler
tarafından dolaylı temsil yoluyla takip edilip sonuçlandırılmasına ilişkin
usul ve esasları belirlemektir.
Dayanak
MADDE 2 – (1) Bu
Tebliğ, 4458 sayılı Gümrük Kanununun 10, 35/C ve 225 inci maddeleri ile
4458 sayılı Gümrük Kanununun Bazı Maddelerinin Uygulanması Hakkında Kararın
126, 127 ve 128 inci maddelerine istinaden hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3 – (1) Bu
Tebliğ’de geçen;
a) Başvuru: 4458 sayılı Gümrük Kanununun Bazı
Maddelerinin Uygulanması Hakkında Kararın 126 ncı
maddesinde belirtilen eşyanın gümrük beyanı dâhil tüm gümrük işlemlerinin
dolaylı temsil yoluyla yapılması yetkisi için yapılan başvuruyu,
b) Başvuru formu: Ek-1’de yer alan dolaylı temsil
yetkisi başvuru formunu,
c) Doküman: Bir kişiden diğer bir kişiye gönderilen
kişisel yazılı mesaj, kartpostal ile herhangi bir ticari değer taşımayan
basılı materyal şeklindeki gönderileri,
ç) Gönderi: Bir kişiden diğer bir kişiye gönderilen,
içerisinde ticari veya gayri ticari nitelikte eşya bulunan paket, koli,
poşet ve benzerini,
d) Karar: 4458 sayılı Gümrük Kanununun Bazı Maddelerinin
Uygulanması Hakkında Kararı,
e) Kişi: Gerçek ve tüzel kişiler ile hukuken tüzel
kişilik statüsüne sahip olmamakla birlikte yürürlükteki mevzuat uyarınca
hukuki tasarruflar yapma yetkisini haiz kişiler ortaklığını,
f) Bakanlık: Gümrük ve Ticaret Bakanlığını,
g) Operatör: Hava yolu ile hızlı kargo taşımacılığı kapsamındaki
gönderilerin gümrük beyanı dâhil tüm gümrük işlemlerini dolaylı temsil
yoluyla yapmaya yetkili tüzel kişileri,
ğ) Posta İdaresi: Türkiye Cumhuriyeti Posta ve Telgraf
Teşkilatı Genel Müdürlüğünü,
h) Yetki: 4458 sayılı Gümrük Kanununun Bazı Maddelerinin
Uygulanması Hakkında Kararın 126 ncı maddesinde
belirtilen eşyanın gümrük beyanı dâhil tüm gümrük işlemlerinin dolaylı
temsil yoluyla yapılmasına yönelik verilen yetkiyi,
ifade eder.
Başvuru
koşulları
MADDE 4 – (1) Bu
Tebliğ ile verilen yetki kapsamında işlem yapmak isteyen operatörlerin;
a) Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı Sivil
Havacılık Genel Müdürlüğünce hava kargo acentesi olarak yetkilendirilmiş
olması,
b) Bu Tebliğ kapsamındaki işlemlerin ifası, takibi ve
sonuçlandırılması için şirket bünyesinde gümrük müşaviri istihdam ediyor
olması veya gümrük müşaviri ya da gümrük müşavirliği şirketiyle sözleşme
yapmış olması,
c) Yönetim Kurulu üyeleri, sermayesinin yüzde onundan
fazlasına sahip gerçek kişiler ile gümrük ve dış ticaret işlemlerinde
temsil yetkisini haiz çalışanlarının 7/10/2009
tarihli ve 27369 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gümrük
Yönetmeliğinin 23 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde
belirtilen suçlardan kesinleşmiş cezası veya mahkumiyet kararı bulunmaması,
ç) Kesinleşmiş gümrük vergisi ve ceza borcu bulunmaması,
d) Bu Tebliğ kapsamındaki
eşyanın konulacağı geçici depolama yerlerinde, gönderilerin gümrük
müdürlüğünce muayene ve kontrolünü kolaylaştırmak üzere teknik özellikleri
Bakanlıkça belirlenecek X-ray cihazı, otomatik barkod
okuyucu, 8 inci maddede belirtilen eşya tasnif işlemini otomatik olarak
yapmaya uygun yürüyen bant sistemi ve kamera sistemi bulundurulması ve
Bakanlıkça gerekli görülecek diğer altyapının kurulmuş olması,
e) Yetki kapsamı işlemlere ilişkin olarak, sonradan
yapılacak kontroller sonucunda doğabilecek kamu alacağının garanti edilmesi
amacıyla 250.000 Türk Lirası tutarında teminat göstermesi,
zorunludur.
(2) Posta İdaresi için birinci fıkranın (d) bendi
dışındaki koşullar aranmaz.
(3) Geçici depolama yeri işleticisi olmayan operatörler
ile geçici depolama işleticisi olup son altı aylık dönemde; aylık ortalama
ithalat beyanname sayısı 70 ve aylık ortalama taşıma senedi sayısı 90 altı
olanlar için otomatik barkod okuyucu ve bant
sistemi ile ilgili olarak Bakanlıkça farklı usuller belirlenebilir.
Başvuruda
aranacak belgeler
MADDE 5 – (1)
Başvuruda aşağıda belirtilen belgeler aranır:
a) Ek-1/B’de yer alan başvuru
formu,
b) Şirketin kuruluşu ile faaliyet alanı içerisinde
uluslararası hava kargo taşımacılığı olduğunu gösterir ticaret sicil
gazetesinin aslı veya noterce, ticaret sicil memurluğunca ya da bağlı
bulunulan odaca onaylı örneği,
c) Şirketin yönetim kurulu üyeleri ile sermayesinin son
durumu ve sermayesine iştirak eden pay sahiplerinin pay oranlarını gösterir
ticaret sicil gazetesinin aslı veya noterce, ticaret sicil memurluğunca ya
da bağlı bulunulan odaca onaylı örneği,
ç) 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (c) bendinde
belirtilen kişiler için, aynı bentte sayılan suçlardan hüküm giymediklerine
dair başvuru tarihinden geriye dönük en geç iki ay içerisinde resmi kuruma
verilmek üzere alınan adli sicil belgeleri asılları,
d) Gümrük müşaviri istihdam edildiği veya gümrük
müşaviri ya da gümrük müşavirliği şirketiyle sözleşme yapıldığına ilişkin
belge,
e) Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı Sivil
Havacılık Genel Müdürlüğünce verilen hava kargo acentesi yetki belgesinin
noter onaylı örneği,
f) Sonradan yapılacak kontroller sonucunda doğabilecek
kamu alacağının garanti edilmesi amacıyla alınacak 250.000 Türk Lirası
tutarında teminat,
g) Bu fıkranın (b), (c) ve (e) bentlerinde belirtilen
belge aslının başvurunun yapıldığı Gümrük ve Ticaret Bölge Müdürlüğüne
ibrazı halinde bu belgenin fotokopisi, aslına uygunluğu kontrol edildikten
sonra ilgili görevli tarafından tasdik edilerek işleme alınır.
(2) 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (c) bendinde
belirtilen kişilerden sürekli olarak yurt dışında ikamet eden yabancı
uyruklular için birinci fıkranın (ç) bendinde belirtilen belge aranmaz.
(3) Posta İdaresi için birinci fıkrada belirtilen
belgeler aranmaz; yazı ekinde Ek-1/A’da yer alan
başvuru formu ile başvuruda bulunulur.
Başvuru
şekli ve başvurunun değerlendirilmesi
MADDE 6 – (1)
Başvuru, 5 inci maddede belirtilen belgelerle birlikte, yetki kapsamı
işlemlerin yapılacağı Gümrük Müdürlüğünün bağlı olduğu Gümrük ve Ticaret
Bölge Müdürlüğüne yapılır.
(2) Başvurunun eksiksiz yapılmış olduğunun anlaşılması
halinde Gümrük ve Ticaret Bölge Müdürlüğünce oluşturulacak bir heyet
marifetiyle gerekli şartların sağlanıp sağlanmadığı yerinde tespit edilerek
bir tutanağa bağlanır. Söz konusu tespit sonuçları başvuru evrakı ve Gümrük
ve Ticaret Bölge Müdürlüğü görüşü ile birlikte başvuru tarihinden itibaren
15 gün içinde Bakanlığa gönderilir.
(3) Yetki kapsamındaki işlemlerin, birden fazla Gümrük
ve Ticaret Bölge Müdürlüğüne bağlı Gümrük Müdürlüklerinde yapılacak olması
halinde başvurunun yapıldığı Gümrük ve Ticaret Bölge Müdürlüğü diğer Bölge
Müdürlüklerinden görüş alarak birinci fıkrada belirtilen işlemleri
sonlandırır.
(4) Talep, Bakanlıkça 15 gün içinde karara bağlanır.
Yetkilendirme
ve yetkinin kapsamı
MADDE 7 – (1) İbrazı
gereken belgelerin tam olduğunun ve aranan koşulların varlığının tespit
edilmesi halinde, kişiye Bakanlıkça yetki verilir.
(2) 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendi
uyarınca operatörlerce çalıştırılan gümrük müşavirleri bu Tebliğ kapsamında
dolaylı temsil yoluyla işlem yapmak üzere yetkilendirilir. Operatörlerce
çalıştırılan gümrük müşavirlerinden firma bünyesinde istihdam edilenler bu
Tebliğ hükümleri dışında gümrük müşavirliği faaliyetinde bulunamazlar.
(3) Operatörler, yetki kapsamındaki işlemlerin
yapılmasında alıcı/göndericiyi ayrıca başka bir işleme gerek kalmadan
temsil eder. Operatörlerce yetki kullanılırken vekâletname ibrazı aranmaz.
Gönderilerin teslim ve tesellümüne ilişkin belgelerin alıcı/gönderici
tarafından imzalanması bu yetkinin kendileri hesabına kullanıldığının kabul
edildiği anlamına gelir.
Gönderilerin
tasnifi
MADDE 8 – (1)
Yurtdışından gelen gönderiler; otomatik barkod
okuyucu ve X-ray kontrolünden geçirildikten sonra otomatik olarak aşağıdaki
dört kategoriye ayrılır.
a) Belge kontrolüne tabi dokümanlar ve Kararın 45 inci
maddesinde belirtilen eşya,
b) Belge kontrolüne tabi yetki kapsamında beyan edilebilecek
diğer gönderiler,
c) Yetki kapsamındaki gönderilerden gümrükçe muayeneye
tabi tutulacak olanlar,
ç) Yetki kapsamı dışında kalan gönderiler.
(2) Eşyanın otomatik barkod
okuyucudan geçirilmesiyle oluşturulan elektronik boşaltma listesi ile
beyanname bilgileri çakıştırılarak 4458 sayılı Kanunun 237 nci maddesinin beşinci fıkrası çerçevesinde eksiklik ve
fazlalık takibatı yapılır.
(3) Gerekli önlemlerin alınmasını teminen,
içerisinde ithali ve ihracı yasak eşya bulunan gönderilerden ilgili gümrük
müdürlüğü derhal haberdar edilir.
(4) Birinci fıkrada belirtilen her bir gönderiye ilişkin
cins, kıymet, miktar ve Bakanlıkça gerekli görülen diğer bilgiler, barkod okuyucusu tarafından okunacak şekilde gönderi
üzerinde yer almalıdır.
(5) Numunelik eşya ve modellerin, Kararın 86 ncı maddesi kapsamında kıymet ve ağırlık sınırlamasına
tabi tutulmaksızın tasnif edilmesi için operatörce gerekli önlemler alınır.
(6) Birinci fıkrada
belirlenen gönderilerin tasnif işlemi, geçici depolama yeri işleticisi
olmayan operatörler ile geçici depolama işleticisi olup son altı aylık
dönemde; aylık ortalama ithalat beyanname sayısı 70 ve aylık ortalama
taşıma senedi sayısı 90 altı olan operatörler tarafından ilgili gümrük
memurunun bilgisi olmak kaydıyla, otomatik barkod
okuyucudan faydalanılmaksızın doğrudan personel eliyle yapılabilir.
(7) Altıncı fıkrada belirtilen işlem hacmine ulaşan
kargo operatörlerinin olup olmadığının kontrolü her yılın Ocak ayında
yapılır ve işlem hacminin kriterleri geçtiği
tespit edilen kargo operatörlerine birinci fıkra kapsamında tasnif işlemi
yapılması sorumluluğu bildirilirken yatırım süreci için gerekli süre tespit
edilerek Bakanlığa da bilgi verilir.
(8) Operatörler tarafından gönderilerin incelenmesi için
Gümrük Yönetmeliğinin 87 nci maddesinin birinci
fıkrası uyarınca izinler yıllık olarak verilir.
Gönderilerin
beyanı
MADDE 9 – (1) 4458
sayılı Kanunun 35/A maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarına göre
belirlenecek süre sona ermeden önce operatör tarafından gümrük beyannamesi
verilen yetki kapsamındaki gönderiler için özet beyan verilmesinden
vazgeçilebilir. Bu durumda, gümrük beyannamesi, 4458 sayılı Kanunun 35/B
maddesinde öngörülen özet beyanda bulunması gerekli asgari bilgileri içerir
ve aynı Kanunun 61 inci maddesi uyarınca tescil edilinceye kadar özet beyan
statüsündedir.
(2) Doküman olarak ayrılan gönderilerin beyanında asgari
olarak alıcı, gönderici, eşya cinsi, miktarı, brüt ağırlığı, rejim kodu
bilgileri ve teslimat adresi yer alır. Doküman kapsamına giren gönderiler,
tek bir kalemde topluca beyan edilir. Gelen doküman gönderilerine ilişkin
yapılacak beyanda alıcı olarak dolaylı temsil yetkisi kapsamında beyanda
bulunacak operatör, gönderici olarak yurt dışından eşyayı gönderen hızlı
kargo firması veya posta idaresi, miktar olarak beyan edilecek toplam
doküman adedi, toplam brüt ağırlık ve rejim kodu bilgileri yer alır. Giden
doküman gönderilerine ilişkin yapılacak beyanda ise alıcı olarak yurt
dışında gönderiyi teslim alacak hızlı kargo firması veya posta idaresi,
gönderici olarak dolaylı temsil yetkisi kapsamında beyanda bulunacak
operatör, miktar olarak beyan edilecek toplam doküman adedi, toplam brüt
ağırlık ve rejim kodu bilgileri yer alır. Ayrıca, yetki kapsamında beyan
edilen her bir dokümana ilişkin bilgileri içeren liste gümrük idaresince
istenildiğinde sunulmak üzere operatör tarafından elektronik ortamda
muhafaza edilir.
(3) Kararın 45 inci maddesi kapsamı eşya için gümrük
beyannamesinde ikinci fıkrada belirtilen bilgilere ilaveten kıymete ve
varsa sekizli tarife alt pozisyonuna ilişkin bilgi yer alır.
(4) İkinci kategoride yer alan gönderiler için üçüncü
fıkrada belirtilen bilgilere ilaveten eşyanın sekizli tarife alt pozisyonu,
ilk ve son yüklendiği ülke bilgileri yer alır.
(5) Yetki kapsamındaki, teşvik, sübvansiyon veya parasal
iadeye ya da ayniyet tespitine konu olmayacak ihracat gönderilerinin
gümrüğe beyanı operatörün elindeki bilgi ve belgeler çerçevesinde uçak
kalkışına kadar yapılır ve söz konusu beyanda uçak kalkışından sonraki 24
saat içinde düzeltme yapılabilir.
(6) Kararın 126 ncı maddesi
kapsamında miktarı brüt 150 kilogramı ve değeri 7500 Avro’yu geçmeyen
ihracat rejimine konu eşyanın beyanı bu Tebliğ hükümleri çerçevesinde
operatör tarafından yapılır.
Gönderilerin
kontrol ve muayenesi
MADDE 10 – (1) Yetki
kapsamındaki gönderiler, risk analizine dayalı kontrol ve muayeneye tabi
tutulur.
(2) Kontrol ve muayene için X-ray cihazının
kullanılmasına ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça belirlenir. X-ray
kontrolünde şüphelenilen bir durum olması halinde gönderi açılarak muayene
edilir. Muayene memuru sarı hatta işlem gören eşyanın muayenesini gerekli
görür ise Gümrük Yönetmeliğinin 183 üncü maddesinin ikinci fıkrasında
belirtilen işleme gerek kalmaksızın muayene yapabilir.
(3) Eşyanın cins ve tanımı ile değerinin doğru ve
eksiksiz olarak beyan edilmesi operatörün sorumluluğundadır. Aksi
durumlarda 21/3/2007 tarihli ve 5607 sayılı
Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu dâhil meri mevzuat kapsamında cezai işlem
tesis edilir.
Vergilerin
ödenmesi
MADDE 11 – (1)
Gönderilerin tahakkuk ettirilen gümrük vergileri operatör tarafından tahsil
edilebilir ve operatör tarafından gümrük idaresi adına tahsil edilen
vergiler, eşyanın operatöre
teslimini takip eden en geç 7 işgünü içerisinde ödenir.
Geri gelen
eşya ve mahrece iade edilen eşya
MADDE 12 – (1) 9 uncu
maddenin beşinci ve altıncı fıkraları kapsamında ihraç edilmiş eşyanın
tamamen veya kısmen geri gelmesi halinde aynı maddenin altıncı fıkrasında
bahsi geçen ağırlık ve kıymet sınırlamaları dâhilinde işlem yapılır.
(2) İhraç edildikten sonra geri gelen eşyanın gümrük
vergilerinden muaf olarak serbest dolaşıma girebilmesi için ihracat
nedeniyle yararlanılan hak ve menfaat varsa bunların iade edildiğini
gösteren belgenin gümrük idaresine ibrazı gerekir. İhracat nedeniyle katma
değer vergisi ve özel tüketim vergisi iadesinden veya istisnasından
yararlanan eşyanın katma değer vergisi ve özel tüketim vergisi tahsil
edilir.
(3) Gönderinin yanlışlıkla Türkiye'ye gelmesi halinde
yurt dışı edilmesine; mahrece iadesi
gereken gönderinin geldiği ülkeye gitmesine, operatörün beyanı
doğrultusunda izin verilir.
(4) Mahrece iadesi talep edilen eşyanın serbest dolaşıma
girişinde maktu vergi tahsil edilmişse bu eşyanın muayeneye tabi tutulması
ve serbest dolaşıma giriş beyannamesindeki ilgili taşıma senedinin iptali
gerekir.
Gümrük
müdürlüğünce alınacak tedbirler
MADDE 13 – (1) Gümrük
müdürlüğü gümrük işlemlerinin yapılmasını teminen
gerekli tedbirleri alır.
(2) Gümrük muafiyeti ve bu Tebliğde öngörülen yetki
kapsamında ithalat ve ihracata konu edilen eşya ve adına işlem yapılan
kişiye ilişkin istatistikî veriler risk analizi kapsamında dikkate alınır.
(3) Eşyanın alıcısına teslimini takip eden 3 iş günü
içerisinde teslim tarihi ve alıcının TC Kimlik numarası/Vergi numarası
gümrük idaresine elektronik ortamda iletilir.
(4) Eşyanın alıcısına teslim edilememesi halinde “U”,
eşyanın alıcısına teslim edilip TC Kimlik numarası/Vergi numarasının temin
edilememesi halinde ise “D” kodları tamamlayıcı beyanda TC Kimlik
numarası/Vergi numarası yerine seçilir.
Belgelerin
saklanması
MADDE 14 – (1) Yetki
kapsamında beyan edilecek gönderilere ilişkin ticari belgeler gümrük
müdürlüğünce talep edildiğinde ibraz edilmek üzere operatörlerce elektronik
ortamda veya kağıt ortamında beş yıl süreyle
saklanır.
Bildirim
yükümlülüğü
MADDE 15 – (1)
Başvuru formunda yer alan bilgilerde değişiklik olması halinde, form
güncellenerek en kısa sürede Bakanlığa bildirimde bulunulur.
Müeyyide
MADDE 16 – (1) 4 üncü
maddede yer alan koşullardan bir veya birden fazlasının operatörce
kaybedildiğinin anlaşılması halinde, bu koşul veya koşullar yeniden
sağlanıncaya kadar operatörün bu Tebliğ kapsamındaki yetkiden
faydalanmasına izin verilmez.
(2) Kararın Onuncu Kısmına aykırı hareket ettiği tespit
edilen operatörler hakkında Kararın 128 inci maddesi uyarınca işlem
yapılır.
(3) Bu maddenin uygulanmasında posta hizmetlerine
ilişkin uluslararası yükümlülükler dikkate alınır.
(4) Bu Tebliğde düzenlenen hususlara aykırı hareket
ettiği tespit edilen operatörler hakkında fiil daha ağır bir cezai yaptırımı
gerektirmemesi halinde, 4458 sayılı Kanunun 241 inci maddesinin birinci
fıkrası uyarınca işlem yapılır.
Diğer
hükümler
MADDE 17 – (1) Bu
Tebliğ hükümlerinin uygulanmasında Kararın 112 nci
maddesi hükmü dikkate alınır.
(2) Bu Tebliğ hükümleri kapsamında yapılan ihracatta
ihracatçı birliği onayı aranmaz.
(3) Bu Tebliğde öngörülmeyen hususlarda, gümrük mevzuatı
ve ilgili diğer mevzuat çerçevesinde işlem yapılır.
Özel ve
zorunlu durumlar
MADDE 18 – (1)
Bakanlık bu Tebliğin uygulanmasını temin etmek amacıyla gerekli göreceği
her türlü tedbiri almaya, özel ve zorunlu durumlar ile bu Tebliğde yer
almayan hususları inceleyip sonuçlandırmaya yetkilidir.
Yürürlükten
kaldırılan tebliğ
MADDE 19 – (1) 28/1/2010 tarihli ve 27476 sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan Gümrük Genel Tebliği (Posta ve Hızlı Kargo Taşımacılığı) (Seri
No:1) yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
MADDE 20 – (1) Bu
Tebliğ yayımlandığı tarihten altı ay sonra yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 21 – (1) Bu
Tebliğ hükümlerini Gümrük ve Ticaret Bakanı yürütür.
Ekleri için tıklayınız.
|