29 Aralk 2012 CUMARTES

Resm Gazete

Say : 28512

TEBL

alma ve Sosyal Gvenlik Bakanlndan:

ASGAR CRET TESPT KOMSYONU KARARI

Karar Tarihi : 27/12/2012

Karar No : 2012/1

22/5/2003 tarihli ve 4857 sayl Kanununun 39 uncu maddesi gereince, i szlemesi ile alan ve bu Kanunun kapsamnda olan veya olmayan her trl iinin asgari cretini tespit etmekle grevli Asgari cret Tespit Komisyonu, 4/12/2012 tarihinde balad almalarn 27/12/2012 tarihine kadar srdrm ve yapt drt toplant sonucunda;

1) Milli seviyede tek asgari cret tespitine, oybirliiyle,

2) 16 yan doldurmu iilerin bir gnlk normal alma karl asgari cretlerinin; 1/1/2013-30/6/2013 tarihleri arasnda 32,62 (otuzikialtmiki) Trk Liras olarak, 1/7/2013-31/12/2013 tarihleri arasnda ise 34,05 (otuzdrtsfrbe ) Trk Liras olarak tespitine, ii temsilcilerinin muhalefetine karlk oy okluuyla,

3) 16 yan doldurmam iilerin bir gnlk normal alma karl asgari cretlerinin; 1/1/2013-30/6/2013 tarihleri arasnda 27,97 (yirmiyedidoksanyedi) Trk Liras olarak, 1/7/2013-31/12/2013 tarihleri arasnda ise 29,25 (yirmidokuzyirmibe) Trk Liras olarak tespitine, ii temsilcilerinin muhalefetine karlk oy okluuyla,

4) bu Kararn, 4857 sayl Kanunun 39 uncu maddesine dayanlarak hazrlanan Asgari cret Ynetmeliinin 11 inci maddesi gereince Resm Gazetede yaymlanmasna oy birliiyle,

karar verilmitir.

 

GEREKE

Asgari cret, bilindii gibi denmesi zorunlu olan en az crettir.

Asgari cretin belirlenmesini dzenleyen Asgari cret Ynetmelii uyarnca, asgari cret, pazarlk creti deildir.

Asgari cretin belirlenmesi srasnda, Komisyonumuz, bu erevede bir karar alnmas iin alm, iilerin geim artlar ve 2013 yl enflasyon hedefi gibi faktrleri deerlendirmitir.

te bu erevede hareket eden Komisyonumuz; 16 yan doldurmu iiler iin gnlk asgari creti; 1/1/2013-30/6/2013 tarihleri arasnda 32,62 (otuzikialtmiki) Trk Liras olarak, 1/7/2013-31/12/2013 tarihleri arasnda ise 34,05 (otuzdrtsfrbe) Trk Liras olarak belirlemitir.

16 yan doldurmam iilerin bir gnlk normal alma karl asgari cretlerinin; 1/1/2013-30/6/2013 tarihleri arasnda 27,97 (yirmiyedidoksanyedi) Trk Liras olarak, 1/7/2013-31/12/2013 tarihleri arasnda ise 29,25 (yirmidokuzyirmibe) Trk Liras olarak belirlenmesi Komisyonca kabul edilmitir.

Asgari cret Ynetmeliinin 11 inci maddesi gereince, Asgari cret Tespit Komisyonunca belirlenen asgari cretler, Resm Gazetede yaymland tarihi izleyen ayn ilk gnnden itibaren yrrle girecektir.

TEMSLCLERNN ASGAR CRET

KARI OY GEREKES

Asgari cret Tespit Komisyonunun iveren-devlet kesimi temsilcileri, 16 yan doldurmu iilerin bir aylk asgari cretini 01 Ocak-30 Haziran 2013 tarihleri arasnda brt 978,60 ve net 773,97 lira (asgari geim indirimi dahil), 01 Temmuz-31 Aralk 2013 tarihleri arasnda ise brt 1.021,50 lira ve net 804,69 lira (asgari geim indirimi dahil) olarak oy okluuyla belirlemitir.

Komisyonda ii kesimi adna grev yapan TRK- (Trkiye i Sendikalar Konfederasyonu) temsilcileri karara muhalif kalm ve ounluk grne aadaki gerekeyle katlmamtr:

Asgari cret, ii ve ailesinin gnn ekonomik ve sosyal koullarna gre insanca yaamasn mmkn klacak, insanlk onuruyla badaacak, bilimsel, objektif yntemler ve gvenilir verilerle tespit edilen taban cretidir. Pazarlk creti deildir. Asgari cretin belirlenmesinde, dier cret eitlerinin aksine iinin emei deil insan olma kimlii n plandadr. cretin temel insan haklarnn gvencesi altnda bir sosyal hak niteliini tamas, asgari cretin kaynan ve temelini oluturmaktadr. iye, ailesiyle birlikte insanca yaamas iin yeterli bir cretin garanti edilmesidir.

Anayasann 55 inci maddesinde asgari cretin tespitinde alanlarn geim artlar ile lkenin ekonomik durumu da gz nnde bulundurulur denilmektedir.

Asgari cretin belirlenmesi almalarnda gz nnde tutulmas gereken ncelikli husus, alanlarn kar karya bulunduklar geim koullardr. alanlara insan onurunun gerektirdii yaama dzeyini salamaya yetecek asgari cretin belirlenmesi, bu ile grevlendirilen Komisyonun gzetmesi gereken temel ilke ve anayasal zorunluluktur. Ancak asgari cret belirlenirken alanlarn deil iverenlerin durumu dikkate alnm ve talepleri belirleyici olmutur.

Asgari cret Tespit Komisyonu, geim koullarn hesaplamas iin Trkiye statistik Kurumuna (TK) grev vermitir. Devletin resmi kurumunun Kasm 2012 tarihi itibariyle tek ii iin hesaplad tutar net 1.025,40 liradr. Yaplan bu hesaplamada alann ailesi dikkate alnmamtr.

i kesimi, ncelikle TK tarafndan belirlenen net tutarn temel alnmasn, sonradan ngrlen 2013 yl enflasyon hedefi ile refah pay ilavesi gerektiini, sonu itibariyle, bu yntemle belirlenecek asgari cretin nemli adm ve balang olacan Komisyonda ifade ve talep etmitir. Ancak devletin resmi kurumu TK tarafndan belirlenen tutar bile Komisyonda grev yapan iveren-devlet kesimi temsilcileri tarafndan pazarlk konusu yaplm ve asgari cret daha dk belirlenerek, oy okluuyla kabul ve ilan edilmitir.

Komisyonun iveren-devlet temsilcilerinin oy okluuyla belirledii gnlk 25,80 lira asgari cret tutaryla, alanlarn aileleri ile birlikte gda, konut (kira, elektrik, su, yakt), giyim, salk, ulam ve kltr gibi zorunlu ihtiyalarn gnn fiyatlar zerinden, minimum dzeyde bile olsa, karlamas mmkn deildir. Gnlk asgari crete yaplan yaklak 1 liralk art sonucu alanlar, aileleri ile birlikte -bir kez daha- yoksullua, insana yakmayan olumsuz yaama koullarna terk edilmitir. Asgari cretli alanlar, iveren-devlet temsilcileri tarafndan sorumlusu olmadklar ve fakat maduru olduklar ekonomik ve sosyal politikalarn bedelini yklenmek durumunda braklmlardr.

Trkiyenin, rekabet artlarn dk cret politikasyla salamak dorultusunda bir anlay egemen klarak ekonomik ve sosyal kalknmasn salamas ynndeki anlay Komisyon almalarna -yine- egemen olmutur.

veren-devlet temsilcilerinin oy okluuyla belirlenen asgari cret, G20 lkeleri arasnda yer alan ve Dnyann 16nc ekonomisi olmakla iftihar edilen lkeye yakmamaktadr. Komisyon almalarnda dile getirilen lkenin ekonomik durumuyla ilgili olumlu gelimeler iilerin gnlk yaantsna ve gelirine yansmamtr. Bu yaklam gelir eitsizliini ve adaletsizlii daha da bytmektedir.

Asgari cret ile en dk kamu alan maa arasnda yaplacak kyaslama, bu alanda yllardr srdrlen haksz ve yanl uygulamalar, alanlar arasnda yaplan ayrmcl ortaya koymaktadr. Komisyona Maliye Bakanlndan gelen bilgi, verilmesi muhtemel enflasyon zamm hari, 2013 yl Ocak aynda en dk brt memur maann 1.836,72 TL olduunu gstermitir. Komisyonun iveren-devlet kesimi temsilcilerince belirlenen asgari cret, bu fiili durumu da dikkate almam, alanlar arasnda ayrm yaplmtr. Komisyon, toplumda adalet duygusunun zedelenmesine zemin oluturmutur.

Komisyon tarafndan alnan karar sonucu 2013 ylnn ilk alt aylk dneminde asgari cretli olarak alan bekar her ii asgari geim indirimi sonras her ay devlete 51,38 lira gelir vergisi deyecektir. Asgari cretli alann zerindeki vergi yknn azaltlmas dorultusunda dzenleme yapmas gereken siyasal iktidar istihdam artrmak ve isizlii nlemek gerekesiyle, sigortal altran zel sektr iverenlerinin malullk, yallk ve lm sigortalar primlerinden, iveren hissesinin be puanlk ksmna isabet eden tutarnn Hazinece karlanmas ynnde tevik uygulanmasn 5763 sayl Yasayla dzenlemitir. Bylece iverenin yzde 19,5 olan SGK iveren primi oran yzde 14,5e indirilmitir. Bu dzenlemeyle iveren her asgari cretli iin 48,91 lira daha az prim deyecektir.

Dier bir ifadeyle; asgari cretli iinin nafakasndan kesilerek denen 51,38 lira vergi, devlet tarafndan asgari cretli ii altran iverene 48,91 lira olarak geri dnmektedir. Devlet sosyal koruma grevini iktisaden zayf olan iiden yana kullanmamtr.

Belirlenen bu asgari cret, lkede uygulanmakta olan ekonomik ve sosyal politikalarn nemli bir gstergesidir. Siyasal iktidarn ve iverenlerin alanlara yaklamnn yansmasdr.

Asgari cretin tanmnda, ...zorunlu ihtiyalarn gnn fiyatlar zerinden asgari dzeyde karlamaya yetecek ifadesi yer almaktadr.

Devletin resmi kurumu tarafndan bilimsel, objektif yntemler ve gvenilir verilerle belirlenen ve de pazarlk creti olmayan bu tutar, Komisyonda temsil edilen iveren-devlet kesimi temsilcileri tarafndan pazarlk konusu olmu ve asgari cret, daha balangta, olmas gerekenden 251,43 lira daha dk belirlenmitir. Bylece asgari cret, belirlendii andan itibaren yetersiz, elikili ve tutarsz olmutur. Aile unsuru dikkate alnmadan, insana yarar geim koullarn salamaktan uzak olarak belirlenen asgari cret yrrlkte olduu her ay eksik denmektedir.

Trkiye, demokrasinin, ii hak ve zgrlklerinin, sosyal koruma uygulamalarnn olmad, tartma konusu edildii lkelerde uygulanan cret politikalarn, asgari cret dzeyini emsal alan yaklamlar benimseyen bir lke durumuna getirilmitir.

Asgari cret Tespit Komisyonu almalarnda yer alan ii kesimi temsilcileri olarak, yaplacak almalarda u unsurlarn temel alnmas savunulmutur:

Anayasada yer alan geim artlar yaklamnn dikkate alnmas;

inin ailesi ile birlikte gnn ekonomik ve sosyal koullarna gre insanca yaamasn mmkn klacak, insanlk onuruyla badaacak bir tutarn esas olmas;

inin ve ailesinin harcama kalbnn esas alnmas ve hesaplamalarda Trkiye statistik Kurumu verilerinin kullanlmas;

Bilimsel verilerle hesaplanan net tutarn iinin eline gemesinin salanmas;

Sanayi/tarm veya blge, ya, cinsiyet ayrm yaplmadan asgari cretin ulusal dzeyde tek tutar olmas;

ilerin arasnda nitelik, kdem, iin mahiyeti gibi ekonomik amal deerlendirmelerin tmnden bamsz olarak ele alnmas, ekonomik llerin tesinde sosyal ve insan onuruna yarar bir cret olarak kabul edilmesi;

inin satn alma gcnn ileriye dnk olarak korunabilmesi iin gerekli bir iyiletirmenin ayrca TK tarafndan bilimsel olarak belirlenecek tutara ilave edilmesi;

Belirleme yaplrken en dk devlet memuru maann dikkate alnmas;

Gelir dalmnda adaleti salamaya ynelik olarak ayrca refahtan pay iermesi;

TRK-ޒin asgari cret belirleme almalarnda savunduu bu grleri Komisyon almalarnda yeterince dikkate alnmamtr. Bu ilkeler temel alnmadan belirlenen asgari cret dzeyinin yeterli ve insan onuruna yarar bir yaam dzeyi salamad aktr.

Asgari cret Tespit Komisyonunun iveren-devlet kesimi temsilcilerinin oy ounluuyla belirlenen asgari crete, gerek miktar ve gerek belirleme yntemi asndan yukarda sraladmz gerekelerle katlmyoruz ve ii kesimi olarak muhalif kalyoruz.