Başbakanlık

Mevzuatı Geliştirme ve Yayın Genel Müdürlüğünce Yayımlanır

 Kuruluş : 7 Ekim 1920

26 Haziran 2004

CUMARTESİ

Sayı : 25504

 

Å ÖNCEKİ

SONRAKİ

Æ

YASAMA BÖLÜMÜ

 

Kanunlar

5187 Basın Kanunu

5188 Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun

5193 Optisyenlik Hakkında Kanun

5194 Bazı Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun

 

YÜRÜTME VE İDARE BÖLÜMÜ

 

Milletlerarası Andlaşma

2004/7416 Türkiye-Fas Karma Ekonomik Komisyonu 8 inci Dönem Toplantısı Tutanağı’nın Onaylanması Hakkında Karar

 

Cezanın Kaldırılması Kararı

— Hükümlü Hüseyin YILDIRIM'ın Kalan Cezasının Kaldırılmasına Dair Karar (No: 2004/21)

 

Yönetmelik

— Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği

 

Tebliğ

— Asgari Ücret Tespit Komisyonu Kararı (No: 2004/1)


YASAMA BÖLÜMÜ

Kanunlar

Basın Kanunu

Kanun No. 5187

Kabul Tarihi : 9.6.2004

Amaç ve kapsam

MADDE 1. — Bu Kanunun amacı, basın özgürlüğünü ve bu özgürlüğün kullanımını düzenlemektir.

Bu Kanun basılmış eserlerin basımı ve yayımını kapsar.

Tanımlar

MADDE 2. — Bu Kanunun uygulanmasında;

a) Basılmış eser: Yayımlanmak üzere her türlü basım araçları ile basılan veya diğer araçlarla çoğaltılan yazı, resim ve benzeri eserler ile haber ajansı yayınlarını,

b) Yayım: Basılmış eserin herhangi bir şekilde kamuya sunulmasını,

c) Süreli yayın: Belli aralıklarla yayımlanan gazete, dergi gibi basılmış eserler ile haber ajansları yayınlarını,

d) Yaygın süreli yayın: Tek bir basın-yayın kuruluşu tarafından aynı isimle basılan ve her coğrafi bölgede en az bir ilde olmak üzere, ülkenin en az yüzde yetmişinde yayımlanan süreli yayın ile haber ajanslarının yayınlarını,

e) Bölgesel süreli yayın: Tek bir basın-yayın kuruluşu tarafından basılan ve en az üç komşu ilde veya en az bir coğrafi bölgede yayımlanan süreli yayını,

f) Yerel süreli yayın: Tek bir yerleşim biriminde yayımlanan süreli yayınlar ile haftada bir veya daha uzun aralıklarla yayımlanan yaygın ve bölgesel yayınları,

g) Yayın türü: Süreli yayınların yaygın, bölgesel ve yerel yayın türlerinden hangisinin kapsamında olduğunu,

h) Süresiz yayın: Belli aralıklarla yayımlanmayan kitap, armağan gibi basılmış eserleri,

ı) Eser sahibi: Süreli veya süresiz yayının içeriğini oluşturan yazıyı veya haberi yazanı, çevireni veya resmi ya da karikatürü yapanı,

j) Yayımcı: Bir eseri basılmış eser durumuna getirip yayımlayan gerçek veya tüzel kişiyi,

k) Basımcı: Bir eseri basım araçları ile basan veya diğer araçlarla çoğaltan gerçek veya tüzel kişiyi,

l) Tüzel kişi temsilcisi: Yayın sahibi veya yayımcının tüzel kişi olması halinde bu tüzel kişiliğin yetkili organı tarafından, yöneticiler arasından belirlenen gerçek kişiyi veya kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenen gerçek kişiyi,

İfade eder.

Basın özgürlüğü

MADDE 3. — Basın özgürdür. Bu özgürlük; bilgi edinme, yayma, eleştirme, yorumlama ve eser yaratma haklarını içerir.

Basın özgürlüğünün kullanılması ancak demokratik bir toplumun gereklerine uygun olarak; başkalarının şöhret ve haklarının, toplum sağlığının ve ahlâkının, millî güvenlik, kamu düzeni, kamu güvenliği ve toprak bütünlüğünün korunması, Devlet sırlarının açıklanmasının veya suç işlenmesinin önlenmesi, yargı gücünün otorite ve tarafsızlığının sağlanması amacıyla sınırlanabilir.

Zorunlu bilgiler

MADDE 4. — Her basılmış eserde, basıldığı yer ve tarih, basımcının ve varsa yayımcının adları, varsa ticarî unvanları ve işyeri adresleri gösterilir. İlân, tarife, sirküler ve benzerleri hakkında bu hüküm uygulanmaz.

Haber ajansı yayınları hariç her türlü süreli yayında, ayrıca yönetim yeri, sahibinin, varsa temsilcisinin, sorumlu müdürün adları ve yayının türü gösterilir.

Sorumlu müdür

MADDE 5. — Her süreli yayının bir sorumlu müdürü bulunur. Sorumlu müdür, birden fazla ise her birinin sorumlu olduğu bölüm belirtilir.

Sorumlu müdür olabilmek için;

a) Onsekiz yaşını bitirmiş olmak,

b) Türkiye'de yerleşim yeri sahibi olmak ve devamlı oturmak,

c) En az ortaöğretim veya dengi bir eğitim kurumundan mezun olmak,

d) Kısıtlı veya kamu hizmetlerinden yasaklı olmamak,

e) Yüz kızartıcı suçlardan mahkûm olmamak,

f) T.C. vatandaşı olmayanlar için karşılıklılık koşulu aramak,

Gerekir.

Sorumlu müdürün Türkiye Büyük Millet Meclisi üyesi olması halinde sorumlu müdürlüğü üstlenmek üzere müdür yardımcısı tayin edilir. Sorumlu müdür için bu Kanunda yer alan hükümler, sorumluluğu üstlenen yardımcı için de geçerlidir.

Süreli yayın sahibi

MADDE 6. — Gerçek ve tüzel kişiler ile kamu kurum ve kuruluşları süreli yayın sahibi olabilirler.

Süreli yayın sahibinin onsekiz yaşından küçük veya kısıtlı olması halinde kanunî temsilcisi, tüzel kişi olması halinde ise tüzel kişi temsilcisi hakkında da 5 inci maddenin ikinci fıkrasında belirtilen şartlar aranır.

Beyanname verilmesi

MADDE 7. — Süreli yayınların çıkarılması için, kaydedilmek üzere yönetim yerinin bulunduğu yer Cumhuriyet Başsavcılığına bir beyanname verilmesi yeterlidir. Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından düzenlenen kayıtlar alenidir.

Kayıt için verilen ve yayın sahibi, sahibin küçük veya tüzel kişi olması halinde temsilcisi ile sorumlu müdür tarafından imzalanan beyannamede yayının adı ve mahiyeti, hangi aralıklarla yayımlanacağı, yönetim yeri, sahibinin, varsa temsilcisinin, sorumlu müdürün ad ve adresleri ile yayının türü gösterilir.

Beyannameye, 5 inci ve 6 ncı maddelerde yazılı şartların varlığını gösteren belgeler ile yayın sahibi tüzel kişi ise tüzüğünün veya ana sözleşmesinin veya vakıf senedinin bir sureti eklenir.

Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından beyanname ve eklerinin teslim edildiğini gösteren bir alındı belgesi verilir.

Beyannamenin incelenmesi

MADDE 8. — Beyannamenin ve eklerinin gerekli veya gerçek bilgileri içermemesi veya yayın sahibinin veya temsilcisinin veya sorumlu müdürün 5 inci ve 6 ncı maddelerde yazılı şartlara sahip olmaması halinde, Cumhuriyet Başsavcılığı beyannamenin verilmesinden itibaren iki hafta içinde eksikliğin giderilmesini veya gerçeğe aykırı bilgilerin düzeltilmesini yayın sahibinden ister. Bu istemin tebliği tarihinden itibaren iki hafta içerisinde yerine getirilmemesi halinde, Cumhuriyet Başsavcılığı yayımın durdurulmasını asliye ceza mahkemesinden talep eder. Mahkeme en geç iki hafta içinde karar verir. Bu karara karşı acele itiraz yoluna başvurulabilir.

Beyanname içeriğinde meydana gelen her değişiklik, iki hafta içinde, gerekli belgelerle birlikte yeni bir beyanname ile aynı makama bildirilir.

Birinci fıkra hükmü, değişikliğe ilişkin beyannameler hakkında da uygulanır.

Sorumlu müdürün bu görevden ayrılması halinde, yenisi tayin edilinceye kadar sorumluluk yayın sahibine veya temsilcisine aittir.

Süreli yayın sahibinin hakkını kaybetmesi

MADDE 9. — Süreli yayın sahibinin beyanname verdiği tarihten itibaren bir sene içinde süreli yayın yayımlanmaz veya yayımlandıktan sonra yayıma üç yıl müddetle ara verilirse beyanname hükümsüz kalır ve sağladığı hak ortadan kalkar.

556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname hükümleri saklıdır. Ancak, bu Kanunun yürürlük tarihinde 5680 sayılı Basın Kanunu gereği mevkute neşredenler, 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname hükümleri gereği mevkute neşretmekten alıkonulamazlar.

Teslim yükümlülüğü

MADDE 10. — Basımcı, bastığı her türlü yayının imzalı iki nüshasını, dağıtım veya yayımın yapıldığı gün, mahallin Cumhuriyet Başsavcılığına teslim etmekle yükümlüdür.

Bu yükümlülük, basılmış eserin içerik ve biçim yönünden herhangi bir değişikliği içeren daha sonraki basımları ile tıpkı basımları için de geçerlidir.

Basımcıya bu yükümlülüğünü yerine getirdiğine dair bir alındı belgesi verilir.

Cezai sorumluluk

MADDE 11. — Basılmış eserler yoluyla işlenen suç yayım anında oluşur.

Süreli yayınlar ve süresiz yayınlar yoluyla işlenen suçlardan eser sahibi sorumludur.

Süreli yayınlarda eser sahibinin belli olmaması veya yayım sırasında ceza ehliyetine sahip bulunmaması ya da yurt dışında bulunması nedeniyle Türkiye'de yargılanamaması veya verilecek cezanın eser sahibinin diğer bir suçtan dolayı kesin hükümle mahkûm olduğu cezaya etki etmemesi hallerinde, sorumlu müdür ve yayın yönetmeni, genel yayın yönetmeni, editör, basın danışmanı gibi sorumlu müdürün bağlı olduğu yetkili sorumlu olur. Ancak bu eserin sorumlu müdürün ve sorumlu müdürün bağlı olduğu yetkilinin karşı çıkmasına rağmen yayımlanması halinde, bundan doğan sorumluluk yayımlatana aittir.

Süresiz yayınlarda eser sahibinin belli olmaması veya yayım sırasında ceza ehliyetine sahip bulunmaması ya da yurt dışında olması nedeniyle Türkiye'de yargılanamaması veya verilecek cezanın eser sahibinin diğer bir suçtan dolayı kesin hükümle mahkûm olduğu cezaya etki etmemesi hallerinde yayımcı; yayımcının belli olmaması veya basım sırasında ceza ehliyetine sahip bulunmaması ya da yurt dışında olması nedeniyle Türkiye'de yargılanamaması hallerinde ise basımcı sorumlu olur.

Yukarıdaki hükümler, süreli yayınlar ve süresiz yayınlar için bu Kanunda aranan şartlara uyulmaksızın yapılan yayınlar hakkında da uygulanır.

Haber kaynağı

MADDE 12. — Süreli yayın sahibi, sorumlu müdür ve eser sahibi, bilgi ve belge dahil her türlü haber kaynaklarını açıklamaya ve bu konuda tanıklık yapmaya zorlanamaz.

Hukukî sorumluluk

MADDE 13. — Basılmış eserler yoluyla işlenen fiillerden doğan maddî ve manevî zararlardan dolayı süreli yayınlarda, eser sahibi ile yayın sahibi ve varsa temsilcisi, süresiz yayınlarda ise eser sahibi ile yayımcı, yayımcının belli olmaması halinde ise basımcı müştereken ve müteselsilen sorumludur.

Bu hüküm, süreli veya süreli olmayan yayınlarda yayın sahibi, marka veya lisans sahibi, kiralayan, işleten veya herhangi bir sıfatla yayımlayan, yayımcı gibi hareket eden gerçek veya tüzel kişiler hakkında da uygulanır. Tüzel kişi şirketse, anonim şirketlerde yönetim kurulu başkanı, diğer şirketlerde en üst yönetici, şirket ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur.

Zararı doğuran fiilin işlenmesinden sonra yayının her ne surette olursa olsun devredilmesi, başka bir yayınla birleştirilmesi veya sahibi olan gerçek veya tüzel kişinin herhangi bir surette değişmesi halinde, yayını devir alan, birleşen ve her ne surette olursa olsun yayın sahibi gibi hareket eden gerçek ve tüzel kişiler ve anonim şirketlerde yönetim kurulu başkanı, diğer şirketlerde üst yönetici, bu fiil nedeniyle hükmedilecek tazminattan birinci ve ikinci fıkrada sayılanlarla birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur.

Düzeltme ve cevap

MADDE 14. — Süreli yayınlarda kişilerin şeref ve haysiyetini ihlâl edici veya kişilerle ilgili gerçeğe aykırı yayım yapılması halinde, bundan zarar gören kişinin yayım tarihinden itibaren iki ay içinde göndereceği suç unsuru içermeyen, üçüncü kişilerin hukuken korunan menfaatlerine aykırı olmayan düzeltme ve cevap yazısını; sorumlu müdür hiçbir düzeltme ve ekleme yapmaksızın, günlük süreli yayınlarda yazıyı aldığı tarihten itibaren en geç üç gün içinde, diğer süreli yayınlarda yazıyı aldığı tarihten itibaren üç günden sonraki ilk nüshada, ilgili yayının yer aldığı sayfa ve sütunlarda, aynı puntolarla ve aynı şekilde yayımlamak zorundadır.

Düzeltme ve cevapta, buna neden olan eser belirtilir. Düzeltme ve cevap, ilgili yazıdan uzun olamaz. Düzeltme ve cevaba neden olan eserin yirmi satırdan az yazı veya resim veya karikatür olması hallerinde düzeltme ve cevap otuz satırı geçemez.

Süreli yayının birden fazla yerde basılması halinde, düzeltme ve cevap yazısı, düzeltme ve cevap hakkının kullanılmasına sebebiyet veren eserin yayımlandığı bütün baskılarda yayımlanır.

Düzeltme ve cevabın birinci fıkrada belirlenen süreler içinde yayımlanmaması halinde yayım için tanınan sürenin bitiminden itibaren, birinci fıkra hükümlerine aykırı şekilde yayımlanması halinde ise yayım tarihinden itibaren onbeş gün içinde cevap ve düzeltme talep eden kişi, bulunduğu yer sulh ceza hâkiminden yayımın yapılmasına veya bu Kanun hükümlerine uygun olarak yapılmasına karar verilmesini isteyebilir. Sulh ceza hâkimi bu istemi üç gün içerisinde, duruşma yapmaksızın, karara bağlar.

Sulh ceza hâkiminin kararına karşı acele itiraz yoluna gidilebilir. Yetkili makam üç gün içinde itirazı inceleyerek karar verir. Yetkili makamın kararı kesindir.

Düzeltme ve cevabın yayımlanmasına hâkim tarafından karar verilmesi halinde, birinci fıkradaki süreler, sulh ceza hâkiminin kararına itiraz edilmemişse kararın kesinleştiği tarihten, itiraz edilmişse yetkili makamın kararının tebliği tarihinden itibaren başlar.

Düzeltme ve cevap hakkına sahip olan kişinin ölmesi halinde bu hak, mirasçılardan biri tarafından kullanılabilir. Bu durumda, birinci fıkradaki iki aylık düzeltme ve cevap hakkı süresine bir ay ilave edilir.

Zorunlu bilgileri göstermeme

MADDE 15. — 4 üncü maddeye göre basılmış eserlerde gösterilmesi öngörülen hususların gösterilmemesi veya gerçeğe aykırı olarak gösterilmesi halinde, süreli yayınlarda sorumlu müdür ve sorumlu müdürün bağlı olduğu yetkili, süresiz yayınlarda yayımcı ve adını ve adresini göstermeyen veya yanlış gösteren basımcı beşyüzmilyon liradan yirmimilyar liraya kadar ağır para cezasıyla cezalandırılır. Bu ceza, bölgesel süreli yayınlarda ikimilyar liradan, yaygın süreli yayınlarda beşmilyar liradan az olamaz.

Durdurulan yayının yayımına devam etme

MADDE 16. — 8 inci maddeye göre mahkeme kararıyla durdurulan yayına, usulüne uygun beyanname vermeden veya değişiklikleri bildirmeden devam edilmesi halinde yayın sahibi, sorumlu müdür ve sorumlu müdürün bağlı olduğu yetkili birmilyar liradan onbeş milyar liraya kadar ağır para cezasıyla cezalandırılır. Bu ceza, bölgesel süreli yayınlarda beşmilyar liradan, yaygın süreli yayınlarda onmilyar liradan az olamaz.

Teslim yükümlülüğüne uymama

MADDE 17. — 10 uncu maddeye göre teslim yükümlülüğünü yerine getirmeyen basımcı, üçyüzmilyon liradan birmilyar liraya kadar ağır para cezasıyla cezalandırılır.

Düzeltme ve cevabın yayımlanmaması

MADDE 18. — Düzeltme ve cevabın yayımlanmasına ilişkin kesinleşmiş hâkim kararlarına uymayan sorumlu müdür ve sorumlu müdürün bağlı olduğu yetkili onmilyar liradan yüzellimilyar liraya kadar ağır para cezasıyla cezalandırılır. Ağır para cezası, bölgesel süreli yayınlarda yirmimilyar liradan, yaygın süreli yayınlarda ellimilyar liradan az olamaz.

Sorumlu müdür ve sorumlu müdürün bağlı olduğu yetkili hakkında verilen ağır para cezasının ödenmesinden yayın sahibi, sorumlu müdür ve sorumlu müdürün bağlı olduğu yetkili ile birlikte müteselsilen sorumludur.

Düzeltme ve cevap yazısının yayımlanmaması veya 14 üncü maddenin birinci fıkrasında belirtilen şartlara uyulmaksızın yayımlanması hallerinde hâkim ayrıca, masraflar yayın sahibi tarafından karşılanmak üzere, bu yazının tirajı yüzbinin üzerinde olan iki gazetede ilân şeklinde yayımlanmasına da karar verir.

Yargıyı etkileme

MADDE 19. — Hazırlık soruşturmasının başlamasından takipsizlik kararı verilmesine veya kamu davasının açılmasına kadar geçen süre içerisinde, Cumhuriyet savcısı, hâkim veya mahkeme işlemlerinin ve soruşturma ile ilgili diğer belgelerin içeriğini yayımlayan kimse, ikimilyar liradan ellimilyar liraya kadar ağır para cezasıyla cezalandırılır. Bu ceza, bölgesel süreli yayınlarda onmilyar liradan, yaygın süreli yayınlarda yirmimilyar liradan az olamaz.

Görülmekte olan bir dava kesin kararla sonuçlanıncaya kadar, bu dava ile ilgili hâkim veya mahkeme işlemleri hakkında mütalaa yayımlayan kişiler hakkında da birinci fıkrada yer alan cezalar uygulanır.

Cinsel saldırı, cinayet ve intihara özendirme

MADDE 20. — Cinsel saldırı, cinayet ve intihar olayları hakkında, haber vermenin sınırlarını aşan ve okuyucuyu bu tür fiillere özendirebilecek nitelikte olan yazı ve resim yayımlayanlar birmilyar liradan yirmimilyar liraya kadar ağır para cezasıyla cezalandırılır. Bu ceza bölgesel süreli yayınlarda ikimilyar liradan, yaygın süreli yayınlarda onmilyar liradan az olamaz.

Kimliğin açıklanmaması

MADDE 21. — Süreli yayınlarda;

a) 22.11.2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanununa göre evlenmeleri yasaklanmış olan kimseler arasındaki cinsel ilişkiyle ilgili haberlerde bu kişilerin,

b) 1.3.1926 tarihli ve 765 sayılı Türk Ceza Kanununun 414, 415, 416, 421, 423, 429, 430, 435 ve 436 ncı maddelerinde yazılı cürümlere ilişkin haberlerde mağdurların,

c) Onsekiz yaşından küçük olan suç faili veya mağdurlarının,

Kimliklerini açıklayacak ya da tanınmalarına yol açacak şekilde yayın yapanlar birmilyar liradan yirmimilyar liraya kadar ağır para cezasıyla cezalandırılır. Bu ceza bölgesel süreli yayınlarda ikimilyar liradan, yaygın süreli yayınlarda onmilyar liradan az olamaz.

Basılmış eserleri engelleme, tahrip ve bozma

MADDE 22. — Kanuna uygun olarak basılmış eserleri, bunların yayımını veya dağıtımını veya satışını önlemek amacıyla tahrip eden veya bozan kimse, fiili daha ağır bir suç teşkil etmediği takdirde, bir yıla kadar hapis ve birmilyar liradan beşmilyar liraya kadar ağır para cezasıyla cezalandırılır.

Kanunun aradığı şartlara uyulmasına rağmen süreli ve süresiz yayınların basılmasını, yayımını, dağıtımını veya satışını şiddet veya tehditle engelleyen kimse, fiili daha ağır bir suç teşkil etmediği takdirde, iki yıla kadar hapis ve ikimilyar liradan onmilyar liraya kadar ağır para cezasıyla cezalandırılır.

Yukarıdaki fıkralarda öngörülen fiiller, umumi mahalde veya matbaanın veya umuma satış yapan veya dağıtım yapan yerlerde birden fazla kişi tarafından işlendiği takdirde verilecek ceza yarıya kadar artırılır.

Süreli yayınların dağıtımı

MADDE 23. — Süreli yayınların dağıtımını yapan kişiler, kendilerinden dağıtımı istenen yayınları, dağıtımını yaptıkları diğer yayınlar için aldıkları satış fiyatı, tiraj ve sayfa sayısına göre belirlenen dağıtım ücretini aşmayacak bir bedel karşılığında, dağıtmakla yükümlüdürler. Bu yükümlülüğe aykırı davrananlar, dağıtımından kaçındıkları yayının toplam bedelinin on misli ağır para cezasıyla cezalandırılırlar.

Süreli yayınları perakende olarak satışa sunan gerçek veya tüzel kişiler, aynı anda diledikleri kadar dağıtım şirketiyle anlaşıp diledikleri yayınları satabilirler. Hiç kimse, bu kişilere, rakip yayınları satmama yükümlülüğü getiremez ve bu yayınları satmama koşuluna bağlı olan veya bu sonucu doğuracak edimlerde bulunamaz.

Yeniden yayım

MADDE 24. — Bir süreli yayında yayımlanmış haber, yazı ve resimleri kaynak göstermeksizin yeniden yayımlayanlar beşmilyar liradan onmilyar liraya kadar ağır para cezasıyla cezalandırılırlar.

Bu eserleri, yeniden yayım hakkı saklı tutulmuş olmasına rağmen, süreli yayın sahibinin izni olmadan yeniden yayımlayanlar yirmimilyar liradan kırkmilyar liraya kadar ağır para cezasıyla cezalandırılırlar.

El koyma, dağıtım ve satış yasağı

MADDE 25. — Soruşturma için sübut vasıtası olarak her türlü basılmış eserin en fazla üç adedine Cumhuriyet savcısı, gecikmesinde sakınca bulunan hallerde de kolluk el koyabilir.

Soruşturma veya kovuşturmanın başlatılmış olması şartıyla 25.7.1951 tarihli ve 5816 sayılı Atatürk Aleyhine İşlenen Suçlar Hakkında Kanunda, Anayasanın 174 üncü maddesinde yer alan inkılap kanunlarında, 765 sayılı Türk Ceza Kanununun 146 ncı maddesinin ikinci fıkrasında, 153 üncü maddesinin birinci ve dördüncü fıkralarında, 155 inci maddesinde, 311 inci maddesinin birinci ve ikinci fıkralarında, 312 nci maddesinin ikinci ve dördüncü fıkralarında, 312/a maddesinde ve 12.4.1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun 7 nci maddesinin ikinci ve beşinci fıkralarında öngörülen suçlarla ilgili olarak basılmış eserlerin tamamına hâkim kararıyla el konulabilir.

Hangi dilde olursa olsun Türkiye dışında basılan süreli veya süresiz yayın ve gazetelerin ikinci fıkrada belirtilen suçları içerdiklerine dair kuvvetli delil bulunması halinde, bunların Türkiye'de dağıtılması veya satışa sunulması, Cumhuriyet Başsavcılığının talebi üzerine sulh ceza hâkiminin kararı ile yasaklanabilir. Gecikmesinde sakınca bulunan hallerde Cumhuriyet Başsavcılığının kararı yeterlidir. Bu karar en geç yirmidört saat içinde hâkimin onayına sunulur. Kırksekiz saat içinde hâkim tarafından onaylanmaması halinde Cumhuriyet Başsavcılığının kararı hükümsüz kalır.

Yukarıdaki fıkra uyarınca yasaklanmış yayın veya gazeteleri bilerek dağıtanlar veya satışa sunanlar bu yayınlar yoluyla işlenen suçlardan eser sahibi gibi sorumludurlar.

Dava süreleri

MADDE 26. — Basılmış eserler yoluyla işlenen veya bu Kanunda öngörülen diğer suçlarla ilgili ceza davalarının günlük süreli yayınlar yönünden iki ay, diğer basılmış eserler yönünden dört ay içinde açılması zorunludur.

Bu süreler basılmış eserlerin Cumhuriyet Başsavcılığına teslim edildiği tarihten başlar. Basılmış eserlerin Cumhuriyet Başsavcılığına teslim edilmemesi halinde yukarıdaki sürelerin başlama tarihi, suçu oluşturan fiilin Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından öğrenildiği tarihtir. Ancak bu süreler, Türk Ceza Kanununun dava zamanaşımına ilişkin maddesinde öngörülen süreleri aşamaz.

Sorumlu müdürün ve sorumlu müdürün bağlı olduğu yetkilinin karşı çıkmasına rağmen yayımlatıldığı iddia edilen eserden dolayı yayımlatan aleyhine açılacak dava yönünden süre, sorumlu müdür ve sorumlu müdürün bağlı olduğu yetkili hakkında verilecek beraat kararının kesinleşmesinden itibaren başlar.

Sorumlu müdürün yayımlanan eserin sahibini bildirmesi durumunda, eser sahibi aleyhine açılacak davada süre, bildirim tarihinden itibaren başlar.

Kovuşturulması şikâyete bağlı suçlarda dava açma süreleri, suç için kanunun öngördüğü dava zamanaşımı süresini aşmamak şartıyla, suçun işlendiğinin öğrenildiği tarihten başlar.

Kamu davasının açılması izin veya karar alınmasına bağlı olan suçlarda, izin veya karar için gerekli başvurunun yapılmasıyla dava açma süresi durur. Durma süresi iki ayı geçemez.

Görevli mahkemeler ve yargılama usulü

MADDE 27. — Basılmış eserler yoluyla işlenen veya bu Kanunda öngörülen diğer suçlardan dolayı açılan davalardan, ağır ceza işlerinden olanlar ağır ceza mahkemelerinde, diğerleri asliye ceza mahkemelerinde görülür.

Bir yerde ağır ceza veya asliye ceza mahkemesinin birden fazla dairesi bulunması halinde bu davalar iki numaralı mahkemede görülür.

Basılmış eserler yoluyla işlenen veya bu Kanunda öngörülen diğer suçlara ilişkin davalar acele işlerden sayılır.

Hürriyeti bağlayıcı cezaya çevirme yasağı

MADDE 28. — 18 inci ve 22 nci maddelerdeki suçlar dışında bu Kanunda öngörülen suçlar için hükmedilen para cezaları, hürriyeti bağlayıcı cezaya çevrilemez.

Tebligat

MADDE 29. — Süreli yayının yönetim yeri, tebligat işlemleri yönünden, yayın sahibinin ve temsilcisinin, görevi devam ettiği sürece sorumlu müdürün yerleşim yeri sayılır.

Yürürlükten kaldırılan hükümler

MADDE 30. — 15.7.1950 tarihli ve 5680 sayılı Basın Kanunu yürürlükten kaldırılmıştır.

GEÇİCİ MADDE 1. — Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce yayımlanmakta olan süreli yayınların sahibi, sorumlu müdürü, Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren otuz gün içinde yayınlarının türünü yönetim yerinin bulunduğu yer Cumhuriyet Başsavcılığına bildirmek zorundadır. Bu süre içerisinde bildirim yükümlülüğüne uyulmaması halinde yayın sahibi, sorumlu müdür, beşyüzmilyon liradan yirmimilyar liraya kadar ağır para cezasıyla cezalandırılır. Bu ceza bölgesel süreli yayınlarda ikimilyar liradan, yaygın süreli yayınlarda beşmilyar liradan az olamaz.

GEÇİCİ MADDE 2. — Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmakta olan süreli yayınların temsilcisi ve sorumlu müdürleri, Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altı ay içerisinde süreli yayının basım ve yayımını bu Kanunda öngörülen hükümlere uygun hale getirirler.

Yürürlük

MADDE 31. — Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 32. — Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.

25/6/2004

—— • ——

Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun

Kanun No. 5188

Kabul Tarihi : 10.6.2004

BİRİNCİ BÖLÜM

Genel Hükümler

Amaç

MADDE 1. — Bu Kanunun amacı, kamu güvenliğini tamamlayıcı mahiyetteki özel güvenlik hizmetlerinin yerine getirilmesine ilişkin esas ve usulleri belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2. — Bu Kanun, özel güvenlik izninin verilmesine, bu hizmeti yerine getirecek kişi ve kuruluşların ruhsatlandırılmasına ve denetlenmesine ilişkin hususları kapsar.

Özel güvenlik izni

MADDE 3. — Kişilerin silahlı personel tarafından korunması, kurum ve kuruluşlar bünyesinde özel güvenlik birimi kurulması veya güvenlik hizmetinin şirketlere gördürülmesi özel güvenlik komisyonunun kararı üzerine valinin iznine bağlıdır. Toplantı, konser, sahne gösterileri ve benzeri etkinliklerde; para veya değerli eşya nakli gibi geçici veya acil hallerde, komisyon kararı aranmaksızın, vali tarafından özel güvenlik izni verilebilir.

Kişi ve kuruluşların talebi üzerine, koruma ve güvenlik ihtiyacı dikkate alınarak, güvenlik hizmetinin istihdam edilecek personel eliyle sağlanmasına, kurum ve kuruluşlar bünyesinde özel güvenlik birimi kurulmasına ya da bu hizmetin güvenlik şirketlerine gördürülmesine izin verilir. Bir kuruluş bünyesinde özel güvenlik birimi kurulmuş olması, ihtiyaç duyulduğunda ayrıca güvenlik şirketlerine hizmet gördürülmesine mani değildir.

Komisyon, koruma ve güvenlik hizmetini yerine getirecek personelin, bulundurulabilecek veya taşınabilecek silah ve teçhizatın azamî miktarını ve niteliğini, gerekli hallerde diğer fizikî ve aletli güvenlik tedbirlerini belirlemeye yetkilidir. Havalimanı ve liman gibi yerlerde alınacak güvenlik tedbirlerine ilişkin uluslararası yükümlülükler saklıdır.

Geçici haller dışındaki özel güvenlik uygulaması, en az bir ay önce başvurulması şartıyla komisyonun kararı ve valinin onayı ile sona erdirilebilir.

Özel güvenlik komisyonu

MADDE 4. — Özel güvenlik komisyonu, bu Kanunda belirtilen özel güvenlikle ilgili kararları almak üzere valinin görevlendireceği bir vali yardımcısının başkanlığında, il emniyet müdürlüğü, il jandarma komutanlığı, ticaret odası başkanlığı, sanayi odası başkanlığı temsilcisinden oluşur. Sanayi odasının bulunmadığı illerde komisyona ticaret ve sanayi odası başkanlığının temsilcisi katılır. Özel güvenlik izni verilmesi ya da bu uygulamanın kaldırılması için başvuran kişi ya da kuruluşun temsilcisi ilgili komisyon toplantısına üye olarak katılır. Komisyon, kararlarını oy çokluğu ile alır; oyların eşitliği halinde başkanın bulunduğu taraf çoğunluk sayılır; çekimser oy kullanılamaz.

Özel güvenlik şirketleri

MADDE 5. — Şirketlerin özel güvenlik alanında faaliyette bulunması İçişleri Bakanlığının iznine tâbidir. Faaliyet izni verilebilmesi için şirket hisselerinin nama yazılı olması ve faaliyet alanının münhasıran koruma ve güvenlik hizmeti olması zorunludur. Özel güvenlik şirketleri, şubelerini bir ay içinde Bakanlığa ve ilgili valiliğe yazılı olarak; hisse devirlerini bir ay içinde Bakanlığa bildirirler.

Yabancı kişilerin özel güvenlik şirketi kurabilmesi ve yabancı şirketlerin Türkiye'de özel güvenlik hizmeti verebilmesi mütekabiliyet esasına tâbidir.

Özel güvenlik şirketlerinin kurucu ve yöneticilerinde bu Kanunun 10 uncu maddesinin (a) ve (d) bentlerinde belirtilen şartlar aranır. Yöneticilerin ayrıca dört yıllık yüksek okul mezunu olmaları, Kanunun 10 uncu maddesinin (e) bendinde belirtilen şartı taşımaları ve 14 üncü maddesinde belirtilen özel güvenlik temel eğitimini başarıyla tamamlamış olmaları gerekir.

Kurucu ve yöneticilerde aranan şartların kaybedilmesi halinde iki ay içinde eksiklik giderilmediği veya bu kurucu ve yöneticiler değiştirilmediği takdirde faaliyet izni iptal edilir.

Bu şirketler tarafından üçüncü kişi, kurum ve kuruluşlara sağlanacak koruma ve güvenlik hizmetleri, hizmetin başlamasından en geç bir hafta önce ilgili valiliğe yazılı olarak bildirilir. Acil ve geçici nitelikteki koruma ve güvenlik hizmetlerinde süre kaydı aranmaz.

Ek önlemler

MADDE 6. — Mülkî idare amirleri havalimanı, liman, gümrük, gar ve istasyon gibi yerler ile spor müsabakalarının, sahne gösterilerinin ve benzeri etkinliklerin yapıldığı yerlerdeki özel güvenlik tedbirlerini denetlemeye ve kamu güvenliğinin gerektirdiği hallerde ek önlemler aldırmaya yetkilidir.

Kamu güvenliğinin sağlanması yönünden 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu ile vali ve kaymakamlara verilen yetkiler saklıdır. Bu yetkilerin kullanılması durumunda özel güvenlik birimi ve özel güvenlik personeli mülkî idare amirinin ve genel kolluk amirinin emirlerini yerine getirmek zorundadır.

İKİNCİ BÖLÜM

Özel Güvenlik Görevlileri

Özel güvenlik görevlilerinin yetkileri

MADDE 7. — Özel güvenlik görevlilerinin yetkileri şunlardır:

a) Koruma ve güvenliğini sağladıkları alanlara girmek isteyenleri duyarlı kapıdan geçirme, bu kişilerin üstlerini dedektörle arama, eşyaları X-ray cihazından veya benzeri güvenlik sistemlerinden geçirme.

b) Toplantı, konser, spor müsabakası, sahne gösterileri ve benzeri etkinlikler ile cenaze ve düğün törenlerinde kimlik sorma, duyarlı kapıdan geçirme, bu kişilerin üstlerini dedektörle arama, eşyaları X-ray cihazından veya benzeri güvenlik sistemlerinden geçirme.

c) 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununun 127 nci maddesine göre yakalama ve yakalama nedeniyle orantılı arama.

d) Görev alanında, haklarında yakalama, tutuklama veya mahkûmiyet kararı bulunan kişileri yakalama ve arama.

e) Yangın, deprem gibi tabiî afet durumlarında ve imdat istenmesi halinde görev alanındaki işyeri ve konutlara girme.

f) Hava meydanı, liman, gar, istasyon ve terminal gibi toplu ulaşım tesislerinde kimlik sorma, duyarlı kapıdan geçirme, bu kişilerin üstlerini dedektörle arama, eşyaları X-ray cihazından veya benzeri güvenlik sistemlerinden geçirme.

g) Genel kolluk kuvvetlerine derhal bildirmek şartıyla, aramalar sırasında suç teşkil eden veya delil olabilecek ya da suç teşkil etmemekle birlikte tehlike doğurabilecek eşyayı emanete alma.

h) Terk edilmiş ve bulunmuş eşyayı emanete alma.

ı) Kişinin vücudu veya sağlığı bakımından mevcut bir tehlikeden korunması amacıyla yakalama.

j) Olay yerini ve delilleri koruma, bu amaçla Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununun 157 nci maddesine göre yakalama.

k) Türk Medeni Kanununun 981 inci maddesine, Borçlar Kanununun 52 nci maddesine, Türk Ceza Kanununun 49 uncu maddesinin birinci fıkrasının (1) ve (2) numaralı bentlerine göre zor kullanma.

Silah bulundurma ve taşıma yetkisi

MADDE 8. — Hangi koruma ve güvenlik hizmeti için ne miktar ve özellikte ateşli silah bulundurulabileceği komisyon tarafından belirlenir.

Ancak eğitim ve öğretim kurumlarında, sağlık tesislerinde, talih oyunları işletmelerinde, içkili yerlerde silahlı özel güvenlik görevlisi çalıştırılmasına izin verilmez. Özel güvenlik görevlileri, özel toplantılarda, spor müsabakalarında, sahne gösterileri ve benzeri etkinliklerde silahlı olarak görev yapamazlar.

Koruma ve güvenlik hizmetinde kullanılacak silah ve teçhizat, ilgili kişi veya kuruluş tarafından temin edilir. Özel güvenlik şirketleri ateşli silah alamaz ve bulunduramazlar. Ancak özel güvenlik şirketlerine, para ve değerli eşya nakli, geçici süreli koruma ve güvenlik hizmetlerinde kullanılmak üzere, özel güvenlik eğitimi veren kurumlara, silah eğitiminde kullanılmak üzere, komisyonun kararı ve valinin onayı ile silah alma, kullanma ve taşıma izni verilebilir.

Görev alanı

MADDE 9. — Bu görevliler 7 nci maddede sayılan yetkileri sadece görevli oldukları süre içinde ve görev alanlarında kullanabilirler.

Özel güvenlik görevlileri silahlarını görev alanı dışına çıkaramazlar. İşlenmiş bir suçun sanığı veya suç işleyeceğinden kuvvetle şüphe edilen kişinin takibi, dışarıdan yapılan saldırılara karşı tedbir alınması, para ve değerli eşya nakli, kişi koruma ve cenaze töreni gibi güzergâh ifade eden durumlarda güzergâh boyu görev alanı sayılır. Görev alanı, zorunlu hallerde Komisyon kararıyla genişletilebilir.

Zor kullanma ve yakalama yetkilerinin kullanılmasını gerektiren olaylar en seri vasıtayla yetkili genel kolluğa bildirilir; yakalanan kişi ve zapt edilen eşya genel kolluğa teslim edilir.

Özel güvenlik görevlilerinde aranacak şartlar

MADDE 10. — Özel güvenlik görevlilerinde aşağıdaki şartlar aranır:

a) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak.

b) En az lise veya dengi okul mezunu olmak.

c) 18 yaşını doldurmuş olmak.

d) Taksirli suçlar hariç olmak üzere, ağır hapis veya altı aydan fazla hapis veyahut affa uğramış olsa bile Devletin şahsiyetine karşı işlenen suçlarla, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, emniyeti suiistimal, sahtecilik, hileli iflas veya istimal ve istihlak kaçakçılığı hariç kaçakçılık, resmi ihale ve alım satımlara fesat karıştırma, Devlet sırlarını açığa vurma, laf atma, sarkıntılık, ırza tasallut, ırza geçme, kız, kadın veya çocuk kaçırma ve alıkoyma, fuhşa teşvik, fuhuş için aracılık, uyuşturucu madde kullanma, uyuşturucu madde kaçakçılığı suçlarından dolayı hükümlü bulunmamak.

e) Kamu haklarından yasaklı olmamak.

f) Görevin yapılmasına engel olabilecek vücut ve akıl hastalığı ile özürlü bulunmamak.

g) 14 üncü maddede belirtilen özel güvenlik temel eğitimini başarıyla tamamlamış olmak.

Çalışma izni

MADDE 11. — Özel güvenlik görevlisi olarak istihdam edilecekler ile özel güvenlik şirketlerinde ve özel güvenlik eğitimi verecek kurumlarda yönetici olarak çalışacaklar hakkında valilikçe güvenlik soruşturması yapılır. Soruşturma sonucu olumlu olanlara, bu Kanunun 14 üncü maddesinde belirtilen özel güvenlik temel eğitimini başarıyla bitirmiş olmak şartıyla, valilikçe beş yıl süreli çalışma izni verilir. Ateşli silah taşımayacak özel güvenlik görevlileri hakkında sadece arşiv araştırması yapılır. Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması bir ay içinde tamamlanır.

Göreve başlayan özel güvenlik görevlileri işveren tarafından onbeş gün içinde valiliğe bildirilir.

Çalışma izninin yenilenebilmesi için, güvenlik soruşturmasının olumlu olması ve Kanunun 14 üncü maddesinde belirtilen özel güvenlik yenileme eğitiminin başarıyla tamamlanmış olması zorunludur.

Özel güvenlik görevlilerinde aranan şartlardan herhangi birisinin kaybedilmesi halinde çalışma izni iptal edilir.

Genel kolluk kuvvetinden emekli olanlar ile en az beş yıl fiilen bu görevde çalıştıktan sonra kendi istekleriyle görevinden ayrılmış olanlarda, görevlerinden ayrıldıkları tarihten itibaren beş yıl süreyle özel güvenlik temel eğitimi şartı aranmaz.

Kimlik

MADDE 12. — Özel güvenlik görevlilerine valilikçe kimlik kartı verilir. Kimlik kartında görevlinin adı ve soyadı ile silahlı ya da silahsız olduğu belirtilir.

Kimlik kartı görev alanı ve süresi içerisinde herkes tarafından görülebilecek şekilde yakaya takılır. Üzerinde kimlik kartı olmayan özel güvenlik görevlileri Kanunun 7 nci maddesinde sayılan yetkileri kullanamazlar.

Herhangi bir sebeple görevinden ayrılan özel güvenlik görevlileri işveren tarafından onbeş gün içinde valiliğe bildirilir.

Kıyafet

MADDE 13. — Özel güvenlik görevlileri görev alanı içinde ve süresince üniforma giyerler. Görevin ve işyerinin özelliği nedeniyle gerekli görülen hallerde sivil kıyafetle görev yapılmasına komisyon izin verebilir.

Eğitim

MADDE 14. — Özel güvenlik temel eğitimi teorik ve pratik eğitim ile silah eğitiminden oluşmak üzere yüzyirmi ders saatinden; yenileme eğitimi altmış ders saatinden az olmamak üzere düzenlenir. Halen bünyesinde güvenlik fakültesi veya meslek yüksek okulu bulunan ve bünyesinde güvenlik bölümleri (fakülte veya meslek yüksek okulu) açabilecek olan üniversitelerin bu bölümlerinden mezun olanlarda beş yıl süreyle silah eğitimi hariç özel güvenlik temel eğitimi şartı aranmaz.

Özel güvenlik eğitimi ücreti karşılığında İçişleri Bakanlığınca verilebileceği gibi, Bakanlığın izni ile özel eğitim kurumlarınca da verilebilir. Özel güvenlik eğitimi verecek kurumların kurucu ve yöneticilerinde 5 inci maddenin üçüncü fıkrasında belirtilen şartlar aranır.

Özel güvenlik eğitiminin niteliği, müfredatı, eğiticilerde ve eğitim merkezlerinde aranacak şartlar ile eğitim sonucu yeterliliğin belirlenmesine ilişkin esas ve usuller yönetmelikle düzenlenir.

Tazminat

MADDE 15. — Bu Kanunda yazılı görevleri yerine getirirken yaralanan, sakatlanan özel güvenlik görevlilerine veya ölen özel güvenlik görevlisinin kanunî mirasçılarına, iş sözleşmesinde veya toplu iş sözleşmesinde belirlenen miktar ve esaslar çerçevesinde tazminat ödenir. Ancak, genel hükümlere göre daha yüksek miktarda tazminat ödenmesine mahkemelerce hükmedilmesi halinde, iş sözleşmesine veya toplu iş sözleşmesine dayanılarak ödenen tutarlar mahsup edilir.

Birinci fıkra hükümleri gereğince ödenecek tazminat, 4857 sayılı İş Kanunu kapsamında ödenmesi gerekecek diğer tazminatlarla ilişkilendirilmez.

Kamu kurum ve kuruluşlarında bu Kanunda yazılı görevleri yerine getirirken yaralanan, sakatlanan özel güvenlik görevlilerine veya ölen özel güvenlik görevlilerinin kanunî mirasçılarına; iş sözleşmesi, toplu iş sözleşmesi veya 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun hükümlerinde belirtilen tazminat miktarlarından hangisi yüksek ise o miktar ödenir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Yasaklar ve Ceza Hükümleri

Görev dışında çalıştırma yasağı

MADDE 16. — Özel güvenlik personeli, Kanunda belirtilen koruma ve güvenlik hizmetleri dışında başka bir işte çalıştırılamaz.

Grev yasağı

MADDE 17. — Özel güvenlik personeli greve katılamaz.

Görevden uzaklaştırma yasağı

MADDE 18. — Özel güvenlik görevlileri lokavt dolayısıyla işten uzaklaştırılamaz.

Adlî suçlar ve cezalar

MADDE 19. — Bu Kanunda öngörülen adlî suçlar ve cezalar şunlardır:

a) Bu Kanunun 3 üncü maddesinde belirtilen özel güvenlik iznini almadan özel güvenlik görevlisi istihdam eden kişilere veya kuruluşların yöneticilerine altı aya kadar hapis ve altımilyar lira ağır para cezası verilir.

b) Bu Kanunun 5 inci maddesinde belirtilen faaliyet iznini almadan özel güvenlik faaliyetinde bulunan şirketlerin kurucu ve yöneticilerine, bu Kanunun 3 üncü maddesinde belirtilen izni almadan özel güvenlik birimi oluşturan kurum ve kuruluşların yöneticilerine, bu Kanunun 14 üncü maddesinde belirtilen izni almadan özel güvenlik eğitimi veren kurum ve kuruluşların yöneticilerine bir yıla kadar hapis ve yirmimilyar lira ağır para cezası verilir. Bu şekilde cezalandırılan kişiler, özel güvenlik şirketlerinde ve özel güvenlik eğitimi veren kurumlarda kurucu ve yönetici olamazlar.

c) Bu Kanunun 11 inci maddesine göre çalışma izni verilmeyen kişileri özel güvenlik görevlisi olarak istihdam eden kişi, kurum, kuruluş veya şirketlere, çalıştırdıkları her kişi için üçmilyar lira ağır para cezası verilir. Bu kişiler silahlı olarak çalıştırılmış ise altı aya kadar hapis ve çalıştırılan her kişi için altımilyar lira ağır para cezası verilir.

d) Bu Kanunun 21 inci maddesinde belirtilen özel güvenlik malî sorumluluk sigortasını yaptırmadan özel güvenlik görevlisi istihdam eden kişi; kurum, kuruluş veya şirketlerin yöneticilerine istihdam ettikleri her kişi için üçmilyar lira ağır para cezası verilir.

e) Bu Kanunda belirtilen faaliyet iznini almadan özel güvenlik hizmeti veya özel güvenlik eğitimi verdiğini ilân eden veya reklam yapan kişi; kurum, kuruluş veya şirketlerin yöneticilerine altı aya kadar hapis ve onmilyar lira ağır para cezası verilir.

İdarî suçlar ve cezalar

MADDE 20. — Bu Kanunda öngörülen idarî suç ve para cezaları şunlardır:

a) Diğer kişi, kurum ve kuruluşlara sağlanacak özel güvenlik hizmetini 5 inci maddede belirtilen süre içinde ilgili valiliğe bildirmeyen özel güvenlik şirketlerine her bildirim için birmilyar lira idarî para cezası verilir.

b) 6 ncı madde uyarınca mülkî idare amirlerince istenen ilave tedbirleri almayan kişi; kurum, kuruluş veya şirketlerin yöneticilerine ikimilyar lira idarî para cezası verilir.

c) 17 nci maddede belirtilen grev yasağına uymayan, ateşli silahını bu Kanuna aykırı veya görev alanı dışında kullanan veya özel güvenlik kimlik kartını başkasına kullandıran özel güvenlik görevlisine birmilyar lira idarî para cezası verilir ve bu kişilerin çalışma izni iptal edilir. Bu kişiler bir daha özel güvenlik görevlisi olamazlar.

d) 22 nci madde gereğince tespit edilip giderilmesi istenen eksiklikleri gidermeyen kişi; kurum, kuruluş veya şirketlerin yöneticilerine ikimilyar lira idarî para cezası verilir.

e) Özel güvenlik görevlisini koruma ve güvenlik hizmetleri dışında başka bir işte çalıştıran kişi, kurum ve kuruluşlara her eylemleri için birmilyar lira idarî para cezası verilir.

f) 11 inci maddenin ikinci fıkrası ile 12 nci maddenin üçüncü fıkrasında belirtilen bildirimleri süresinde yerine getirmeyenlere birmilyar lira idarî para cezası verilir.

Bu maddede öngörülen idarî para cezaları o yerin en büyük mülkî amiri tarafından verilir. Verilen para cezalarına dair kararlar ilgililere 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre tebliğ edilir. Bu cezalara karşı tebliğ tarihinden itibaren en geç yedi gün içinde yetkili idare mahkemesine itiraz edilebilir. İtiraz, verilen cezanın yerine getirilmesini durdurmaz. İtiraz, zaruret görülmeyen hâllerde, evrak üzerinden inceleme yapılarak en kısa sürede sonuçlandırılır. İtiraz üzerine verilen kararlara karşı bölge idare mahkemesine başvurulabilir. Bölge idare mahkemesinin verdiği kararlar kesindir. Bu Kanuna göre verilen idarî para cezaları, ilgili valilik veya kaymakamlığın bildirimi üzerine 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre Maliye Bakanlığınca tahsil olunur.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli Hükümler

Özel güvenlik malî sorumluluk sigortası

MADDE 21. — Özel hukuk kişileri ve özel güvenlik şirketleri, istihdam ettikleri özel güvenlik görevlilerinin üçüncü kişilere verecekleri zararların tazmini amacıyla özel güvenlik malî sorumluluk sigortası yaptırmak zorundadır. Özel güvenlik malî sorumluluk sigortasına ilişkin esas ve usuller Hazine Müsteşarlığınca belirlenir.

Bu maddede öngörülen özel güvenlik malî sorumluluk sigortası, Türkiye’de ilgili branşta çalışmaya yetkili olan sigorta şirketleri tarafından yapılır. Bu sigorta şirketleri özel güvenlik malî sorumluluk sigortasını yapmakla yükümlüdürler. Bu yükümlülüğe uymayan sigorta şirketlerine Hazine Müsteşarlığınca sekizmilyar lira idarî para cezası verilir. Bu para cezasının tahsilinde ve cezaya itiraz usulünde 20 nci maddenin ikinci fıkrası hükümleri uygulanır.

Denetim

MADDE 22. — İçişleri Bakanlığı ve valilikler özel güvenlik hizmetleri kapsamında, özel güvenlik birimlerini, özel güvenlik şirketlerini ve özel güvenlik eğitimi veren kurumları denetlemeye yetkilidir. Denetimin mahiyeti, kapsamı, usul ve esasları yönetmelikle belirlenir.

Denetim sonucu tespit edilen eksikliklerin ilgili kişi, kurum, kuruluş ve şirketlerce verilen süre içinde giderilmesi zorunludur.

Amacı dışında faaliyet gösterdiği veya suç kaynağına dönüştüğü tespit edilen şirketlerin ve özel eğitim kurumlarının faaliyet izni iptal edilir. Bu şekilde faaliyet izni iptal edilen şirketlerin veya kurumların, kurucu ve yöneticileri, özel güvenlik şirketlerinde ve özel güvenlik eğitimi veren kurumlarda kurucu ve yönetici olamazlar.

Ceza uygulaması

MADDE 23. — Özel güvenlik görevlileri Türk Ceza Kanununun uygulanmasında memur sayılır.

Bunlara karşı görevleri sebebiyle suç işleyenler Devlet memurları aleyhine suç işlemiş gibi cezalandırılır.

Ruhsat harcı

MADDE 24. — Özel güvenlik şirketlerine ve özel güvenlik eğitimi verecek kurumlara faaliyet izni verilmesi için onmilyar lira, özel güvenlik görevlilerine çalışma izni verilmesi için ikiyüzmilyon lira ruhsat harcı alınır ve bu harç mal sandığına yatırılır.

Yeniden değerleme oranının uygulanması

MADDE 25. — Bu Kanunun 19 uncu maddesinde belirtilen ağır para cezaları, 20 nci maddesinde belirtilen idarî para cezaları, 21 inci maddesinde belirtilen idarî para cezası, 24 üncü maddesinde belirtilen ruhsat harçlarına ilişkin miktarlar her yıl 213 sayılı Vergi Usul Kanununa göre belirlenecek yeniden değerleme oranına göre artırılır.

Yönetmelik

MADDE 26. — Bu Kanunun uygulanmasına ilişkin yönetmelik, İçişleri Bakanlığınca bu Kanunun yayımı tarihinden itibaren üç ay içinde çıkarılır.

Yürürlükten kaldırılan kanun

MADDE 27. — 22.7.1981 tarihli ve 2495 sayılı Bazı Kurum ve Kuruluşların Korunması ve Güvenliklerinin Sağlanması Hakkında Kanun yürürlükten kaldırılmıştır.

GEÇİCİ MADDE 1. — Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte 2495 sayılı Kanuna göre kurulmuş olan özel güvenlik teşkilâtlarına özel güvenlik izni, özel güvenlik görevlilerine de beş yıl süreyle çalışma izni verilmiş sayılır.

Yürürlük

MADDE 28. — Bu Kanunun 19 ve 20 nci maddeleri Kanunun yayımı tarihinden itibaren dokuz ay sonra, diğer maddeleri yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 29. — Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.

25/6/2004

—— • ——

Optisyenlik Hakkında Kanun

Kanun No. 5193

Kabul Tarihi : 22.6.2004

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1. — Bu Kanunun amacı; fertlerin ve toplumun sağlığını korumak üzere, optisyen unvanının kullanılması, optisyenlik mesleğinin icra edilmesi ve optisyenlik müessesesinin açılması ve işletilmesiyle ilgili usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2. — Bu Kanun; optisyenlik mesleğini icra etme yetkisini haiz kişiler ile optisyenlik müessesesinin sahip ve işletenleri ile bunların faaliyetlerini kapsar.

Tanımlar

MADDE 3. — Bu Kanunda geçen;

Bakanlık: Sağlık Bakanlığını,

Optisyen: Optisyenlik alanında en az ön lisans seviyesinde meslekî eğitim ve öğretim veren yüksek okul mezunu kişiyi,

Gözlükçülük Ruhsatnamesi: Sağlık Bakanlığı tarafından verilen gözlükçülük yapabileceğine dair belgeyi,

Optisyenlik Müessesesi Ruhsatnamesi: Optisyenlik müessesesi açılabilmesi için ilin en yüksek sağlık idaresince verilen belgeyi,

Mesul Müdür: Optisyenlik müessesesinde optisyenlik mesleğinin icra edilmesinden bizatihi sorumlu kişiyi,

İfade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Optisyenlik Mesleğinin İcra Edilmesi

Optisyenlik mesleğini haiz kişiler

MADDE 4. — Numaralı (mihraklı) gözlük camı ve gözlük çerçevesi satmak, gözlük montajı ve her türlü reçeteli lens satışı yapmak üzere optisyenlik mesleğini icra edebilmek için, optisyenlik alanında en az ön lisans seviyesinde meslekî eğitim ve öğretim veren yüksek okul mezunu olmak gerekir.

Yurt dışındaki eğitim ve öğretim kurumlarından alınmış diplomalara dayanılarak optisyen unvanını alabilmek ve bu mesleği icra edebilmek için, yurt dışında görülen eğitimin birinci fıkrada belirtilen meslekî eğitime denk olduğunun yetkili makamlarca kabul edilmiş olması şarttır.

Tabipler

MADDE 5. — Göz hastalıkları uzmanı tabipler optisyenlik müessesesi açarak optisyenlik yapabilirler. Ancak optisyenlik yaptıkları sürece tabiplik yapamazlar.

Optisyenlik uygulamaları

MADDE 6. — Optisyenler, yalnız koruyucu gözlükleri, güneş gözlüklerini ve göz hastalıkları uzmanı tabipler tarafından verilen reçetelerde yazılı numaralı gözlük camlarını, her türlü lensleri, optik görme gereçlerini ve gözlük çerçevelerini satabilirler.

Optisyenlerin reçetesiz olarak numaralı gözlük camı satmaları, vermeleri veya tavsiye etmeleri, otorefroktometre ve keratometre gibi bilgisayarlı aletler ile olanlar da dahil olmak üzere her nevi göz ve görme muayene ve testleri yapmaları veya müesseselerinde bu işlere yarayan her türlü aletleri ve cihazları bulundurmaları yasaktır.

Optisyenler, gözlük veya gözlük camlarının muayene ve kontrolü veya tamiri konusunda ve reçetelerde yazılı camları çerçevelere takmak ve kişinin gözüne en uygun şekilde uygulamak için gerekli olan aletleri kullanabilirler.

Optisyenler, optisyenlik yaptıkları sürece müesseselerinde başka bir iş yapamaz ve müesseselerini muayenehane gibi kullandıramazlar.

Optisyenlik müessesesinde her türlü kontakt lens uygulanması yasaktır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Optisyenlik Müesseseleri ile İlgili Esas ve Usuller

Optisyenlik müessesesi

MADDE 7. — Optisyenlik müessesesi gerçek kişiler ile özel hukuk tüzel kişileri tarafından açılıp işletilebilir.

Optisyenlik müessesesi açıp işletmek isteyenler, müessesenin açılacağı ilin en yüksek sağlık idaresinden optisyenlik müessesesi ruhsatı almak zorundadırlar.

Mesul müdür

MADDE 8. — Optisyenlik müessesesi açmış olanlar, müesseselerinde optisyen unvanına sahip bir mesul müdür bulundurmak zorundadırlar.

Optisyenlik müessesesi ruhsatnamesi tek bir müessese için geçerlidir.

7 nci maddede sayılanlar, birden fazla optisyenlik müessesesi açmak isterse, her bir müessese için ayrı optisyenlik müessesesi ruhsatnamesi almak ve ayrı mesul müdür bulundurmak zorundadır.

Mesul müdür tek bir optisyenlik müessesesinde mesul müdürlük görevini yapabilir.

Müessesede bulunma

MADDE 9. — Optisyenin, mesleğini icra ettiği müessesede bizzat bulunması esastır.

Optisyenler ile göz hastalıkları uzmanı tabipler, vergi mükellefiyetleri ayrı olsa bile, aynı mekânda veya iç giriş kapıları veya iç bağlantıları bulunan müesseselerde birlikte mesleklerini icra edemez. Sağlık kurum ve kuruluşları bünyesinde veya binasının içinde de optisyenlik müessesesi açılamaz.

İstisnalar

MADDE 10. — Optisyenlik müessesesine sahip ve optisyenlik mesleğini icra etmekte iken;

a) Milletvekili veya belediye başkanı seçilenler ile askerlik hizmeti sebebiyle silah altına alınanlar, bu görev hizmeti süresince,

b) Hürriyeti bağlayıcı ceza ile mahkûm olanlar, cezanın infazı süresince,

c) Hastalık ve sair zorlayıcı sebeplerden dolayı bir aydan fazla müesseselerinin başında bulunamayacak olanlar, bu mazeretleri süresince,

d) Hacir altına alınanlar, vasilerinin talebi üzerine, hacir altında bulundukları sürece,

Optisyenlik müessesesi ruhsatı veren makama yazılı olarak bildirmek şartı ile, optisyen unvanını haiz bir kimseyi mesul müdür tayin ederek müesseselerinin faaliyetlerini sürdürebilirler.

Ölüm halinde ise kanuni mirasçıları en çok iki aylık süre içinde mesul müdür tayin etmek zorundadırlar.

Optisyenlik unvanı

MADDE 11. — Optisyen unvanını haiz olarak müessese açmış olanlar, yalnız optisyen unvanını kullanabilirler. Başka bir unvan kullanmaları veya gerçeğe uymayan reklam yapmaları yasaktır.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Kayıt ve Denetim

Kayıt

MADDE 12. — Optisyenler müesseselerinde mahallin en yüksek sağlık idaresince yaprak adedi tasdikli bir defter tutmaya ve bu deftere sıra numarasıyla ve tarih sırasıyla reçeteleri ve sahiplerinin isimlerini kayda mecburdurlar.

Denetim

MADDE 13. — Optisyenlik müesseseleri, Bakanlığın ve mahallin en yüksek sağlık idaresinin teftiş ve denetimine tabidirler.

Optisyenler, bu teftiş ve denetimlerde her türlü kolaylığı göstermek, talep edilen bilgileri, müessese kayıt belgesini ve teftiş defterini vermek ve faturalarında optisyenlik müessesesi ruhsatnamelerinin tarih ve sayısını belirtmek zorundadırlar.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Cezai Hükümler

MADDE 14. — Optisyen unvanını haiz olmadığı halde optisyenlik yapanlar veya optisyen olduğunu ilân edenler hakkında otuzmilyar lira idarî para cezası alınır ve müessesesi kapatılır.

MADDE 15. — 11 inci maddede belirtilen yasaklara uymayanlardan onbeşmilyar lira idarî para cezası alınır.

6 ncı maddede zikredilen yasaklar hilafına hareket eden optisyenler hakkında beşmilyar lira idarî para cezası uygulanır ve üç ay süre ile optisyenlik mesleğini icra etmelerine izin verilmez.

Bu Kanunun 7 nci maddesinin ikinci fıkrası ile 9 uncu maddesinin birinci fıkrasında yazılı şarta üst üste iki denetimde de uymadığı belirlenen optisyenler ile 9 uncu maddenin ikinci fıkrası ile 8, 10, 12 ve 13 üncü madde hükümlerine uymayanlar hakkında beşmilyar lira idarî para cezası alınır.

6, 7, 8, 9, 10, 11, 12 ve 13 üncü maddelerdeki yasakların tekerrürü halinde idarî para cezası iki kat olarak uygulanır.

İdarî para cezalarından müessese sahibi de müteselsilen sorumludur.

Bu Kanunda yazılı olan idarî para cezaları o yerin en büyük mülkî amiri tarafından verilir. Verilen idarî para cezalarına dair kararlar ilgililere yürürlükteki tebligat kanunları hükümlerine göre tebliğ edilir. Bu cezalara karşı, tebliğ tarihinden itibaren en geç yedi gün içinde yetkili idare mahkemesinde dava açılabilir. Davalar, zaruret görülmeyen hallerde evrak üzerinde inceleme yapılarak en kısa sürede sonuçlandırılır. Bu Kanuna göre verilen idarî para cezaları 21.7.1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre tahsil olunur.

ALTINCI BÖLÜM

Geçici ve Son Hükümler

MADDE 16. — Optisyenlik müesseselerinin açılışına ve sahip olmaları gereken şartlara dair usul ve esaslar ile optisyenlerin yapacağı ilân ve reklamlar, tutacakları defterler ve diğer hususlar Bakanlıkça bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altı ay içinde çıkarılacak yönetmelik ile düzenlenir.

MADDE 17. — 30.12.1940 tarihli ve 3958 sayılı Gözlükçülük Hakkında Kanun yürürlükten kaldırılmıştır.

GEÇİCİ MADDE 1. — Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce 30.12.1940 tarihli ve 3958 sayılı Gözlükçülük Hakkında Kanun hükümlerine ve bu Kanunun geçici 3 üncü maddesine göre gözlükçülük ruhsatnamesi sahibi olanlar, gözlükçü unvanıyla optisyenlik mesleğini icra etme hak ve yetkisine sahiptirler ve optisyenlerle aynı sorumlulukları taşırlar. Ancak bunlar optisyen unvanını kullanamazlar.

GEÇİCİ MADDE 2. — Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce gözlükçülük ruhsatnamesini haiz olup aynı mekânda eczacılık ve/veya saatçilik faaliyetlerini birlikte yapanların kazanılmış hakları saklıdır. Bu hakları işyerlerinin nakli halinde de devam eder.

GEÇİCİ MADDE 3. — 21.11.1993 tarihinden bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihe kadar, en az lise mezunu olup asgarî dört yıl süreyle Bakanlıkça ruhsatlı optisyenlik müessesesinde optisyenlik mesleğiyle ilgili olarak çalıştığını, sosyal güvenlik kuruluşlarından alacakları prim dökümleriyle belgelendirenlerden, açılacak altı aylık kurs ve bu kursun sonunda yapılacak sınavda başarılı olanlara gözlükçülük ruhsatnamesi verilir. Bu kurs ve sınav bir defaya mahsus olmak üzere yapılır ve giderleri katılanlarca karşılanır. Bu maddedeki kurs, sınav, bunların giderleri ve sair hususlara ilişkin esas ve usuller Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.

MADDE 18. — Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 19. — Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.

25/6/2004

—— • ——

Bazı Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun

Kanun No. 5194

Kabul Tarihi : 22.6.2004

MADDE 1. — 24.6.1995 tarihli ve 551 sayılı Patent Haklarının Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 54 üncü maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

Bildirim adresinde bir değişiklik olması durumunda, adres değişikliğinin yazılı olarak Enstitüye bildirilmesi zorunludur. Bu bildirimin yapılmaması halinde, Enstitüde mevcut en son adrese yapılmış bildirimler geçerlidir.

MADDE 2. — 551 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 73/A maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Madde 73/A. — Bu Kanun Hükmünde Kararname kapsamında;

a) 44 üncü maddede yazılı açıklamayı patent veya faydalı model başvurusu açısından gerçeğe aykırı olarak yapanlar, patentli veya faydalı modelli bir eşya veya ambalajı üzerine haklı olarak konulmuş patent veya faydalı model olduğunu belirten işareti yetkisi olmadan kaldıranlar veya kendisini haksız olarak patent veya faydalı model başvurusu sahibi veya patent veya faydalı model sahibi olarak gösterenler hakkında bir yıldan iki yıla kadar hapis cezasına veya ondörtmilyar liradan yirmiyedimilyar liraya kadar ağır para cezasına veya her ikisine,

b) Mevcut olmadığını veya üzerinde tasarruf yetkisi bulunmadığını bildiği veya bilmesi gerektiği halde 86 ncı maddede yazılı haklardan birini veya bu hakla ilgili lisansı başkasına devreden, veren, rehneden, bu haklar üzerinde herhangi bir tasarrufta bulunanlar ile patent veya faydalı modelle korunan bir buluşun sahibi olmadığı veya bunların koruma süresinin bittiği veya 129, 133 veya 165 inci maddelerde yazılı sebeple patentin veya faydalı modelin hükümsüzlüklerine veya sona ermelerine karar verilmesine rağmen, satışa çıkardığı eşyaya veya ambalajlarına veya ticarî evrakına veya ilânlarına, korunan bir patentle veya faydalı modelle ilgili olduğu kanısını uyandıracak şekilde işaretler koyan veya ilân ve reklamlarda bu tarzda yazı ve işaretler kullananlar hakkında iki yıldan üç yıla kadar hapis cezasına veya yirmiyedimilyar liradan kırkaltımilyar liraya kadar ağır para cezasına veya her ikisine,

c) 136 ncı maddede yazılı fiillerden birini gerek faydalı model, gerek patentli buluş açısından işleyenler hakkında iki yıldan dört yıla kadar hapis cezasına veya yirmiyedimilyar liradan kırkaltımilyar liraya kadar ağır para cezasına veya her ikisine, ayrıca işyerlerinin bir yıldan az olmamak üzere kapatılmasına ve aynı süre ticaretten men edilmelerine,

Hükmolunur.

(a), (b) ve (c) bentlerinde sayılan suçlar, hizmetlerini yaptıkları sırada bir işletmenin çalışanları tarafından doğrudan doğruya veya emir üzerine işlenmişse çalışanlar ve suçun işlenmesine mani olmayan işletme sahibi, müdür veya temsilcisi ve hangi unvan ve sıfatla olursa olsun işletmeyi fiilen yöneten kişi de aynı surette cezalandırılır. Bir tüzel kişinin işleri yürütülürken, 136 ncı maddede sayılan suçlardan biri işlenirse, tüzel kişi, masraflar ve para cezasından müteselsilen sorumlu olur. Fiile iştirak edenler hakkında, olayın mahiyetine göre 765 sayılı Türk Ceza Kanununun 64, 65, 66 ve 67 nci maddeleri hükümleri uygulanır. Yukarıda sayılan suçlardan dolayı kovuşturma şikâyete bağlıdır.

Bu madde hükümlerinin uygulanmasında 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununun 344 üncü maddesinin birinci fıkrasının (8) numaralı bendi uygulanmaz. Patentten veya faydalı modelden doğan hakları tecavüze uğrayandan başka, 136 ncı maddede sayılanlar dışında kalan suçlarda Enstitü, 44 üncü maddede yazılı açıklamanın gerçeğe aykırı olarak yapılması ile patent veya faydalı modelle korunan bir buluşun sahibi olmadığı veya patentin veya faydalı modelin koruma süresinin bittiği veya hükümsüzlüğü veya sona erme durumlarında, kendisinin veya başkasının imâl ettiği veya satışa çıkardığı eşyaya veya ambalajlarına veya ticarî evrakına veya ilânlarına, korunan bir patent veya faydalı modelle ilgili olduğu kanısını uyandıracak şekilde işaretler koyma veya bu amaçla ilân ve reklamlarda bu tarzda yazı ve işaretler kullanılması durumlarında, 8.3.1950 tarihli ve 5590 sayılı Kanun veya 17.7.1964 tarihli ve 507 sayılı Kanuna tâbi kuruluşlar ve tüketici dernekleri de şikâyet hakkına sahiptir. Şikâyetin, fiil ve failden haberdar olma tarihinden itibaren iki yıl içinde yapılması gerekir.

Bu kapsamdaki suçlarla ilgili şikâyetler, acele işlerden sayılır. Patent veya faydalı model başvurusu veya patentten veya faydalı modelden doğan haklara tecavüz dolayısıyla üretilmesi veya kullanılması cezayı gerektiren eşya ile bu eşyaları üretmeye yarayan araç, gereç, cihaz, makine gibi vasıtaların zapt edilmesi veya el konulması veya yok edilmesinde, 765 sayılı Türk Ceza Kanununun 36 ncı maddesi hükmü ile 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununun ilgili hükümleri uygulanır.

MADDE 3. — 551 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 75 inci maddesine aşağıdaki (f) bendi eklenmiştir.

f- İlaçların ruhsatlandırılması ve bunun için gerekli test ve deneyler de dahil olmak üzere, ruhsat konusu buluşu içeren deneme amaçlı fiiller.

MADDE 4. — 551 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 136 ncı maddesinin son fıkrasına aşağıdaki cümle eklenmiştir.

Ancak mahkeme, patent veya faydalı modelin verildiğine ilişkin ilânın ilgili bültende yayımlanmasından önce öne sürülen iddiaların geçerliliğine ilişkin olarak karar veremez.

MADDE 5. — 551 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 146 ncı maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Madde 146. — Bu Kanun Hükmünde Kararnamede öngörülen davalarda, görevli mahkeme ihtisas mahkemeleridir. Bu mahkemeler tek hâkimli olarak görev yaparlar. Asliye hukuk ve asliye ceza mahkemelerinden hangilerinin ihtisas mahkemesi olarak görevlendirileceği ve bu mahkemelerin yargı çevresini, Adalet Bakanlığının teklifi üzerine Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu belirler.

Enstitünün bu Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine göre aldığı bütün kararlara karşı açılacak davalarda ve Enstitünün kararlarından zarar gören üçüncü kişilerin Enstitü aleyhine açacakları davalarda görevli ve yetkili mahkeme, bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen mahkemelerden Ankara İhtisas mahkemeleridir.

MADDE 6. — 24.6.1995 tarihli ve 554 sayılı Endüstriyel Tasarımların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 32 nci maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

Bildirim adresinde bir değişiklik olması durumunda, adres değişikliğinin yazılı olarak Enstitüye bildirilmesi zorunludur. Bu bildirimin yapılmaması halinde, Enstitüde mevcut en son adrese yapılmış bildirimler geçerlidir.

MADDE 7. — 554 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 48/A maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Madde 48/A. — Bu Kanun Hükmünde Kararname kapsamında;

a) Tasarım hakkı sahibi olarak belirtilmesi gereken kimlik bildirimini gerçeğe aykırı olarak yapanlar veya tasarım koruması olan bir eşya veya ambalajı üzerine konulmuş tasarım koruması olduğunu belirten işareti, yetkisi olmadan kaldıranlar veya kendisini haksız olarak tasarım başvurusu veya tasarım hakkı sahibi olarak gösterenler hakkında bir yıldan iki yıla kadar hapis cezasına veya ondörtmilyar liradan yirmiyedimilyar liraya kadar ağır para cezasına veya her ikisine,

b) Mevcut olmadığını veya üzerinde tasarruf yetkisi bulunmadığını bildiği veya bilmesi gerektiği halde, 39 uncu maddede belirtilen haklardan birini veya bu hakla ilgili lisansı başkasına devreden, veren, rehneden, bu haklar üzerinde herhangi bir tasarrufta bulunanlar ile korunan bir tasarım hakkının sahibi olmadığı veya koruma süresinin bittiği veya tasarım hakkının hükümsüzlüğü veya tasarım korunmasından doğan hakkının sona ermesi durumlarında, kendisinin veya başkasının imâl ettiği veya satışa çıkardığı eşyaya veya ambalajlarına veya ticarî evrakına veya ilânlarına, hukuken korunan bir tasarım hakkı ile ilgili olduğu kanısını uyandıracak şekilde işaretler koyanlar veya bu amaçla ilân ve reklamlarda, bu tarz yazı, işaret veya ifadeleri kullananlar hakkında, iki yıldan üç yıla kadar hapis cezası veya yirmiyedimilyar liradan kırkaltımilyar liraya kadar ağır para cezasına veya her ikisine,

c) 48 inci maddede yazılı fiillerden birini işleyenler hakkında iki yıldan dört yıla kadar hapis cezasına veya yirmiyedimilyar liradan kırkaltımilyar liraya kadar ağır para cezasına veya her ikisine, ayrıca işyerlerinin bir yıldan az olmamak üzere kapatılmasına ve aynı süre ticaretten men edilmelerine,

Hükmolunur.

(a), (b) ve (c) bentlerinde sayılan suçlar, hizmetlerini yaptıkları sırada, bir işletmenin çalışanları tarafından doğrudan doğruya veya emir üzerine işlenmişse çalışanlar ve suçun işlenmesine mani olmayan işletme sahibi, müdür veya temsilcisi ve hangi unvan ve sıfatla olursa olsun işletmeyi fiilen yöneten kişi de aynı surette cezalandırılır. Bir tüzel kişinin işleri yürütülürken, 48 inci maddede sayılan suçlardan biri işlenirse, tüzel kişi, masraflar ve para cezasından müteselsilen sorumlu olur. Fiile iştirak edenler hakkında olayın mahiyetine göre 765 sayılı Türk Ceza Kanununun 64, 65, 66 ve 67 nci maddeleri hükümleri uygulanır. Yukarıda sayılan suçlardan dolayı kovuşturma şikâyete bağlıdır.

Bu madde hükümlerinin uygulanmasında 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununun 344 üncü maddesinin birinci fıkrasının (8) numaralı bendi uygulanmaz. Tasarım korumasından doğan hakları tecavüze uğrayandan başka, 48 inci maddede sayılanlar dışında kalan suçlarda Enstitü; tasarım hakkı sahibi olarak belirtilmesi gereken kimlik bildiriminin gerçeğe aykırı olarak yapılması ile korunan bir tasarım hakkının sahibi olmadığı veya koruma süresinin bitmesi veya herhangi bir sebeple tasarım hakkının hükümsüzlüğü veya tasarım korumasından doğan hakkının sona ermesi durumlarında kendisinin veya başkasının imal ettiği veya satışa çıkardığı eşyaya veya ambalajlarına veya ticarî evrakına veya ilânlarına hukuken korunan bir tasarım hakkı ile ilgili olduğu kanısını uyandıracak şekilde işaretler koyma veya bu amaçla ilân ve reklamlarda bu tarzda yazı, işaret ve ifadelerin kullanılması durumlarında, 8.3.1950 tarihli ve 5590 sayılı Kanun veya 17.7.1964 tarihli ve 507 sayılı Kanuna tâbi kuruluşlar ve tüketici dernekleri de şikâyet hakkına sahiptir. Şikâyetin fiil ve failden haberdar olma tarihinden itibaren iki yıl içinde yapılması gerekir.

Bu kapsamdaki suçlarla ilgili şikâyetler acele işlerden sayılır. Tasarım hakkı başvurusu veya tasarım korumasından doğan haklara tecavüz dolayısıyla üretilmesi veya kullanılması cezayı gerektiren eşya ile bu eşyaları üretmeye yarayan araç, gereç, cihaz, makine gibi vasıtaların zapt edilmesi veya el konulması veya yok edilmesinde, 765 sayılı Türk Ceza Kanununun 36 ncı maddesi hükmü ile 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununun ilgili hükümleri uygulanır.

MADDE 8. — 554 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 58 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Madde 58. — Bu Kanun Hükmünde Kararnamede öngörülen davalarda, görevli mahkeme ihtisas mahkemeleridir. Bu mahkemeler tek hâkimli olarak görev yaparlar. Asliye hukuk ve asliye ceza mahkemelerinden hangilerinin ihtisas mahkemesi olarak görevlendirileceği ve bu mahkemelerin yargı çevresini, Adalet Bakanlığının teklifi üzerine Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu belirler.

Enstitünün bu Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine göre aldığı bütün kararlara karşı açılacak davalarda ve Enstitünün kararlarından zarar gören üçüncü kişilerin Enstitü aleyhine açacakları davalarda görevli ve yetkili mahkeme, bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen mahkemelerden Ankara ihtisas mahkemeleridir.

MADDE 9. — 24.6.1995 tarihli ve 555 sayılı Coğrafi İşaretlerin Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 9 uncu maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

Bildirim adresinde bir değişiklik olması durumunda, adres değişikliğinin yazılı olarak Enstitüye bildirilmesi zorunludur. Bu bildirimin yapılmaması halinde, Enstitüde mevcut en son adrese yapılmış bildirimler geçerlidir.

MADDE 10. — 555 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 24/A maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Madde 24/A. — Bu Kanun Hükmünde Kararname kapsamında;

a) Coğrafi işaret hakkı sahibi olarak belirtilmesi gereken kimlik bildirimini gerçeğe aykırı olarak yapanlar, coğrafi işaret koruması olan bir eşya veya ambalajı üzerine konulmuş coğrafi işaret koruması olduğunu belirten işareti yetkisi olmadan kaldıranlar, kendisini haksız olarak coğrafi işaret başvurusu veya coğrafi işaret hakkı sahibi olarak gösterenler hakkında bir yıldan iki yıla kadar hapis veya ondörtmilyar liradan yirmiyedimilyar liraya kadar ağır para cezasına veya her ikisine,

b) Korunan bir coğrafi işaret hakkının sahibi olmadığı, herhangi bir sebeple coğrafi işaret hakkının hükümsüzlüğü, coğrafi işaret korumasından doğan hakkının sona ermesi durumlarında, kendisinin veya başkasının imal ettiği veya satışa çıkardığı eşyaya veya ambalajlarına veya ticarî evrakına veya ilânlarına, hukuken korunan bir coğrafi işaret hakkı ile ilgili olduğu kanısını uyandıracak şekilde işaretler koyan veya bu amaçla ilân ve reklamlarda, bu tarzda yazı, işaret veya ifadeleri kullananlar hakkında iki yıldan dört yıla kadar hapis cezasına veya yirmiyedimilyar liradan kırkaltımilyar liraya kadar ağır para cezasına veya her ikisine,

c) 24 üncü maddede yazılı fiillerden birini işleyenler hakkında, iki yıldan dört yıla kadar hapis cezasına veya yirmiyedimilyar liradan kırkaltımilyar liraya kadar ağır para cezasına veya her ikisine, ayrıca işyerlerinin bir yıldan az olmamak üzere kapatılmasına ve aynı süre ticaretten men edilmelerine,

Hükmolunur.

(a), (b) ve (c) bentlerinde sayılan suçlar, hizmetlerini yaptıkları sırada bir işletmenin çalışanları tarafından doğrudan doğruya veya emir üzerine işlenmişse, çalışanlar ve suçun işlenmesine mâni olmayan işletme sahibi, müdür veya temsilcisi ve hangi unvan ve sıfatla olursa olsun işletmeyi fiilen yöneten kişi de aynı surette cezalandırılır. Bir tüzel kişinin işleri yürütülürken, 24 üncü maddede sayılan suçlardan biri işlenirse, tüzel kişi, masraflar ve para cezasından müteselsilen sorumlu olur. Fiile iştirak edenler hakkında olayın mahiyetine göre 765 sayılı Türk Ceza Kanununun 64, 65, 66 ve 67 nci maddeleri hükümleri uygulanır. Yukarıda sayılan suçlardan dolayı kovuşturma şikâyete bağlıdır.

Bu madde hükümlerinin uygulanmasında 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununun 344 üncü maddesinin birinci fıkrasının (8) numaralı bendi uygulanmaz. Coğrafi işaret korunmasından doğan hakları tecavüze uğrayandan başka 24 üncü maddede sayılanlar dışında kalan suçlarda Enstitü; coğrafi işaret hakkı sahibi olarak belirtilmesi gereken kimlik bildiriminin gerçeğe aykırı olarak yapılması ile korunan bir coğrafi işaret hakkının sahibi olmadığı veya herhangi bir sebeple coğrafi işaret hakkının hükümsüzlüğü veya coğrafi işaret korumasından doğan hakkının sona ermesi durumlarında, kendisinin veya başkasının imal ettiği veya satışa çıkardığı eşyaya veya ambalajlarına veya ticarî evrakına veya ilânlarına hukuken korunan bir coğrafi işaret hakkı ile ilgili olduğu kanısını uyandıracak şekilde, işaretler koyma veya bu amaçla ilan ve reklamlarda bu tarzda yazı, işaret ve ifadelerin kullanılması durumlarında, 8.3.1950 tarihli ve 5590 sayılı Kanun veya 17.7.1964 tarihli ve 507 sayılı Kanuna tâbi kuruluşlar ve tüketici dernekleri de şikâyet hakkına sahiptir. Şikâyetin fiil ve failden haberdar olma tarihinden itibaren iki yıl içinde yapılması gerekir.

Bu kapsamdaki suçlarla ilgili şikâyet, acele işlerden sayılır. Coğrafi işaret hakkı başvurusu veya coğrafi işaret korumasından doğan haklara tecavüz dolayısıyla üretilmesi cezayı gerektiren eşya ile bu eşyaları üretmeye yarayan araç, gereç, cihaz, makine gibi vasıtaların zapt edilmesi veya el konulması veya yok edilmesinde, 765 sayılı Türk Ceza Kanununun 36 ncı maddesi hükmü ile 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununun ilgili hükümleri uygulanır.

MADDE 11. — 555 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 30 uncu maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Madde 30. — Bu Kanun Hükmünde Kararnamede öngörülen davalarda, görevli mahkeme ihtisas mahkemeleridir. Bu mahkemeler tek hâkimli olarak görev yaparlar. Asliye hukuk ve asliye ceza mahkemelerinden hangilerinin ihtisas mahkemesi olarak görevlendirileceği ve bu mahkemelerin yargı çevresini, Adalet Bakanlığının teklifi üzerine Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu belirler.

Enstitünün bu Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine göre aldığı bütün kararlara karşı açılacak davalarda ve Enstitünün kararlarından zarar gören üçüncü kişilerin Enstitü aleyhine açacakları davalarda görevli ve yetkili mahkeme, bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen mahkemelerden Ankara ihtisas mahkemeleridir.

MADDE 12. — 24.6.1995 tarihli ve 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 5 inci maddesinin birinci fıkrasındaki "ambalajlarının" ibaresi "ambalajları" olarak değiştirilmiş ve ikinci fıkrasının sonuna "İnhisarî hak sağlamayan bu tür unsurlar tescil belgesi üzerinde açıkça belirtilir." cümlesi eklenmiştir.

MADDE 13. — 556 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi ile ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

b) Aynı veya aynı türdeki mal veya hizmetle ilgili olarak tescil edilmiş veya daha önce tescil için başvurusu yapılmış bir marka ile aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzer olan markalar,

Bir marka tescil tarihinden önce kullanılmış ve tescile konu mallar veya hizmetlerle ilgili olarak bu kullanım sonucu ayırt edici bir nitelik kazanmış ise (a), (c) ve (d) bentlerine göre tescili reddedilemez.

MADDE 14. — 556 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 22 nci maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

Bildirim adresinde bir değişiklik olması durumunda, adres değişikliğinin yazılı olarak Enstitüye bildirilmesi zorunludur. Bu bildirimin yapılmaması halinde, Enstitüde mevcut en son adrese yapılmış bildirimler geçerlidir.

MADDE 15. — 556 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 42 nci maddesinin son fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Bir marka tescil tarihinden önce kullanılmış ve tescile konu mallar veya hizmetlerle ilgili olarak bu kullanım sonucu ayırt edici bir nitelik kazanmış ise 7 nci maddenin birinci fıkrasının (a), (c) ve (d) bentlerine göre tescili hükümsüz sayılamaz.

MADDE 16. — 556 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 61/A maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Madde 61/A. — Bu Kanun Hükmünde Kararname kapsamında;

a) Marka hakkı sahibi olarak belirtilmesi gereken kimlik bildirimini gerçeğe aykırı olarak yapanlar, marka koruması olan bir eşya veya ambalajı üzerine konulmuş marka koruması olduğunu belirten işareti yetkisi olmadan kaldıranlar, kendisini haksız olarak marka başvurusu veya marka hakkı sahibi olarak gösterenler hakkında, bir yıldan iki yıla kadar hapis cezasına veya ondörtmilyar liradan yirmiyedimilyar liraya kadar ağır para cezasına veya her ikisine,

b) Mevcut olmadığını veya üzerinde tasarruf yetkisi bulunmadığını bildiği veya bilmesi gerektiği halde bu Kanun Hükmünde Kararnamenin devir, intikal, rehin ve haciz ile ilgili maddelerinde yazılı haklardan birini veya bu hakla ilgili lisansı başkasına devreden, veren, rehneden, bu haklarla ilgili herhangi bir tasarrufta bulunanlar ile korunan bir marka hakkının sahibi olmadığı veya koruma süresinin bittiği veya marka hakkının hükümsüzlüğü veya marka korunmasından doğan hakkının sona ermesi durumlarında; kendisinin veya başkasının imal ettiği veya satışa çıkardığı eşyaya veya ambalajlarına veya ticarî evrakına veya ilânlarına, hukuken korunan bir marka hakkı ile ilgili olduğu kanısını uyandıracak şekilde işaretler koyan veya bu amaçla ilân ve reklamlarda, bu tarzda yazı, işaret veya ifadeleri kullananlar hakkında, iki yıldan üç yıla kadar hapis cezasına veya yirmiyedimilyar liradan kırkaltımilyar liraya kadar ağır para cezasına veya her ikisine,

c) 61 inci maddede yazılı fiillerden birini işleyenler hakkında, iki yıldan dört yıla kadar hapis cezasına veya yirmiyedimilyar liradan kırkaltımilyar liraya kadar ağır para cezasına veya her ikisine, ayrıca işyerlerinin bir yıldan az olmamak üzere kapatılmasına ve aynı süre ticaretten men edilmelerine,

Hükmolunur.

(a), (b) ve (c) bentlerinde sayılan suçlar, hizmetlerini yaptıkları sırada bir işletmenin çalışanları tarafından doğrudan doğruya veya emir üzerine işlenmişse çalışanlar ve suçun işlenmesine mani olmayan işletme sahibi, müdür veya temsilcisi ve hangi unvan ve sıfatla olursa olsun işletmeyi fiilen yöneten kişi de aynı surette cezalandırılır. Bir tüzel kişinin işleri yürütülürken bu maddede sayılan suçlardan biri işlenirse, tüzel kişi, masraflar ve para cezasından müteselsilen sorumlu olur. Fiile iştirak edenler hakkında olayın mahiyetine göre 765 sayılı Türk Ceza Kanununun 64, 65, 66 ve 67 nci maddeleri hükümleri uygulanır. Bu maddede sayılan suçlardan dolayı kovuşturma şikâyete bağlıdır.

Bu madde hükümlerinin uygulanmasında 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununun 344 üncü maddesinin birinci fıkrasının (8) numaralı bendi uygulanmaz. Marka korumasından doğan hakları tecavüze uğrayandan başka, 61 inci maddede sayılanlar dışında kalan suçlarda Enstitü; marka hakkı sahibi olarak belirtilmesi gereken kimlik bildiriminin gerçeğe aykırı olarak yapılması ile korunan bir marka hakkının sahibi olmadığı veya koruma süresinin bittiği veya herhangi bir sebeple marka hakkının hükümsüzlüğü veya marka korumasından doğan hakkının sona ermesi durumlarında; kendisinin veya başkasının imal ettiği veya satışa çıkardığı eşyaya veya ambalajlarına veya ticari evrakına veya ilânlarına, hukuken korunan bir marka hakkı ile ilgili olduğu kanısını uyandıracak şekilde işaretler koyma veya bu amaçla ilân ve reklamlarda bu tarzda yazı, işaret veya ifadelerin kullanılması durumlarında, 8.3.1950 tarihli ve 5590 sayılı Kanun veya 17.7.1964 tarihli ve 507 sayılı Kanuna tâbi kuruluşlar ve tüketici dernekleri de şikâyet hakkına sahiptir. Şikâyetin fiil ve failden haberdar olma tarihinden itibaren iki yıl içinde yapılması gerekir.

Bu kapsamdaki suçlarla ilgili şikâyet, acele işlerden sayılır. Marka hakkı başvurusu veya marka korumasından doğan haklara tecavüz dolayısıyla üretilmesi cezayı gerektiren eşya ile bu eşyaları üretmeye yarayan araç, gereç, cihaz, makine gibi vasıtaların zapt edilmesi veya el konulması veya yok edilmesinde, 765 sayılı Türk Ceza Kanununun 36 ncı maddesi hükmü ile 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununun ilgili hükümleri uygulanır.

MADDE 17. — 556 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 71 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Madde 71. — Bu Kanun Hükmünde Kararnamede öngörülen davalarda, görevli mahkeme ihtisas mahkemeleridir. Bu mahkemeler tek hâkimli olarak görev yaparlar. Asliye hukuk ve asliye ceza mahkemelerinden hangilerinin ihtisas mahkemesi olarak görevlendirileceği ve bu mahkemelerin yargı çevresini, Adalet Bakanlığının teklifi üzerine Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu belirler.

Enstitünün bu Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine göre aldığı bütün kararlara karşı açılacak davalarda ve Enstitünün kararlarından zarar gören üçüncü kişilerin Enstitü aleyhine açacakları davalarda görevli ve yetkili mahkeme, bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen mahkemelerden Ankara ihtisas mahkemeleridir.

MADDE 18. — 551 sayılı Patent Haklarının Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 150 nci, 554 sayılı Endüstriyel Tasarımların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 62 nci, 555 sayılı Coğrafi İşaretlerin Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 33 üncü, 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 75 inci maddelerinin kenar başlıkları "Delillerin Tesbiti"; 551 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 153 üncü, 554 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 65 inci, 555 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 36 ncı, 556 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 78 inci maddelerinde geçen "Tesbit davaları" ibareleri "Tesbit talepleri" şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 19. — Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 20. — Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.

25/6/2004

Sayfa Başı


YÜRÜTME VE İDARE BÖLÜMÜ

Milletlerarası Andlaşma

Karar Sayısı : 2004/7416

7 Nisan 2004 tarihinde Ankara’da imzalanan ekli “Türkiye-Fas Karma Ekonomik Komisyonu 8 inci Dönem Toplantısı Tutanağı”nın onaylanması; Dışişleri Bakanlığı’nın 25/5/2004 tarihli ve İEGY/207234 sayılı yazısı üzerine, 31/5/1963 tarihli ve 244 sayılı Kanunun 3 üncü ve 5 inci maddelerine göre, Bakanlar Kurulu’nca 2/6/2004 tarihinde kararlaştırılmıştır.

 

Ahmet Necdet SEZER

CUMHURBAŞKANI

Recep Tayyip ERDOĞAN

 

 

 

Başbakan

 

 

 

A.GÜL

A. ŞENER

M. A. ŞAHİN

H. ÇELİK

Dışişleri Bak. ve Başb. Yrd.

Devlet Bak. ve Başb. Yrd.

Devlet Bak. ve Başb. Yrd.

Devlet Bakanı V.

A. BABACAN

K. TÜZMEN

G. AKŞİT

K. TÜZMEN

Devlet Bakanı

Devlet Bakanı V.

Devlet Bakanı

Devlet Bakanı

A. AKSU

M. V.GÖNÜL

A.AKSU

K.UNAKITAN

Adalet Bakanı V.

Milli Savunma Bakanı

İçişleri Bakanı

Maliye Bakanı

H.ÇELİK

Z. ERGEZEN

R.AKDAĞ

B. YILDIRIM

Milli Eğitim Bakanı

Bayındırlık ve İskan Bakanı

Sağlık Bakanı

Ulaştırma Bakanı

S.GÜÇLÜ

M. BAŞESGİOĞLU

A. COŞKUN

 

Tarım ve Köyişleri Bakanı

Çalışma ve Sos. Güv. Bakanı

Sanayi ve Ticaret Bakanı

 

B. YILDIRIM

E. MUMCU

S. GÜÇLÜ

 

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı V.

Kültür ve Turizm Bakanı

Çevre ve Orman Bakanı V.

 

 

Sayfa Başı


Cezanın Kaldırılması Kararı

Cumhurbaşkanlığından :

Karar Sayısı : 2004/21

Silahlı terör örgütü sorumlusu olarak Anayasal düzeni ve Anayasaya göre kurulmuş Türkiye Büyük Millet Meclisini iskata veya vazifesini yapmaktan men'e cebren teşebbüs etmek suçundan, İstanbul 6 No'lu Devlet Güvenlik Mahkemesi'nin 26.01.2004 günlü, Esas No: 2003/176, Karar No: 2004/10 sayılı ilâmıyla 4771 sayılı Yasa'nın l/A. ve l/B-2., Türk Ceza Yasası'nın 146/1. ve 59/1. maddeleri gereğince müebbet ağır hapis cezası ile cezalandırılmasına, aynı Yasa'nın 31., 33. ve 40. maddelerine dayanılarak ömür boyu kamu hizmetlerinden yasaklanmasına, cezası süresince yasal kısıtlılık altında bulundurulmasına, gözetimde ve tutuklulukta geçirdiği sürenin cezasından düşülmesine karar verilen ve cezası kesinleşen, Tunceli İl'i, Nazımiye İlçesi, Merkez Mahallesi, Cilt No:l, Hane No:43, Birey Sıra No: 42'de nüfusa kayıtlı, İsmail ve Fatma'dan olma, 19.10.1960 doğumlu, 44071939760 T.C. Kimlik Numaralı Hüseyin YILDIRIM'ın kalan cezası, Adlî Tıp Kurumu'nun 16.04.2003 günlü, A.T.No: 130/28032003/017543/2216-2282 sayılı raporuyla saptanan sürekli sakatlığı nedeniyle, Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 104. maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi hükmü uyarınca kaldırılmıştır.

25 Haziran 2004

Ahmet Necdet SEZER

CUMHURBAŞKANI

Sayfa Başı


Yönetmelik

Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesinden:

Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği

BİRİNCİ BÖLÜM

Genel Hükümler

Amaç ve Kapsam

Madde 1 – a) Üniversitelerarası Kurul Başkanlığı tarafından 2547 sayılı Kanunun 65 inci maddesi esas alınarak 1/7/1996 tarih ve 22683 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliğine dayalı olarak hazırlanan bu Yönetmelik Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi (KSÜ) Fen, Sağlık ve Sosyal Bilimler Enstitülerinde yürütülen lisansüstü eğitimi düzenler.

b) Lisansüstü Eğitim, Yüksek Lisans, Doktora ve Sanatta Yeterlik programlarından oluşur.

İKİNCİ BÖLÜM

Başvuru ve Öğrenci Kabulü

Başvuru ve Öğrenci Kabulü

Madde 2 – a) Yüksek lisans programına başvurabilmek için adayların bir lisans diplomasına sahip olmaları ve Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) tarafından merkezi olarak yapılan Lisansüstü Eğitimi Giriş Sınavından (LES), başvurduğu programın puan türünde en az 45 (kırk beş) standart puan almaları gerekir. Yüksek lisans programlarına öğrenci kabulünde, adayın lisans not ortalaması 4.00 üzerinden değerlendirilmiş ise 100 (yüz) puan üzerinden yapılan değerlendirmeye dönüştürülür ve 100 (yüz) puan üzerinden bir mülakat sınavı ve/veya uygulama sınavı yapılır. Her aday için;

- LES standart puanının % 50’si,

- Lisans mezuniyet not ortalamasının % 20’si,

- Mülakat sınavı ve/veya uygulama sınavı sonucunun % 30’u

alınarak yüksek lisans giriş notu hesaplanır. Yüksek lisans giriş notu 50 (elli) veya daha fazla olan adaylar not sırasına göre yüksek lisans programlarına ilan edilen kontenjan dahilinde kabul edilir.

Yüksek lisans eğitim ve öğretimi için ilan edilen kontenjan dahilinde yüksek lisans yapmaya hak kazanan adaylar İngilizce sınavına alınırlar. İngilizce sınavında başarılı olanlar veya Üniversitelerarası Kurul Yabancı Dil Sınavında (ÜDS) ve Kamu Personeli Dil Bilgisi Seviye Tespit Sınavında (KPDS) İngilizce’den 50 (elli) ve üstü puan almış olanlar ile ÜDS veya KPDS dışındaki Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenen İngilizce sınavlarından, ÜDS veya KPDS’de İngilizce’den alınacak 50 (elli) ve üstü puana eşdeğer puan alanlar doğrudan yüksek lisans programına alınırlar. Başarısız öğrenciler 1 veya 2 yarıyıl süre ile İngilizce hazırlık sınıfına kaydedilirler.

Hazırlık sınıfını başarı ile tamamlayanlar yüksek lisans programına ders aşamasından başlayarak devam ederler. Hazırlık sınıfı ile ilgili esaslar Yabancı Diller Bölüm Başkanlığının önerisi üzerine KSÜ Senatosu tarafından belirlenir. Kesin kayıtlar ilgili enstitü müdürlüğü tarafından yapılır.

b) Doktora programına başvurabilmek için adayların bir lisans veya yüksek lisans derecesine, hazırlık sınıfları hariç en az 10 (on) yarıyıl süreli Tıp, Diş Hekimliği ve Veteriner Fakülteleri diplomasına, Eczacılık ve Fen Fakültesi lisans veya yüksek lisans derecesine veya Sağlık Bakanlığınca düzenlenen esaslara göre bir laboratuvar dalında kazanılan uzmanlık yetkisine sahip olmaları ve LES’den, başvurduğu programın puan türünde en az 45 (lisans diplomasıyla başvuranlardan en az 55) puandan aşağı olmamak koşuluyla (yükseköğretim kurumlarının belirlemiş olduğu puanı sağlayarak yüksek lisans eğitimine başlayanlardan eğitimini tamamladıktan sonra doktora eğitimine en fazla 1 (bir) yarıyıl ara vererek KSܒde başlayanların yeniden LES’e girmelerine gerek yoktur.), ÜDS veya KPDS’de İngilizce’den 100 (yüz) puan üzerinden en az 50 (elli) puan almış olmaları ya da Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenen İngilizce sınavlarından birinde başarılı olmaları gerekir. ÜDS veya KPDS dışındaki Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenen İngilizce sınavlarının, ÜDS veya KPDS’de İngilizce’den alınacak 50 (elli) puana eşdeğer puanları, ilgili enstitü yönetim kurulunca belirlenir. ÜDS veya KPDS’den en az 50 (elli) veya Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenen İngilizce sınavlarından birisinden eşdeğer puan alamayanların, KSܒde yapılacak sınavda başarılı olmaları gerekmektedir. Doktora programlarına öğrenci kabulünde, adayın lisans ve yüksek lisans not ortalaması 4.00 üzerinden değerlendirilmiş ise 100 (yüz) puan üzerinden yapılan değerlendirmeye dönüştürülür ve 100 (yüz) puan üzerinden bir mülakat sınavı yapılır. Lisansını bitirerek başvuru yapan her aday için;

- LES standart puanının % 50’si,

- Lisans mezuniyet not ortalamasının (100 üzerinden en az 80 veya 4.00 üzerinden en az 3.00 olmak koşulu ile) % 20’si,

- Mülakat sınavı sonucunun % 30’u

veya yüksek lisansını bitirerek başvuru yapan her aday için;

- LES standart puanının % 50’si,

- Lisans mezuniyet not ortalamasının % 10’u,

- Yüksek lisans mezuniyet not ortalamasının % 10’u,

- Mülakat sınavı sonucunun % 30’u

alınarak doktora giriş notu hesaplanır. Doktora giriş notu 60 (altmış) veya daha fazla olan adaylar not sırasına göre doktora programlarına ilan edilen kontenjan dahilinde kabul edilir. Kesin kayıtlar ilgili enstitü müdürlüğü tarafından yapılır.

c) Sanatta yeterlik çalışmasına başvurabilmek için adayların bir lisans veya yüksek lisans derecesine sahip olmaları ve LES’den başvurduğu programın türünde en az 45 (lisans diplomasıyla başvuranlardan en az 55) standart puan ve ÜDS veya KPDS’de İngilizce’den 100 (yüz) üzerinden en az 50 (elli) puan almış olmaları ya da Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenen İngilizce sınavlarından birinde başarılı olmaları gerekir. ÜDS veya KPDS dışındaki Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenen İngilizce sınavlarının, ÜDS veya KPDS’de İngilizce’den alınacak 50 (elli) puana eşdeğer puanları, ilgili enstitü yönetim kurulunca belirlenir. ÜDS veya KPDS’den en az 50 (elli) veya Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenen İngilizce sınavlarından birisinden eşdeğer puan alamayanların, KSܒde yapılacak sınavda başarılı olmaları gerekmektedir. Sanatta yeterlik programlarına öğrenci kabulünde, adayın lisans ve yüksek lisans not ortalaması 4.00 üzerinden değerlendirilmiş ise 100 (yüz) puan üzerinden yapılan değerlendirmeye dönüştürülür ve 100 (yüz) puan üzerinden bir mülakat sınavı ve portfolyö (gelişim dosyası) incelemesi ve anasanat dalı uygulama sınavı yapılır. Lisansını bitirerek başvuru yapan her aday için;

- LES standart puanının % 50’si,

- Lisans mezuniyet not ortalamasının (100 üzerinden en az 80 veya 4.00 üzerinden en az 3.00 olmak koşulu ile) % 20’si,

- Mülakat sınavı, portfolyö (gelişim dosyası) incelemesi ve uygulama sınavı sonucunun % 30’u

veya yüksek lisansını bitirerek başvuru yapan her aday için;

- LES standart puanının % 50’si,

- Lisans mezuniyet not ortalamasının % 10’u,

- Yüksek lisans mezuniyet not ortalamasının % 10’u,

- Mülakat sınavı, portfolyö (gelişim dosyası) incelemesi ve uygulama sınavı sonucunun % 30’u

alınarak sanatta yeterlik giriş notu hesaplanır. Sanatta yeterlik giriş notu 60 (altmış) veya daha fazla olan adaylar not sırasına göre sanatta yeterlik programlarına kontenjan dahilinde kabul edilir. Kesin kayıtlar ilgili enstitü müdürlüğü tarafından yapılır.

d) Temel Tıp Bilimlerinde doktora programlarına başvuran Tıp Fakültesi mezunlarının, lisans diplomasına ve en az 50 (elli) Temel Tıp Puanına veya LES’in sayısal kısmından en az 45 (kırk beş) standart puana sahip olmaları gerekir. Temel Tıp Puanı, Tıpta Uzmanlık Sınavında (TUS) Temel Tıp Bilimleri I. Bölümünde elde edilen standart puanın 0.70; ve Temel Tıp Bilimleri II. Bölümünden elde edilen standart puanın 0.30’u ile çarpılarak toplanması ile elde edilir. Tıp Fakültesi mezunu olmayanların ise yüksek lisans diplomasına (Diş Hekimliği ve Veteriner Fakültesi mezunlarının lisans derecesine) sahip olmaları, LES’in sayısal kısmından 45 (kırk beş) standart puandan az olmamak koşuluyla LES standart puanına sahip olmaları gerekir. Adayların ÜDS veya KPDS’de İngilizce’den 100 (yüz) üzerinden en az 50 (elli) puan almış olmaları ya da Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenen İngilizce sınavlarından birinde başarılı olmaları gerekir. ÜDS veya KPDS dışındaki Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenen İngilizce sınavlarının, Üniversitelerarası Kurul İngilizce sınavından alınacak 50 (elli) puana eşdeğer puanları, ilgili enstitü yönetim kurulunca belirlenir. ÜDS veya KPDS’den en az 50 (elli) veya Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenen İngilizce sınavlarından birisinden eşdeğer puan alamayanların, KSܒde yapılacak sınavda başarılı olmaları gerekmektedir. Doktora programlarına öğrenci kabulünde, adayın lisans ve yüksek lisans not ortalaması 4.00 üzerinden değerlendirilmiş ise 100 (yüz) puan üzerinden yapılan değerlendirmeye dönüştürülür ve 100 (yüz) puan üzerinden bir mülakat sınavı yapılır. Her bir aday için;

Tıp Fakültesi mezunları için;

- LES veya Temel Tıp Puanının % 50’si,

- Lisans mezuniyet not ortalamasının % 20’si,

- Mülakat sınavı sonucunun % 30’u

Diş Hekimliği ve Veteriner Fakülteleri mezunları için;

- LES standart puanının % 50’si,

- Lisans mezuniyet not ortalamasının % 20’si,

- Mülakat sınavı sonucunun % 30’u,

Dört Yıllık diğer Fakülte mezunu olanların;

- LES standart puanının % 50’si,

- Lisans mezuniyet not ortalamasının (100 üzerinden en az 80 veya 4.00 üzerinden en az 3.00 olmak koşulu ile) % 10’u,

- Yüksek lisans mezuniyet not ortalamasının % 10’u,

- Mülakat sınavı sonucunun % 30’u

alınarak doktora giriş notu hesaplanır. Doktora giriş notu 60 (altmış) veya daha fazla olan adaylar not sırasına göre doktora programlarına enstitü anabilim dallarında açılan kontenjan dahilinde kabul edilir. Kesin kayıtlar ilgili enstitü müdürlüğü tarafından yapılır.

e) Yüksek lisans ve doktora programları ile sanatta yeterlik çalışmasına, hangi lisans ve yüksek lisans programlarından mezun olanların başvurabileceği Üniversitelerarası Kurul kararı ile belirlenir ve belirlenen programlardan öğrenci kabul edilir. Ancak Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Senatosu, belirlenen programlar dışında da öğrenci kabulüne karar verebilir.

f) Yabancı uyruklu adaylar ile yurt dışında ikamet eden Türk vatandaşlarının lisansüstü programlara kabulü, yukarıdaki esaslara göre yapılır. Ancak gerekli hallerde belgelere dayalı olmak koşulu ile ilgili anabilim/anasanat dallarının önerisi ve enstitü yönetim kurulunun kararı ile öğrenci kabulü yapılabilir.

g) Yüksek lisans ve doktora düzeylerinde öğretim yaptırılacak programların adları, bu programlara alınacak öğrenci sayıları, varsa öğrencilerde aranacak nitelikleri, başvuru için gerekli belgeleri, son başvuru tarihi ve diğer hususlar anabilim/anasanat dalı başkanlıklarının görüşleri de alınarak enstitü kurulunca saptanır ve her yarıyıl başında Rektörlükçe ilan edilir. Bu ilanda yabancı öğrenci ve yurt dışında yaşayan Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları kontenjanları da ayrıca belirtilir. Anabilim/anasanat dalı başkanlıklarının önerisi ile söz konusu ilan, her yarıyıl başında verilebilir.

h) Öğretmen yetiştirme alanlarındaki lisansüstü programlara kabul, değerlendirme ve verilecek diplomalara ilişkin usul ve esaslar ile bu programların asgari müşterek dersleri ve uygulamalarına ilişkin esaslar, Milli Eğitim Bakanlığı ve Üniversitelerarası Kurul görüşü alınarak Yükseköğretim Kurulunca belirlenir.

ı) Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi sürekli kadrolarına atanan araştırma görevlileri, KSܒnin teklifi, Öğretim Üyesi ve Araştırıcı Yetiştirme Kurulunun görüşü ve Yükseköğretim Kurulunun kararı ile bir başka üniversite veya yüksek teknoloji enstitüsünde, yeniden sınav ve değerlendirme yapılmaksızın lisansüstü öğretim yapmak üzere görevlendirilebilirler. Bu araştırma görevlilerinin tez projeleri, KSÜ Bilimsel Araştırma Birimi bütçesinden ve/veya KSܒde Devlet Planlama Teşkilatı (DPT) tarafından bu amaca özel olarak tahsis edilmiş projelerden desteklenir.

İki veya daha fazla yükseköğretim kurumunun önerisi ve Yükseköğretim Kurulu kararı ile yükseköğretim kurumları arasında ortaklaşa yürütülecek lisansüstü programları açılabilir. Ayrıca özel sektör veya kamu kuruluşları talebi doğrultusunda ilgili anabilim/anasanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü kurulu kararı ile ortak lisansüstü programı açmak üzere Rektörlük makamına öneride bulunulabilir. Bu şekilde açılacak lisansüstü programlarının esasları, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Senatosu tarafından belirlenir.

Bilimsel Hazırlık Programına Öğrenci Kabulü

Madde 3 – a) Yüksek lisans ve doktora programlarında, nitelikleri aşağıda belirtilen adayların eksikliklerini gidermek amacıyla Bilimsel Hazırlık Programı uygulanabilir:

1) Lisans derecesini başvurdukları yüksek lisans veya doktora programından farklı alanlarda almış olan adaylar,

2) Lisans derecesini başvurdukları yükseköğretim kurumu dışındaki yükseköğretim kurumlarından almış olan yüksek lisans programı adayları,

3) Lisans veya yüksek lisans derecelerini başvurdukları yükseköğretim kurumu dışındaki yükseköğretim kurumlarından almış olan doktora adayları,

4) Lisans veya yüksek lisans derecesini başvurdukları doktora programından farklı alanda almış olan adaylar.

b) Bilimsel hazırlık programına 2 nci maddedeki esaslara göre öğrenci kabul edilir.

c) Bilimsel hazırlık programında alınacak lisans derslerinin toplamı 12 (on iki) krediden az ve 18 (on sekiz) krediden fazla olamaz. Bilimsel hazırlık programında alınması zorunlu dersler lisans seviyesindeki derslerden oluşur, ilgili lisansüstü programını tamamlamak için gerekli görülen derslerin yerine geçemez. Ancak, bilimsel hazırlık programındaki bir öğrenci, bilimsel hazırlık derslerinin yanı sıra ilgili anabilim/anasanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile lisansüstü programa yönelik dersler de alabilir. Bir yarıyıldaki lisans ve yüksek lisans derslerinin toplamı 16 krediden fazla olamaz.

d) Bilimsel hazırlık programına kabul edilen yüksek lisans öğrencisinin başvurmuş olduğu programa başlayabilmesi için bilimsel hazırlık programı derslerinden en az (DD) notuyla ve programı en az 2.00 genel not ortalamasıyla (GNO) tamamlaması, bilimsel hazırlık programına kabul edilen doktora öğrencisinin başvurmuş olduğu programa başlayabilmesi için bilimsel hazırlık programı derslerinden en az (CB) notuyla ve programı en az 3.00 GNO ile tamamlaması gerekir.

e) Bilimsel hazırlık programında geçirilecek süre en çok bir takvim yılıdır. Bu süre dönem izinleri dışında uzatılamaz. Bu programda geçirilen süre, yönetmelikte belirtilen yüksek lisans veya doktora programı sürelerine dahil edilmez.

Özel Öğrenci Kabulü

Madde 4 – a) Bir yükseköğretim kurumu mezunu veya öğrencisi olup belirli bir konuda bilgisini artırmak isteyenler, ilgili anabilim/anasanat dalının önerisi ve enstitü yönetim kurulu kararıyla lisansüstü derslere özel öğrenci olarak kabul edilebilir. Özel öğrenciler sadece kayıtlı lisansüstü öğrenciler için açılmış olan derslere kaydolabilirler. Özel öğrenciler öğrencilik haklarından yararlanamazlar. Ancak, isteğe bağlı olarak özel öğrencilik belgesi enstitü tarafından düzenlenir.

b) Özel öğrenci statüsündeki öğrencilerinin her türlü ders kayıt ve başarı durumlarının değerlendirilmesinde diğer lisansüstü öğrencilere uygulanan kıstaslar göz önüne alınır. Özel öğrenci statüsündeki öğrenciler aldıkları dersleri daha sonraki dönemlerde kredili dersler olarak saydırabilirler. Özel öğrencilik statüsünde geçirilecek süre 2 (iki) yarıyıldan fazla olamaz. Özel öğrenciler kredi/saat başına, enstitü yönetim kurulu tarafından belirlenecek katkı payını ödemek durumundadırlar. Ancak Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi lisans öğrencisi olanlar katkı payı ödemezler.

Yatay Geçiş Yoluyla Öğrenci Kabulü

Madde 5 – KSÜ içindeki başka bir enstitü anabilim/anasanat dalında veya başka bir yükseköğretim kurumunun lisansüstü programında en az bir yarıyılı ders aşamasında tamamlamış başarılı öğrenci (GNO en az 3.00 olmalı), lisansüstü programlara ilgili anabilim/anasanat dalının olumlu görüşü de alınarak yatay geçiş yoluyla kabul edilebilir. Anabilim/anasanat dallarının yatay geçiş kontenjanları, anabilim/anasanat dalı başkanlığının görüşü alınarak ilgili enstitü yönetim kurulunca belirlenir. Yatay geçişler ancak ders alma süresi içerisinde ve yarıyıl başlarında yapılabilir. Yatay geçiş yapan öğrencinin bu Yönetmeliğin 2 nci maddesinde belirlenen İngilizce yeterlik belgelerinden birisine sahip olması veya KSÜ tarafından yapılacak olan İngilizce yeterlik sınavından başarılı olması gerekir.

Eğitim-Öğretim Yılı

Madde 6 – Lisansüstü eğitim-öğretim takvimi KSÜ Lisans Eğitim-Öğretim Yönetmeliği esas alınarak düzenlenir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Lisansüstü Dersler ve Ders Seçimi, Sınavlar, İlişik Kesme

Lisansüstü Dersler ve Ders Seçimi

Madde 7 – a) Lisansüstü dersler ile varsa ön şart dersleri, bunların kredi saatleri, okutulacak yarıyıllar, sorumlu öğretim üyeleri veya doktoralı öğretim görevlileri, enstitüyü oluşturan ilgili anabilim/anasanat dalının önerisi üzerine Mayıs veya Senatonun belirlemiş olduğu özel durumlarda Aralık ayı içerisinde enstitü kurulunca kararlaştırılır. Bu kararlar Senatonun onayından sonraki öğretim dönemlerinde uygulanır.

b) Bir lisansüstü dersin kredi değeri, o dersin teorik ders saatinin tamamı ile uygulama veya laboratuvar saatinin yarısının toplamıdır.

c) Danışmanlar lisansüstü öğrencilerin alacağı dersleri, enstitü kurul kararı ile kabul edilmiş dersler içerisinden her yarıyıl başında belirler ve enstitüye bildirir. Öğrenciler yarıyıl başladıktan sonra, en çok iki hafta içerisinde danışmanının uygun görüşünün alınması koşuluyla o yarıyıl programda mevcut olan başka dersleri programlarına ekleyebilirler veya devam etmekte olduğu dersleri bırakabilirler. Bu değişiklik, ancak anılan süre içerisinde danışmanın başvurusu ve enstitü yönetim kurulunun onayı ile gerçekleşir.

d) Öğrenci her yıl kendi danışmanı tarafından açılan "Uzmanlık Alan Dersi"ne kayıt yaptırmakla yükümlüdür. Uzmanlık alan dersleri enstitü yönetim kurulunun öğrencinin tez danışmanını atadığı tarihte başlar ve mezuniyetine ya da ilişiğinin kesilmesine karar verdiği tarihe kadar devam eder. Bu dersler yarıyıl ve yaz tatillerinde de devam edebilir. Uzmanlık alan dersi krediden sayılmaz.

e) Lisansüstü öğrencilerinin teorik derslerin % 70’ine ve uygulamaların % 80'ine devam etmeleri zorunludur.

f) Lisansüstü programlara kayıtlı olan öğrenciler güz ve bahar yarıyılı başında akademik takvimde belirtilen tarihlerde, belirlenen katkı payını veya ikinci öğretim ücretini ödemek ve ilgili enstitü müdürlüğünce istenen kayıt yenileme işlemlerini yerine getirmekle yükümlüdürler. Katkı payı veya ikinci öğretim ücretini ödemeyen öğrencilerin kaydı yenilenmez, kendilerine not çizelgesi, öğrenci belgesi, staj yazısı ve askerlik belgesi gibi belgeler verilmez.

g) Kaydını yenilemeyen öğrenciler sınavlara giremezler ve o yarıyıl almakla yükümlü oldukları derslerden başarısız sayılırlar. Bu hallerde geçen süreler azami sürelerin hesaplanmasında dikkate alınır.

Ders Sınavları ve Değerlendirme

Madde 8 – Öğrenciye verilecek ders notu, her yarıyıl yapılan en az bir ara sınav notu, yarıyıl sonu sınav notu (katkısı % 60’dan az olamaz), varsa yarıyıl proje çalışması birlikte değerlendirilerek öğretim elemanı tarafından belirlenir.

Ders Notları

Madde 9 – Öğrencilere aldıkları her ders için yarıyıl sonu ders notu olarak aşağıdaki harf notlarından biri verilir.

Puan

Yarıyıl Ders Notu

Katsayısı

90-100

AA

4.00

85-89

BA

3.50

80-84

BB

3.00

75-79

CB

2.50

70-74

CC

2.00

60-69

DC

1.50

50-59

DD

1.00

30-49

FD

0.50

0-29

FF

0.00

Devamsız

DS

---

Eksik

E

---

Başarılı

B

---

Başarısız

BS

---

Başarılı veya Başarısız notu, kredisiz olarak alınan dersler, uzmanlık alan dersleri, alan, klinik ve laboratuvar çalışmaları ile seminerler için kullanılır. Bu iki not genel not ortalamasına katılmaz.

Eksik (E) notu, yarıyıl sonu sınavına ilgili enstitü yönetim kurulunca kabul edilen bir mazereti nedeniyle giremeyen öğrencilere verilir. Bu öğrencilerin yarıyıl sonu sınavı, yarıyıl sonu sınavlarını takip eden 15 gün içerisinde yapılarak başarı notu ilgili enstitüye gönderilir. Aksi halde (E) notu (FF)’e dönüşür.

Not Ortalamaları

Madde 10 – Öğrencilerin başarı durumu, her yarıyıl sonunda genel not ortalamaları (GNO) hesaplanarak belirlenir. Bir öğrencinin bir dersten aldığı toplam kredi, o dersin kredi değeri ile aldığı yarıyıl sonu ders notu katsayısının çarpımı ile elde edilir. Herhangi bir yarıyılın not ortalamasını (DNO) bulmak için, o yarıyılda öğrencinin bütün derslerden aldığı toplam kredi tutarı, alınan derslerin kredi değeri toplamına bölünür. Elde edilen ortalama, virgülden sonra iki hane olarak gösterilir. GNO’sı, öğrencinin lisansüstü programa kabul edilişinden itibaren en az ders yükünü tamamlamak amacıyla almış olduğu derslerin tümü dikkate alınarak hesaplanır. GNO’sına tekrar edilen derslerden alınan en son not eklenir.

Ders Saydırma

Madde 11 – Öğrencilerin özel öğrencilik, yatay geçiş, daha önceki lisansüstü programından ders saydırma, bir veya daha fazla dersten muaf olma ve buna bağlı olarak süre eksiltme koşulları danışmanının görüşü de alınarak enstitü yönetim kurulu tarafından belirlenir.

Ders Tekrarı

Madde 12 – Bir dersten başarılı sayılabilmek için o dersten yarıyıl notu olarak yüksek lisans öğrencisinin en az (CC), doktora öğrencisinin ise (CB) notu almış olması gerekir. Öğrenciler, devamsız oldukları derslere verildiği ilk yarıyılda kayıt yaptırıp devam etmek suretiyle tekrarlamak veya danışmanının ve ilgili anabilim/anasanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulunun onayı ile devamsız olduğu ders açılmadığı takdirde eşdeğer dersleri almak ve başarmak zorundadır. Başarısız oldukları derslere ise verildiği ilk yarıyılda kayıt yaptırmak zorunda olup, devam şartı aranmaz. Danışmanının ve ilgili anabilim/anasanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulunun onayı ile başarısız olduğu ders açılmadığı takdirde eşdeğer dersleri almak ve devam ederek başarmak zorundadır. Öğrenciler, genel not ortalamalarını yükseltmek amacıyla başarılı oldukları dersleri tekrarlayabilir veya bu derslere danışmanınca eşdeğer kabul edilen dersleri alabilir. Ancak, tekrarlanacak derslerle ilgili olarak yarıyıl başında danışmanı tarafından enstitüye bilgi verilmesi zorunludur.

İlişik Kesme

Madde 13 – a) İlk yarıyıl sonunda genel not ortalaması 1.80'den az olan öğrencilerin,

b) Danışmanı tarafından belirlenen en az ders yükünü tezli yüksek lisans ve doktora programlarında 4 yarı yılda, tezsiz yüksek lisans programlarında 6 (altı) yarıyılda tamamlayamayan ve/veya programların süresi sonunda genel not ortalaması 3.00'ün altında olan öğrencilerin,

c) İkinci ve daha sonraki herhangi bir yarıyıl sonunda genel not ortalaması 2.00'den az olan doktora öğrencilerinin,

ç) Jüri tarafından tezi reddedilen öğrencilerin,

d) Düzeltilmiş tezi jüri tarafından kabul edilmeyen öğrencilerin,

e) ÜDS veya KPDS’de bu Yönetmelikte belirtilen süre içerisinde İngilizce’den en az 50 puan alamayan doktora ve sanatta yeterlik çalışması öğrencilerinin,

f) Doktora yeterlik sınavında ikinci kez başarısız olan doktora öğrencilerinin,

g) Tez önerisi ikinci kez reddedilen veya Tez İzleme Komitesi tarafından üst üste iki kez veya aralıklı olarak üç kez başarısız bulunan doktora öğrencilerinin,

h) Programını süresi içinde tamamlayamayan veya tekrar etmek durumunda bulundukları dersin verildiği yarıyıl sonu sınavında başarısız olan lisansüstü öğrencilerinin,

ı) Uzmanlık alan dersinden art arda iki kez veya aralıklı olarak üç kez başarısız olan tezli yüksek lisans, doktora veya sanatta yeterlik programı öğrencilerinin,

i) Doktora Yeterlik Komitesince önerilen dersleri 2 (iki) yarıyıl içinde başarıyla tamamlayamayan doktora öğrencilerinin,

j) Dönem projesi ikinci kez başarısız bulunan tezsiz yüksek lisans ve tezsiz ikinci öğretim yüksek lisans öğrencilerinin,

k) İlgili mevzuat hükümlerine göre yükseköğretim kurumundan çıkarma cezası almış öğrencilerin,

l) Kendi isteği ile kaydının silinmesini yazılı olarak istemiş öğrencilerin,

m) Yasal süresi içerisinde üst üste 2 (iki) yarıyıl katkı payını yatırmamış ve kaydını yaptırmamış öğrencilerin,

n) Bilimsel hazırlık programında sorumlu olduğu derslerin herhangi birinden (DD)’nin altında not alan veya genel not ortalaması 2.00’nin altında olan öğrencilerin,

o) Yabancı dil hazırlık sınıfını belirlenen süre içerisinde başarı ile bitiremeyen öğrencilerin,

kayıtlı oldukları programla ilişiği kesilir.

İzinli Sayılma

Madde 14 – Lisansüstü öğrenciler aşağıda belirtilen haklı ve geçerli nedenlerden dolayı enstitü yönetim kurulu kararı ile izledikleri programdan mazeretli ve izinli sayılabilirler.

a) Eğitim-öğretimin devam ettiği süre içerisinde, öğrencinin üniversite veya devlet hastaneleri tarafından verilen ve en az üç uzman tabip imzalı raporlarıyla belgelenmiş bulunan sağlıkla ilgili mazeretlerinin bulunması,

b) 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 7 nci maddesinin d/2 fıkrasının 3 üncü bendi uyarınca öğretimin aksaması sonucunu doğuracak olaylar dolayısıyla öğrenime Yükseköğretim Kurulu kararı ile ara verilmesi,

c) Mahallin en büyük mülki amirince verilecek bir belge ile belgelenmiş olması şartıyla doğal afetler nedeniyle öğrencinin öğrenimine ara vermek zorunda kalmış olması,

ç) Birinci derecede kan bağı olan ve evlilikten doğan akrabaların ağır hastalığı halinde, bakacak başka kimsenin bulunmaması nedeniyle öğrencinin öğrenime ara vermek zorunda olduğunu belgelemesi ve ilgili enstitü yönetim kurulunca geçerli sayılması,

d) Öğrencinin belgelediği zorunlu ekonomik nedenlerle, ilgili enstitü yönetim kurulunca izinli olarak eğitim ve öğretimine ara verilmiş olması,

e) Hüküm içeriği ve sonuçları bakımından öğrencinin tabi olduğu Disiplin Yönetmeliği maddeleri bakımından, öğrencinin öğrencilik sıfatını kaldırmayan veya ihracı gerektirmeyen mahkumiyet hali,

f) Öğrencinin hangi sıfatta bulunursa bulunsun tecil hakkını kaybetmesi veya tecilinin kaldırılması suretiyle askere alınması,

g) Öğrencinin tutukluluk halinin olması,

h) Mesleki veya lisansüstü çalışmaları ile ilgili olarak öğretim amacı ile ilgili olarak yurt dışında veya aynı amaçlı süreli olarak yurt içi kuruluşta görevlendirilmesi,

ı) Tekrar edilmesi gereken dersin veya derslerin izleyen yarıyılda açılmaması,

i) İlgili yönetim kurulunun haklı ve geçerli kabul edeceği diğer nedenler,

Haklı ve geçerli nedenlerle öğrenimine ara veren öğrenci mazereti sebebiyle ayrıldığı noktadan başlayarak öğrenciliğine devam eder.

Haklı ve geçerli nedenlere dayalı mazereti dolayısıyla bir ara sınava katılamayan ve sınavdan sonra yedi gün içinde durumunu belgeleyen öğrencilerin mazeretlerinin ilgili yönetim kurulları tarafından kabulü halinde, öğrencinin katılamadığı ara sınavlar için yarıyılın son haftasında mazeret sınavı yapılır.

Haklı ve geçerli bir nedenle kayıt, devam, uygulama ve ara sınav şartlarından birini yerine getiremeyen öğrencilerin kullanamadıkları süreler azami öğrenim süresine eklenir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Yüksek Lisans Programı

Yüksek lisans programı, tezli ve tezsiz olmak üzere iki şekilde yürütülebilir. Tezli yüksek lisans programları Fen, Sağlık ve Sosyal Bilimleri Enstitülerinde yürütülür. Tezsiz yüksek lisans programları ise, anabilim/anasanat dalı başkanlığının başvurusu ve ilgili enstitü kurullarının önerisi üzerine Senato kararı ile açılabilir.

Tezli ve tezsiz yüksek lisans programları arasında geçiş ancak ders alma süresi içerisinde öğrencinin başvurusu, anabilim/anasanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile yapılabilir.

A — Tezli Yüksek Lisans Programı

Amaç ve Kapsam

Madde 15 – a) Tezli yüksek lisans programının amacı, öğrencinin bilimsel araştırma yaparak bilgilere erişme, bilgiyi değerlendirme ve yorumlama yeteneğini kazanmasını sağlamaktır. Bu program toplam 21 (yirmi bir) krediden az olmamak koşuluyla en az 7 (yedi) adet ders, bir seminer çalışması ve tez çalışmasından oluşur. Ancak alınan lisans ve yüksek lisans derslerinin toplamı bir yarıyılda 16 (on altı) krediyi geçemez. Seminer çalışması ve tez çalışması kredisiz olup başarılı veya başarısız olarak değerlendirilir. Öğrenci tez döneminde her yarı yıl tez çalışmasına kayıt yaptırmak zorundadır.

b) Öğrencinin alacağı derslerin en çok 2 (iki) tanesi, lisans öğrenimi sırasında alınmamış olması koşuluyla, lisans derslerinden seçilebilir. Ayrıca dersler ilgili anabilim/anasanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile diğer yükseköğretim kurumlarında verilmekte olan derslerden de seçilebilir.

c) İki veya daha fazla yükseköğretim kurumunun önerisi ve Yükseköğretim Kurulu kararı ile, yükseköğretim kurumları arasında ortaklaşa yürütülecek yüksek lisans programları açılabilir. Ayrıca özel sektör veya kamu kuruluşları talebi doğrultusunda ilgili anabilim/anasanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü kurulu kararı ile ortak lisansüstü programı açmak üzere Rektörlük makamına öneride bulunabilir. Bu şekilde açılacak lisansüstü programların esasları Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Senatosu tarafından belirlenir.

Süre

Madde 16 – a) Tezli yüksek lisans programını tamamlama süresi 2 (iki) yarıyılı ders ve 2 (iki) yarıyılı da tez olmak üzere 4 (dört) yarıyıldır. Bu Yönetmelik uyarınca başarısız olan öğrencinin enstitü ile ilişiği bu süreden önce kesilebilir.

b) Dört yarıyıl sonunda kredili derslerini ve seminer dersini başarıyla tamamlayamayan veya en az genel not ortalamasını tutturamayan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

c) Tez çalışmasından, derslerden ve seminerden üst üste iki kez veya aralıklı olarak üç kez başarısız not alan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

d) Kredili derslerini ve seminer dersini başarıyla bitiren, ancak tez çalışmasını 4 (dört) yarıyıl sonuna kadar tamamlayamadığı için tez sınavına giremeyen bir öğrenciye, ilgili anabilim/anasanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile tezini jüri önünde savunması için en fazla 2 (iki) yarıyıl ek süre verilebilir.

Tez Danışmanı Atama

Madde 17 – a) Tezli yüksek lisans programında anabilim/anasanat dalı başkanlığı, her öğrenci için bir tez danışmanını birinci yarıyıl başında öğrencinin de görüşünü alarak ilgili enstitüye önerir. Tez danışmanı önerisi ilgili enstitü yönetim kurulu onayı ile kesinleşir. Anabilim/anasanat dalı kurulunun gerekçeli önerisi, önceki danışmanının olumlu görüşü ve enstitü yönetim kurulu kararı ile danışman değişikliği yapılabilir. Tez çalışmasının niteliğinin birden fazla tez danışmanı gerektirdiği durumlarda ikinci tez danışmanı atanır.

b) Tez danışmanı, öğretim üye veya doktoralı öğretim görevlileri ile anasanat dallarında nitelikleri Senato tarafından belirlenen öğretim görevlileri arasından seçilir. Danışman, anabilim/anasanat dalı başkanlığının görüşlerini de alarak en geç derslerinin tamamlandığı yarıyıl sonuna kadar öğrencisi ile birlikte bir tez konusu ve tez programı hazırlayarak enstitüye gönderir.

Yüksek Lisans Tezinin Sonuçlanması

Madde 18 – a) Tezli yüksek lisans programındaki bir öğrenci, elde ettiği sonuçları KSܒnün ilgili enstitülerinin Tez Yazım Kılavuzuna uygun biçimde yazmak ve tezini jüri önünde sözlü olarak savunmak zorundadır.

b) Yüksek lisans tez jürisi, ilgili anabilim/anasanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile atanır. Jüri, biri öğrencinin tez danışmanı ve en az biri yükseköğretim kurumu içindeki başka bir anabilim/anasanat dalından veya başka bir yüksek-öğretim kurumundan olmak üzere üç veya beş kişiden oluşur. Jürinin üç kişiden oluşması durumunda ikinci tez danışmanı jüri üyesi olamaz. Biri bir başka anabilim/anasanat dalından olmak üzere iki yedek üye de seçilir.

c) Öğrenci tezini enstitüye teslim ettikten sonra, danışmanı durumu bir yazıyla anabilim/anasanat dalı başkanlığı kanalıyla enstitüye bildirir. Öğrenci bu aşamada jüri üyesi sayısının bir fazlası sayıda tez hazırlar. Jüri üyeleri, söz konusu tezin kendilerine teslim edildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde toplanarak öğrenciyi tez sınavına alır. Tez sınavı, tez çalışmasının sunulması ve bunu izleyen soru-cevap bölümünden oluşur.

d) Tez sınavının tamamlanmasından sonra jüri tez hakkında salt çoğunlukla "kabul", "ret" veya "düzeltme" kararı verir. Bu karar anabilim/anasanat dalı başkanlığınca tez sınavını izleyen üç gün içinde jürilerin gerekçeleri ile birlikte ilgili enstitüye tutanakla bildirilir. Tezi reddedilen öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir. Tezi hakkında düzeltme kararı verilen öğrenci en geç üç ay içinde gereğini yaparak tezini aynı jüri önünde yeniden savunur. Bu savunma sonunda da tezi kabul edilmeyen öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir. Toplam süre uzatma ile birlikte 6 (altı) yarıyılı geçemez.

Yüksek Lisans Diploması

Madde 19 – a) Tez sınavında başarılı olmak ve diğer koşulları da sağlamak kaydıyla, yüksek lisans tezinin ciltlenmiş 10 (on) kopyasını tez sınavına giriş tarihinden itibaren bir ay içinde ilgili enstitüye teslim eden ve tezi enstitüce şekil yönünden uygun bulunan yüksek lisans öğrencisine yüksek lisans diploması verilir.

b) Yüksek lisans diploması üzerinde öğrencinin izlemiş olduğu anabilim/anasanat dalındaki programın onaylanmış adı ve var ise verilen unvan bulunur.

c) İki veya daha fazla yükseköğretim kurumu arasında yürütülen ortak yüksek lisans programlarından mezun olan öğrencilere ortak diploma verilir.

B — Tezsiz Yüksek Lisans Programı

Amaç ve Kapsam

Madde 20 – a) Tezsiz yüksek lisans programının amacı, öğrenciye mesleki konuda derin bilgi kazandırmak ve mevcut bilginin uygulamada nasıl kullanılacağını göstermektir. Bu program toplam 30 (otuz) krediden az ve 45 (kırk beş) krediden fazla olmamak üzere en az 10 (on) adet ders ile dönem projesi dersinden oluşur. Dönem projesi dersi kredisiz olup "başarılı" veya "başarısız" olarak değerlendirilir. Öğrenci, dönem projesinin alındığı yarıyılda dönem projesine kayıt yaptırmak ve yarıyıl sonunda yazılı bir rapor vermek zorundadır. Raporu başarısız bulunan öğrenci, izleyen yarıyılda dönem projesine yeniden kayıt yaptırmak ve bu yarıyıl sonunda da yeni bir yazılı rapor vermek zorundadır.

b) Öğrencinin alacağı derslerin en çok üç tanesi, lisans öğrenimi sırasında alınmamış olması koşuluyla, lisans derslerinden seçilebilir. Öğrenciye, danışman ve anabilim/anasanat dalı kurulu önerisi üzerine enstitü yönetim kurulu kararıyla diğer üniversitelerden ve/veya KSܒdeki diğer enstitülerden de dersler aldırılabilir.

c) Öğretim elemanları tezsiz yüksek lisans programına kayıt yaptıramaz.

d) Tezsiz yüksek lisans örgün eğitimi tüm anabilim/anasanat dallarında yapılabilir. Ancak, lisansüstü ikinci öğretim programlarında sadece tezsiz yüksek lisans eğitimi yürütülür. Bu programlarda doktora ve tezli yüksek lisans eğitimi yapılamaz.

Danışman Atama

Madde 21 – Tezsiz yüksek lisans programında, anabilim/anasanat dalı başkanlığı önerisi ile enstitü yönetim kurulu her öğrenci için ders seçiminde ve dönem projesinin yürütülmesinde danışmanlık yapacak bir öğretim üyesini veya doktoralı bir öğretim görevlisini birinci yarıyılın başında belirler.

Süre

Madde 22 – Tezsiz yüksek lisans programını tamamlama süresi en fazla altı ve tezsiz ikinci öğretim yüksek lisans programını tamamlama süresi ise en fazla 8 (sekiz) yarıyıldır. Bu Yönetmelik uyarınca başarısız olan öğrencinin enstitü ile ilişiği bu süreden önce de kesilebilir.

Yeterlik Sınavı

Madde 23 – a) Derslerini ve dönem projesini başarı ile tamamlayan tezsiz yüksek lisans programındaki bir öğrenci, elde ettiği sonuçları KSܒnün ilgili enstitülerinin Tez Yazım Kılavuzuna uygun biçimde yazmak ve projesini jüri önünde sözlü olarak savunmak zorundadır.

b) Sınava girmesi danışmanı tarafından uygun görülen öğrenci, anabilim/anasanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulunun onayı ile en geç bir ay içinde jüri önünde sınava tabi tutulur. Öğrenci, biri danışmanı ve biri enstitü bünyesindeki başka bir anabilim/anasanat dalından veya başka bir yükseköğretim kurumundan olmak üzere üç kişilik bir jüri tarafından en az (45) dakika yeterlik sınavına alınır. Jüri kararı çoğunlukla alınır. Sınav sonucu bir tutanakla enstitüye bildirilir. Başarısız olma halinde üç ay içinde yeterlik sınavı aynı jüri ile yinelenir. Öğrenci yine başarısız olursa enstitü ile ilişkisi kesilir. Toplam süre uzatma ile birlikte tezsiz yüksek lisans programı için 6 (altı) yarıyılı ve tezsiz ikinci öğretim yüksek lisans programı için 8 (sekiz) yarıyılı geçemez.

Yüksek Lisans Diploması

Madde 24 – a) Kredili derslerini ve dönem projesini başarıyla tamamlayan yüksek lisans öğrencisine yüksek lisans diploması verilir.

b) Yüksek lisans diploması üzerinde öğrencinin izlemiş olduğu anabilim/anasanat dalındaki programın onaylanmış adı ve var ise verilen unvan bulunur.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Doktora Programı

Amaç ve Kapsam

Madde 25 – a) Doktora programının amacı, öğrenciye bağımsız araştırma yapma, bilimsel olayları geniş ve derin bir bakış açısı ile irdeleyerek yorum yapma ve yeni sentezlere ulaşmak için gerekli adımları belirleme yeteneği kazandırmaktır.

Doktora çalışması sonunda hazırlanacak tezin,

1) Bilime yenilik getirme,

2) Yeni bir bilimsel yöntem geliştirme,

3) Bilinen bir yöntemi yeni bir alana uygulama,

niteliklerinden birini yerine getirmesi gerekir.

b) Doktora programı, yüksek lisans derecesi olan öğrenciler için toplam 21 (yirmi bir) krediden az olmamak koşuluyla en az 7 (yedi) adet ders, yeterlik sınavı, seminer çalışması, tez önerisi ve tez çalışmasından oluşur. Lisans derecesi ile kabul edilmiş öğrenciler için de en az 42 (kırk iki) krediden az olmamak koşulu ile en az 14 (on dört) adet ders, yeterlik sınavı, tez önerisi ve tez çalışmasından oluşur. Seminer çalışması ve tez çalışması kredisizdir. Bir yarıyılda alınan derslerin kredi saat toplamı 16 (on altı)’yı geçemez. Doktora programında alınacak derslerin, yüksek lisans programında alınmamış olması gerekir.

c) Lisansüstü dersler, ilgili danışmanın önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile diğer yükseköğretim kurumlarında verilmekte olan derslerden de seçilebilir.

d) Lisans dersleri ders yüküne ve doktora kredisine sayılmaz.

e) Doktora programları yurt içi ve yurt dışı entegre doktora programları şeklinde de düzenlenebilir. Bu programların uygulama usul ve esasları, KSܒnin önerisi ile Öğretim Üyesi ve Araştırıcı Yetiştirme Kurulunun görüşü üzerine Yükseköğretim Kurulunca belirlenir.

Süre

Madde 26 – a) Doktora programını tamamlama süresi yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için en az 6 (altı) ve en fazla 8 (sekiz) yarıyıl, lisans derecesi ile kabul edilenler için en az 8 (sekiz) ve en fazla 10 (on) yarıyıldır. Bu Yönetmelik uyarınca başarısız olan öğrencinin enstitü ile ilişiği bu süreden önce de kesilebilir.

b) Doktora programı için gerekli kredili dersleri başarıyla tamamlamanın azami süresi yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için 4 (dört) yarıyıl, lisans derecesi ile kabul edilenler için 6 (altı) yarıyıldır. Bu süre içinde kredili derslerini başarıyla tamamlayamayan veya en az genel not ortalamasını tutturamayan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

c) Kredili derslerini başarıyla bitiren, yeterlik sınavında başarılı bulunan ve tez önerisi kabul edilen, ancak tez çalışmasını sekiz yarıyıl sonuna (lisans derecesi ile kabul edilmiş olan öğrenci için on yarıyıl sonuna) kadar tamamlayamadığı için tez sınavına giremeyen bir öğrenciye, ilgili enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile tezini jüri önünde savunması için en fazla 4 (dört) yarıyıl ek süre verilebilir.

Tez Danışmanı Atama

Madde 27 – a) Tez danışmanı, birinci yarıyıl başında, öğretim üyeleri arasından, öğrencinin de görüşü alınarak, ilgili anabilim dalı kurul kararı ile önerilir ve enstitü yönetim kurulu kararı ile atanır. Gerekli hallerde anabilim dalı kurulunun gerekçeli önerisi ve önceki Danışmanın da görüşü alınarak enstitü yönetim kurulu kararı ile danışman değiştirilebilir.

b) Tez çalışmasının niteliğinin birden fazla tez danışmanı gerektirdiği durumlarda anabilim dalı kurulunun önerisi ve enstitü yönetim kurulunun kararı ile kurum içi veya başka yükseköğretim kurumundan, ikinci tez danışmanı atanabilir. İkinci tez danışmanının en az doktora derecesine sahip olması gerekir. Bu durumda, öğrencinin çalışmalarını izleme ve derslerini belirlemeyi birinci danışman yürütür.

Yeterlik Sınavı

Madde 28 – a) Yeterlik sınavının amacı, öğrencinin temel konular ve doktora çalışmasıyla ilgili konularda yeterli bilgiye sahip olup olmadığının sınanmasıdır. Yeterlik sınavları yılda iki kez yapılır.

b) Öğrenciler yeterlik sınavına Şubat ve Eylül aylarında enstitü kurulunun belirlediği tarihlerde girerler. Ancak yüksek lisans derecesi ile kabul edilen öğrenci en erken ikinci ve en geç beşinci yarıyılın (lisans derecesi ile kabul edilmiş olan öğrenci en erken dördüncü ve en geç yedinci yarıyılın) sonuna kadar yeterlik sınavına girmek zorundadır.

c) Yeterlik sınavları, anabilim dalı başkanlığı tarafından önerilen ve enstitü yönetim kurulu tarafından onaylanan ve iki yıl görev yapan beş kişilik Doktora Yeterlik Komitesi tarafından düzenlenir ve yürütülür. Komite, farklı alanlardaki sınavları hazırlamak, uygulamak ve değerlendirmek amacıyla sınav jürileri kurabilir.

d) Doktora yeterlik sınavına girebilmek için ÜDS veya KPDS’de İngilizce’den 100 (yüz) üzerinden en az 50 (elli) puan almış olmak gerekir.

Yabancı uyruklularda, anadili girmesi gereken yabancı dille aynı olan adaylar, diğer yabancı dillerden veya Türkçe'den sınava tabi tutulurlar. Bunların sınavı, üniversite yönetim kurulunca, en az biri o dilin öğretim üyesi olmak üzere oluşturulacak üç kişilik bir jüri tarafından yapılır.

Belirtilen yabancı dil sınavlarında başarısız olan doktora öğrencileri, esasları ilgili Senatoca belirlenmek üzere yabancı dil hazırlık programına öğrenci olarak kaydedilebilirler. Bu program süresi en çok bir takvim yılı olup, bu süre sonunda belirtilen sınavlarda başarılı olamayan öğrencilerin enstitü ile ilişiği kesilir. Bu programda geçirilen süre öğrenim süresine dahil edilmez.

e) Doktora yeterlik sınavı, yazılı ve sözlü olarak iki bölüm halinde yapılır. Doktora Yeterlik Komitesi, sınav jüri önerileri ve öğrencinin yazılı ve sözlü sınavlardaki başarı durumunu değerlendirerek öğrencinin başarılı veya başarısız olduğuna salt çoğunlukla karar verir. Bu karar, anabilim dalı başkanlığınca yeterlik sınavını izleyen üç gün içinde ilgili enstitüye tutanakla bildirilir.

f) Yeterlik sınavında başarısız olan öğrenci, bir sonraki yarıyılda tekrar sınava alınır. Bu sınavda da başarısız olan öğrencinin doktora programı ile ilişiği kesilir.

g) Doktora Yeterlik Komitesi, yeterlik sınavını başaran bir öğrencinin, ders yükünü tamamlamış olsa bile, dördüncü yarıyıldan sonra da fazladan ders(ler) almasını isteyebilir. Fazladan alınacak ders(ler)i altıncı yarıyılın sonuna kadar başarıyla tamamlayamayan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

h) Lisans derecesi ile kabul edilmiş ve en az 7 (yedi) ders ve 21 (yirmi bir) kredisini başarıyla tamamlayan (her dersten en az CC almış) bir öğrenci, GNO’sının da 3.00’ün üzerinde olması durumunda, tezli yüksek lisans programına geçebilir. Yüksek lisans programına geçiş başvuruları, en geç dördüncü yarıyılın başında olmak koşulu ile yarıyıl başlarında anabilim dalı başkanlığına yapılır. Yüksek lisans programına geçiş anabilim dalının uygun görüşü ve enstitü yönetim kurulu kararı ile kesinleşir. Yüksek lisans programına geçiş yapan öğrenci bu programı belirtilen sürede tamamlamak zorundadır.

Tez İzleme Komitesi

Madde 29 – a) Yeterlik sınavında başarılı olan öğrenci için ilgili anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile bir ay içinde bir Tez İzleme Komitesi oluşturulur.

b) Tez İzleme Komitesi üç öğretim üyesinden oluşur. Komitede danışmandan başka ilgili anabilim dalı içinden ve dışından birer üye yer alır. İkinci tez danışmanının olması durumunda, ikinci tez danışmanı dilerse komite toplantılarına katılabilir.

c) Tez İzleme Komitesinin kurulmasından sonraki dönemlerde, ilgili anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile üyelerde değişiklik yapılabilir.

Tez Önerisi Savunması

Madde 30 – a) Doktora yeterlik sınavını başarı ile tamamlayan öğrenci, en geç altı ay içinde, yapacağı araştırmanın amacını, yöntemini ve çalışma planını kapsayan tez önerisini, Tez İzleme Komitesi önünde dinleyicilere açık şekilde sözlü olarak savunur. Öğrenci, tez önerisi ile ilgili yazılı bir raporu sözlü savunmadan en az on beş gün önce komite üyelerine dağıtır.

b) Tez İzleme Komitesi, öğrencinin sunduğu tez önerisinin kabul veya reddedileceğine salt çoğunlukla karar verir. Olumsuz oy kullanan üye, gerekçelerini de bildirmek durumundadır. Bu karar, anabilim dalı başkanlığınca tez önerisini izleyen üç gün içinde ilgili enstitüye gerekçeyi de içeren tutanakla bildirilir.

c) Tez önerisi reddedilen öğrenci, yeni bir danışman ve tez konusu seçme hakkına sahiptir. Böyle bir durumda yeni bir Tez İzleme Komitesi atanabilir. Programa aynı danışmanla devam etmek isteyen bir öğrenci üç ay içinde, danışman ve tez konusu değiştiren bir öğrenci ise altı ay içinde tekrar tez önerisi savunmasına alınır. Tez önerisi bu savunmada da reddedilen öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

d) Tez önerisi kabul edilen öğrenci için Tez İzleme Komitesi, Ocak-Haziran ve Temmuz-Aralık ayları arasında birer kere olmak üzere yılda iki kez toplanır. Öğrenci, toplantı tarihinden en az bir ay önce komite üyelerine yazılı bir rapor sunar. Bu raporda o ana kadar yapılan çalışmaların özeti ve bir yıl sonraki dönemde yapılacak çalışma planı belirtilir. Öğrencinin tez çalışması, komite tarafından "başarılı" veya "başarısız" olarak belirlenir. Komite tarafından üst üste iki kez veya aralıklı olarak üç kez başarısız bulunan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

Doktora Tezinin Sonuçlandırılması

Madde 31 – a) Doktora programındaki bir öğrenci, elde ettiği sonuçları Senato tarafından kabul edilen tez yazım kılavuzuna uygun biçimde yazmak ve tezini jüri önünde sözlü olarak savunmak zorundadır.

b) Doktora tez jürisi, ilgili anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile atanır. Jüri, üçü öğrencinin Tez İzleme Komitesinde yer alan öğretim üyeleri ve en az biri başka bir yükseköğretim kurumunun öğretim üyesi olmak üzere beş kişiden oluşur. Doktora tez jürisi kurulurken birisi başka yükseköğretim kurumu öğretim üyesi olmak üzere iki yedek üye de belirlenir.

c) Jüri üyeleri, söz konusu tezin kendilerine teslim edildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde toplanarak öğrenciyi tez sınavına alır. Tez sınavı, tez çalışmasının sunulması ve bunu izleyen soru-cevap bölümünden oluşur.

d) Tez sınavının tamamlanmasından sonra jüri tez hakkında salt çoğunlukla "kabul", "ret" veya "düzeltme" kararı verir. Bu karar, anabilim dalı başkanlığınca tez sınavını izleyen üç gün içinde jürilerin gerekçeleri ile birlikte ilgili enstitüye tutanakla bildirilir. Tezi reddedilen öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir. Tezi hakkında düzeltme kararı verilen öğrenci en geç altı ay içinde gereğini yaparak tezini aynı jüri önünde yeniden savunur. Bu savunma sonunda da tezi kabul edilmeyen öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir. Toplam süre uzatma ile birlikte yüksek lisans girişli öğrenciler için 12 (oniki) ve lisans girişli öğrenciler için 14 (ondört) yarıyılı geçemez.

Doktora Diploması

Madde 32 – a) Tez sınavında başarılı olmak ve diğer koşulları da sağlamak kaydıyla doktora tezinin ciltlenmiş en az 10 (on) kopyasını tez sınavına giriş tarihinden itibaren bir ay içinde ilgili enstitüye teslim eden ve tezi şekil yönünden uygun bulunan öğrenci doktora diploması almaya hak kazanır.

b) Doktora diploması üzerinde öğrencinin izlemiş olduğu anabilim dalındaki programın onaylanmış adı ve var ise verilen unvan bulunur.

c) İki veya daha fazla yükseköğretim kurumu arasında yürütülen ortak doktora programlarından mezun olan öğrencilere ortak diploma verilir.

ALTINCI BÖLÜM

Sanatta Yeterlik Çalışması

Amaç ve Kapsam

Madde 33 – a) Sanatta yeterlik çalışması, özgün bir sanat eserinin ortaya konulmasını, müzik ve sahne sanatlarında ise üstün bir uygulama ve yaratıcılığı amaçlayan bir lisansüstü eğitim programıdır. Hangi dallarda sanatta yeterlik programı açılabileceği Üniversitelerarası Kurulun önerisi üzerine Yükseköğretim Kurulunca belirlenir.

b) Sanatta yeterlik programı, yüksek lisans derecesi olan öğrenciler için toplam 21 (yirmi bir) krediden az olmamak koşuluyla en az 7 (yedi) adet ders ve uygulamalar ile tez veya sergi, proje, resital, konser, temsil gibi çalışmalardan oluşur. Lisans derecesi ile kabul edilmiş öğrenciler için de en az 42 (kırk iki) krediden az olmamak koşulu ile en az 14 (on dört) adet ders ve uygulamalar ile tez veya sergi, proje, resital, konser, temsil gibi çalışmalardan oluşur. Tez çalışması kredisizdir. Bir yarıyılda alınan derslerin kredi saat toplamı 16 (on altı)’yı geçemez. Sanatta yeterlik programında alınacak derslerin, yüksek lisans programında alınmamış olması gerekir.

c) Lisansüstü dersler ilgili anasanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile diğer yüksek öğretim kurumlarında verilmekte olan derslerden de seçilebilir. Lisans dersleri ders yüküne ve sanatta yeterlik çalışması kredisine sayılmaz.

Süre

Madde 34 – a) Sanatta yeterlik programını tamamlama süresi yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için en az 6 (altı) ve en fazla 8 (sekiz) yarıyıl, lisans derecesi ile kabul edilenler için en az 8 (sekiz) ve en fazla 10 (on) yarıyıldır. Ancak tez veya sergi, proje, resital, konser, temsil gibi çalışmaların süresi en az 4 (dört) yarıyıldır. Başarısız olan öğrencinin enstitü ile ilişiği bu süreden önce de kesilebilir.

b) Sanatta yeterlik programı için gerekli kredili dersleri başarıyla tamamlamanın azami süresi yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için 4 (dört) yarıyıl, lisans derecesi ile kabul edilenler için 6 (altı) yarıyıldır. Bu süre içinde kredili derslerini başarıyla tamamlayamayanlar veya öngörülen en az genel not ortalamasını tutturamayan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

c) Kredili derslerini ve uygulamalarını başarı ile bitiren, ancak tez, sergi veya proje çalışmasını 34 üncü maddenin (a) bendinde belirtildiği üzere sekiz yarıyıl sonuna (lisans derecesi ile kabul edilmiş olan öğrenci için on yarıyıl sonuna) kadar tamamlayamadığı için sınava giremeyen bir öğrenciye ilgili anasanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile tezini, sergi veya proje çalışmasını jüri önünde savunması için en fazla 4 (dört) yarıyıl ek süre verilebilir.

Danışman Atama

Madde 35 – a) Anasanat Dalı Başkanlığı, her öğrenci için ders ve uygulama seçimi ile tez veya sergi veya proje yürütülmesinde danışmanlık yapacak bir öğretim üyesini öğrencinin görüşünü de alarak birinci yarıyıl başında ilgili enstitüye önerir. Danışman önerisi enstitü yönetim kurulu kararı ile kesinleşir.

b) Danışman, öğretim üyeleri veya nitelikleri Senatoca belirlenen öğretim görevlileri arasından seçilir.

c) Sanatta yeterlik çalışması/tez danışmanı, birinci yarıyıl başında, öğretim üyeleri veya nitelikleri Senato tarafından belirlenen öğretim görevlileri arasından, öğrencinin de görüşü alınarak, ilgili anasanat dalı kurul kararı ile önerilir ve enstitü yönetim kurulu kararı ile atanır. Gerekli hallerde anasanat dalı kurulunun gerekçeli önerisi ve önceki danışmanının görüşü alınarak enstitü yönetim kurulu kararı ile danışman değiştirilebilir.

d) Sanatta yeterlik/tez çalışmasının niteliğinin birden fazla danışman gerektirdiği durumlarda anasanat dalı kurulunun önerisi ve enstitü yönetim kurulunun kararı ile kurum içi veya başka yükseköğretim kurumundan, ikinci danışman atanabilir. İkinci danışmanın en az doktora derecesine sahip olması gerekir. Bu durumda, öğrencinin çalışmalarını izleme ve derslerini belirlemeyi birinci danışman yürütür.

Yeterlik Sınavı

Madde 36 – a) Yeterlik sınavının amacı, öğrencinin temel konular ve sanatta yeterlik çalışmasıyla/teziyle ilgili konularda yeterli bilgiye sahip olup olmadığının sınanmasıdır. Yeterlik sınavları yılda iki kez yapılır.

b) Öğrenciler yeterlik sınavına Şubat ve Eylül aylarında enstitü kurulunun belirlediği tarihlerde girerler. Ancak yüksek lisans derecesi ile kabul edilen öğrenci en erken ikinci ve en geç beşinci yarıyılın (lisans derecesi ile kabul edilmiş olan öğrenci en erken dördüncü ve en geç yedinci yarıyılın) sonuna kadar yeterlik sınavına girmek zorundadır.

c) Yeterlik sınavları, anasanat dalı başkanlığı tarafından önerilen ve enstitü yönetim kurulu tarafından onaylanan ve iki yıl görev yapan beş kişilik Sanatta Yeterlik Komitesi tarafından düzenlenir ve yürütülür. Komite, farklı alanlardaki sınavları hazırlamak, uygulamak ve değerlendirmek amacıyla sınav jürileri kurabilir.

d) Yeterlik sınavına girebilmek için ÜDS veya KPDS’de İngilizce’den 100 (yüz) üzerinden en az 50 (elli) puan almış olmak gerekir.

Yabancı uyruklularda, anadili girmesi gereken yabancı dille aynı olan adaylar, diğer yabancı dillerden veya Türkçe'den sınava tabi tutulurlar. Bunların sınavı, Üniversite Yönetim Kurulunca, en az biri o dilin öğretim üyesi olmak üzere oluşturulacak üç kişilik bir jüri tarafından yapılır.

Belirtilen yabancı dil sınavlarında başarısız olan sanatta yeterlik öğrencileri, esasları ilgili Senatoca belirlenmek üzere yabancı dil hazırlık programına öğrenci olarak kaydedilebilirler. Bu program süresi en çok bir takvim yılı olup, bu süre sonunda belirtilen sınavlarda başarılı olamayan öğrencilerin enstitü ile ilişiği kesilir. Bu programda geçirilen süre öğrenim süresine dahil edilmez.

e) Yeterlik sınavı, uygulama ve sözlü olarak iki bölüm halinde yapılır. Sanatta Yeterlik İzleme Komitesi, sınav jüri önerileri ve öğrencinin uygulama ve sözlü sınavlardaki başarı durumunu değerlendirerek öğrencinin başarılı veya başarısız olduğuna salt çoğunlukla karar verir. Bu karar, anasanat dalı başkanlığınca yeterlik sınavını izleyen üç gün içinde ilgili enstitüye tutanakla bildirilir.

f) Yeterlik sınavında başarısız olan öğrenci, bir sonraki yarıyılda tekrar sınava alınır. Bu sınavda da başarısız olan öğrencinin sanatta yeterlik programı ile ilişiği kesilir.

g) Sanatta Yeterlik Komitesi, yeterlik sınavını başaran bir öğrencinin, ders yükünü tamamlamış olsa bile, dördüncü yarıyıldan sonra da fazladan ders(ler) almasını isteyebilir. Fazladan alınacak ders(ler)i altıncı yarıyılın sonuna kadar başarıyla tamamlayamayan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

h) Lisans derecesi ile kabul edilmiş ve en az 7 (yedi) ders ve 21 (yirmi bir) kredisini başarıyla tamamlayan (her dersten en az CC almış) bir öğrenci, GNO’sının da 3.00’ün üzerinde olması durumunda, tezli yüksek lisans programına geçebilir. Yüksek lisans programına geçiş başvuruları, en geç dördüncü yarıyılın başında olmak koşulu ile yarıyıl başlarında anasanat dalı başkanlığına yapılır. Yüksek lisans programına geçiş anasanat dalının uygun görüşü ve enstitü yönetim kurulu kararı ile kesinleşir. Yüksek lisans programına geçiş yapan öğrenci bu programı belirtilen sürede tamamlamak zorundadır.

Sanatta Yeterlik İzleme Komitesi

Madde 37 – a) Yeterlik sınavında başarılı olan öğrenci için ilgili anasanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile bir ay içinde bir Sanatta Yeterlik İzleme Komitesi oluşturulur.

b) Sanatta Yeterlik İzleme Komitesi üç öğretim üyesinden veya nitelikleri Senato tarafından belirlenen öğretim görevlilerinden oluşur. Komitede danışmandan başka ilgili anasanat dalı içinden ve dışından birer üye yer alır. İkinci danışmanın olması durumunda, ikinci danışman dilerse komite toplantılarına katılabilir.

c) Sanatta yeterlik izleme komitesinin kurulmasından sonraki dönemlerde, ilgili anasanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile üyelerde değişiklik yapılabilir.

Sanatta Yeterlik Önerisi Savunması

Madde 38 – a) Yeterlik sınavını başarı ile tamamlayan öğrenci, en geç altı ay içinde, yapacağı çalışmanın amacını, yöntemini ve çalışma planını kapsayan sanatta yeterlik önerisini, Sanatta Yeterlik İzleme Komitesi önünde dinleyicilere açık şekilde sözlü olarak savunur. Öğrenci, sanatta yeterlik önerisi ile ilgili yazılı bir raporu sözlü savunmadan en az on beş gün önce komite üyelerine dağıtır.

b) Sanatta Yeterlik İzleme Komitesi, öğrencinin sunduğu sanatta yeterlik önerisinin kabul veya reddedileceğine salt çoğunlukla karar verir. Olumsuz oy kullanan üye, gerekçelerini de bildirmek durumundadır. Bu karar, anasanat dalı başkanlığınca sanatta yeterlik önerisini izleyen üç gün içinde ilgili enstitüye gerekçeyi de içeren tutanakla bildirilir.

c) Sanatta yeterlik önerisi reddedilen öğrenci, yeni bir danışman ve sanatta yeterlik konusu seçme hakkına sahiptir. Böyle bir durumda yeni bir sanatta yeterlik izleme komitesi atanabilir. Programa aynı danışmanla devam etmek isteyen bir öğrenci üç ay içinde, danışman ve sanatta yeterlik konusu değiştiren bir öğrenci ise altı ay içinde tekrar sanatta yeterlik önerisi savunmasına alınır. Sanatta yeterlik önerisi bu savunmada da reddedilen öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

d) Sanatta yeterlik önerisi kabul edilen öğrenci için sanatta yeterlik izleme komitesi, Ocak-Haziran ve Temmuz-Aralık ayları arasında birer kere olmak üzere yılda iki kez toplanır. Öğrenci, toplantı tarihinden en az bir ay önce komite üyelerine yazılı bir rapor sunar. Bu raporda o ana kadar yapılan çalışmaların özeti ve bir yıl sonraki dönemde yapılacak çalışma planı belirtilir. Öğrencinin sanatta yeterlik/tez çalışması, komite tarafından "başarılı" veya "başarısız" olarak belirlenir. Komite tarafından üst üste iki kez veya aralıklı olarak üç kez başarısız bulunan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir. Toplam süre uzatma ile birlikte yüksek lisans girişli öğrenciler için 12 (oniki) ve lisans girişli öğrenciler için 14 (ondört) yarıyılı geçemez.

Sanatta Yeterlik Çalışmasının Sonuçlanması

Madde 39 – a) Sanatta yeterlik çalışması hazırlayan bir öğrenci elde ettiği sonuçları, sergi veya proje hazırlayan bir öğrenci ise çalışmasını açıklayan ve belgeleyen bir metni ilgili Senato tarafından kabul edilen sanatta yeterlik çalışma/tez yazım kılavuzuna uygun biçimde yazmak ve ayrıca çalışmasını veya sergisini veya projesini jüri önünde sözlü olarak savunmak zorundadır.

b) Jüri, anasanat dalı başkanlığının önerisi ve ilgili enstitü yönetim kurulu onayı ile atanır. Jüri, biri öğrencinin danışmanı ve en az ikisi başka yükseköğretim kurumlarının öğretim üyeleri veya nitelikleri Senato tarafından belirlenen öğretim görevlileri arasından olmak üzere beş kişiden oluşur. Jüri kurulurken, biri başka yükseköğretim kurumu üyesi olmak üzere iki yedek üye de belirlenir.

c) Jüri üyeleri, söz konusu çalışmanın veya tezin kendilerine teslim edildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde toplanarak öğrenciyi sınava alır. Sınav, sanatta yeterlik çalışmasının/tezinin sunulması ve bunu izleyen soru-cevap bölümünden oluşur.

d) Sınavın tamamlanmasından sonra jüri, dinleyicilere kapalı olarak, sanatta yeterlik çalışması ve/veya tezi hakkında salt çoğunlukla "kabul", "ret" veya "düzeltme" kararı gerekçeli olarak verir. Bu karar, anasanat dalı başkanlığınca sınavı izleyen üç gün içinde ilgili enstitüye tutanakla bildirilir. Sanatta yeterlik çalışması/tezi reddedilen öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir. Sanatta yeterlik çalışması/tezi hakkında düzeltme kararı verilen öğrenci en geç altı ay içinde gereğini yaparak çalışmasını/tezini aynı jüri önünde yeniden savunur. Bu sınav sonunda da sanatta yeterlik çalışması/tezi kabul edilmeyen öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir. Toplam süre uzatma ile birlikte yüksek lisans girişli öğrenciler için oniki (12) yarıyılı ve lisans girişli öğrenciler için ondört (14) yarıyılı geçemez.

Sanatta Yeterlik Diploması

Madde 40 – Sanatta yeterlik çalışmasında/tezinde başarılı olan öğrenciye, diğer koşulları da sağlamak kaydıyla sanat dalının özelliğine göre verilecek unvanı belirleyen bir diploma verilir.

YEDİNCİ BÖLÜM

Ortaöğretim Alan Öğretmenlerinin Yetiştirilmesine Yönelik Programlar

Ortaöğretim Alan Öğretmenlerinin Yetiştirilmesi

Madde 41 – Ortaöğretim alan öğretmenlerinin yetiştirilmesi amacına yönelik olarak iki tür program düzenlenebilir.

a) Birleştirilmiş lisans artı tezsiz yüksek lisans programı

İlgili alanın bulunduğu Fakülte (alan fakültesi) ile Eğitim Fakülteleri ve ilgili anabilim dallarınca ortak yürütülen birleştirilmiş lisans artı tezsiz yüksek lisans programları düzenlenir. Bu programların lisans kademesindeki öğrenciler ilk 7 (yedi) yarıyıldaki derslerini alan fakültesinden alırlar. Bu derslerin tümünü başarı ile tamamlayan öğrenciler lisans kademesinin son yarıyılında o alanın nasıl öğretileceğini kapsayan ders ve uygulamalarını eğitim fakültesinden alırlar ve bunları da başarı ile tamamlayan öğrencilere o alanın adını anadal, eğitimi de yandal olarak belirten lisans diploması verilir.

Lisans kademesini tamamlayan öğrenciler ilgili enstitüye bağlı bir anabilim dalı olarak yür ütülen tezsiz yüksek lisans kademesine doğrudan geçirilirler. En çok iki yarı yıla eşdeğer bir süre içinde mezuniyet için öngörülen tüm şartları tamamlayan öğrencilere ilgili alan öğretmenliğinin adını taşıyan yüksek lisans diploması verilir.

b) Tezsiz yüksek lisans programı

Yükseköğretim Kurulunca tespit edilen programlardan lisans diploması almış öğrencileri; lisans diploması almış oldukları programla ilgili ortaöğretim alanında öğretmen olarak yetiştirmek amacıyla en çok 3 (üç) yarıyıla eşdeğer bir süreyi kapsayan tezsiz yüksek lisans programları düzenlenir. Bu tür yüksek lisans programlarına, usul ve esasları Yükseköğretim Kurulunca tespit edilen sınavla öğrenci seçilir ve yerleştirilir.

Ortaöğretim alan öğretmenlerinin yetiştirilmesi amacı ile düzenlenen birleştirilmiş lisans artı tezsiz yüksek lisans ve tezsiz yüksek lisans programlarına ilişkin giriş ve mezuniyet şartları ile bu programların yürütülmesine ilişkin usul ve esaslar Üniversitelerarası Kurulun görüşü alınarak Yükseköğretim Kurulunca tespit edilir.

SEKİZİNCİ BÖLÜM

Diğer Hükümler, Yürürlükten Kaldırma, Yürürlük ve Yürütme

Yürürlükten Kaldırılan Yönetmelikler

Madde 42 – Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girmesi ile 14/7/1998 tarih ve 23402 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan "KSÜ Lisansüstü Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliği", değişiklik ve ekleri yürürlükten kaldırılmıştır.

Geçici Madde 1 – Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girmesi ile ilişiği kesilmiş öğrencilerin hakları ve bir lisansüstü eğitim-öğretim programına kayıtlı öğrenciler, önceki yönetmelik hükümlerine tabidir.

Yürürlük

Madde 43 – Bu Yönetmelik 2004-2005 Eğitim ve Öğretim yılından itibaren geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

Madde 44 – Bu Yönetmelik hükümlerini Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Rektörü yürütür.

Sayfa Başı


Tebliğ

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığından:

Asgari Ücret Tespit Komisyonu Kararı

Karar Tarihi : 23/06/2004

Karar No : 2004/1

22/05/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanunu'nun 39 uncu maddesi gereğince, iş sözleşmesi ile çalışan ve bu Kanunun kapsamında olan veya olmayan her türlü işçinin asgari ücretini tespit etmekle görevli Asgari Ücret Tespit Komisyonu, 28/05/2004 tarihinde başladığı çalışmalarını 23/06/2004 tarihine kadar sürdürmüş ve yaptığı üç toplantı sonucunda;

1-Milli seviyede tek asgari ücret tespitine, işçi temsilcilerinin oylamaya katılmamalarına karşılık oyçokluğuyla,

2-16 yaşını doldurmuş işçilerin bir günlük normal çalışma karşılığı asgari ücretlerinin 01/07/2004-31/12/2004 tarihleri arasında 14.805.000.- (ondörtmilyon sekizyüzbeşbin)TL. olarak tespitine, işçi temsilcilerinin oylamaya katılmamalarına karşılık oyçokluğuyla,

3-16 yaşını doldurmamış işçilerin bir günlük normal çalışma karşılığı asgari ücretlerinin 01/07/2004-31/12/2004 tarihleri arasında 12.600.000.- (onikimilyonaltıyüzbin)TL. olarak tespitine, işçi temsilcilerinin oylamaya katılmamalarına karşılık oyçokluğuyla,

4-İş bu Kararın, 4857 sayılı Kanunun geçici 2 nci maddesi gereğince halen yürürlükte bulunan, mülga 1475 sayılı İş Kanunu'nun 33 üncü maddesine göre hazırlanan Asgari Ücret Yönetmeliği gereğince Resmi Gazete'de yayımlanmasına, işçi temsilcilerinin oylamaya katılmamalarına karşılık oyçokluğuyla,

karar verilmiştir.

GEREKÇE

Asgari ücret, bilindiği gibi ödenmesi zorunlu olan en az ücrettir.

Asgari ücretin belirlenmesini düzenleyen Asgari Ücret Yönetmeliği uyarınca, asgari ücret, pazarlık ücreti değildir.

Asgari ücretin belirlenmesi sırasında, Komisyonumuz, bu çerçevede bir karar alınması için çalışmış, geçmiş yıllar kayıpları, işçilerin geçim şartları ve 2004 yılı enflasyon hedefi gibi faktörler değerlendirmiştir.

İşte bu çerçevede hareket eden Komisyonumuz: 16 yaşını doldurmuş işçiler için, 01/07/2004-31/12/2004 tarihleri arasında uygulanmak üzere aylık asgari ücreti 444.150.000.-TL. olarak belirlemiştir.

16 yaşını doldurmamış işçiler için, 01/07/2004-31/12/2004 tarihleri arasında uygulanmak üzere aylık asgari ücretin 378.000.000.-TL. olarak belirlenmesi Komisyonca kabul edilmiştir.

Bu hesaplamalara göre; 16 yaşını doldurmuş işçinin asgari ücreti 01/07/2004-31/12/2004 tarihleri arasında aylık 444.150.000.-TL., günlük 14.805.000.-TL ve saat ücreti 1.974.000.-TL.dır.

16 yaşını doldurmamış işçinin asgari ücreti 01/07/2004-31/12/2004 tarihleri arasında aylık 378.000.000.-TL., günlük 12.600.000.-TL. ve saat ücreti 1.680.000.-TL.dır.

İŞÇİ KESİMİ KARŞI OY YAZISI

İşçi temsilcileri, asgari ücretin sağlıklı bir şekilde belirlenmesi için karşı oy yazısında görüşlerini şu şekilde ifade etmiştir.

"Asgari Ücret Tespit Komisyonu'nun bağımsız çalışması gerekirken dışardan yapılan yönlendirilmeler sonucu, hükümet ve işveren kesimlerinin oylarıyla asgari ücret belirlenmiştir.

Ülkemizde geçim koşulları giderek ağırlaşmaktadır. Bu gerçeğe rağmen, yoksulluk içinde yaşamlarını sürdüren milyonlarca çalışanı hayal kırıklığı içinde bırakan bir artış öngörülmüştür.

Bu karar, sosyal diyaloga ve Komisyon ilkelerine uymayan bir yöntemle verilmiştir.

Asgari Ücret Tespit Komisyonu, asgari ücretin tanımına ve amacına uygun bir ücreti belirleyememiştir. İşçi kesiminin, asgari ücretin belirlenmesinde, işçinin geçim koşullarının ve geçindirmekle yükümlü olduğu aile bireylerinin dikkate alınması yönündeki çabaları sonuçsuz kalmış, hesaplamalarda hiçbir bilimsel kriter değerlendirilmeden, dışardan yapılan yönlendirmeler ile sonuca gidilmiştir.

Anayasadaki "asgari ücretin tespitinde çalışanların geçim şartları ile ülkenin ekonomik durumu da gözönünde bulundurulur" hükmü, Avrupa Sosyal Şartı ve İnsan Hakları Bildirgesindeki çalışanların insanca yaşamasına yetecek bir ücret ödenir gibi temel ölçüler dikkate alınmamıştır.

Asgari Ücret Tespit Komisyonu Kararında işçinin tek başına yaşadığı varsayılmış, açıklanan asgari ücretin ileriye dönük olarak fiyat artışlarına karşı korunması dikkate alınmamış, rakamlar brüt ilan edilmiştir.

Son üç yıldaki asgari ücretlerin belirlenmesinde öne sürülen koşullar inandırıcı olmamıştır. Son üç yılda işçi verimliliği artarken, ücretlerdeki artış verimlilik artışının çok gerisinde kalmıştır.

İşçi kesimi, bugüne kadar yapılan çalışmaların ve alınan kararların, ilkelerin çiğnenmesine ve asgari ücretin pazarlık konusu yapılmasına karşı çıkmış, bilimsel ve objektif kriterlere göre bir asgari ücretin tespit edilmesinin engellenmesi sonucu, karar aşamasında toplantıdan ayrılmıştır.

Gerçek durumu yansıtmayan kriterlerle işveren-Hükümet oylarıyla belirlenen asgari ücret, genel ücret yapısını da olumsuz yönde etkileyecek, gelir dağılımındaki eşitsizliğin daha da artmasını getirecektir.

Sonuçta, belirlenen asgari ücret günün ekonomik ve sosyal koşulları karşısında yetersiz kalmıştır.

Bu gerekçelerle, işçi temsilcileri karara katılmamıştır."

Sayfa Başı