Başbakanlık

Mevzuatı Geliştirme ve Yayın Genel Müdürlüğünce Yayımlanır

 Kuruluş : 7 Ekim 1920

24 Aralık 2001

PAZARTESİ

Sayı : 24620

Å ÖNCEKİ

SONRAKİ

Æ

YÜRÜTME VE İDARE BÖLÜMÜ

 

Milletlerarası Andlaşma

2001/3336 Türkiye Cumhuriyeti ile Tacikistan Cumhuriyeti Arasında Gelir Üzerinden Alınan Vergilerde Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşması’nın Onaylanması Hakkında Karar

 

Yönetmelik

— Galatasaray Üniversitesi Yükseköğretime Hazırlık Sınıfları Öğretim ve Sınav Yönetmeliği

 

Tebliğler

— Türk Gıda Kodeksi Kilo Verme Amaçlı Enerjisi Kısıtlanmış Gıdalar Tebliği (No: 2001/41)

— Türk Gıda Kodeksi Özel Tıbbi Amaçlı Diyet Gıdalar Tebliği (No: 2001/42)


YÜRÜTME VE İDARE BÖLÜMÜ

 

 

Sayfa Başı


 Yönetmelik

Galatasaray Üniversitesinden :

 

Galatasaray Üniversitesi Yükseköğretime

Hazırlık Sınıfları Öğretim ve

Sınav Yönetmeliği

 

Amaç

Madde 1— Bu Yönetmelik, Galatasaray Üniversitesi’nin “Fransızca Dil Hazırlık” ile “İleri Fransızca ve Sosyal Bilimlere Hazırlık” sınıflarındaki öğretim ve sınavlara ilişkin esasları düzenler.

Bu öğretim ve sınavlarla, öğrencilerin:

a) “Fransızca Dil Hazırlık” sınıflarında:

1) Bu dili konuşma;

2) Herhangi bir konuda bu dilde metin yazma;

3) Bu dil ile Türkçe arasında nitelikli çeviri gerçekleştirme

yeteneğini ve becerisini kazanmaları;

b) “İleri Fransızca ve Sosyal Bilimlere Hazırlık” sınıflarında:

1) Beşeri ve toplumsal bilimler alanlarındaki algı kalıplarını ve bilgileri edinmeleri;

2) Söz konusu algı kalıplarını ve bilgileri elde edecek yöntemleri öğrenmeleri;

3) Araştırma, muhakeme ve tahlil yeteneğini geliştirmeleri;

4) Uluslararası toplantılarda bu dili kullanarak müzakerelere katılabilme ve ülkesinin savlarını anlatabilme düzeyine erişmeleri;

sağlanır.

zey Belirleme Sınavı ve Sonucuna göre Yerleştirme

Madde 2 — a) Fransızca Dil Hazırlık Sınıfı:

Galatasaray Üniversitesi’ne ÖSYM tarafından yapılan Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Sınavı neticesinde kayıt olmaya hak kazanmış öğrenciler bu sınıfta öğrenimlerine başlarlar. Fransızca bildiğini belgeleyen öğrencinin, Öğrenci İşleri Daire Başkanlığına başvurmaları üzerine Düzey Belirleme Sınavı yapılır.

Bu sınavda başarılı olan öğrencilerden:

1) Mühendislik ve Teknoloji Fakültesi öğrencileri ile Fen-Edebiyat Fakültesi’nin matematik ve fen bölümlerini seçmiş olan öğrenciler doğrudan doğruya lisans birinci sınıfına alınırlar.

2) Hukuk Fakültesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi, İletişim Fakültesi ve Fen Edebiyat Fakültesi’nin matematik ve fen bölümleri dışında kalan bölümlerini seçmiş olan öğrenciler, düzey belirleme sınavındaki başarılarına göre aşağıdaki şekilde yerleştirilirler:

aa) Bilgi ve ifade düzeyleri, “İleri Fransızca ve Sosyal Bilimlere Hazırlık” sınıfını başarıyla tamamlayan öğrencilerin ortalama bilgi ve ifade düzeyinden aşağı görülmeyen öğrenciler doğrudan doğruya seçmiş oldukları fakültenin lisans birinci sınıfına alınırlar. Sözkonusu sınavı uygulayan jüri, bu karşılaştırmaya da imkan verecek şekilde soruları düzenler ve sınavı gerçekleştirir.

bb) Bilgi ve ifade düzeyi yukarıda belirtilen düzeyde görülmeyen öğrenciler, “İleri Fransızca ve Sosyal Bilimlere Hazırlık” sınıfına yerleştirilirler.

b) İleri Fransızca ve Sosyal Bilimlere Hazırlık Sınıfı:

Galatasaray Üniversitesi Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Sınavı neticesinde, Galatasaray Üniversitesinde sosyal bilimler alanında herhangi bir fakülteye kayıt olmaya hak kazanan öğrenciler bu sınıfta öğrenimlerine başlarlar.

İleri Fransızca ve Sosyal Bilimlere Hazırlık sınıfında öğrenim görmeden kayıtlı oldukları fakültenin lisans birinci sınıfına devam etmek isteyen ve o öğrenim yılında ilk kez kayıt yaptıran öğrenciler, Öğrenci İşleri Daire Başkanlığına başvurmaları üzerine Düzey Belirleme Sınavı yapılır. Galatasaray Üniversitesinde 1 yıl “Fransızca Dil Hazırlık” sınıfında okuyup, başarılı olan ve “İleri Fransızca ve Sosyal Bilimlere Hazırlık Sınıfı”nda öğrenimlerine devam etmeye hak kazanan öğrenciler ise Düzey Belirleme Sınavına katılamazlar.

Ancak, Fransız bakaloryasına sahip olduğunu belgeleyen öğrenciler kayıtlı oldukları fakültenin lisans birinci sınıfına alınırlar.

Düzey Belirleme sınav neticesinde:

Hukuk Fakültesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi, İletişim Fakültesi ve Fen Edebiyat Fakültesi’nin matematik ve fen bölümleri dışında kalan bölümlerini seçmiş olan öğrenciler, düzey belirleme sınavındaki başarılarına göre aşağıdaki şekilde yerleştirilirler:

1) Bilgi ve ifade düzeyleri, “İleri Fransızca ve Sosyal Bilimlere Hazırlık” sınıfını başarıyla tamamlayan öğrencilerin ortalama bilgi ve ifade düzeyinden aşağı görülmeyen öğrenciler doğrudan doğruya seçmiş oldukları fakültenin lisans birinci sınıfına alınırlar. Sözkonusu sınavı uygulayan jüri, bu karşılaştırmaya da imkan verecek şekilde soruları düzenler ve sınavı gerçekleştirir.

2) Bilgi ve ifade düzeyi yukarıda belirtilen düzeyde görülmeyen öğrenciler, “İleri Fransızca ve Sosyal Bilimlere Hazırlık” sınıfına yerleştirilirler.

Bu sınavın uygulanış şekil ve şartları, Üniversite Yönetim Kurulu kararıyla belirlenir ve sınavın yapılacağı gün, saat ve yer öğrenci işleri bürosunda ilan edilir. İlan, sınav gününden en az yedi gün önce yapılır.

Öğretim Süresi ve Başarı

Madde 3 — Galatasaray Üniversitesi “Fransızca Dil Hazırlık” ile “İleri Fransızca ve Sosyal Bilimlere Hazırlık” sınıflarında öğretim süresi herbiri en az 70 işgünü olmak kaydıyla 2 yarıyıldan oluşur. Öğretim en erken Eylül ayının son haftası başlar ve Temmuz ayı içinde sona erecek şekilde Üniversite tarafından düzenlenen Akademik Takvim ile belirlenir.

a) Fransızca Dil Hazırlık sınıfında öğretim bir yıldır. Bu sınıfta başarısız olan öğrenciler bu sınıfı yalnızca bir kere tekrar ederler.

b) İleri Fransızca ve Sosyal Bilimlere Hazırlık sınıfında da öğretim bir yıldır. Bu sınıfta başarısız olan öğrenciler bu sınıfı yalnızca bir kere tekrar ederler.

c) Ancak hem “Fransızca Dil Hazırlık” hem de “İleri Fransızca ve Sosyal Bilimlere Hazırlık” sınıfını okuyan öğrenciler için öğretim süresi en çok üç yıldır.

d) Fransızca Dil Hazırlık sınıfında başarısız olan öğrenciler için, Üniversite imkanları dahilinde, Üniversite Senatosunca karar alındığı takdirde yaz okulu düzenlenir.

Sınıflardaki Öğrenci Sayıları

Madde 4 — Öğrenci sayıları, “Fransızca Dil Hazırlık” sınıflarında 25’i, “İleri Fransızca ve Sosyal Bilimlere Hazırlık” sınıflarında 35’i aşamaz.

Hazırlık sınıflarının sayıları, yukarıda belirtilen sayıların aşılmaması kaydıyla, her eğitim-öğretim yılı başında Üniversite Yönetim Kurulu tarafından belirlenir.

Ders Programları ve Öğretim Elemanları

Madde 5 — “Fransızca Dil Hazırlık” sınıfları ile “İleri Fransızca ve Sosyal Bilimlere Hazırlık” sınıflarında mesleki dersler hariç ortak ders programı uygulanır. Ortak derslere ve mesleki derslere ait ders programı Rektörlük tarafından belirlenir, öğretim elemanı ise yine Rektörlük tarafından görevlendirilir, Senato onayına sunulur. Gerekli hallerde öğretim elemanı, ilgili Fakülte ve/veya Bölümden görevlendirme ile talep edilir. Ders programları ve öğretim elemanları her eğitim ve öğretim yılı başında duyurulur.

Devam Zorunluluğu

Madde 6 — “Fransızca Dil Hazırlık” sınıfında bütün derslerin ve çalışmaların en az yüzde doksanına (% 90) ; “İleri Fransızca ve Sosyal Bilimlere Hazırlık” sınıfında ise bütün derslerin ve çalışmaların en az yüzde seksenine (%80) katılmış olmak gerekir. Dönem sonunda ilgili öğretim elemanı devam çizelgelerini Öğrenci İşleri Daire Başkanlığına verir.

Devamsızlık nedeni, ilgili öğretim elemanına veya elemanlarına verilecek resmi belge ile kanıtlanır.

Herhangi bir dersten devamsızlığı sonucu bu oranı sağlayamayan öğrenciler, ilgili dersin yıl sonu ve bütünleme sınavlarına giremezler.

Öğretim yılı içersinde devamsızlığı sebebiyle yıl sonu ve bütünleme sınavına giremeyeceği anlaşılan öğrencilere durum bildirilir. Bu öğrenciler kayıtlı bulundukları sınıfı tekrar ederler, devam şartını yerine getirmek, gerek yıl içinde yapılan sınavlara gerek ise yılsonu sınavlarına girmek zorundadırlar. Devamsız kalınan önceki yılın arasınav ve/veya sürekli kontrol notları dikkate alınmaz.

Sınavlar, Değerlendirme ve Sınıf Geçme

Madde 7 — “Fransızca Dil Hazırlık” ile “İleri Fransızca ve Sosyal Bilimlere Hazırlık” sınıflarında, sınıf geçme usülü geçerlidir.

Bu usüle göre, “Fransızca Dil Hazırlık” ile “İleri Fransızca ve Sosyal Bilimlere Hazırlık” sınıflarında uygulanacak sınavlar ve sonuçlarının değerlendiriliş şekilleri aşağıda gösterilmiştir:

a) “Fransızca Dil Hazırlık” Sınıfında :

1) Sınavlar :

“Fransızca Dil Hazırlık” sınıfında Fransızca sınavı, yazılı ve sözlü olarak, diğer derslerin sınavları ise yazılı veya sözlü olarak yapılır.

Yarıyıl sonu sınavları ve yılsonu sınavları ile bütünleme sınavlarının tarihleri Rektörlük tarafından Akademik Takvime uygun olarak belirlenir ve ilk sınav gününden en az onbeş gün önce duyurulur. Yılsonu ve bütünleme sınavlarından sonra Rektörlük tarafından belirlenecek üç kişilik jüri sonuçları değerlendirir.

Ayrıca, öğretim elemanının sorumluluğu altında, yıl içinde sözlü ve yazılı sürekli kontroller ve arasınavlar yapılır, sonuçları öğrencilere bildirilir. Her öğretim elemanı, arasınavlarının yapılış şartlarını öğretim yılı başında, Öğrenci Bürosu aracılığıyla öğrencilere duyurur.

Sınavlar, Fransız dilinde eğitim yapan üniversitelerde gerekli olan dil seviyesini ölçen eşdeğer bir sınav olarak düzenlenir. Bu hususta bir sınav ve değerlendirme yönergesi çıkarılır.

2) Değerlendirme ve Başarı Notu :

Fransızca Dil Hazırlık Sınıfında değerlendirme 100 (yüz) üzerinden yapılır.

Bir öğrencinin, “İleri Fransızca ve Sosyal Bilimlere Hazırlık” sınıfına, Mühendislik ve Teknoloji Fakültesi’nin birinci sınıfına; Fen-Edebiyat Fakültesinin matematik ve fen dallarıyla ilgili bölümlerinin birinci sınıfına geçebilmesi için :

Yıl sonu başarı notunun en az elli (50) olması gerekir.

Yıl sonu Başarı notunun hesaplanması Sınav ve Değerlendirme Yönergesinde açıklanmıştır.

Yukarıdaki şartı yerine getiremeyen öğrenci, yetersiz not aldığı derslerin bütünleme sınavına girer.

Bütünleme sınavları sonunda, başarısız olan öğrenci “Fransızca Dil Hazırlık” sınıfını tekrar etmek zorundadır.

b) “İleri Fransızca ve Sosyal Bilimlere Hazırlık” sınıfında :

1) Sınavlar :

Öğretim elemanının sorumluluğu altında, yıl içinde sözlü ve yazılı sınavlarla sürekli bilgi kontrolü yapılır ve sonuçlar öğrencilere bildirilir.

Arasınavlar, her yarıyılda en az bir defa olmak kaydıyla, ilgili öğretim elemanı tarafından, Öğrenci Bürosu aracılığıyla öğrencilere duyurulan gün ve saatlerde yapılır.

Yarıyıl sonu sınavları ve yılsonu sınavları ile bütünleme sınavlarının tarihleri Rektörlük tarafından Akademik Takvime uygun olarak belirlenir ve ilk sınav gününden en az onbeş gün önce duyurulur.

Sınavlar, Fransız dilinde eğitim yapan üniversitelerde gerekli olan dil seviyesini ölçen eşdeğer bir sınav olarak düzenlenir. Bu hususta bir sınav ve değerlendirme yönergesi çıkarılır.

2) Değerlendirme ve Başarı Notu :

“İleri Fransızca ve Sosyal Bilimlere Hazırlık” sınıfı sınavlarında değerlendirme 100 (yüz) üzerinden yapılır.

Sınav ve Değerlendirme Yönergesinde belirtildiği gibi;

Yıl sonu Başarı notunun en az 50 (elli) olması gerekir.

“İleri Fransızca ve Sosyal Bilimlere Hazırlık” sınıfı öğrencileri, öğrenim gördükleri “İleri Fransızca ve Sosyal Bilimlere Hazırlık” sınıfını başarı ile tamamladıkları takdirde daha önceden seçtikleri fakültenin birinci sınıfına kayıt olma hakkını kazanırlar.

Öğretim yılı içersinde devamsızlığı sebebiyle yıl sonu ve bütünleme sınavına giremeyeceği anlaşılan öğrencilere durum bildirilir. Bu öğrenciler, “İleri Fransızca ve Sosyal Bilimlere Hazırlık” sınıfını tekrar ederler, devam şartını yerine getirmek, gerek yıl içinde yapılan sınavlara, gerek ise yılsonu sınavlarına girmek zorundadırlar. Devamsız kalınan önceki yılın arasınav ve/veya sürekli kontrol notları dikkate alınmaz.

Yatay Geçişin Mümkün Olmaması

Madde 8 — “Fransızca Dil Hazırlık” ile “İleri Fransızca ve Sosyal Bilimlere Hazırlık” sınıflarına, her ne sebeple olursa olsun, yurt içi ve yurt dışından yatay geçiş yapılamaz.

Öğrencilerin Hukuki Statüsü

Madde 9 — “Fransızca Dil Hazırlık” ile “İleri Fransızca ve Sosyal Bilimlere Hazırlık” sınıflarının öğrencileri, her türlü hak, borç, yükümlülük ve disiplin takibatı bakımından Üniversite Öğrencisi statüsündedir.

Bu sınıfların öğrencileri hakkında disiplin soruşturması yaptırmaya yetkili amir, öğrencinin kayıtlı olduğu fakültenin dekanı, disiplin kurulu ise aynı fakültenin yönetim kuruludur.

Genel Yönetmeliğin Uygulanacağı Haller

Madde 10 — Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde, “Galatasaray Üniversitesi Öğretim ve Sınav Genel Yönetmeliği” hükümleri uygulanır.

Yürürlükten Kaldırılan Hükümler

Madde 11 — Galatasaray Üniversitesi’nin 21/10/1997 tarihli ve 23147 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan “Galatasaray Üniversitesi Yükseköğretime Hazırlık Sınıfları Öğretim ve Sınav Yönetmeliği” yürürlükten kaldırılmıştır.

Yürürlük

Madde 12 — Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

Madde 13 — Bu Yönetmelik hükümlerini Galatasaray Üniversitesi Rektörü yürütür.

Sayfa Başı


 Tebliğler

 

    Sağlık Bakanlığı ve Tarım ve Köyişleri Bakanlığından :

 

Türk Gıda Kodeksi

Kilo Verme Amaçlı Enerjisi Kısıtlanmış Gıdalar Tebliği

(Tebliğ No: 2001/41)

 

Amaç

Madde 1 — Bu Tebliğin amacı, kilo verme amacıyla enerjisi kısıtlanmış diyetler için hazırlanan ürünlerin tekniğine uygun ve hijyenik şekilde üretim, hazırlama, işleme, muhafaza, depolama, taşıma ve pazarlamasını sağlamak üzere bu ürünlerin bileşim ve etiketleme şartlarını belirlemektir.

Kapsam

Madde 2 — Bu Tebliğ,

a) Günlük diyetin tamamını karşılayabilecek gıdaları ve

b) Günlük diyetin bir ya da daha fazla öğününün yerini alabilecek gıdaları kapsar.

Hukuki dayanak

Madde 3 — Bu Tebliğ, 16/11/1997 tarihli ve 23172 mükerrer sayılı Resmi Gazete' de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği'ne göre hazırlanmıştır.

Tanım

Madde 4 — Bu Tebliğde geçen, kilo verme amacıyla enerjisi kısıtlı diyetler için hazırlanan gıdalar; üretici talimatlarına göre kullanıldıklarında günlük toplam diyetin tamamının veya bir kısmının yerini alabilecek özel formüle edilmiş ürünleri ifade eder.

Ürün özellikleri

Madde 5 — Bu Tebliğ kapsamında yer alan gıdalar, Ek-1’de belirtilen bileşim kriterlerine uygun olmalıdır.

Katkı maddeleri

Madde 6 — Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerde kullanılan katkı maddeleri Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği’nin "Katkı Maddeleri" bölümüne uygun olmalıdır.

Aroma maddeleri

Madde 7 — Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerde kullanılan aroma maddeleri Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği’nin "Gıda Aroma Maddeleri" bölümüne uygun olmalıdır.

Bulaşanlar

Madde 8 — Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünler Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği’nin "Bulaşanlar" bölümüne uygun olmalıdır.

Hijyen

Madde 9 — Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünler Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği’nin "Gıda Hijyeni" bölümüne uygun olmalıdır.

Ambalajlama ve etiketleme-işaretleme

Madde 10 — Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerin ambalajlanması, etiketlenmesi ve işaretlenmesi, Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği’nin "Ambalajlama ve Etiketleme-İşaretleme" bölümünün ilgili kısmındaki hükümlere ek olarak aşağıdaki hükümlere uygun olmalıdır:

a) Bu Tebliğin 2 nci maddesinin (a) bendinde belirtilen gıdaları oluşturan bileşenlerin tümü, aynı pakette satılmalıdır.

b) Bu Tebliğin 2 nci maddesinin (a) bendinde belirtilen gıdalar; "Kilo kontrol amaçlı toplam günlük diyetin yerini alır." adı altında satılmalıdır.

c) Bu Tebliğin 2 nci maddesinin (b) bendinde belirtilen gıdalar; "Kilo kontrol amaçlı öğün yerini alır." adı altında satılmalıdır.

d) Tüketime hazır olarak sunulan gıdanın belirtilen miktarındaki protein, karbonhidrat ve yağ miktarları ile enerji değeri kJ ve kcal cinsinden sayısal olarak etikette yer almalıdır.

e) Tüketime hazır olarak sunulan ürünün belirli miktarındaki Ek-1'de belirtilen, alınması zorunlu her bir vitamin ve mineralin ortalama miktarları etikette yer almalıdır. Ayrıca, 2 nci maddenin (b) bendinde belirtilen ürünlerin Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği’nin "Ambalajlama ve Etiketleme-İşaretleme" bölümünde yer alan vitamin ve mineral miktarlarının yüzde olarak ne kadarını karşıladığı etikette belirtilmelidir.

f) Uygun hazırlama kuralları ve gerektiğinde bu kuralların önemini belirten ifadeler etikette yer almalıdır.

g) Ürün, üretici talimatlarına göre kullanıldığında, günde 20 g' dan fazla günlük poliol alımını sağlıyorsa, etikette gıdanın laksatif etkisinin olabileceğini belirten bir ifade olmalıdır.

h) Günde yeterli miktarda sıvı alımının önemine dair bir ifade yer almalıdır.

i) Bu Tebliğin 2 nci maddesinin (a) bendinde belirtilen ürünlerde;

- Ürünün günlük esansiyel besin ögelerini yeterli miktarlarda sağladığına dair bir ifade,

- Ürünün tıbbi tavsiye olmaksızın üç haftadan fazla kullanılmaması gerektiğine dair bir ifade bulunmalıdır.

j) Bu Tebliğin 2 nci maddesinin (b) bendinde belirtilen ürünlerde, ürünlerin yalnızca enerjisi kısıtlanmış diyetlerin bir parçası olarak kullanıldığında yararlı olduğuna ve diğer gıda maddelerinin de, bu diyetin gerekli bir parçası olduğuna dair bir ifade yer almalıdır.

k) Bu kapsamdaki ürünlerin etiketleme, reklam ve sunumunda, bunların kullanımı sonucunda ortaya çıkan kilo kaybı hızı veya miktarına ya da açlık hissinin azalması veya tokluk hissinin artmasına dair herhangi bir ifade olmamalıdır.

Taşıma ve depolama

Madde 11 — Kilo verme amacıyla enerjisi kısıtlanmış diyetler için hazırlanan ürünlerin, taşıma ve depolanması Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği'nin "Gıdaların Taşınması ve Depolanması" bölümüne uygun olmalıdır.

Numune alma ve analiz metodları

Madde 12 — Kilo verme amacıyla enerjisi kısıtlanmış diyetler için hazırlanan ürünlerden, üretim hattından ve muhafaza deposundan numune alınmasında Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği'nin "Numune Alma ve Analiz Metodları" bölümündeki kurallara uyulmalıdır. Alınan numune uluslararası kabul görmüş metodlara göre analiz edilmelidir.

Tescil ve denetim

Madde 13 — Kilo verme amacıyla enerjisi kısıtlanmış diyetler için hazırlanan ürünleri üreten ve satan işyerleri; tescil ve izin, ithalat işlemleri, kontrol ve denetim sırasında bu Tebliğ hükümlerine uymak zorundadır. Bu hükümlere uymayan işyerleri hakkında 24/06/1995 tarihli ve 560 sayılı Gıdaların Üretimi, Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine göre yasal işlem yapılır.

Denetim

Madde 14 — Bu Tebliğe ait hükümler; 24/06/1995 tarihli ve 560 sayılı Gıdaların Üretimi, Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun Hükmünde Kararnameye göre, Sağlık Bakanlığı ve Tarım ve Köyişleri Bakanlığı'nca denetlenir.

Avrupa Birliğine uyum

Madde 15 — Bu Tebliğ, 96/8/EC sayılı "Kilo verme amaçlı enerjisi kısıtlanmış gıdalar" üzerine Komisyon Direktifi dikkate alınarak, Avrupa Birliği’ne uyum çerçevesinde hazırlanmıştır.

Geçici madde 1- Halen faaliyet gösteren ve bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünleri üreten ve satan işyerleri 1 yıl içinde bu Tebliğ hükümlerine uymak zorundadır.

Yürürlük

Madde 16 — Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

Madde 17 — Bu Tebliğ hükümlerini Sağlık Bakanı ve Tarım ve Köyişleri Bakanı yürütür.

 

 

EK-1

Enerjisi Kısıtlanmış Diyetler İçin Hazırlanan Gıdaların Temel Bileşimi

Üreticinin talimatlarına göre hazırlanan ya da tüketime hazır halde piyasaya sunulan ürünlerin özellikleri:

1. Enerji

1.1. Bu Tebliğin 2 nci maddesinin (a) bendinde belirtilen üründen sağlanan enerji, toplam günlük miktar için 3360 kJ (800 kcal)’den az ve 5040 kJ (1200 kcal)'den fazla olmamalıdır.

1.2. Bu Tebliğin 2 nci maddesinin (b) bendinde belirtilen üründen sağlanan enerji, öğün başına 840 kJ (200 kcal)’den az ve 1680 kJ (400 kcal)’den fazla olmamalıdır.

2. Protein

2.1. Bu Tebliğin 2 nci maddesinin (a) ve (b) bendlerinde belirtilen ürünlerdeki proteinden gelen enerji, ürünün toplam enerji değerinin % 25’inden az ve % 50’sinden fazla olmamalıdır. 2 nci maddenin (a) bendinde belirtilen ürünlerin protein miktarı 125 g’ ı aşmamalıdır.

2.2. Yukarıda protein ile ilgili olarak belirtilen hükümler, kimyasal indeksi, Ek-2’de verilen referans proteini ile aynı olanlar için geçerlidir. Eğer kimyasal indeksi referans proteinin % 100'ünden düşük ise, minimum protein düzeyleri aynı oranda yükseltilmelidir. Proteinin kimyasal indeksi, referans proteinin % 80’inden az olmamalıdır.

2.3. "Kimyasal indeks", test edilen proteinin her bir esansiyel aminoasit miktarı ile referans proteinin her bir aminoasit miktarı arasındaki oranların en düşüğüdür.

2.4. Aminoasit eklenmesine, yalnızca proteinlerin besin değerlerini yükseltmek amacıyla ve bu amaç için gerekli olan oranlarda izin verilir.

3. Yağ

3.1. Yağdan sağlanan enerji, ürünün toplam enerji değerinin % 30’undan fazla olmamalıdır.

3.2. Bu Tebliğin 2 nci maddesinin (a) bendinde belirtilen ürünlerde, gliserid formundaki linoleik asit miktarı 4.5 g’ dan az olmamalıdır.

3.3. Bu Tebliğin 2 nci maddesinin (b) bendinde belirtilen ürünlerde, gliserid formundaki linoleik asit miktarı 1 g’ dan az olmamalıdır.

4. Diyet Lifi

4.1. Bu Tebliğin 2 nci maddesinin (a) bendinde belirtilen ürünlerin diyet lifi içeriğinin günlük miktarı 10 g’ dan az ve 30 g’ dan fazla olmamalıdır.

5. Vitaminler ve Mineraller

5.1. Bu Tebliğin 2 nci maddesinin (a) bendinde belirtilen ürünler, toplam günlük diyette, Tablo 1’de belirtilen vitamin ve mineral miktarlarının en az % 100’ünü sağlamalıdır.

5.2. Bu Tebliğin 2 nci maddesinin (b) bendinde belirtilen ürünler, her öğünde, Tablo 1'de belirtilen vitamin ve mineral miktarlarının en az % 30’unu sağlamalıdır. Ancak, bu ürünlerden her öğünde sağlanan potasyum miktarı en az 500 mg olmalıdır.

—— • ——

      Sağlık Bakanlığı ve Tarım ve Köyişleri Bakanlığından :

Türk Gıda Kodeksi

Özel Tıbbi Amaçlı Diyet Gıdalar Tebliği

(Tebliğ No: 2001/42)

 

Amaç

Madde 1 — Bu Tebliğin amacı, özel tıbbi amaçlı diyet gıdaların tekniğine uygun ve hijyenik şekilde üretim, hazırlama, işleme, muhafaza, depolama, taşıma ve pazarlamasını sağlamak üzere bu ürünlerin bileşim ve etiketleme şartlarını belirlemektir.

Kapsam

Madde 2 — Bu Tebliğin hükümleri, hastalık, rahatsızlık veya tıbbi durumdan etkilenen veya bu nedenlerle beslenme bozukluğu olan kişilerin beslenme gereksinimlerini karşılamak amacıyla hazırlanan ve tıbbi gözetim altında kullanılması gereken gıdaları kapsar.

Hukuki dayanak

Madde 3 — Bu Tebliğ, 16/11/1997 tarihli ve 23172 mükerrer sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği'ne göre hazırlanmıştır.

Tanımlar

Madde 4 — Bu Tebliğde geçen;

a) Bebek; 0-12 ay arası yaş grubunu,

b) Özel tıbbi amaçlı diyet gıdalar; belli beslenme uygulamaları için hastaların diyetlerini düzenlemek amacıyla özel olarak üretilmiş veya formüle edilmiş ve tıbbi gözetim altında kullanılacak olan gıdaları ifade eder. Bu gıdalar alışılmış gıda maddelerini veya bu gıda maddelerinin içinde bulunan belirli besin ögelerini veya metabolitlerini vücuda alma, sindirme, absorbe etme, metabolize etme veya vücuttan atma kapasitesi sınırlı, zayıflamış veya bozulmuş olan hastalar ya da diyet yönetimleri yalnızca normal diyetin modifikasyonu ile veya diğer gıdalarla ya da her ikisinin de birlikte kullanımı ile sağlanamayan kişiler için hazırlanmıştır.

Ürün özellikleri

Madde 5 — Bu Tebliğ kapsamındaki özel tıbbi amaçlı diyet gıdaların özellikleri aşağıda verilmiştir:

a) Özel tıbbi amaçlı diyet gıdaların formülasyonu, uluslararası geçerliliği olan tıp ve beslenme prensiplerine dayanmalı, üretici talimatlarına göre kullanıldığında, kullanacak kişilerin belirli beslenme ihtiyaçlarını karşılamada güvenilir, yararlı ve etkin olduğu bilimsel verilerle desteklenmelidir.

b) Özel tıbbi amaçlı diyet gıdalar, Ek-1'de belirtilen bileşim kriterlerine uygun olmalıdır.

c) Özel tıbbi amaçlı diyet gıdalar 3 grupta sınıflandırılır:

i- Üretici talimatlarına uygun olarak kullanıldığında, kişilerin beslenme kaynağını tek başına oluşturabilen, standart besin ögelerini içeren, beslenme açısından tam olan gıdalar,

ii- Üreticinin talimatlarına uygun olarak kullanıldığında, kullanan kişilerin beslenme kaynağını tek başına oluşturabilen, bir hastalık, rahatsızlık ya da tıbbi durum için besin öğeleri içeriği özel uyarlanmış, beslenme açısından tam olan gıdalar,

iii- Tek başına beslenme kaynağı olarak kullanımı uygun olmayan, standart formüllü veya bir hastalık, rahatsızlık ya da tıbbi durum için besin öğeleri içeriği özel uyarlanmış, beslenme açısından tam olmayan gıdalar.

(i) ve (ii)’de belirtilen gıdalar, hasta diyetlerinde takviye amaçlı ya da kısmen yerine geçen gıdalar olarak kullanılabilirler.

Katkı maddeleri

Madde 6 — Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerde kullanılan katkı maddeleri Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği’nin "Katkı Maddeleri" bölümüne uygun olmalıdır.

Aroma maddeleri

Madde 7 — Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerde kullanılan aroma maddeleri Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği’nin "Gıda Aroma Maddeleri" bölümüne uygun olmalıdır.

Bulaşanlar

Madde 8 — Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünler Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği’nin "Bulaşanlar" bölümüne uygun olmalıdır.

Hijyen

Madde 9 — Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünler Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği’nin "Gıda Hijyeni" bölümüne uygun olmalıdır.

Ambalajlama ve etiketleme-işaretleme

Madde 10 — Etiketleme, Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği'nin "Ambalajlama ve Etiketleme-İşaretleme" bölümündeki koşullara ek olarak, aşağıdaki ifadeleri de içermelidir:

a) Tüketime hazır olarak satılan ürünün her 100 g ya da 100 mL’sinde ya da üreticinin talimatlarına göre kullanıma hazır ürünün her 100 g ya da 100 mL’sinde enerji değeri kJ veya kcal olarak ve protein, karbonhidrat ve yağ içeriği ise sayısal olarak verilir. Bu bilgi aynı zamanda etiketle verilen porsiyon miktarından ya da paketteki ürünün toplam porsiyon sayısından da sağlanabilir.

b) Ek-1'de belirtilen, her bir mineral ve vitaminin ürün içindeki ortalama miktarları, tüketime hazır olarak satılan ürünün her 100 g ya da 100 mL’sinde ya da üreticinin talimatlarına göre kullanıma hazır ürünün her 100 g ya da 100 mL’sinde sayısal olarak verilir. Bu bilgi aynı zamanda etiketle verilen porsiyon miktarından ya da paketteki ürünün toplam porsiyon sayısından da sağlanabilir.

c) Ürünün istenilene uygun kullanımı için özellikle protein, karbonhidrat ve yağ bileşenlerinin içeriği ve/veya diğer besin öğeleri ile onların bileşenlerinin, tüketime hazır olarak satılan ürünün her 100 g ya da 100 mL’sinde ya da üreticinin talimatlarına göre kullanıma hazır ürünün her 100 g ya da 100 mL’sinde sayısal olarak beyan edilmesi gerekir. Bu bilgi aynı zamanda etiketle verilen porsiyon miktarından ya da paketteki ürünün toplam porsiyon sayısından da sağlanabilir.

d) Gerektiğinde ürünün ozmolalitesi veya ozmolaritesi hakkında bilgi verilmelidir.

e) Ürünün içerdiği protein ve/veya protein hidrolizatlarının kaynağı ve yapısı ile ilgili bilgi verilmelidir.

f) Ürün, "Özel Tıbbi Amaçlı Diyet Gıda" adı altında satışa sunulur.

g) Etiketlemede ayrıca "önemli uyarı" veya dengi bir uyarı ile başlayan aşağıdaki ifadeler de yer almalıdır:

- Ürünün tıbbi gözetim altında kullanılması gerektiği,

- Ürünün tek başına beslenme kaynağı olarak kullanımının uygun olup olmadığı,

- Gerektiğinde ürünün belirli bir yaş grubu için olduğu,

- Ürünün kullanılması amaçlanan durumlar dışında hastalığı, rahatsızlığı ya da tıbbi sorunları bulunmayan kişilerce tüketildiği zaman bir sağlık tehlikesine neden olacağı.

h) Etiketleme aşağıdaki ifadeleri de kapsamalıdır:

- "................’nın diyet yönetimi içindir" ifadesinde boş bırakılan yere ürünün kullanılması amaçlanan hastalık, rahatsızlık ya da tıbbi durumun yazılması,

- Uygun görülmesi halinde, yeterli önlem ve yan etkilerinin neler olduğunu içeren bir açıklama,

- Besin ögelerinin artırılması, azaltılması, elimine edilmesi ya da modifiye edilmesi gibi ürünü kullanımda özel hale getiren özelliklerin ve/veya ayırıcı özelliklerinin ve ürünün kullanımının tanımı,

- Gerektiğinde, ürünün parenteral kullanımlar için uygun olmadığını belirten bir uyarı.

i) Etiketleme, ürünün uygun hazırlanışı, kullanımı ve ambalajının açılmasından sonra doğru olarak saklanması ile ilgili talimatları içermelidir.

Taşıma ve depolama

Madde 11 — Özel tıbbi amaçlı diyet gıdaların taşıma ve depolanması Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği'nin "Gıdaların Taşınması ve Depolanması" bölümüne uygun olmalıdır.

Numune alma ve analiz metodları

Madde 12 — Özel tıbbi amaçlı diyet gıdalardan, üretim hattından ve muhafaza deposundan numune alınmasında Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği'nin "Numune Alma ve Analiz Metodları" bölümündeki kurallara uyulmalıdır. Alınan numune uluslararası kabul görmüş metodlara göre analiz edilmelidir.

Tescil ve denetim

Madde 13 — Özel tıbbi amaçlı diyet gıdaları üreten ve satan işyerleri; tescil ve izin, ithalat işlemleri, kontrol ve denetim sırasında bu Tebliğ hükümlerine uymak zorundadır. Bu hükümlere uymayan işyerleri hakkında 24/6/1995 tarihli ve 560 sayılı Gıdaların Üretimi, Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine göre yasal işlem yapılır.

Denetim

Madde 14 — Bu Tebliğe ait hükümler; 24/6/1995 tarihli ve 560 sayılı Gıdaların Üretimi, Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun Hükmünde Kararnameye göre, Sağlık Bakanlığı ve Tarım ve Köyişleri Bakanlığı'nca denetlenir.

Avrupa Birliğine uyum

Madde 15 — Bu Tebliğ, 1999/21/EC sayılı "Özel Tıbbi Amaçlı Diyet Gıdalar" üzerine Komisyon Direktifi dikkate alınarak, Avrupa Birliği’ne uyum çerçevesinde hazırlanmıştır.

Geçici madde 1 — Halen faaliyet gösteren ve bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünleri üreten ve satan işyerleri 1 yıl içinde bu Tebliğ hükümlerine uymak zorundadır.

Yürürlük

Madde 16 — Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

Madde 17 — Bu Tebliğ hükümlerini Sağlık Bakanı ve Tarım ve Köyişleri Bakanı yürütür.

 

EK-1

Özel Tıbbi Amaçlı Diyet Gıdaların Temel Bileşimi

 

Aşağıdaki özellikler, tüketime hazır halde ya da üreticinin talimatlarına göre yeniden kullanıma hazır hale getirilmiş ürünlere yöneliktir.

1. Bu Tebliğin 5 inci maddesinin c (i) bendinde belirtilen ve özel olarak bebeklerde kullanılması amaçlanan ürünler, Tablo 1’de belirtilen vitamin ve mineralleri içermelidir.

2. Bu Tebliğin 5 inci maddesinin c (ii) bendinde belirtilen ve özel olarak bebeklerde kullanılması amaçlanan ürünler, ürünün kullanım amacı için gerekli olduğu ölçüde bu besin ögelerinden bir veya daha fazlasında yapılacak değişikliklere uygun olarak, Tablo 1’de belirtilen vitaminleri ve mineralleri içermelidir.

3. Bu Tebliğin 5 inci maddesinin c (iii) bendinde belirtilen ve özel olarak bebeklerde kullanılması amaçlanan ürünlerdeki maksimum vitamin ve mineral madde düzeyleri, ürünün kullanım amacı için gerekli olduğu ölçüde bu besin ögelerinden bir veya daha fazlasında yapılacak değişikliklere uygun olarak, Tablo 1’de belirtilen değerleri geçmemelidir.

4. Tasarlanmış olan kullanım şartlarına ters düşmediği taktirde, özel olarak bebeklerde kullanılması amaçlanan özel tıbbi amaçlı gıdalar, duruma göre, bebek mamaları ve devam mamalarına uygulanabilir diğer besin maddeleri ile ilgili olarak, 28/08/1998 tarihli ve 23447 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanmış olan "Bebek Mamaları- Bebek Formülleri Tebliği" ve 16/08/2000 tarihli ve 24142 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmış olan "Devam Mamaları- Devam Formülleri Tebliği"inde yer alan hükümlerle uyumlu olmalıdır.

5. Bu Tebliğin 5 inci maddesinin c (i) bendinde belirtilen, özel olarak bebeklerde kullanılması amaçlanmış olanlar dışındaki ürünler, Tablo 2’de belirtilen vitaminleri ve mineralleri içermelidir.

6. Bu Tebliğin 5 inci maddesinin c (ii) bendinde belirtilen, özel olarak bebeklerde kullanılması amaçlanmış olanlar dışındaki ürünler, ürünün tasarlanmış olan kullanımına göre, bu besin maddelerinin bir ya da daha fazlası için gerekli olan değişikliklere uygun olarak, Tablo 2’de belirtilen vitaminleri ve mineralleri içermelidir.

7. Bu Tebliğin 5 inci maddesinin c (iii) bendinde belirtilen, özel olarak bebeklerde kullanılması amaçlanmış olanlar dışındaki ürünlerde mevcut bulunan vitaminlerin ve minerallerin maksimum seviyeleri, ürünün tasarlanmış olan kullanımına göre, bu besin maddelerinin bir ya da daha fazlası için gerekli olan değişikliklere uygun olarak, Tablo 2’de belirtilenleri geçmemelidir.

Sayfa Başı